Nắng nóng đỉnh điểm và lời dạy trồng cây của Bác

Cách đây hơn sáu thập kỷ, năm 1960, giữa lúc đất nước còn bộn bề gian khó, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khởi xướng phong trào “Tết trồng cây”. Với tư duy thực tiễn sâu sắc, Người không lãng mạn hóa việc trồng cây như một thú vui thanh tao, mà đặt nó vào vị trí cốt lõi của chiến lược phát triển bền vững đất nước.

Tầm nhìn ấy vượt xa thời đại, bởi ở cái thuở khái niệm “biến đổi khí hậu”… còn chưa ra đời, vị Lãnh tụ kính yêu của dân tộc đã nhìn thấy mối quan hệ sinh tử giữa con người và tự nhiên. Người coi rừng là vàng, bảo vệ rừng là bảo vệ mạch máu của quốc gia. Giá trị lời dạy của Người nằm ở chỗ biến một hành động cụ thể, bình dị thành một cuộc cách mạng văn hóa - sinh thái sâu rộng, thức tỉnh trách nhiệm của mỗi công dân đối với không gian sống của chính mình và các thế hệ mai sau.

Nắng nóng gay gắt hiện nay chính là hệ quả tất yếu của việc con người đã lãng quên, thậm chí xâm hại những mảng xanh. Những dải rừng phòng hộ bị thu hẹp, những đô thị bê tông hóa thiếu vắng bóng cây đã biến các thành phố thành những “đảo nhiệt” khổng lồ. Nhìn vào thực tế ấy để thấy, lời dạy của Bác không chỉ là bài học lịch sử, mà là chiếc “chìa khóa vàng” giúp chúng ta giải bài toán khủng hoảng khí hậu hiện tại. Trồng cây không còn là việc làm phong trào vào mỗi dịp xuân về, mà đã trở thành mệnh lệnh hành động, thành lá chắn sinh tồn để bảo vệ giống nòi và nền kinh tế trước sự phẫn nộ của thiên nhiên.

Khát vọng xanh của triệu cánh tay

Thấm nhuần triết lý nhân sinh và sinh thái sâu sắc của Bác Hồ, trong những năm qua, công tác trồng cây và bảo vệ rừng đã được Đảng, Nhà nước và toàn thể xã hội nâng tầm thành các chương trình hành động chiến lược quốc gia. Đề án “Trồng một tỷ cây xanh giai đoạn 2021-2025” do Thủ tướng Chính phủ phát động chính là sự tiếp nối hoàn hảo mang tính thời đại từ phong trào “Tết trồng cây” năm xưa. Trên khắp mọi miền Tổ quốc, tinh thần ấy đã và đang chuyển hóa thành những mô hình, cách làm sáng tạo, đưa những mảng xanh hồi sinh mạnh mẽ từ đại ngàn cho đến các đô thị lớn.

Năm 2025 vừa qua, cả nước đã trồng được trên 285.000 ha rừng tập trung và trồng được 108 triệu cây xanh phân tán; giá trị xuất khẩu gỗ và lâm sản đạt trên 18 tỷ USD, trong đó giá trị xuất siêu đạt 14,8 tỷ USD; thu dịch vụ môi trường rừng đạt gần 4.000 tỷ đồng; tỷ lệ che phủ rừng tiếp tục được duy trì ổn định ở mức 42,03%.

Nhìn vào bản đồ hành động xanh của đất nước, nhiều địa phương đã trở thành điểm sáng nhờ những quyết sách kiên quyết và bền bỉ. Sau khi sáp nhập, tỉnh Tuyên Quang mới có độ che phủ rừng đạt 61,82%, đứng thứ ba cả nước sau Lạng Sơn và Thái Nguyên.

