Khẳng định vai trò văn hóa trong tiến trình phát triển đất nước
Văn hóa Việt Nam là kết tinh những giá trị tốt đẹp của dân tộc trong tiến trình hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước; là nguồn lực nội sinh quan trọng hun đúc trí tuệ, tâm hồn, khí phách và bản lĩnh người Việt Nam. Thực tiễn lịch sử cho thấy, mỗi thời kỳ đất nước phát triển mạnh mẽ đều gắn liền với sự phát triển rực rỡ về văn hóa. Trong quá trình lãnh đạo cách mạng, Đảng ta luôn chú trọng phát triển văn hóa và con người Việt Nam, kế thừa, phát huy những giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc, tiếp thu có chọn lọc tinh hoa văn hóa thế giới.
Tuy nhiên, sự nghiệp xây dựng và phát triển văn hóa, con người Việt Nam vẫn còn hạn chế, bất cập và gặp không ít khó khăn, thách thức. Nhận thức về vị trí, vai trò của văn hóa chưa toàn diện và sâu sắc. Việc thể chế hóa chủ trương, đường lối của Đảng thành chính sách, pháp luật của Nhà nước còn chậm, chưa đồng bộ, có mặt thiếu đột phá. Môi trường văn hóa chưa thật sự lành mạnh, đạo đức xã hội còn biểu hiện xuống cấp, mất bản sắc…
Từ tình hình trên, Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam khẳng định yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới đòi hỏi phải có những chủ trương, quyết sách đột phá mang tính chiến lược, đồng bộ nhằm khắc phục hạn chế, bất cập; chủ động nắm bắt thời cơ, vượt lên thách thức thúc đẩy phát triển văn hóa. Nghị quyết số 80-NQ/TW đã nhấn mạnh 5 quan điểm chỉ đạo và 8 nhiệm vụ, giải pháp triển khai để văn hóa phải đi trước soi đường, thấm vào từng quyết sách phát triển, đề cao giá trị nhân văn, chuẩn mực đạo đức xã hội hướng đến mục tiêu 100 năm thành lập Đảng và 100 năm thành lập nước; khẳng định vị thế, tầm vóc nền văn hóa Việt Nam xứng tầm một quốc gia phát triển theo định hướng xã hội chủ nghĩa, có truyền thống văn hóa, văn hiến lâu đời, đóng góp xứng đáng vào dòng chảy văn minh nhân loại…
“Ngày Văn hóa Việt Nam” gắn với chiều sâu lịch sử và tư tưởng văn hóa của dân tộc
Đặc biệt, để mọi người dân đều có cơ hội được thụ hưởng văn hóa, Nghị quyết số 80-NQ/TW đã quyết định ngày 24/11 hàng năm được chọn là “Ngày Văn hóa Việt Nam” và vào ngày này người lao động cả nước được nghỉ làm và được hưởng nguyên lương.
![]() |
| “Ngày Văn hóa Việt Nam” đánh dấu bước chuyển quan trọng trong tư duy tiếp cận văn hóa trong đời sống đương đại. (Ảnh minh họa - Nguồn: VGP) |
Nghị quyết số 80-NQ/TW chọn ngày 24/11 vì ngày này là mốc thời điểm gắn với chiều sâu lịch sử và tư tưởng văn hóa của dân tộc. Cụ thể, ngày 24/11/1946, tại Nhà hát Lớn Hà Nội, Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất đã chính thức khai mạc với sự tham dự của hơn 200 đại biểu là trí thức, văn nghệ sĩ, nhà hoạt động văn hóa tiêu biểu trong cả nước. Sự kiện này được báo chí cách mạng thời kỳ đó ghi nhận như một dấu mốc lớn của đời sống tinh thần nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa non trẻ. Dự Hội nghị, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nêu lên những tư tưởng nền tảng cho việc xây dựng một nền văn hóa mới. Người khẳng định văn hóa không đứng ngoài chính trị, mà có mối quan hệ mật thiết với sự nghiệp độc lập dân tộc và xây dựng đất nước. Câu nói nổi tiếng “Văn hóa phải soi đường cho quốc dân đi” của Người khẳng định vai trò dẫn dắt, định hướng của văn hóa đối với vận mệnh dân tộc. Những tư tưởng đó, theo nhiều nhà nghiên cứu, đã đặt nền móng cho đường lối văn hóa của Đảng và Nhà nước Việt Nam sau này.
