Dám nói thật, nghe thật và sửa thật

Đảng muốn vững mạnh phải biết tự soi, tự sửa

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nêu rõ, Trung ương đã thông qua Nghị quyết về tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh, toàn diện, đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước trong thời kỳ mới. Trong những nội dung được nhấn mạnh, yêu cầu về phát huy dân chủ, lắng nghe sự thật, kiên quyết khắc phục khuyết điểm và kiểm soát quyền lực mang ý nghĩa đặc biệt quan trọng.

Cách đây gần tám thập niên, trong tác phẩm “Sửa đổi lối làm việc” (1947), Chủ tịch Hồ Chí Minh đã thẳng thắn chỉ rõ: “Một Đảng mà giấu giếm khuyết điểm của mình là một Đảng hỏng”. Người đồng thời khẳng định, một Đảng có gan thừa nhận khuyết điểm của mình, vạch rõ vì đâu mà có khuyết điểm đó, rồi tìm kiếm mọi cách để sửa chữa khuyết điểm đó, như thế là một Đảng tiến bộ, mạnh dạn, chắc chắn, chân chính. Lời căn dặn ấy không chỉ có giá trị trong bối cảnh lịch sử khi tác phẩm ra đời, mà vẫn vẹn nguyên giá trị đến hôm nay; đồng thời đặt ra một nguyên tắc có ý nghĩa lâu dài đối với công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng, đó là Đảng muốn vững mạnh phải biết tự soi, tự sửa; muốn sửa đúng phải nhìn nhận đúng sự thật, lắng nghe được sự thật.

Dám “nói thật, nghe thật và sửa thật” trước hết thể hiện bản lĩnh chính trị, tinh thần trách nhiệm, tính chiến đấu của một tổ chức Đảng cũng như của từng cán bộ, đảng viên. Trong quá trình lãnh đạo sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc, xây dựng và phát triển đất nước, Đảng phải giải quyết nhiều nhiệm vụ ngày càng phức tạp, có những vấn đề mới, chưa có tiền lệ, từ hoàn thiện thể chế, phát triển kinh tế, bảo đảm an sinh xã hội, phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, đến đối ngoại, an ninh - quốc phòng… Trong thực tiễn đó, những hạn chế, khuyết điểm có thể phát sinh, điều quan trọng là nhận diện vấn đề thế nào, xử lý ra sao và có giải pháp khắc phục kịp thời, kiên quyết sửa chữa đến cùng hay không.

Chịu nghe ý kiến khác với mình

Đối với một Đảng cầm quyền, tự đổi mới, tự chỉnh đốn là yêu cầu thường xuyên, đồng thời càng trở nên cấp thiết trước những đòi hỏi của thực tiễn. Do đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu cấp ủy, tổ chức đảng phải phát huy dân chủ để cán bộ, đảng viên nói thẳng, nói có trách nhiệm; người đứng đầu phải cầu thị, chịu nghe ý kiến khác với mình. Không để nể nang, né tránh làm khuyết điểm kéo dài, vi phạm tái diễn; phải khắc phục cả sai phạm và sơ hở dẫn đến sai phạm. Nhấn mạnh, “cấp ủy, người đứng đầu chịu trách nhiệm về việc này”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đồng thời yêu cầu giữ nghiêm kỷ cương, tạo môi trường liêm chính để cán bộ yên tâm giải quyết việc khó vì lợi ích chung. Qua đó, xây dựng, chỉnh đốn Đảng phải làm cho tổ chức đảng vững mạnh, cán bộ trưởng thành, lãnh đạo và giải quyết công việc tốt hơn.

Muốn sửa chữa khuyết điểm, trước hết phải tạo điều kiện để sự thật được nói ra. Đây là khâu đầu tiên nhưng cũng là một trong những khâu khó nhất. Trong thực tế, có những hạn chế không phải không được nhận diện, mà người biết chưa dám nói, người có trách nhiệm chưa muốn nghe, còn cơ chế kiểm tra, giám sát chưa đủ hữu hiệu để kịp thời phát hiện, chấn chỉnh. Tâm lý nể nang, né tránh, ngại va chạm, biểu hiện xuôi chiều, “mũ ni che tai” vẫn tồn tại ở một số nơi, một số thời điểm khi nhiều người e ngại việc nói thẳng sẽ ảnh hưởng đến quyền lợi cá nhân hoặc các mối quan hệ công tác.

Khi những biểu hiện ấy tồn tại, sinh hoạt Đảng dễ trở thành hình thức, kiểm điểm chung chung, thiếu phân tích nguyên nhân và chỉ rõ trách nhiệm. Người thẳng thắn phản ánh vấn đề có thể rơi vào thế đơn độc, trong khi người né tránh, che giấu khuyết điểm chưa phải chịu sức ép tương xứng. Vì vậy, dám “nói thật, nghe thật, sửa thật” phải trở thành một chuẩn mực trong văn hóa lãnh đạo và sinh hoạt Đảng. Cán bộ, đảng viên cần phản ánh đúng sự thật, chỉ rõ những bất cập trên tinh thần xây dựng, vì lợi ích chung. Cấp ủy, tổ chức đảng phải phát huy dân chủ thực chất, tôn trọng và xem xét khách quan các ý kiến khác biệt; người đứng đầu phải cầu thị, lắng nghe, không để định kiến cá nhân chi phối việc tiếp nhận thông tin.

