Hôm qua (31/3), Tổng thống Nga Vladimir Putin vừa ký một sắc lệnh nêu rõ các quốc gia bị coi là "không thân thiện" với Nga bắt đầu phải thanh toán cho các đơn hàng khí đốt từ tháng 4 bằng đồng rúp, sử dụng tài khoản rúp tại ngân hàng Gazprombank nếu không Moscow sẽ ngừng cung cấp khí đốt.
Theo Financial Times, để trả đũa các lệnh trừng phạt của phương Tây trong việc chặn quyền truy cập vào một nửa dự trữ ngoại hối của Nga, động thái của ông Putin thực tế đang buộc phương Tây phải vi phạm các quy định của mình khi tương tác với ngân hàng trung ương Nga và hệ thống các ngân hàng của Nga.
Về mặt thực tế, hình thức thanh toán này không tạo ra sự khác biệt gì đối với Moscow.
Doanh số bán khí đốt cho châu Âu của Nga - ước tính khoảng 350 triệu USD mỗi ngày, theo số liệu của công ty tư vấn năng lượng ICIS - đã làm suy yếu nghiêm trọng tác dụng của các lệnh trừng phạt của phương Tây, dù bằng hình thức thanh toán nào đi nữa.
Cho dù phương Tây thanh toán khí đốt của Nga bằng đồng euro hay đồng rúp thì Moscow vẫn thu được một lượng ngoại tệ để tích trữ, giúp ích cho việc mua hàng nhập khẩu hoặc củng cố giá trị đồng rúp.
Nhưng đối với các công ty châu Âu mua khí đốt trực tiếp bằng đồng euro, trong trường hợp Nga yêu cầu tất cả các nhà xuất khẩu chuyển 80% doanh thu sang đồng rúp hoặc phải thanh toán trước, đều phải dính dáng đến Ngân hàng Trung ương Nga, vốn đang bị trừng phạt, trong một số thủ tục.
Theo chiến lược gia vĩ mô cấp cao tại Rabobank, điều này sẽ buộc phương Tây phải né các lệnh trừng phạt của chính mình hoặc sẽ phải chấm dứt nhập khẩu khí đốt của Nga.
Financial Times cho rằng dường như Nga đã thành công trong việc khai thác lỗ hổng của các lệnh trừng phạt nhằm vào ngân hàng trung ương Nga do việc cung cấp năng lượng được miễn trừ. Ông Putin đã mô tả động thái này là một bước để "củng cố" chủ quyền của Nga.
"Đây là câu chuyện chính trị chứ không phải thương mại và dường như được thiết kế để đáp trả sự khó chịu từ các lệnh trừng phạt nhằm vào ngân hàng trung ương lên các công ty châu Âu và để phá bỏ một phần những hạn chế đó", ông Ron Smith, nhà phân tích cấp cao về dầu và khí đốt tại BCS ở Moscow, nói.
Một trong những lý do các quốc gia trên thế giới (bao gồm Nga) đều nắm hàng trăm tỷ USD trong quỹ dự trữ của ngân hàng trung ương hoặc quỹ tài sản là vì đồng USD là tiền tệ mặc định của thương mại và các thị trường toàn cầu. Trong cuộc khủng hoảng, khi các chính phủ cần hỗ trợ một loại tiền tệ để trả nợ thì họ phải có kho dự trữ ngoại hối bằng đồng USD, euro và một số loại tiền tệ toàn cầu khác.
Tuy nhiên, như Goldman Sachs đã chỉ ra trong tuần này: "Nếu các nhà đầu tư nước ngoài trở nên miễn cưỡng hơn trong việc nắm giữ các khoản nợ của Mỹ, do những thay đổi cấu trúc trong thương mại hàng hóa toàn cầu, thì đồng USD sẽ giảm giá hoặc lãi suất thực tế sẽ cao hơn để ngăn chặn hoặc làm chậm sự mất giá của đồng USD". Đối với khu vực đồng euro cũng vậy.
Nga đang quan tâm đến việc chống lại các lệnh trừng phạt của phương Tây khi đóng băng nước này ra khỏi hệ thống tài chính bằng đồng USD và euro. "Tần suất sử dụng các biện pháp trừng phạt tài chính của Mỹ càng tăng khi công cụ chính sách đối ngoại này được cho là tạo động lực cho các nước thứ 3 đa dạng hóa để tránh sự phụ thuộc quá mức vào việc giao dịch bằng đồng USD", Goldman Sachs cho biết.
