Chuẩn bị tổ chức hội thảo quốc gia về tổ chức thi hành pháp luật: Hướng tới các giải pháp đột phá, nâng cao hiệu quả đưa pháp luật vào cuộc sống

Tạo chuyển biến căn bản trong tổ chức THPL thời gian tới

Phát biểu chỉ đạo tại cuộc họp, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tịnh cho rằng, việc xây dựng báo cáo chuyên đề không chỉ nhằm tổng kết thực trạng THPL mà quan trọng hơn là phải đề xuất được những giải pháp có tính đột phá, tạo chuyển biến căn bản trong tổ chức THPL thời gian tới.

Theo Thứ trưởng, cần làm rõ mối quan hệ giữa công tác tổ chức THPL với việc nâng cao văn hóa tuân thủ pháp luật. Đây là hai nội dung có mối quan hệ hữu cơ, tác động qua lại lẫn nhau. Khi văn hóa tuân thủ pháp luật được nâng cao sẽ góp phần thúc đẩy hiệu quả tổ chức THPL, đồng thời quá trình tổ chức THPL tốt cũng tạo nền tảng để hình thành ý thức thượng tôn pháp luật trong xã hội.

Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tịnh phát biểu chỉ đạo tại cuộc họp.

Thứ trưởng yêu cầu việc nghiên cứu phải trả lời được những vấn đề cốt lõi như giải pháp đột phá là gì, sản phẩm đầu ra của báo cáo sẽ gồm những nội dung nào và các kết quả nghiên cứu sẽ được ứng dụng vào thực tiễn ra sao. Theo Thứ trưởng, nếu không xác định rõ kết quả đầu ra thì hệ thống chuyên đề sẽ thiếu định hướng, khó tạo ra giá trị thực tiễn.

Đề cập đến tiến độ thực hiện, Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tịnh cho biết việc tổ chức hội thảo và hoàn thiện báo cáo chuyên đề phải bảo đảm yêu cầu của BCĐ. Theo chương trình công tác, cuối tháng 8, Bộ Tư pháp phải trình BCĐ một báo cáo tổng hợp cùng báo cáo về các giải pháp đột phá trong lĩnh vực THPL. Vì vậy, toàn bộ công tác chuẩn bị phải được triển khai khẩn trương, bài bản và đúng tiến độ.

Nhấn mạnh bối cảnh hiện nay, Thứ trưởng cho rằng công tác hoàn thiện thể chế đã có nhiều chuyển biến mạnh mẽ với những giải pháp quyết liệt chưa từng có. Tuy nhiên, khi đưa các chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước vào thực tiễn, khâu tổ chức thực hiện vẫn là mắt xích còn hạn chế.

Theo Thứ trưởng, Tổng Bí thư đã nhiều lần nhấn mạnh yêu cầu phải có giải pháp để chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước đi vào cuộc sống nhanh nhất, hiệu quả nhất. Do đó, báo cáo chuyên đề lần này phải góp phần đề xuất những giải pháp mang tính nền tảng nhằm khắc phục những hạn chế trong tổ chức THPL.

Thứ trưởng cũng lưu ý, tư duy về thực thi pháp luật hiện nay không chỉ dừng ở việc xây dựng văn bản mà phải bao gồm cả quá trình tổ chức thực hiện, đồng thời phải chuyển mạnh sang phương thức quản trị dựa trên dữ liệu và chuyển đổi số. Theo đó, các đơn vị cần xây dựng khung giải pháp đột phá bao quát từ hoàn thiện thể chế, bảo đảm nguồn lực đến đổi mới phương thức tổ chức thực hiện; đồng thời nghiên cứu, kiến nghị hoàn thiện các quy định trong Luật về văn bản quy phạm pháp luật tới đây để đáp ứng yêu cầu quản trị hiện đại.

Đối với công tác tổ chức hội thảo, Thứ trưởng đề nghị rà soát kỹ chương trình, nội dung truyền thông và thành phần tham dự. Theo Thứ trưởng, truyền thông phải đi trước một bước, đồng thời cần huy động sự tham gia của các chuyên gia đầu ngành, các giáo sư, nhà khoa học đến từ các học viện, trường đại học lớn nhằm bảo đảm chất lượng khoa học của hội thảo. Thứ trưởng cũng đề nghị nghiên cứu mời lãnh đạo Chính phủ chủ trì hội thảo, qua đó tạo sức lan tỏa đối với các giải pháp nâng cao hiệu quả THPL.

