Dấu hiệu vụ lợi ở vụ "cài" Việt Á vào nghiên cứu kit test của Học viện Quân y

Chiều 28/12, tiếp tục phiên tòa xét xử sơ thẩm 7 bị cáo trong vụ án xảy ra tại Công ty Cổ phần công nghệ Việt Á (Công ty Việt Á) và Học viện Quân y, đại diện Viện Kiểm sát giữ quyền công tố tại phiên tòa đã đối đáp với quan điểm của luật sư và bị cáo trong phần tranh tụng sáng 28/12.

Đại diện Viện Kiểm sát khẳng định trong vụ "cài" Công ty Việt Á vào nghiên cứu kit test của Học viện Quân y, có sự vụ lợi riêng của Hồ Anh Sơn (cựu Thượng tá Quân đội, cựu Phó Giám đốc Viện nghiên cứu y dược học quân sự, Học viện Quân y), Trịnh Thanh Hùng (cựu Phó Vụ trưởng, Vụ Khoa học và Công nghệ các ngành kinh tế - kỹ thuật, Bộ Khoa học và Công nghệ) và Phan Quốc Việt (Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty Việt Á).

Phan Quốc Việt tham gia đề tài với mục đích để Việt Á được nhanh chóng cấp phép trái pháp luật cho kit test của doanh nghiệp. Hồ Anh Sơn có mục đích vụ lợi thể hiện qua việc nhận 2,8 tỷ đồng làm đề tài rồi nhờ nhiều nhà khoa học tham gia song không thực hiện nghiên cứu. Sau đó, Sơn nhờ họ chuyển tiền lại cho mình.

Đối với Trịnh Thanh Hùng, đại diện Viện Kiểm sát đã trích bút lục về các tin nhắn của Hồ Anh Sơn với Hùng về việc đưa Công ty Việt Á vào đề tài, trong đó Hùng nói: "Nếu anh Sơn và Học viện Quân y không đồng ý thì không được, vì họ phụ thuộc vào tôi."

Công tố viên nhấn mạnh, toàn bộ hành vi phạm tội của các bị cáo khác đều có yếu tố ảnh hưởng của Trịnh Thanh Hùng nên việc khởi tố truy tố xét xử bị cáo Hùng với vai trò người đứng đầu là đúng, phù hợp.

Sau khi được Bộ Y tế cấp phép, Phan Quốc Việt cảm ơn Trịnh Thanh Hùng 350.000 USD (tương đương khoảng 8 tỷ đồng) và đưa cho Hồ Anh Sơn 2,5 tỷ đồng tiền “hoa hồng.”

Với những hành vi này, Trịnh Thanh Hùng bị truy tố về tội “Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ.” Ngoài ra, Hùng còn cùng với 37 bị cáo bị Tòa án Nhân dân thành phố Hà Nội đưa ra xét xử sơ thẩm ngày 3/1/2024 tới trong vụ án khác cũng liên quan đến Công ty Việt Á. Trong vụ án này, Trịnh Thanh Hùng bị truy tố về tội “Nhận hối lộ.”

Trình bày tại phiên tòa sáng 28/12, bị cáo Trịnh Thanh Hùng và luật sư bào chữa đều cho rằng hành vi của Hùng gắn liền với hành vi “Nhận hối lộ” nên chỉ cần truy tố về một tội và để một tòa án xét xử. Song công tố viên xác định, Trịnh Thanh Hùng chỉ đạo và thông đồng với Sơn, Việt trong sai phạm trong việc cấp phép kit test cho Việt Á.

Trịnh Thanh Hùng đã vi phạm nội dung hợp đồng do chính mình có trách nhiệm quản lý; đồng thời là người khởi xướng, giữ vai trò chính trong vụ án và với khoản thiệt hại hơn 18 tỷ đồng được Học viện Quân y cấp cho nghiên cứu đề tài.

Đại diện Viện Kiểm sát Quân sự Thủ đô Hà Nội kết luận, hành vi của Trịnh Thanh Hùng đã gây thiệt hại cho tài sản của Quân đội, do đó thẩm quyền xét xử bị cáo thuộc thẩm quyền của các cơ quan tố tụng trong Quân đội.

Ngoài ra, Trịnh Thanh Hùng bị truy tố xét xử ở hai tội khác nhau, đây là hai tội độc lập, dù cho bị Tòa nào xét xử, cũng sẽ tuyên hai hình phạt. Do đó, việc hai cơ quan tố tụng xét xử, không ảnh hưởng hình phạt của bị cáo.

Nói lời sau cùng tại phiên tòa, Trịnh Thanh Hùng thừa nhận sai phạm song cho rằng mình phạm tội với động cơ chống dịch, mong muốn nghiên cứu có kết quả cao, tiết kiệm tiền cho Nhà nước, chỉ “vô tình vấp phải sai phạm.” Do có hai bản án sẽ bị xét xử tại hai phiên tòa, Trịnh Thanh Hùng mong muốn được Hội đồng xét xử xem xét khoan hồng, giảm mức án tối đa cho bị cáo.

Bị cáo Phan Quốc Việt mong Tòa xem xét công lao của mình và bối cảnh bị cáo thực hiện hành vi phạm tội là “hoàn toàn vì lợi ích chung của đất nước.” Việt mong Hội đồng xét xử xem xét giá trị của kit test Việt Á trong dịch bệnh để cho bị cáo hưởng mức án thấp hơn mức 26 năm tù mà Viện Kiểm sát đã đề nghị.

Bị cáo Phan Quốc Việt bị đề nghị mức án 15 năm tù về tội "Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ," từ 10-11 năm tù về tội "Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng".

Về phần mình, Hồ Anh Sơn trình bày: Khi bị bắt rồi mới thấy thật tiếc vì vướng lao lý. Được mặc quân phục 30 năm, với Sơn đây là một điều “đầy vinh dự tự hào,” song vì sai phạm của bị cáo đã làm ảnh hưởng uy tín người Quân y.

Hồ Anh Sơn bày tỏ sự hối hận và xin lỗi các đồng nghiệp, các thầy giáo đã dẫn dắt mình và các sinh viên, nghiên cứu sinh mình đang hướng dẫn làm luận án tiến sĩ nhưng bị ngắt quãng vì bị cáo bị bắt giam.

Hồ Anh Sơn cho biết, tuy vướng lao lý song bị cáo không giảm nhiệt huyết đối với sứ mệnh chăm sóc sức khỏe của toàn dân. Do vậy, bị cáo mong muốn Hội đồng xét xử cho hưởng mức án nhẹ để tiếp tục cống hiến.

Chiều 29/12, Hội đồng xét xử sẽ tuyên án./.