Hậu Ái là một làng ven đô, nằm phía Tây thành Thăng Long xưa – ngày nay thuộc xã Vân Canh, huyện Hoài Đức, ngoại thành Hà Nội, có nghề truyền thống làm hàng mã. Chính vì vậy, cứ mỗi dịp Trung thu, bên cạnh công việc chính, nhiều nhà trong làng đều làm thêm các loại đồ chơi dân gian để bán cho trẻ em như: đèn ông sao, đèn cá chép, tiến sĩ giấy,… và đặc biệt là ông đánh gậy trông trăng.
Theo nghệ nhân Nguyễn Thị Tuyết: Ông đánh gậy trông trăng được làm từ những vật liệu gần gũi như đất thó, giấy màu, tre nứa... Nhưng nếu như để làm một ông tiến sĩ giấy, người thợ phải trải qua 25 công đoạn, thì đối với “ông đánh gậy”, con số này lên đến 36.
Nghệ nhân Nguyễn Thị Tuyết chia sẻ cách làm ông đánh gậy trông trăng.
Trong các công đoạn làm “ông đánh gậy”, kỳ công nhất phải kể đến công đoạn làm khuôn mặt. Mặt “ông” được làm từ đất thó - tầng đất thứ hai, ở độ sâu từ 2-3m. Đất thó dẻo, vào mùa mưa thì nở, mùa đông thì co lại. So với đất sét thông thường, đất thó mịn hơn, lúc đập sẽ nhẵn hơn, và phơi khô không bị nứt. Đất thó được đào lên, đem phơi khô, đập giã thành bột rồi sàng, đến khi sờ thấy mịn là có thể dùng để cho vào khuôn đúc. Ông bà Khôi – Tuyến vẫn giữ được chiếc khuôn đúc thừa hưởng từ cha mẹ.
Sau khi rập khuôn, người thợ thủ công sẽ dùng sơn đỏ trộn lẫn sơn trắng để nhuộm cho “ông đánh gậy” một khuôn mặt hồng hào, phương phi. Cuối cùng, người thợ thủ công vẽ mắt, miệng bằng mực tàu. Người thợ giỏi thì khéo vẽ được cái thần, cái dũng của “ông đánh gậy” nhưng không mất đi nét trìu mến, gần gũi với trẻ em.
Trong khi đó, thân “ông đánh gậy”, gồm 3 đốt, được làm bằng thân cây rút (giống như cây liền thanh) trong mềm ngoài rắn. Trước đây, quanh làng Hậu Ái cây rút mọc nhiều trên bờ bãi, nhưng giờ không còn nữa nên các nghệ nhân đều phải nhập từ nơi khác về. Ông đánh gậy trông trăng phải làm từng bộ phận một xong mới lắp ghép với nhau.
Ngoài ra, hai bên hông ông đánh gậy còn đeo hai chiếc túi, một bên đựng gạo, một bên đựng nước, đó vẫn là hình tượng từ xa xưa khi các ông ra trận.
Dịp Trung thu cũng là lúc trẻ em bắt đầu đi học. Vào dịp này, các bậc cha mẹ trước đây thường mua cho con một ông tiến sĩ và hai ông đánh gậy, thể hiện mong ước con mình vừa học hành giỏi giang, vừa mạnh khỏe và được chở che, bảo vệ.
Trong mâm cỗ trung thu, ông Tiến sĩ giấy được đặt trang trọng nhất, bên cạnh không thể thiếu hai ông múa gậy trông trăng. Khi kết hợp hai ông múa gậy với một ông tiến sĩ sẽ thành một bộ hoàn chỉnh tượng trưng cho "quan" và "lính".
Người thợ giỏi thì khéo vẽ được cái thần, cái dũng của “ông đánh gậy” nhưng không mất đi nét trìu mến, gần gũi với trẻ em.
Sau khi cúng rằm, hai ông đánh gậy trông trăng được treo ở gần cửa sổ hoặc nơi có gió để các ông “múa”. Trước kia, các ông cũng từng có lúc múa gươm, đó là thời còn chiến tranh. Nhưng thời bình, chúng tôi lại cho các ông múa gậy, thể hiện tinh thần rèn luyện sức khỏe”, nghệ nhân Nguyễn Thị Tuyết chia sẻ.
Ông đánh gậy trông trăng thường được treo ở gần cửa sổ hoặc nơi có gió.
Vừa qua, Trung tâm triển lãm Văn hóa nghệ thuật Việt Nam vẫn đặt hàng gia đình nghệ nhân Nguyễn Thị Tuyết làm “ông đánh gậy trông trăng” để trưng bày trong triển lãm online “ Trung thu trong ánh mắt trẻ thơ”. Đây cũng là cách truyền cảm hứng và tình yêu đồ chơi truyền thống với nhiều người trong thời điểm đồ chơi ngoại nhập tràn lan.
Theo dõi chúng tôi trên:
PLM - Sáng ngày 20/10, tại Hà Nội, Bộ Quốc phòng tổ chức họp báo thông tin về Triển lãm Quốc phòng Quốc tế Việt Nam 2026. Đồng chủ trì cuộc họp có Thủ trưởng Cục Tuyên huấn, Thủ trưởng Tổng cục Công nghiệp Quốc phòng, Thủ trưởng Cục Đối ngoại.