Song song với công tác quản lý và bảo vệ rừng, Tuyên Quang cũng đặc biệt quan tâm đến nhiệm vụ phát triển rừng nhằm nâng cao độ che phủ và giá trị kinh tế lâm nghiệp. Theo đó, ngành kiểm lâm địa phương đã tập trung chỉ đạo chuẩn bị đầy đủ cây giống, vật tư và các điều kiện cần thiết để triển khai trồng rừng đúng thời vụ, đúng kế hoạch.

Hay tại miền Trung, dải đất vốn quanh năm gánh chịu sự khắc nghiệt của gió Lào và cát bỏng, những cánh rừng ngập mặn, rừng phòng hộ ven biển đang được người dân kiên cường bám trụ, chăm sóc từng chút một để ngăn mặn, giữ nước, làm dịu đi cái nắng như rang của dải đất miền xuôi.

Sự chuyển biến mạnh mẽ này không chỉ đến từ hệ thống chính trị mà có sự chung tay bứt phá của các doanh nghiệp lớn mang tư duy trách nhiệm xã hội cao.

Điển hình và kiên trì bậc nhất trên hành trình này phải kể đến Công ty Cổ phần Sữa Việt Nam (Vinamilk) với chương trình “Quỹ 1 triệu cây xanh cho Việt Nam”. Khởi động từ năm 2012, hành trình này là một minh chứng sống động cho thấy khi doanh nghiệp đặt lợi ích cộng đồng vào lõi của chiến lược phát triển, hiệu quả mang lại sẽ vô cùng to lớn.

Suốt gần một thập kỷ bền bỉ, Vinamilk cùng Quỹ 1 triệu cây xanh đã in dấu chân qua hơn 50 địa điểm tại 20 tỉnh, thành phố trên cả nước, từ những vùng đất di tích lịch sử, khu vực chịu ảnh hưởng của thiên tai bão lũ, cho đến các trường học, khu dân cư ô nhiễm hay những dải đất biên cương, hải đảo xa xôi. Chương trình đã hoàn thành xuất sắc mục tiêu trồng hơn 1,12 triệu cây xanh các loại, trị giá hàng chục tỷ đồng. Đáng chú ý, Vinamilk không chỉ tặng cây mang tính phong trào, mà phối hợp chặt chẽ với Bộ Nông nghiệp và Môi trường để nghiên cứu thổ nhưỡng, chọn lựa những loại cây phù hợp nhất với từng địa phương nhằm đảm bảo cây sinh trưởng bền vững. Tại các tỉnh miền núi phía Bắc như Tuyên Quang, Thái Nguyên, Điện Biên, chương trình đã trao tặng hàng trăm ngàn cây giống kinh tế cho người dân, mở ra sinh kế mới, giúp họ bám đất, bám rừng và làm giàu từ chính màu xanh quê hương.

Tiếp nối thành công vang dội của Quỹ 1 triệu cây xanh, Vinamilk tiếp tục nâng tầm sứ mệnh môi trường khi triển khai chương trình hành động "Vinamilk Pathways to Dairy Net Zero 2050" được công bố vào năm 2023. Những hàng cây mọc lên từ sự chung tay của doanh nghiệp và cộng đồng không chỉ có giá trị hấp thụ carbon, giải nhiệt trái đất, mà còn khơi dậy mạnh mẽ ý thức, trách nhiệm của thế hệ trẻ về bảo vệ môi trường sống.

Cái nắng cháy da thịt của mùa hè năm nay như một hồi chuông cảnh tỉnh, nhắc nhở chúng ta rằng mỗi cây xanh được trồng xuống hôm nay chính là một giọt nước mát lành cho ngày mai. Lời dạy của Bác Hồ về trồng cây, gây rừng, qua dòng chảy thời gian và sự tiếp sức của những chương trình ý nghĩa như “Quỹ 1 triệu cây xanh” của Vinamilk, đã không còn là khẩu hiệu hành chính. Nó đã trở thành mạch nguồn sống, thành triết lý hành động đưa đất nước vững vàng tiến về phía trước – một Việt Nam phát triển thịnh vượng nhưng luôn hài hòa, bền vững dưới những tán lá xanh.