Nhưng nói thật không đồng nghĩa với phát ngôn tùy tiện, quy kết thiếu căn cứ hoặc lợi dụng góp ý để gây mất đoàn kết. Thẳng thắn phải gắn với trung thực, tôn trọng nguyên tắc và thực tiễn. Chỉ khi sự thật được tôn trọng, người phản ánh đúng được bảo vệ, dân chủ mới thực sự trở thành động lực để tổ chức tự hoàn thiện.

Nhìn thẳng hạn chế, quyết liệt sửa chữa

Thực tiễn lịch sử cho thấy, dám nhìn thẳng vào sai lầm và kiên quyết sửa chữa là yếu tố quan trọng để củng cố uy tín, nâng cao năng lực lãnh đạo của Đảng. Trước đây, trong quá trình thực hiện cải cách ruộng đất, bên cạnh những thành quả to lớn đạt được, những sai lầm, hạn chế cũng gây ra tổn thất cho một bộ phận Nhân dân. Trước thực tế đó, Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã thẳng thắn nhận trách nhiệm, chỉ đạo sửa sai, khắc phục hậu quả.

Trong thực tiễn hiện nay, vụ án liên quan đến Công ty Việt Á cũng để lại bài học sâu sắc về công tác kiểm soát quyền lực và yêu cầu phát hiện, ngăn chặn sai phạm kịp thời. Những vi phạm liên quan đến quá trình nghiên cứu chế tạo bộ sinh phẩm xét nghiệm cũng như việc cấp phép, mua sắm bộ xét nghiệm

COVID-19 cho thấy, khi quyền lực bị lợi dụng, quy trình quản lý bị buông lỏng và cơ chế kiểm tra không phát huy đầy đủ hiệu quả thì sẽ gây ra hệ lụy rất lớn.

Việc điều tra, truy tố, xét xử vụ án liên quan đến Công ty Việt Á thể hiện tinh thần “không có vùng cấm, không có ngoại lệ” trong đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Tuy nhiên, bài học về xây dựng, chỉnh đốn Đảng không chỉ dừng ở xử lý người vi phạm, mà còn phải làm rõ trách nhiệm quản lý, hoàn thiện cơ chế giám sát, kiểm soát xung đột lợi ích và khắc phục những kẽ hở dẫn đến sai phạm. Do đó, tự chỉnh đốn phải bắt đầu từ việc nhận diện, khắc phục bất cập trong cơ chế, chính sách, phương thức lãnh đạo và tổ chức thực hiện; đồng thời xây dựng đội ngũ cán bộ đủ bản lĩnh, đạo đức, năng lực và tinh thần phụng sự.

Cùng với đó, tiếng nói của Nhân dân phải trở thành nguồn thông tin quan trọng để Đảng tự kiểm tra và hoàn thiện phương thức lãnh đạo. Những phản ánh về thái độ phục vụ, chậm trễ trong giải quyết công việc, bất cập chính sách hay thiếu trách nhiệm ở cơ sở cần được tiếp nhận, xác minh và xử lý nghiêm túc. Lắng nghe phải đi đôi với giải quyết kiến nghị; vấn đề chưa thể tiếp thu cần được giải thích rõ; những hạn chế đã chỉ ra phải được xem xét để điều chỉnh cách làm, hoàn thiện chính sách.

Đánh giá kết quả xây dựng, chỉnh đốn Đảng không thể chỉ dựa vào số lượng cuộc kiểm tra, mà phải nhìn vào hiệu quả giải quyết công việc và những chuyển biến mà người dân thực sự cảm nhận được. Đây cũng là thước đo năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu và hiệu quả hoạt động của cả hệ thống chính trị. Như Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh: Xây dựng Đảng phải toàn diện về chính trị, tư tưởng, đạo đức, tổ chức và cán bộ; nâng cao sức chiến đấu, trách nhiệm nêu gương và ý thức phục vụ Nhân dân. Sự trong sạch, vững mạnh phải thể hiện ở kết quả công việc, sự liêm chính của cán bộ và niềm tin của Nhân dân.

Nghị quyết về tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh, toàn diện, đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước trong thời kỳ mới được Trung ương thông qua tại Hội nghị lần thứ Tư khóa XIV đặt ra yêu cầu tiếp tục đổi mới, nâng cao năng lực tự chỉnh đốn của Đảng. Để Nghị quyết đi vào cuộc sống, mỗi cấp ủy, tổ chức đảng và cán bộ, đảng viên phải trung thực trong báo cáo, thẳng thắn trong tự phê bình và phê bình, cầu thị khi tiếp thu góp ý, nghiêm túc nhận trách nhiệm và quyết liệt khắc phục hạn chế. Người đứng đầu phải nêu gương bằng việc dám nhìn thẳng vào sự thật và chịu trách nhiệm đến cùng.

Lời căn dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh vì thế vẫn vẹn nguyên giá trị: Thừa nhận khuyết điểm không làm tổ chức yếu đi; trái lại, chính thái độ trung thực, dũng cảm đối diện với hạn chế và quyết tâm khắc phục mới tạo nên sức mạnh bền vững; công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng sẽ thực sự trở thành động lực nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của Đảng, củng cố mối quan hệ gắn bó với Nhân dân và tạo nền tảng vững chắc để đất nước phát triển nhanh, mạnh, bền vững trong thời kỳ mới.