(PLM) - Bộ Tư pháp kỷ niệm Ngày Phụ nữ Việt Nam bằng chương trình “Khám phá di sản văn hóa Trà Việt”, tôn vinh đóng góp của nữ cán bộ và lan tỏa tinh thần gắn kết, sáng tạo, nhân văn trong toàn ngành.
PLM - Được đầu tư khoảng 395 tỷ đồng từ ngân sách tỉnh Quảng Ninh và đưa vào sử dụng từ năm 2019, trạm kiểm soát liên ngành Bắc Luân 2 được kỳ vọng là công trình cửa khẩu hiện đại, phục vụ hoạt động xuất nhập cảnh và giao thương Việt Nam - Trung Quốc. Tuy nhiên, sau khoảng hơn 7 năm vận hành, nhiều hạng mục tại đây đã xuất hiện tình trạng thấm dột, bong tróc, hư hỏng.
(PLM) - Dạy học dự án – Khơi nguồn yêu thương (OLPBL) của cô giáo Trần Thị Hương không chỉ mở ra hành trình khám phá tri thức mà còn là cơ hội để mỗi học sinh trưởng thành qua những trải nghiệm giàu ý nghĩa. Bằng việc kết nối kiến thức với thực tiễn, rèn luyện kỹ năng với tinh thần sẻ chia, OLPBL góp phần khơi dậy lòng nhân ái, nuôi dưỡng trách nhiệm và lan tỏa những giá trị sống tốt đẹp. Qua mỗi dự án, học sinh không chỉ học để hiểu, làm để trưởng thành mà còn biết yêu thương, đồng cảm và hành động vì cộng đồng, để mỗi bài học trở thành một hạt mầm gieo nên những điều tử tế trong cuộc sống.
PLM- Phản ánh tới Pháp luật Media – Báo Pháp luật Việt Nam, người dân phường Quang Trung, tỉnh Thanh Hóa cho biết, thời gian qua, tại khu vực hồ Cánh Chim, đoạn có mương nước chảy qua khu vực trang trại chăn nuôi lợn, nhiều thời điểm xuất hiện tình trạng nước chuyển màu đen đục, bốc mùi khó chịu. Đáng chú ý, gần đây, hiện tượng cá chết hàng loạt tại hồ khiến người dân lo ngại về nguy cơ ô nhiễm môi trường và đề nghị cơ quan chức năng làm rõ nguyên nhân.
(PLM) - Công chứng trong kỷ nguyên số: AI, Blockchain và bài toán giữ “bộ lọc” an toàn pháp lý cho giao dịch, đầu tư. Tọa đàm quốc tế hé lộ giải pháp rút ngắn thủ tục nhưng không đánh đổi an toàn pháp lý.
(PLM) - Ngày 05/09/2026, Báo Pháp luật Việt Nam đã phản ánh về tình trạng hàng loạt xe tải trọng lớn vận chuyển đất vào khu vực dự án nhà tang lễ Thanh Xuân, phường Khương Đình, Hà Nội khiến đường phố bụi bẩn, đất đá rơi vãi, ảnh hưởng đến đời sống người dân và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông.
(PLM) - Thu Hà Nội không chỉ níu lòng người bởi nắng vàng, gió heo may mà còn bởi hương cốm xanh dịu nhẹ, thanh tao. Những hạt cốm non gói trong lá sen thơm ngát, mang theo vị ngọt bùi của lúa non và nét tinh tế của đất trời, trở thành thức quà đặc trưng mỗi độ thu về.
Trong không khí thi đua sôi nổi của tuổi trẻ hướng tới kỷ niệm 70 năm Ngày truyền thống Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam – vào chiều ngày 11/10/2026, Đoàn Thanh niên xã Hương Sơn, TP.Hà Nội đã phối hợp với Đoàn Thanh niên Báo Pháp luật Việt Nam tổ chức thành công Giải thi đấu Pickleball. Đây không chỉ là sân chơi thể thao lành mạnh, mà còn là dịp để tăng cường giao lưu, đoàn kết giữa đoàn viên, thanh niên và cán bộ, nhân viên của 2 đơn vị. Qua đây, góp phần thiết thực hưởng ứng phong trào “Toàn dân rèn luyện thân thể theo gương Bác Hồ vĩ đại”.
PLM - Tối 5/10/2026, nước bất ngờ dâng cao, tràn vào nhà dân và cơ sở sản xuất dọc đường ĐT747B, phường Tân Khánh, TP. Hồ Chí Minh. Theo thông tin ghi nhận ban đầu, khoảng 20 ha bị ngập, ảnh hưởng đến nhiều hộ dân và doanh nghiệp. Nước rút, nhưng phía sau là tài sản hư hỏng, hoạt động sản xuất đình trệ và nỗi lo của người dân. Đáng chú ý, một số người dân cho biết chưa từng chứng kiến tình trạng ngập nghiêm trọng như lần này, đặt ra yêu cầu cần sớm làm rõ diễn biến và nguyên nhân sự việc.
