Mở ra hướng tiếp cận mới trong điều trị các thai kỳ nguy cơ cao

Thưa ông, Bệnh viện Phụ sản Hà Nội đã tiếp nhận và điều trị thành công một ca song thai đặc biệt, trong đó hai em bé chào đời cách nhau tới 13 tuần. Ông có thể chia sẻ rõ hơn về trường hợp này?

- Đây thực sự là một ca bệnh rất đặc biệt. Sản phụ N.T.L (32 tuổi, Bắc Ninh) mang song thai, nhập viện từ tuần thai thứ 20 trong tình trạng có nguy cơ sinh non rất cao. Đến tuần thứ 25, bệnh nhân xuất hiện chuyển dạ, cổ tử cung mở 3 - 4cm và một thai đã buộc phải sinh non. Thông thường, trong những trường hợp như vậy, thai còn lại rất khó giữ được, bởi nguy cơ chuyển dạ tiếp tục hoặc nhiễm trùng là rất lớn. Tuy nhiên, với nỗ lực tối đa, chúng tôi đã cố gắng giữ lại thai còn lại và kéo dài thai kỳ thêm 13 tuần, đến khi đủ 38 tuần - tức là thời điểm thai đã trưởng thành hoàn toàn.

Tiến sĩ, bác sĩ Mai Trọng Hưng - Giám đốc Bệnh viện Phụ sản Hà Nội.

Trong sản khoa, việc một thai đã sinh non nhưng vẫn giữ được thai còn lại đến đủ tháng là cực kỳ hiếm. Vậy điều gì giúp ê-kíp có thể làm nên “kỳ tích” này?

- Đúng vậy, đây là một thách thức rất lớn. Có hai nguy cơ chính luôn hiện hữu. Thứ nhất là nguy cơ nhiễm trùng. Khi một thai đã được sinh ra, buồng tử cung và môi trường bên trong rất dễ bị nhiễm khuẩn. Nếu xảy ra nhiễm trùng, không chỉ thai còn lại bị ảnh hưởng mà còn đe dọa trực tiếp đến tính mạng người mẹ. Thứ hai là nguy cơ chuyển dạ tiếp tục. Các cơn co tử cung có thể khiến thai còn lại bị đẩy ra bất cứ lúc nào.

Để kiểm soát hai nguy cơ này, chúng tôi đã triển khai một chiến lược điều trị tổng thể, phối hợp đa chuyên khoa: sản khoa, sơ sinh, truyền nhiễm, hồi sức tích cực… Đồng thời, bệnh viện cũng tham khảo và phối hợp chuyên môn với các trung tâm quốc tế tại Thụy Điển và Ý.

Việc sử dụng các phác đồ điều trị hiện đại, theo dõi sát sao từng dấu hiệu nhỏ nhất của sản phụ và thai nhi, cùng với chăm sóc đặc biệt đã giúp kiểm soát tốt tình trạng nhiễm trùng và hạn chế tối đa các cơn co tử cung.

Ông có thể nói rõ hơn về quá trình giữ thai từ tuần 25 đến tuần 38 - một khoảng thời gian rất dài trong bối cảnh nguy cơ luôn rình rập?

- Có thể nói đây là một hành trình đầy áp lực. Trong suốt quá trình đó, chúng tôi luôn phải theo dõi sát sao các chỉ số của sản phụ: dấu hiệu nhiễm trùng như sốt, bạch cầu tăng, dịch bất thường… Chỉ cần một thay đổi nhỏ cũng có thể buộc phải chấm dứt thai kỳ. Bên cạnh đó là việc kiểm soát cơn co tử cung bằng các biện pháp nội khoa, kết hợp chăm sóc chuyên sâu, bảo đảm môi trường tử cung ổn định nhất có thể cho thai nhi phát triển.

Đây không phải là nỗ lực của riêng một cá nhân hay một khoa phòng, mà là sự phối hợp liên ngành, liên viện, thậm chí có sự tham vấn quốc tế. Chính sự đồng bộ này đã giúp kéo dài thai kỳ thành công.

Đây là trường hợp đầu tiên tại Bệnh viện Phụ sản Hà Nội và cũng là một trong những ca hiếm gặp tại Việt Nam có thể kéo dài thai kỳ từ mốc 25 tuần đến đủ 38 tuần trong tình huống một thai đã sinh trước.

Trước đó, chúng tôi cũng đã có một số ca tương tự, nhưng chỉ kéo dài được đến khoảng 30 - 32 tuần - tức là giai đoạn thai có khả năng sống cao hơn. Còn để đạt đến mốc đủ tháng như trường hợp này thì thực sự rất đặc biệt.

Thưa ông, trong quá trình điều trị, việc chăm sóc sản phụ có gì đặc biệt?

- Việc chăm sóc sản phụ trong trường hợp này đòi hỏi mức độ theo dõi rất cao. Nguy cơ nhiễm trùng luôn thường trực, bởi sau khi một thai được sinh ra, tử cung không còn là môi trường kín hoàn toàn.

Chúng tôi phải kiểm soát chặt chẽ từ chế độ dinh dưỡng, vệ sinh, sử dụng thuốc đến theo dõi các chỉ số sinh học. Đồng thời, gia đình sản phụ cũng đóng vai trò rất quan trọng khi phải phối hợp chặt chẽ với bác sĩ trong suốt quá trình điều trị.

Đây là một hành trình nhiều rủi ro, nên mọi quyết định đều phải cân nhắc kỹ lưỡng giữa lợi ích và nguy cơ.

Em bé đầu tiên sinh ở tuần 25 hiện vẫn đang được theo dõi và chăm sóc đặc biệt. Do sinh rất non tháng nên các chức năng cơ thể, đặc biệt là hô hấp và thần kinh, cần thời gian để hoàn thiện. Trong khi đó, em bé thứ hai sinh ở tuần 38 có sức khỏe ổn định hơn, gần như tương đương với trẻ sinh đủ tháng bình thường.

Qua ca song thai đặc biệt này, ông đánh giá như thế nào về ý nghĩa chuyên môn cũng như những bài học kinh nghiệm rút ra?

- Đây không chỉ là một ca song thai thành công mà còn mang ý nghĩa rất lớn về mặt chuyên môn. Nó mở ra hướng tiếp cận mới trong điều trị các thai kỳ nguy cơ, đặc biệt là chiến lược kéo dài thai kỳ nhằm tăng cơ hội sống và chất lượng phát triển cho trẻ sơ sinh.

Chúng tôi dự kiến sẽ tổng hợp và báo cáo ca bệnh này tại các hội nghị chuyên ngành trong nước và quốc tế, nhằm chia sẻ kinh nghiệm và đóng góp vào sự phát triển chung của ngành sản khoa. Quan trọng hơn, ca bệnh này cho thấy với sự phối hợp chặt chẽ, ứng dụng khoa học kỹ thuật hiện đại và quyết tâm của đội ngũ y, bác sĩ, những điều tưởng chừng không thể vẫn có thể trở thành hiện thực.