Nhận diện vai trò bảo tàng
Trước kia, với nhiệm vụ chính là tuyên truyền, tức là truyền bá một chiều những nội dung được chuẩn bị trước của bảo tàng tới công chúng, các thuyết minh viên trong bảo tàng trở thành những người “thầy” giảng cho “học sinh” - những khách tham quan, và “học sinh” nghe và ghi chép, nhập tâm những thông tin do người thuyết minh cung cấp. Nếu được hỏi, “học sinh” sẽ nhắc lại những gì đã được “thầy” giảng mà không cần suy nghĩ gì thêm. Điều này phản ánh cách học tập truyền thống trong môi trường nhà trường theo kiểu thầy giảng trò nghe, ít tranh luận, chất vấn. .
Cùng với quá trình phát triển của xã hội, công chúng đã có nhu cầu tiếp cận khác. Người đến bảo tàng với mong muốn được trải nghiệm, được giao tiếp, được đối thoại…Theo đánh giá của giới chuyên gia, ở nước ta, nhận thức về chức năng giáo dục của bảo tàng hiện nay đã có nhiều thay đổi, chuyển biến. Hoạt động truyền bá tri thức - giáo dục của bảo tàng không còn là tuyên truyền giới thiệu một chiều những nội dung được chuẩn bị trước của bảo tàng tới công chúng mà là sự trao đổi hai chiều, tác động ảnh hưởng lẫn nhau. Đã có sự thay đổi phương pháp tiếp cận để bảo tàng có thể có nhiều hoạt động giáo dục đa dạng và chất lượng cao hơn nhằm thu hút khách và đóng góp nhiều hơn cho xã hội.
Tại một số bảo tàng đã hình thành phòng giáo dục - công chúng, tuyên truyền - giáo dục hoặc có bộ phận, cán bộ chuyên trách về công tác giáo dục. Những hoạt động này gắn với nội dung trưng bày, sưu tập hiện vật của mỗi bảo tàng và gần gũi với một số môn học tại nhà trường. Ngoài ra, để tạo sân chơi bổ ích cho trẻ em, các bảo tàng còn tổ chức những sự kiện mang tính tập thể với những trò chơi thể chất và trí tuệ thu hút sự tham gia đông đảo của các bạn trẻ nhân dịp các ngày lễ, tết...
PGS.TS Nguyễn Văn Huy - nguyên Giám đốc Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam cho rằng bảo tàng phải tiếp tục thay đổi tư duy, trở thành nơi giáo dục trải nghiệm cho những thế hệ nhỏ tuổi. Đó chính là những thế hệ sẽ quyết định số phận của di sản các dân tộc hiện nay.
Ứng dụng công nghệ để phát triển
Trong thời đại 4.0, việc ứng dụng công nghệ trong hoạt động bảo tàng trở nên phổ biến, đã và đang làm thay đổi quan điểm, nhận thức và góc tiếp cận đối với vấn đề bảo tồn và phát huy di sản văn hóa. Từ việc nghiên cứu, tư liệu hoá, số hóa, quản lý tài liệu, hiện vật, bảo quản phòng ngừa, bảo quản trị liệu, cho đến trưng bày, giáo dục, truyền thông, quảng bá… Việc ứng dụng công nghệ, nhất là công nghệ thông tin trong hoạt động bảo tàng mang lại rất nhiều lợi ích.
Bảo tàng Lịch sử quốc gia, khu trưng bày những khám phá khảo cổ học dưới lòng đất nhà Quốc hội (Phòng trưng bày khảo cổ học Hoàng thành Thăng Long) là một trong số ít những nơi đi đầu thực hiện ứng dụng công nghệ hiện đại trong trưng bày và giới thiệu.
Hay như tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam trong những năm gần đây đã và đang tích cực ứng dụng công nghệ số trong các hoạt động như các chương trình quản lý hiện vật, thư viện số, hay ứng dụng thuyết minh đa phương tiện iMuseum VFA, triển lãm 3D...
Theo PGS.TS Bùi Hoài Sơn - Ủy viên Thường trực Ủy ban Văn hoá, Giáo dục của Quốc hội, nguyên Viện trưởng Viện Văn hóa Nghệ thuật quốc gia Việt Nam: Chúng ta đang sống trong bối cảnh của Cách mạng công nghiệp lần thứ 4 nên những câu chuyện về số hóa, về Big Data rất quan trọng trong xã hội, trong đó có lĩnh vực nghệ thuật. Nếu số hóa được những dữ liệu liên quan đến văn hóa nghệ thuật thì chúng ta có thể sử dụng cho nhiều mục đích khác nhau, giúp chúng ta truyền đi những thông điệp tích cực theo một cách mới, dễ tiếp cận quần chúng nhân dân hơn.