Trong sắc lệnh mới này, Điện Kremlin cho biết người mua ở các nước bị coi là thù địch với Nga sẽ phải mở tài khoản bằng ngoại tệ và đồng rúp tại ngân hàng Gazprombank của Nga. Ngân hàng này đã bị Anh trừng phạt nhưng Mỹ và EU thì không do đóng vai trò lớn trong thương mại khí đốt.
Ông Putin đã lệnh cho ngân hàng trung ương Nga, cơ quan hải quan và chính phủ trong 10 ngày phải triển khai hệ thống mới. Việc chuyển đổi thanh toán tương tự cũng đang được xem xét áp dụng cho các mặt hàng khác như dầu, kim loại, phân bón.
Các nhà phân tích cho rằng châu Âu có thể thanh toán an toàn bằng đồng euro trong một tháng nữa vì hầu hết các đợt giao hàng trong tháng 4 phải sang tháng 5 mới đến hạn thanh toán.
Các nước châu Âu đang phản ứng với yêu cầu này. Thủ tướng Đức Olaf Scholz cho biết các hợp đồng giao hàng, chủ yếu được lập hóa đơn bằng đồng euro và đồng USD, vẫn sẽ "giữ nguyên". Tuy nhiên, họ đang chuẩn bị cho sự gián đoạn nguồn cung khí đốt từ Nga. Đức đã cảnh báo các ngành công nghiệp có thể sẽ phải hạn chế nguồn cung ứng điện.
Theo các nhà phân tích, Gazprom thường có quyền thương lượng lại các điều khoản hợp đồng 3 năm một lần. Nhưng việc buộc thanh toán bằng một loại tiền tệ mới cho các hợp đồng sẵn có là vấn đề gây tranh cãi. Nếu hai bên không thống nhất được thì sẽ đưa ra Tòa án Trọng tài Stockholm. Gazprom hiện có hàng chục hợp đồng khác nhau cần phải thương lượng lại, vì vậy việc sửa đổi là quá trình lâu dài.
"Dựa trên nguyên tắc hợp đồng, nếu có tranh chấp lớn trong hợp đồng xuất khẩu khí đốt của Gazprom, khí đốt vẫn sẽ tiếp tục được cung cấp cho đến khi vấn đề được giải quyết tại trung tâm trọng tài ở Stockholm", Morten Frisch, một nhà đàm phán hợp đồng khí đốt, cho biết.
Việc ngừng cung cấp này sẽ đồng nghĩa với việc Gazprom và chủ sở hữu của tập đoàn dầu khí này là Nhà nước nga sẽ mất doanh thu. Nhưng về lý thuyết, nhà xuất khẩu khí đốt này có thể ngừng cung cấp cho châu Âu gần như ngay lập tức mà không gặp nhiều khó khăn trong hoạt động. "Các mỏ khí đốt, không giống như mỏ dầu, nói chung tương đối dễ tắt mở mà không bị hỏng", ông Smith tại BCS nói.
Một lượng khí đốt hạn chế có thể được chuyển đến các nơi như Trung Á hoặc Thổ Nhĩ Kỳ. Hoặc Nga cũng có thể đưa lượng khí đốt này vào các kho dự trữ. Mạng lưới đường ống rộng lớn gồm hàng nghìn km đường ống của Nga vẫn có thể hoạt động khi hệ thống và các mỏ khí đốt cũ hơn có thể bị đóng cửa.
Lượng dự trữ nội địa của Nga khá hạn chế, ít hơn một nửa so với lượng xuất khẩu sang châu Âu hàng năm. Do đó, theo ông Tom Marzec-Manser tại ICIS, Gazprom sẽ chỉ mất 4 tháng rưỡi để bơm đầy các kho dự trữ, thay vì 7 tháng như thông thường, nếu không có đường ống xuất khẩu sang châu Âu.
Một khi kho dự trữ đã đầy, Gazprom sẽ phải ngừng khai thác khí đốt vì việc vận chuyển khí đốt qua đường ống sang các thị trường khác một cách nhanh chóng là không khả thi.
Hiện không có đường ống nào nối giữa Tây Siberia - nơi Gazprom đang cung cấp cho châu Âu - và Trung Quốc. Việc hoàn tất dự án đường ống 50 tỷ m3 mỗi năm qua đường ống từ Mông Cổ tới Trung Quốc cũng phải mất 3-4 năm, theo ông Smith.
Theo dõi chúng tôi trên:
(PLM) - Cách đây 41 năm, ngày 10/7/1985, số báo Pháp luật thường thức đầu tiên – tiền thân của Báo Pháp luật Việt Nam ngày nay – đã được xuất bản và phát hành đến tay bạn đọc, mở đầu cho một hành trình bền bỉ lan tỏa tinh thần thượng tôn pháp luật, đồng hành cùng sự phát triển của đất nước và ngành Tư pháp Việt Nam.
