Tỷ lệ nội địa hoá còn thấp
Theo Bộ Công Thương, dù đã đạt được một số kết quả nhất định trong quá trình phát triển, công nghiệp hỗ trợ cho ngành ô tô Việt Nam vẫn còn rất nhiều hạn chế. Trong đó, tỷ lệ nội địa hoá (NĐH) đối với xe cá nhân đến 9 chỗ ngồi còn rất thấp. Đến nay mới đạt bình quân khoảng 7% - 10%, thấp hơn rất nhiều so với mục tiêu đề ra (tỷ lệ NĐH sẽ khoảng 30% - 40% vào năm 2020). Tỷ lệ này cũng thấp hơn nhiều so với các quốc gia trong khu vực như Thái Lan, Indonesia và Malaysia.
Do đó, để hiện thực hóa mục tiêu tăng tỷ lệ NĐH, điều quan trọng nhất là tăng sản lượng. Nhưng để tăng sản lượng, trước hết phải giải được bài toán dung lượng thị trường. Theo dự báo của ông Phạm Văn Dũng, Tổng Giám đốc Ford Việt Nam, nhiều khả năng năm 2022, thị trường Việt Nam sẽ đạt sản lượng 500.000 xe - đây là một sản lượng đáng kể bởi đã gấp đôi thị trường Philippines và tiệm cận gần thị trường Thái Lan.
Như vậy, bài toán dung lượng thị trường có thể sẽ được giải quyết trong năm 2022. Tuy nhiên, theo đánh giá, đến thời điểm này, quy định về NĐH, độ rời rạc của linh kiện mà Việt Nam đang áp dụng để tính tỷ lệ NĐH không còn phù hợp với thông lệ quốc tế cũng như cách tính của các Hiệp định thương mại tự do (FTA) mà Việt Nam tham gia.
Một chuyên gia ngành ô tô giải thích, trong khi thế giới đang tính tỷ lệ NĐH theo tỷ lệ phần trăm về giá trị linh kiện sản xuất trong nước thì Việt Nam lại vẫn ngồi… đếm theo số lượng cụm linh kiện, chi tiết được sản xuất trong nước cung cấp cho mỗi dòng xe ô tô. Chính vì cách tính này mà nhiều năm nay, tỷ lệ NĐH ô tô không tăng, dù giá trị thu được từ mỗi chiếc xe ô tô bán ra thị trường đều tăng.
20 năm vẫn chưa sửa
Ông Đỗ Thắng Hải, Thứ trưởng Bộ Công Thương cũng cho rằng, cách tính tỷ lệ NĐH theo cụm chi tiết được sản xuất trong nước áp dụng 20 năm qua không còn phù hợp với thực tế và các FTA đã ký.
Ví dụ, cùng là bộ ghế, có mẫu xe dùng ghế chỉnh cơ, vỏ bọc bằng nỉ, nhưng cũng có mẫu xe dùng ghế điều chỉnh bằng điện, vỏ bọc da, có hệ thống sưởi... Hai loại ghế này có công nghệ, chất liệu và giá thành khác nhau (dẫn đến giá trị đóng góp cho một chiếc xe khác nhau) nhưng vì cùng là ghế ôtô và quy định của Việt Nam nên cũng chỉ được tính là 1 cụm linh kiện NĐH.
Cách tính này sẽ khiến các DN sản xuất khó được hưởng mức thuế nhập khẩu ưu đãi 0% nếu tính tỷ lệ NĐH nội khối, như với ASEAN là 40%. Điều này sẽ gây khó cho DN lắp ráp ô tô nếu muốn xuất xe sang các thị trường cùng khu vực cũng như các thị trường trong cùng FTA
Ngoài ra, theo ông Hải, quy định về việc “linh kiện nhập khẩu phải đi theo cụm, đi kèm nhiều chi tiết khác nhau có cùng nơi xuất xứ” mới được hưởng các ưu đãi liên quan cũng không còn phù hợp với thực tế hiện nay. Bởi trong bối cảnh hội nhập, các DN có thể lựa chọn nhập khẩu từng chi tiết của cụm linh kiện ở các thị trường đã được gỡ bỏ thuế quan để có được giá thành sản xuất tối ưu. Do đó, việc thay đổi cách tính mức độ rời rạc của linh kiện theo chi tiết nhỏ, thay vì quy định "cứng" về mức độ rời rạc của linh kiện, sẽ tối ưu hoá chi phí sản xuất, phù hợp thực tế.
Được biết, Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) đã có Dự thảo tờ trình về việc ban hành Thông tư bãi bỏ một số văn bản quy phạm pháp luật quy định về phương pháp xác định tỷ lệ NĐH đối với ô tô và mức độ rời rạc của các linh kiện ô tô nhập khẩu.
