Phụ nữ Tân văn vừa phản ánh khát vọng bình đẳng của nữ giới, vừa góp phần thúc đẩy cải cách xã hội và làm phong phú đời sống văn hóa - báo chí Việt Nam đầu thế kỷ XX.
 |
| Phụ nữ Tân văn mang tư tưởng tiến bộ, cổ vũ các giá trị dân chủ, dân sinh, đồng thời đấu tranh cho nữ quyền. (Ảnh: Tư liệu) |
Bà Cao Thị Khanh được ghi nhận trong lịch sử báo chí Việt Nam là người sáng lập tuần báo Phụ nữ Tân văn, một tờ báo phụ nữ có ảnh hưởng lớn tại Nam Kỳ, không chỉ trong lĩnh vực báo chí và văn chương mà còn trong đời sống xã hội. Bà sinh năm 1900 trong một gia đình trí thức ở Gò Công, vùng đất vốn được xem là “địa linh” của Nam Kỳ lục tỉnh.
Năm 1929, bà thành lập Tuần báo Phụ nữ Tân văn tại Sài Gòn. Chồng bà là Nguyễn Đức Nhuận giữ vai trò chủ nhiệm. Vợ chồng ông bà khi đó sở hữu một cửa hàng tơ lụa lớn tại số 42 đường Catinat (nay là đường Đồng Khởi). Ban đầu, tòa soạn của báo đặt ở tầng hai của căn nhà này, trong khi tầng trệt dùng làm cửa hàng tơ lụa. Tuy nhiên, chỉ sau một năm hoạt động thuận lợi, tòa soạn đã mở rộng ra toàn bộ căn nhà số 42, còn cửa hàng tơ lụa được chuyển sang địa điểm khác.
Số đầu tiên của Phụ nữ Tân văn phát hành ngày 2/5/1929. Trong lịch sử báo chí Việt Nam, đây là tờ báo thứ hai do phụ nữ làm chủ, mang tư tưởng tiến bộ, cổ vũ các giá trị dân chủ, dân sinh, đồng thời đấu tranh cho nữ quyền và bảo vệ quyền lợi của phụ nữ.
Trong lời giới thiệu ở số báo đầu tiên, tờ báo khẳng định vai trò của mình:
“Ngày hôm nay, Phụ nữ Tân văn ra đời, là non sông thêm một tay thợ điểm tô, xã hội thêm một người lo công việc, trên trường văn trận bút thêm một đội binh đàn bà, mà trong buồng khuê các của chúng ta cũng có một cơ quan để cùng nhau phấn đấu với đời đây!”.
Trang bìa của Phụ nữ Tân văn in hình ba cô gái đại diện cho Bắc, Trung, Nam, kèm theo câu thơ thể hiện rõ tôn chỉ của tờ báo:
“Phấn son tô điểm sơn hà
Làm cho rõ mặt đàn bà nước Nam”.
Bên cạnh hoạt động báo chí, vợ chồng Cao Thị Khanh - Nguyễn Đức Nhuận còn tích cực tổ chức nhiều hoạt động xã hội dưới danh nghĩa của Phụ nữ Tân văn nhằm hiện thực hóa những quan điểm mà tờ báo cổ vũ. Tiêu biểu là việc thành lập quỹ “Đồng xu học sinh nghèo” để hỗ trợ học sinh có hoàn cảnh khó khăn tiếp tục con đường học tập. Ngoài ra, tờ báo còn phát động phong trào “Bữa cơm cho người nghèo”, thành lập Ban ủy viên Phụ nữ cứu tế, tổ chức Hội Dục Anh với nhiệm vụ chăm sóc trẻ em nghèo và cung cấp dịch vụ trông trẻ. Đồng thời, Nữ lưu học hội cũng được hình thành nhằm tạo diễn đàn để phụ nữ trao đổi, thảo luận về vấn đề bình đẳng giới, khuyến khích họ tham gia vào các lĩnh vực chính trị, khoa học và thúc đẩy việc giáo dục trẻ em gái.