Sau Hội nghị năm 1946, các Hội nghị Văn hóa toàn quốc tiếp theo tiếp tục cụ thể hóa và phát triển đường lối văn hóa của Đảng như: Hội nghị Văn hóa toàn quốc năm 1948, trong bối cảnh kháng chiến chống thực dân Pháp, nhấn mạnh nhiệm vụ xây dựng nền văn hóa kháng chiến, phục vụ mục tiêu “toàn dân, toàn diện, lâu dài”; Hội nghị Văn hóa toàn quốc năm 2021 do Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng chủ trì, được đánh giá là một sự kiện có ý nghĩa chiến lược, nhằm triển khai Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng về xây dựng và phát triển văn hóa, con người Việt Nam… Từ những mốc lịch sử trên, có thể khẳng định việc Bộ Chính trị quyết định lấy ngày 24/11 hàng năm làm “Ngày Văn hóa Việt Nam” không chỉ nhằm tôn vinh giới làm văn hóa, mà còn khẳng định tầm vóc, vai trò của văn hóa trong đời sống quốc gia, trong chiến lược phát triển lâu dài của đất nước và trách nhiệm của mỗi người dân Việt Nam trong việc gìn giữ, phát huy bản sắc dân tộc và xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, nhân văn, giàu sức sống trong thời đại mới.
Được biết, ngay sau khi Nghị quyết 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam được ban hành, Tổng Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) Việt Nam đã lấy ý kiến đoàn viên, người lao động về “Ngày Văn hóa Việt Nam” 24/11 hàng năm là ngày nghỉ và người lao động được hưởng nguyên lương. Theo ông Ngọ Duy Hiểu - Phó Chủ tịch Tổng LĐLĐ Việt Nam trao đổi với báo chí, hơn 95% người thực hiện khảo sát ý kiến bày tỏ rất vui mừng và đồng tình rất cao với nội dung Nghị quyết 80-NQ/TW thống nhất lựa chọn ngày 24/11 hàng năm là “Ngày Văn hóa Việt Nam”.
Nhà nghiên cứu âm nhạc Nguyễn Quang Long khẳng định, sự ra đời của “Ngày Văn hóa Việt Nam” thể hiện quyết tâm đặt văn hóa ở vị thế trung tâm và được cụ thể hóa bằng những chủ trương, chính sách, những quyết sách mang tính chiến lược của Đảng và Nhà nước đối với lĩnh vực văn hóa. Phó Giám đốc phụ trách Nhà hát Sân khấu truyền thống Quốc gia Việt Nam, NSND Lê Tuấn Cường cũng nhấn mạnh, “Ngày Văn hóa Việt Nam” đánh dấu bước chuyển quan trọng trong tư duy tiếp cận văn hóa trong đời sống đương đại. Văn hóa là điểm tựa để sáng tạo nghệ thuật gắn với trách nhiệm xã hội và bản sắc dân tộc…
Dự thảo Văn kiện Đại hội XIV của Đảng đã kế thừa, nâng lên tầm chiến lược coi văn hóa là nền tảng tinh thần, nguồn lực nội sinh để phát triển đất nước
Những người làm công tác văn hóa vui mừng chờ đón Nghị quyết Đại hội XIV tiếp tục kế thừa và khẳng định văn hóa không chỉ là nền tảng tinh thần của xã hội, mà còn được đặt ngang hàng với kinh tế, chính trị và xã hội trong tổng thể chiến lược phát triển quốc gia.
Tổng Biên tập Tạp chí Văn hóa nghệ thuật, Bộ VH,TT&DL Hoàng Hà khẳng định, đây là lần đầu tiên Đảng ta đã xác định xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, đồng bộ trên nền tảng hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam, thể hiện sự phát triển trong tư duy lý luận của Đảng ta.
PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội cũng nhận định, dự thảo Văn kiện Đại hội XIV của Đảng thể hiện bước phát triển quan trọng trong tư duy lý luận và định hướng hành động của Đảng về văn hóa, con người…
(PLM) - Những ngày này, từ Thủ đô Hà Nội đến những bản làng biên giới xa xôi hay hải đảo tiền tiêu, đâu đâu cũng rực rỡ sắc đỏ của cờ Đảng, cờ Tổ quốc. Không khí hân hoan, tin tưởng đang lan tỏa khắp mọi miền, khi toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta cùng hướng về Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV – dấu mốc mở ra "Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc".