Theo tờ trình này, Bộ KH&CN đã đề xuất sửa đổi, bổ sung các quy định về phương pháp xác định tỷ lệ NĐH đối với ô tô và mức độ rời rạc của các linh kiện ô tô nhập khẩu do các quy định được ban hành trước đây đã không còn phù hợp với thực tế hiện hành cũng như hết căn cứ pháp lý để áp dụng.
Thứ trưởng Bộ Công Thương Đỗ Thắng Hải - khẳng định, là cơ quan quản lý nhà nước lĩnh vực công nghiệp, sản xuất ôtô, Bộ Công Thương sẽ cùng Bộ KH&CN chỉnh sửa các quy định này.
Một chuyên gia ngành ô tô cho rằng, nếu cách tính tỷ lệ NĐH được thay đổi chắc chắn tỷ lệ NĐH ô tô của Việt Nam sẽ thay đổi, bởi các công nghệ cũng như vật liệu phục vụ sản xuất các chi tiết, linh kiện ô tô đã thay đổi theo từng năm. Điều này cũng sẽ giúp các hãng ô tô đặt nhà máy sản xuất, lắp ráp tại Việt Nam cũng như DN Việt Nam hưởng lợi.
Nhật Thu
Theo dõi chúng tôi trên:
(PLM) - Theo phản ánh của người dân và ghi nhận phóng viên báo Pháp luật Việt Nam trong tháng 8/2026 thì hàng nghìn mét vuông đất nông nghiệp giáp nghĩa trang Cự Khối và giáp tuyến đường Giáp Hải thuộc xã Bát Tràng, thành phố Hà Nội đã và đang được san lấp bằng trạc thải xây dựng có dấu hiệu chưa đúng quy định.
(PLM) - Vừa qua, báo Pháp luật Việt Nam nhận được phản ánh tại thôn Lê Lợi, xã Chương Dương, TP. Hà Nội đang tồn tại một cơ sở giết mổ gia cầm số lượng lớn có dấu hiệu hoạt động không phép, gây mất vệ sinh an toàn thực phẩm và gây ô nhiễm môi trường.
(PLM) - Khởi tố, bắt tạm giam Hải “Sapa TV” cùng vợ và đối tác sau cáo buộc lừa dối khách hàng, vi phạm kế toán; vụ việc liên quan đường dây bán “thịt trâu sấy” gắn mác đặc sản tây bắc.
(PLM) - Sáng ngày 25/8/2026, tại Học viện Báo chí và Tuyên truyền tổ chức Hội thảo khoa học cấp Bộ với chủ đề “Báo chí, truyền thông số với bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong kỷ nguyên phát triển mới”. Tại hội thảo, các chuyên gia hàng đầu đã tập trung thảo luận về chiến lược chuyển đổi tư duy từ phòng ngự bị động sang chủ động kiến tạo môi trường thông tin lành mạnh trên không gian mạng.
(PLM)- Công tác phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ trong tình hình mới đòi hỏi sự đổi mới mạnh mẽ từ tư duy “ứng phó thụ động” sang “chủ động phòng ngừa”, lấy người dân làm trung tâm, chủ thể trong mọi hoạt động. Nhằm đáp ứng yêu cầu này, thành phố Hà Nội đã triển khai nhiều trung tâm giáo dục cộng đồng về PCCC và CNCH tại địa bàn các phường xã.
PLM - Ngày 22/8, tâm bão số 4 ở khu vực vùng biển Quảng Ninh - Hải Phòng, cách đặc khu Bạch Long Vĩ khoảng 120km về phía Bắc. Bão mạnh cấp 8, giật cấp 10, di chuyển theo hướng Tây Nam trên Vịnh Bắc Bộ với tốc độ khoảng 5km/h, gây mưa lớn ở Đông Bắc Bộ và Thanh Hóa.
(PLM) - Không có những tấm huân chương gắn lên ngực áo giữa bầu trời, chiến công của họ là sự trở về an toàn của đồng đội, là sự bình yên tuyệt đối của bầu trời Tổ quốc. Họ - những đôi mắt dẫn đường lặng lẽ, xây dựng những đường bay bảo vệ hòa bình từ trên không cho mỗi chuyến bay Quân sự.
(PLM) - Gantan Beauty Industry Co., Ltd. – 60 năm kiến tạo mái kim loại chống thiên tai, nơi công nghệ, kỷ luật và tinh thần Nhật Bản kết tinh thành những công trình bền vững, an toàn trước bão giông.
(PLM) - Trưa 21/8, máy bay vận tải quân sự CASA-295 của Quân chủng Phòng không – Không quân đã hạ cánh an toàn tại sân bay quân sự Gia Lâm (Hà Nội), vận chuyển 7.104 mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ phục vụ công tác giám định ADN.
(PLM) - Phát hiện khối u não mạch máu xuất huyết nguy hiểm từ khi còn trong bụng mẹ, một trẻ sơ sinh ở TP.HCM vừa được phẫu thuật vi phẫu gần 5 giờ thành công, giành lại sự sống ngoạn mục.
