Đề nghị cấm phát tán, mua bán và trao đổi trái phép thông tin của người tiêu dùng

Đề xuất quy định được trả lại hàng hóa không đúng như quảng cáo

Phát biểu tại phiên họp, đại biểu Điểu Huỳnh Sang (đoàn Bình Phước) cơ bản thống nhất với nội dung của dự thảo Luật.

Để dự thảo Luật hoàn thiện hơn, về quyền của người tiêu dùng, đại biểu đề nghị Ban soạn thảo xem xét quy định quyền được trả lại sản phẩm, hàng hóa và được hoàn trả toàn bộ chi phí mua sản phẩm, hàng hóa cần được áp dụng không chỉ đối với hàng hóa có khuyết tật mà phải áp dụng đối với các sản phẩm, hàng hóa không đúng như quảng cáo cũng như giới thiệu, cam kết hoặc công bố của tổ chức, cá nhân kinh doanh để đảm bảo quyền lợi của người tiêu dùng.

Về trách nhiệm của tổ chức, cá nhân kinh doanh đối với người tiêu dùng trong các giao dịch trên không gian mạng, đại biểu đề nghị Ban soạn thảo bổ sung quy định cho phép người tiêu dùng được phản hồi, đánh giá về tổ chức, cá nhân kinh doanh sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ do tổ chức, cá nhân kinh doanh cung cấp. Đồng thời hiển thị đầy đủ và chính xác kết quả phản hồi, đánh giá, trừ những trường hợp phản hồi, đánh giá đó có vi phạm các quy định của pháp luật cũng như trái với đạo đức xã hội để phù hợp hơn với thực tiễn và tăng tính khả thi cũng như hiệu lực hiệu quả.

“Thực tế, hiện nay, hành vi bán hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng, hàng có nguồn gốc, xuất xứ không rõ ràng vẫn còn phổ biến trên không gian mạng. Vì vậy, tôi đề nghị Ban soạn thảo xem xét bổ sung Điều 39 dự thảo Luật các quy định về việc nền tảng số phải thực hiện các biện pháp giám sát, phát hiện, cảnh báo cho người tiêu dùng về các tổ chức, cá nhân kinh doanh trên nền tảng có dấu hiệu nghi ngờ là bán hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng, hàng có nguồn gốc, xuất xứ không rõ ràng và đồng thời cũng phải quy định về thời hạn loại bỏ khỏi nền tảng những tổ chức, cá nhân vi phạm”, đại biểu nêu quan điểm.

Cần cấm hành vi cung cấp, chia sẻ thông tin của người tiêu dùng khi chưa được phép

Trong khi đó, đại biểu Dương Khắc Mai (đoàn Đắk Nông) đề nghị bổ sung thêm điểm n khoản 1, Điều 10 của dự thảo Luật về các hành vi bị cấm với nội dung "cấm các hành vi cung cấp, chia sẻ thông tin của người tiêu dùng cho bên thứ ba khi chưa được sự đồng ý của người tiêu dùng, trừ các trường hợp tổ chức, cá nhân kinh doanh chuyển giao thông tin được thu thập, phù hợp với quy định của Luật này và pháp luật có liên quan cho bên thứ ba lưu trữ hoặc phân tích nhằm phục vụ hoạt động kinh doanh của bên chuyển giao và hai bên đã có thỏa thuận bằng văn bản về việc bên thứ ba có trách nhiệm bảo vệ thông tin người tiêu dùng theo quy định của luật này".

Đồng thời, đại biểu Mai cũng đề nghị quy định tại khoản 3 Điều 18 của dự thảo Luật, theo đó "tổ chức, cá nhân kinh doanh phải sử dụng thông tin của người tiêu dùng chính xác, phù hợp với mục đích, phạm vi đã thông báo và phải được người tiêu dùng đồng ý" cho phù hợp.

Ngoài ra, đại biểu Dương Khắc Mai còn đề nghị cơ quan soạn thảo làm rõ cơ quan chức năng mà tổ chức, cá nhân kinh doanh hoặc bên lưu trữ thông tin liên quan phải thông báo trong trường hợp hệ thống thông tin bị tấn công làm phát sinh nguy cơ mất thông tin của người tiêu dùng để đảm bảo tính khả thi khi triển khai trong thực tế.

“Luật An toàn thông tin mạng và Thông tư số 20 ngày 12/9/2017 của Bộ Thông tin và Truyền thông cũng đã đưa ra các yêu cầu về nghĩa vụ thông báo của bên kiểm soát dữ liệu hoặc chủ sở hữu hệ thống dữ liệu khi có một sự cố hoặc hành vi xâm phạm dữ liệu xảy ra. Đề nghị cơ quan soạn thảo rà soát lại nội dung quy định tại dự thảo Luật đảm bảo sự tương thích, thống nhất nội dung trong các văn bản pháp luật có liên quan”, đại biểu nói.

Cùng quan điểm, đại biểu Nguyễn Thị Thủy (đoàn Bắc Kạn) cũng cho rằng, hiện nay, một trong những vấn đề đang gây phiền phức, bức xúc cho người tiêu dùng là những thông tin cá nhân của họ bị lộ lọt và rao bán công khai trên các nền tảng mạng xã hội.

“Dư luận thì nghi ngờ rằng những thông tin cá nhân của họ đang bị một số cơ sở kinh doanh trao đổi, mua bán nhằm mục đích trục lợi và yêu cầu pháp luật phải có những biện pháp để xử lý nghiêm. Nghiên cứu dự thảo Luật, tôi thấy đến thời điểm hiện nay dự thảo cũng đã đặt ra một số hành vi bị nghiêm cấm như hành vi thu thập, lưu trữ và sử dụng thông tin. Tuy nhiên, những quy định này chưa bao quát được đầy đủ những hành vi có tính chất phổ biến xảy ra trong thời gian gần đây”, đại biểu Thủy nêu quan điểm.

Đồng thời, đại biểu cũng cho rằng, đối chiếu với một số pháp luật liên quan, như Điều 38 của Bộ luật Dân sự hay Điều 7 của Luật An toàn thông tin mạng, quy định tại dự thảo Luật cũng chưa đầy đủ, ví dụ. Đại biểu đề nghị nghiên cứu để bổ sung thêm một số hành vi bị nghiêm cấm, như hành vi cung cấp, chia sẻ, phát tán, mua bán và trao đổi trái phép thông tin của người tiêu dùng; đồng thời đề nghị rà soát thêm một số pháp luật liên quan khác đang cấm những hành vi này để chúng ta bảo đảm bao quát và đầy đủ những hành vi này.