(PLM)- Chiến dịch Earth day 2026, tổ chức ra quân vệ sinh môi trường tại khu vực gầm cầu Nhật Tân, thôn Ngọc Chi. Đây là hoạt động mang nhiều ý nghĩa, thu hút đông đảo người dân tham gia, hưởng ứng, góp phần nâng cao ý thức, trách nhiệm của mỗi cá nhân trong việc bảo vệ môi trường sống.
PLM - Chiều ngày 08/07/2026 tại trụ sở Bộ Tư pháp, Báo Pháp luật Việt Nam đã tổ chức sơ kết công tác 6 tháng đầu năm 2026 và triển khai nhiệm vụ giải pháp công tác trọng tâm 6 tháng cuối năm 2026. Tại Hội nghị, các đại biểu tham dự đã nêu ý kiến góp ý cụ thể, đề xuất các giải pháp tăng cường quản trị, phối hợp giữa các phòng ban, văn phòng đại diện để nâng cao chất lượng nội dung, đẩy mạnh công tác chuyển đổi số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong hoạt động báo chí… Lắng nghe các báo cáo và các ý kiến của cán bộ phóng viên, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Ngọc đánh giá cao sự nỗ lực của Báo trong 6 tháng vừa qua, khi bám sát nhiệm vụ chính trị, không xảy ra sai sót và nhanh chóng xây dựng Đề án đổi mới đúng tiến độ.
(PLM) - Hàng trăm con lợn được giết mổ mỗi đêm, để rồi chỉ ít giờ sau, những tảng thịt theo các chuyến xe tỏa đi khắp các chợ dân sinh, cơ sở chế biến thực phẩm trên toàn thành phố. Thế nhưng, phía sau quy trình ấy là hàng loạt bất cập về điều kiện giết mổ, kiểm dịch và xử lý chất thải.
(PLM) - Năm 2025 báo Pháp luật Việt Nam đã đăng phát loạt phóng sự "Nghi vấn bẫy sầu riêng nơi biên giới" phản ánh tình trạng nhiều tài xế tố bị giữ xe và "bị đòi tiền chuộc" lên đến hàng trăm triệu, thậm chí cả tỷ đồng sau khi giao sầu riêng sang Trung Quốc. Nhưng hơn một năm kể từ khi doanh nghiệp và các tài xế mang đơn cầu cứu gửi các cơ quan chức năng, đến nay nhiều nạn nhân cho biết thứ họ nhận lại là sự thất vọng và chờ đợi trong bất lực. Những lá đơn được "đá bóng" luân chuyển giữa các cơ quan chức năng, tốn kém, mệt mỏi, doanh nghiệp vẫn phải mất số tiền lớn để tự mình đưa xe về.
(PLM) - Mùa hè 2026 đang mang đến bầu không khí sôi động cho phố biển Nha Trang khi lượng du khách trong nước và quốc tế liên tục tăng cao. Sự nhộn nhịp của mùa du lịch không chỉ tạo sức sống mới cho các điểm đến mà còn góp phần thúc đẩy mạnh mẽ hoạt động dịch vụ, thương mại và kinh tế địa phương.
PLM - Chiều 2/7, tại Hà Nội, Bộ Quốc phòng tổ chức gặp mặt báo chí giới thiệu Giao lưu hữu nghị quốc phòng biên giới Việt Nam - Lào lần thứ ba, với sự chủ trì của Đại tá Đỗ Duy Chinh, Phó cục trưởng Cục Tuyên huấn (Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam).
(PLM) - Bộ Tư pháp tổ chức Hội nghị sơ kết công tác tư pháp 06 tháng đầu năm 2026 với nhiều kết quả nổi bật: hoàn thiện pháp luật, cắt giảm hàng nghìn thủ tục hành chính, thu hồi mạnh tài sản tham nhũng, và đặt mục tiêu tiếp tục kiến tạo hệ thống pháp luật hiện đại, minh bạch.
(PLM) - Bộ Tư pháp họp giao ban pháp chế 6 tháng đầu năm 2026, thúc đẩy đổi mới xây dựng pháp luật, tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, đẩy mạnh rà soát văn bản, chuyển đổi số và nâng cao chất lượng đội ngũ pháp chế.
PLM - Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 ghi nhận quy mô lớn nhất trong nhiều năm qua với hơn 1,2 triệuthí sinh đăng ký dự thi. Trong đó bao gồm khoảng 1,16 triệu học sinh lớp 12 và gần 64.000 thí sinh tự do.
Thành Lương - Trung Văn - Hà Phương