Trên phương diện xã hội, Phụ nữ Tân văn theo đuổi khuynh hướng cải cách và hiện đại hóa đời sống. Nội dung của báo thể hiện tinh thần nữ quyền, khẳng định vai trò của phụ nữ trong việc sinh dưỡng thế hệ mới và chăm sóc trẻ em. Chủ đề này được trình bày ngay trên bài xã luận đầu tiên của tờ báo: “Thế thì ngày hôm nay đây, tức là ngày chị em ta từ trong trướng gấm phòng thêu, đánh trống phất cờ ra để phấn đấu cho đoàn thể mình và phấn đấu cho cả quốc gia xã hội vậy.” (Phụ nữ Tân văn, Ngày 2-5-1929).
Nhiều bài viết còn chỉ ra mối liên hệ giữa gia đình và quốc gia, nhấn mạnh gia đình là nền tảng hình thành một quốc gia vững mạnh. Bên cạnh đó, tờ báo cũng hướng đến độc giả thiếu nhi, khuyến khích trẻ em nuôi dưỡng tình yêu đối với quê hương, đất nước.
Tờ báo thường xuyên đăng tải các bài viết phổ biến tri thức, bảo vệ quyền lợi của phụ nữ và phản đối những quan niệm cổ hủ trong xã hội. Phụ nữ Tân văn ủng hộ phụ nữ tham gia các hoạt động như thể dục - thể thao, đi xe đạp, cắt tóc ngắn, đến trường học hay thưởng thức văn học - nghệ thuật, những điều từng bị hạn chế đối với nữ giới trong xã hội truyền thống.
Báo Phụ nữ Tân văn số 29 đã đưa ra vấn đề thể dục: “Vẫn biết rằng trong gia đình và xã hội ta có nhiều người không bằng lòng và phản đối về sự giải phóng cho đàn bà về phương diện nầy, nói rằng cho đàn bà tập thể tháo như là đi xe máy, đánh tennis… coi thật là chướng mắt. Nhưng lần đầu cũng chướng mắt thật, sau quen thì chắc có nhiều chị em hoan nghênh, vì mình dư biết rằng tập thể thao là cốt cho thân thể khỏe mạnh, ngoài ra không có ý gì là tồi phong bại tục thì thôi! (Phụ nữ Tân văn, Ngày 21-11-1929).
Trong lĩnh vực văn học, đóng góp quan trọng nhất của Phụ nữ Tân văn là đã góp phần vào sự phát triển của phong trào Thơ mới, một bước ngoặt lớn của thi ca Việt Nam thế kỷ XX. Tờ báo kiên định ủng hộ phong trào này từ đầu đến cuối, góp phần khẳng định tên tuổi của nhiều tác giả như Phan Khôi, Nguyễn Thị Manh Manh, Hồ Văn Hảo, Lư Khê… Ngoài ra, nhiều nhà văn và trí thức nổi tiếng cũng chọn Phụ nữ Tân văn làm nơi công bố sáng tác của mình, như Phan Bội Châu, Huỳnh Thúc Kháng, Tản Đà, Hồ Biểu Chánh, Mộng Tuyết, Vân Đài, Đạm Phương nữ sử…
Về hình thức xuất bản, Phụ nữ Tân văn được xem là một trong những tờ báo in đẹp nhất thời bấy giờ. Ban đầu, báo được in tại nhà in Nguyễn Văn Viết. Tuy nhiên, đến năm 1930, khi số lượng phát hành tăng lên khoảng 10.000 bản, các nhà in trong nước không còn đáp ứng được nên việc in ấn phải chuyển sang nhà in Albert Portail của người Pháp. Đây cũng là tờ báo địa phương đầu tiên ở Sài Gòn được phát hành rộng rãi ra miền Trung và miền Bắc. Tờ báo quy tụ nhiều cây bút nổi tiếng từ cả ba miền, như: Đào Trinh Nhất, Phan Khôi, Diệp Văn Kỳ và Bùi Thế Mỹ…
Cùng với tác động của khủng hoảng kinh tế, hoạt động của báo ngày càng khó khăn và Phụ nữ Tân văn chính thức đình bản sau số 273, phát hành ngày 21/4/1935.
Theo dõi chúng tôi trên:
(PLM) - Sau hơn một năm thi công kể từ khi khởi công vào cuối tháng 2/2025, công trình nút giao khác mức vành đai 3,5 với Đại lộ Thăng Long đã dần thành hình, gồm các nhánh tuabin kết hợp hầm trực thông.