Phải nhìn nhận công tác thực thi pháp luật theo nghĩa rộng

Cục trưởng Hồ Quang Huy cáo cáo thêm về công tác chuẩn bị hội thảo.

Báo cáo thêm tại cuộc họp, Cục trưởng Cục Kiểm tra văn bản và Tổ chức THPL Hồ Quang Huy cho biết Cục đã chủ động xây dựng hệ thống chuyên đề theo hướng bám sát yêu cầu của BCĐ, đồng thời tiếp thu các định hướng mới về thực thi pháp luật. Theo ông Hồ Quang Huy, bối cảnh hiện nay đòi hỏi phải nhìn nhận công tác thực thi pháp luật theo nghĩa rộng, bao gồm cả hoàn thiện thể chế và tổ chức đưa pháp luật vào cuộc sống. Đây cũng là định hướng xuyên suốt trong quá trình xây dựng hệ thống chuyên đề và báo cáo trung tâm.

Về nội dung nghiên cứu, Cục sẽ tiếp tục bổ sung các chuyên đề chuyên sâu về kinh nghiệm quốc tế, đồng thời làm nổi bật yêu cầu chuyển đổi từ phương thức quản trị thủ công sang quản trị dựa trên dữ liệu, trong đó Đề án 06 là một minh chứng điển hình. Đối với nhóm giải pháp đột phá, ông Hồ Quang Huy cho biết đây sẽ là cơ sở quan trọng phục vụ việc hoàn thiện các quy định trong dự án Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật, nhất là các nội dung liên quan đến đánh giá hiệu quả sau ban hành và theo dõi THPL.

Hiện Cục đã tham mưu lãnh đạo Bộ xây dựng đề cương chi tiết gửi các Bộ, ngành và địa phương để tổng hợp báo cáo. Đồng thời, Cục cũng đang phối hợp với nhiều chuyên gia đầu ngành nhằm hoàn thiện hệ thống chuyên đề phục vụ BCĐ. Theo kế hoạch, các mốc thời gian triển khai sẽ được giữ nguyên để bảo đảm tiến độ chung. Sau hội thảo, tùy theo yêu cầu của BCĐ, các kết quả nghiên cứu sẽ tiếp tục được hoàn thiện để phục vụ việc xây dựng các đề án, chính sách trong thời gian tới.

Các đại biểu tham dự, phát biểu tại cuộc họp.

Tại cuộc họp, các đại biểu cũng tập trung trao đổi về nhiều nội dung liên quan đến xây dựng hệ thống chuyên đề và công tác tổ chức hội thảo. Các ý kiến cho rằng, hệ thống chuyên đề cần bám sát các nghị quyết của Trung ương, đồng thời phản ánh đầy đủ thực tiễn triển khai tại các bộ, ngành và địa phương.

Đối với công tác truyền thông, các cơ quan báo chí thuộc Bộ Tư pháp khẳng định đã sẵn sàng phương án tuyên truyền trước, trong và sau hội thảo. Tuy nhiên, do đây là diễn đàn khoa học tập trung thảo luận các giải pháp đột phá nên hình thức truyền thông cũng cần được lựa chọn phù hợp với tính chất của sự kiện.

Các đại biểu cũng đề nghị tăng cường phối hợp giữa các đơn vị thuộc Bộ, trong đó phát huy vai trò của Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và Trợ giúp pháp lý trong công tác truyền thông; đồng thời huy động nguồn lực từ ngân sách nhà nước, các chương trình phối hợp và các quỹ hỗ trợ để bảo đảm quy mô tổ chức hội thảo. Bên cạnh các chuyên gia pháp luật, nhiều ý kiến đề xuất mời thêm các chuyên gia về kinh tế, công nghệ thông tin… và đại diện các viện nghiên cứu, học viện lớn tham gia nhằm bảo đảm tính liên ngành, đa chiều cho các chuyên đề nghiên cứu.

Đại diện các đơn vị thống nhất tiếp tục rà soát, hoàn thiện hệ thống chuyên đề, cập nhật số liệu mới nhất từ các Bộ, ngành, địa phương để hoàn chỉnh báo cáo trình Bộ trưởng Bộ Tư pháp và BCĐ theo đúng tiến độ, bảo đảm chất lượng và đáp ứng yêu cầu đề ra.