Thời gian gần đây, tại xã Tu Vũ tỉnh Phú Thọ, có dấu hiệu nhiều cá nhân "mua gom" đất vườn rồi đào núi san lấp mặt bằng xin chuyển đổi mục đích sử dụng rồi "băm nhỏ" diện tích để phân lô bán nền rao bán với giá tiền tỷ. Thực trạng này không chỉ làm thay đổi hiện trạng đất đai, tàn phá cảnh quan môi trường mà còn tiềm ẩn nguy cơ phá vỡ quy hoạch, thất thu thuế và hình thành các khu dân cư tự phát, gây áp lực nặng nề lên hạ tầng địa phương.
PLM - Trong tuần đầu của năm 2026, Bệnh viện Hữu Nghị Việt Đức đã tiếp nhận 6 ca cấp cứu do pháo nổ, bệnh nhân mặc dù bị nặng và đa chấn thương. Nhưng có trường hợp nguy kịch, tổn thương nặng nề còn che giấu nguyên nhân do lo sợ vi phạm pháp luật, gây khó khăn cho việc cấp cứu.
(PLM) - Mới đây, Báo Pháp luật Việt Nam nhận được đơn phản ánh của bà Tạ Ngọc Thúy, đại diện cho nhiều hộ dân đang sinh sống tại một chung cư cao cấp tại phường Hồng Gai, tỉnh Quảng Ninh. Theo nội dung trong đơn, người dân cho rằng Ban Quản trị Tòa nhà S1 có nhiều dấu hiệu bất thường trong việc quản lý, thu chi nguồn tiền là quỹ chung của cộng đồng cư dân. Đáng chú ý, sự việc kéo dài trong nhiều năm mới được “phát lộ”…
PLM - Giữa nhịp sống hiện đại ngày càng gấp gáp, khi những lo toan mưu sinh dễ cuốn con người vào vòng quay không ngơi nghỉ, nhiều người đã chọn tìm về những không gian tâm linh yên tĩnh để lắng lại và chăm sóc đời sống nội tâm. Những ngày cuối tuần, chùa Vạn Phúc (tỉnh Hưng Yên) trở thành điểm hẹn bình yên của gần 100 Phật tử đến từ nhiều địa phương trong khóa tu mang tên “Một ngày an lạc”.
(PLM) -Thời gian qua, Báo Pháp luật Việt Nam nhận được nhiều đơn kiến nghị, phản ánh của các hộ dân có hộ khẩu thường trú tại tổ dân phố Hắng, phường Phổ Yên, tỉnh Thái Nguyên liên quan đến việc thu hồi đất nông nghiệp để thực hiện Dự án Khu tái định cư Hồng Tiến 4. Theo phản ánh, quá trình bồi thường, hỗ trợ và tái định cư tại dự án này có dấu hiệu chưa được thực hiện đúng các quy định của UBND tỉnh Thái Nguyên, ảnh hưởng trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp của người dân.
PLM - Chiều 12/1, tại Hà Nội, Bộ Tư pháp chủ trì, phối hợp với UBND TP Hà Nội tổ chức Hội nghị đánh giá tình hình thi hành Luật Thủ đô số 39/2024/QH15 và đề xuất nội dung cơ chế, chính sách đặc thù xây dựng dự án Luật Thủ đô (sửa đổi).
(PLM) - Sáng 10/01/2026 tại hội trường lớn UBND xã Hoài Đức, TP Hà Nội đã long trọng tổ chức Đại hội đại biểu “Hội doanh nghiệp xã Hoài Đức” lần thứ nhất, nhiệm kỳ 2025-2030. Nhằm đánh giá kết quả hoạt động của ban vận động, đề ra mục tiêu, và phương hướng, nhiệm vụ nhiệm kỳ mới, thông qua điều lệ hoạt động của Hội trong thời gian tới.
(PLM) - Ngày 31/12, Bộ trưởng Bộ Tư pháp đã ký Quyết định số 3802/QĐ-BTP, phê duyệt và công bố 15 sự kiện nổi bật năm 2025 của ngành Tư pháp.
(PLM) - Ngày 09/01/2026, Báo Pháp luật Việt Nam đã tổ chức Đại hội Liên Chi hội Nhà báo Báo Pháp luật Việt Nam lần thứ I, nhiệm kỳ 2026 – 2031 đã diễn ra thành công tốt đẹp. Sự kiện không chỉ là một kỳ đại hội nhiệm kỳ thông thường mà còn đánh dấu bước ngoặt lịch sử: Chuyển đổi mô hình tổ chức từ Chi hội lên Liên Chi hội, mở ra không gian phát triển mới cho đội ngũ những người làm báo pháp luật.