PLM - Phường Vinh Phú hiện là một trong những địa bàn trọng điểm của tỉnh Nghệ An trong việc triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Với quy mô dân số hơn 74.000 nhân khẩu, sáp nhập từ 4 đơn vị hành chính, và vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp – nghĩa là xóa bỏ hoàn toàn cấp trung gian. Đó là bài toán chưa từng có tiền lệ mà Vinh Phú tại Nghệ An đang trực tiếp giải quyết. Không còn khâu trung gian, hàng núi thủ tục đổ dồn trực tiếp về cơ sở. Áp lực là điều khó tránh khỏi.
(PLM) - Ngày 20/4, Đoàn công tác Báo Pháp luật Việt Nam đã có buổi làm việc với Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lai Châu để chuẩn bị cho công tác tổ chức Giải leo núi Bước chân trên mây mùa thứ 3 năm 2026.
Chiều ngày 19/4, tại xã Sin Suối Hồ, tỉnh Lai Châu, đã diễn ra Lễ bế mạc, Tổng kết và trao giải cho hơn 300 vận động viên tham gia Chinh phục đỉnh Tả Liên Sơn. Năm 2026 là lần thứ 4 liên tiếp, tỉnh Lai Châu tổ chức thành công giải leo núi với quy mô hơn 300 vận động viên tham gia, khẳng định sức hút của sân chơi thể thao mạo hiểm, giàu tính thử thách và trải nghiệm.
Sáng ngày 18/4/2026, trong quá trình di chuyển đi công tác, đồng chí Trung tá Hoàng Lê Anh, Phó Trưởng phòng CSGT Công an tỉnh Nghệ An cùng đồng chí Trung tá Nguyễn Khánh Dũng, Đội trưởng Đội CSGT đường bộ số 4, khi đi qua đường Hồ Tùng Mậu, phường Trường Vinh đã phát hiện một người dân gặp nạn bên đường, cần được đưa đi cấp cứu khẩn cấp.
(PLM) - Cặp song thai kỳ tích: Bé thứ hai chào đời cách chị 13 tuần—một ca sinh phi thường tại Bệnh viện Phụ sản Hà Nội, chứng tỏ sức mạnh tình mẫu tử và đột phá y khoa Việt Nam.
PLM - Nhiều năm qua, người dân xóm Hang Nước, xã Mông Hóa, huyện Kỳ Sơn, tỉnh Hòa Bình ( Nay là xóm Nước Hang, phường Kỳ Sơn, tỉnh Phú Thọ ) vẫn lưu thông ổn định trên tuyến đường liên xóm từ ngã ba đồi Rọc Khoai đi vào dự án khu du lịch Hồ Dụ và nghĩa địa của xóm. Chỉ từ khi có một số người dân lập hàng rào sắt ra giữa đường, tuyến đường này không còn an toàn và giữ được hiện trạng như vốn có.
(PLM) - Ngày 16/4/2026, tại Trường Đại học Luật Hà Nội đã diễn ra Hội thảo quốc gia với chủ đề “Đổi mới chương trình đào tạo và phương pháp giảng dạy luật tại các cơ sở đào tạo luật ở Việt Nam trong bối cảnh mới”. Sự kiện do Trường Đại học Luật Hà Nội phối hợp với Trường Đại học Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội và Trường Đại học Kinh tế - Luật, Đại học Quốc gia TP.HCM tổ chức.
PLM - Theo trung tâm dự báo khí tượng thuỷ văn, từ ngày 16-17/4/2026, miền Bắc và miền Trung sẽ chịu ảnh hưởng của một đợt không khí lạnh, nguy cơ xảy ra mưa dông, lốc sét và có thể sẽ có mưa đá
UBND TP Hà Nội vừa ban hành quyết định số 1878 về việc phê duyệt phương án, vị trí tuyến đường quốc lộ 1, tỷ lệ 1/500 đoạn từ nút giao Vành đai 1 - hầm Kim Liên đến nút giao cầu Giẽ. Theo đó, tuyến đường dài 36,3km sẽ được mở rộng lên 90m gồm thành phần đường chính 10 làn xe, đường gom hai bên mỗi bên 3 làn xe.