Còn theo TS. Nguyễn Anh Minh - Giám đốc Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam, để việc ứng dụng công nghệ đạt hiệu quả cần có các quy định pháp luật cụ thể như: Ứng dụng công nghệ trong hoạt động của bảo tàng cần được coi là nhiệm vụ cần thiết được quy định trong Luật Di sản văn hoá; Cần có những quy định cụ thể về đầu tư công cho ứng dụng công nghệ trong hoạt động bảo tàng; Quy định về bản quyền công nghệ, bản quyền hình ảnh hiện vật…
Theo dõi chúng tôi trên:
PLM - Ngày 21/9, Bộ Tư pháp tổ chức Hội thảo khoa học cấp quốc gia với chủ đề “Những giải pháp tạo đột phá nâng cao hiệu quả tổ chức thi hành pháp luật, thúc đẩy văn hóa thi hành pháp luật”. Chủ trì hội thảo có Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng và Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tịnh.
PLM- Tiếp tục hành trình Caravan mùa 4, sáng ngày 19.9, tại quảng trường UBND xã Tuy Đức, tỉnh Lâm Đồng đã diễn ra chương trình Tuyên truyền phổ biến luật về an toàn giao thông học đường với sự tham gia của hơn 1000 cháu học sinh đến từ nhiều trường học trên địa bàn xã, cùng các đại biểu đến từ báo Pháp luật Việt Nam, UBND tỉnh Lâm Đồng và lãnh đạo xã Tuy Đức.
PLM- Sáng ngày 18/9 chương trình Caravan mùa 4 do báo Pháp luật Việt Nam cùng phối hợp với Uỷ ban Nhân dân tỉnh Lâm Đồng tổ chức với chủ đề “Vững tay lái – Sáng đường biên” đã làm lễ xuất phát tại khu đô thị Vạn Phúc City, thành phố Hồ Chí Minh.
PLM - Vừa qua, tại Hà Nội, Lễ bốc thăm chia bảng và họp kỹ thuật Giải bóng đá “Báo chí đồng hành cùng Doanh nghiệp” lần thứ VII -2026 đã diễn ra với sự góp mặt của 12 đội bóng đến từ các cơ quan báo chí và cộng đồng doanh nghiệp có chung niềm đam mê với môn thể thao vua.
PLM - Thác Mu là danh thắng ở vùng núi thuộc xã Tự Do, huyện Lạc Sơn, tỉnh Hòa Bình cũ nay là thôn Mu Khướng, xã Ngọc Sơn, tỉnh Phú Thọ. Đây là một trong những thác nước còn giữ được vẻ đẹp tự nhiên hoang sơ, và được nhiều chuyên trang du lịch nước ngoài đánh giá là 1 trong 15 thác nước đẹp nhất Việt Nam. Chính vì vậy mà hiện nay ngoài du khách trong nước thì cũng có rất nhiều du khách quốc tế đến đây tham quan trải nghiệm văn hoá nơi đây, góp phần thúc đẩy du lịch cộng đồng phát triển và tạo công ăn việc làm và thu nhập ổn định cho lao động tại địa phương.
Plm - Sáng ngày 12/9, Trường Đại học Tài chính – Ngân hàng Hà Nội (FBU) tổ chức Lễ khai giảng năm học 2026–2027, chào đón tân sinh viên khóa 15
(PLM) - Sáng 11/9/2026, máy bay vận tải quân sự CASA-C295 của Quân chủng Phòng không – Không quân đã hạ cánh an toàn tại sân bay quân sự Gia Lâm (Hà Nội), vận chuyển 13.563 mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ phục vụ công tác giám định ADN.
(PLM) - Bé trai 8 tuổi nguy kịch vì ong vò vẽ đốt, sốc phản vệ đe dọa tính mạng. Bác sĩ Bệnh viện Nhi Trung ương khẩn cấp cứu sống bé sau 24 giờ điều trị tích cực.
(PLM) - Từ xưởng kim loại nhỏ ở Kanagawa, người sáng lập Gantan kể hành trình hơn 60 năm đưa mái kim loại chống thiên tai ra thế giới, với Việt Nam được xem là thị trường chiến lược tiếp theo của doanh nghiệp.
(PLM) - Hàng loạt xe tải trọng lớn vận chuyển đất vào khu vực dự án nhà tang lễ Thanh Xuân (phường Khương Đình, Hà Nội) khiến đường phố bụi bẩn, đất đá rơi vãi, ảnh hưởng đến đời sống người dân và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông.
