Một tấn đá đi qua bao nhiêu lớp chi phí?

Từ mỏ đá cấp phép năm 2008 tại Hòa Bình…

Theo hồ sơ phóng viên thu thập được, ngày 17/3/2008, UBND tỉnh Hòa Bình cấp Giấy phép khai thác khoáng sản số 30/QĐ-UBND cho Công ty CP Đầu tư xây dựng và phát triển hạ tầng Vinaconex (Vinaconex) khai thác đá Bazan làm vật liệu xây dựng thông thường tại khu vực Gò Chói, thuộc xã Đông Xuân và xã Tiến Xuân, huyện Lương Sơn, tỉnh Hòa Bình.

Giấy phép thể hiện, Vinaconex được phép khai thác với diện tích hơn 7,7ha với trữ lượng hơn 3,5 triệu m3. Công suất khai thác giai đoạn đầu 49.000 m3/năm, các năm tiếp theo 125.000 m3/năm. Thời hạn khai thác 30 năm.

Tuy nhiên, sau quá trình sắp xếp đơn vị hành chính 2 cấp từ ngày 1/7/2025, khu vực mỏ hiện nay thuộc địa bàn xã Yên Xuân, TP Hà Nội.

Vinaconex được phép khai thác với trữ lượng hơn 3,5 triệu m3.

Theo tìm hiểu của phóng viên, sau quá trình khai thác, Vinaconex đã chuyển nhượng hoạt động mỏ cho Công ty CP Xây dựng và Phát triển Tiến Mạnh – doanh nghiệp hiện đứng tên trong nhiều hợp đồng mua bán vật liệu xây dựng và bảng giá gửi Sở Xây dựng Hà Nội.

Sau khi phóng viên đặt lịch làm việc với UBND xã Yên Xuân liên quan đến công tác quản lý, giám sát hoạt động khai thác tại Mỏ đá Gò Chói, địa phương đã giao Phòng Kinh tế làm đầu mối làm việc.

Tuy nhiên, đại diện Phòng Kinh tế cho biết hiện Thanh tra TP Hà Nội đang trong quá trình thanh tra đối với mỏ đá này nên chưa thể trả lời các nội dung phóng viên đặt ra.

Theo giải thích từ phía địa phương, ban đầu có sự nhầm lẫn về địa giới hành chính khi xã Đông Xuân cũ trước đây thuộc huyện Quốc Oai nên một số thông tin liên hệ được chuyển hướng sang khu vực xã Phú Cát. Thực tế, Mỏ đá Gò Chói hiện nằm trên địa bàn xã Yên Xuân.

Bảng giá cung cấp VLXD Dự án Vành Đai 2 TP Hải Phòng và Bảng giá HĐ mua bán đá cho Dự án ĐTXD Khu vực bến Cảng Lạch Huyện.

Đến chân công trình đi qua bao nhiêu lớp chi phí?

Từ các tài liệu thu thập được tại hiện trường, phóng viên ghi nhận chuỗi giá trị của một tấn đá xây dựng hiện không chỉ dừng ở chi phí khai thác tại mỏ.

Hồ sơ cho thấy hoạt động cung ứng vật liệu tại Mỏ đá Gò Chói đang gắn với các hợp đồng mua bán đá; hợp đồng vận chuyển; chi phí logistics; trung chuyển đường thủy và giao hàng cho các dự án hạ tầng lớn.

Đáng chú ý, nhiều hợp đồng mua bán vật liệu được ký trong năm 2026 cho thấy đá từ Mỏ đá Gò Chói được cung ứng cho các dự án hạ tầng tại Hải Phòng như Dự án Vành đai 2 TP Hải Phòng và Khu bến cảng Lạch Huyện.

Trong đó, hợp đồng vận chuyển vật liệu thể hiện tuyến vận chuyển từ Mỏ đá Gò Chói đến khu vực Cảng Sơn Tây đơn giá bốc xếp, vận chuyển khoảng 105.000 đồng/tấn; tổng khối lượng vận chuyển lên tới 50.000 tấn.

Điều này cho thấy chi phí hình thành giá vật liệu xây dựng hiện bao gồm nhiều lớp ban đầu từ khai thác; chế biến, sàng tuyển; sau đó đến vận tải đường bộ; bốc xếp; rồi đến giai đoạn trung chuyển; và cuối cùng là logistics phục vụ đại dự án.

Đơn giá trong hợp đồng Bốc xếp và vận chuyển nhiên liệu của Công ty Tiến Mạnh và đối tác.

Doanh nghiệp đã báo cáo Sở Xây dựng?

Các bảng giá phóng viên thu thập được cho thấy Công ty CP Xây dựng và Phát triển Tiến Mạnh đã nhiều lần gửi bảng giá sản phẩm của Mỏ đá Gò Chói tới Sở Xây dựng Hà Nội trong năm 2026.

Tài liệu thể hiện giá đá tại mỏ có sự điều chỉnh theo từng thời điểm. Tuy nhiên, các hợp đồng và bảng giá được lập ở các thời gian khác nhau nên chưa thể dùng để quy kết hay kết luận về việc tăng giá bất thường.

Trong các hợp đồng, doanh nghiệp cũng nêu rõ yếu tố biến động thị trường như giá nhiên liệu; chi phí vận tải; biến động logistics; chi phí trung chuyển và do thay đổi nguồn cung. Ngoài ra, một số hợp đồng còn ghi nhận cơ chế điều chỉnh giá khi thị trường biến động mạnh.

Công suất khai thác các năm tiếp theo tại Mỏ đá Gò Chói là 125.000 m3/năm

Thực tế ghi nhận tại Mỏ đá Gò Chói cho thấy câu chuyện giá vật liệu xây dựng hiện không chỉ nằm ở giá bán tại chân mỏ mà bắt đầu từ việc khai thác, chế biến, vận chuyển đến trung chuyển đường thủy và giao hàng cho các đại dự án hạ tầng, mỗi công đoạn đều phát sinh chi phí riêng.

Trong bối cảnh hàng loạt dự án giao thông trọng điểm đang đồng loạt triển khai, nhu cầu đá xây dựng tăng cao đã khiến áp lực lên toàn bộ chuỗi cung ứng vật liệu ngày càng lớn. Và có lẽ, để hiểu đầy đủ vì sao một tấn đá đến công trình có giá cao hơn đáng kể so với giá tại mỏ, cần nhìn vào toàn bộ hành trình của vật liệu xây dựng – thay vì chỉ nhìn vào một con số giá bán đơn lẻ.