Quyết liệt trong kiến nghị xử lý các văn bản có nội dung trái pháp luật
Trong công tác chỉ đạo cải cách thể chế, Bộ Tư pháp tiếp tục tham mưu Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ tăng cường chỉ đạo công tác xây dựng thể chế, soạn thảo, trình các dự án luật, pháp lệnh thuộc Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2022; thực hiện việc lập đề nghị của Chính phủ về Chương trình năm 2023, điều chỉnh Chương trình năm 2022 và đẩy mạnh việc ban hành văn bản quy định chi tiết. Chính phủ đã tổ chức 08 phiên họp chuyên đề về xây dựng pháp luật; ban hành nhiều nghị quyết và văn bản để chỉ đạo, yêu cầu các Bộ, cơ quan ngang Bộ đẩy nhanh tiến độ, bảo đảm chất lượng lập đề nghị xây dựng, soạn thảo các luật, pháp lệnh và khắc phục tình trạng nợ ban hành văn bản
Bộ Tư pháp đã phối hợp chặt chẽ với Văn phòng Chính phủ tích cực đôn đốc các bộ trong việc lập đề nghị xây dựng, soạn thảo các luật, pháp lệnh thuộc Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh và ban hành văn bản quy định chi tiết, công tác rà soát, kiểm tra, xử lý VBQPPL.
Trên cơ sở các văn bản chỉ đạo, hướng dẫn của Chính phủ, Bộ Tư pháp, các bộ, ngành, địa phương đều ban hành các chương trình, kế hoạch, văn bản triển khai hoặc lồng ghép trong các chương trình, kế hoạch công tác năm 2022 về việc hoàn thiện các quy định của pháp luật thuộc ngành, lĩnh vực được văn bản cấp trên giao hoặc thuộc thẩm quyền ban hành.
Công tác kiểm tra VBQPPL được thực hiện có trọng tâm, trọng điểm, kịp thời phát hiện và quyết liệt trong kiến nghị xử lý các văn bản có nội dung trái pháp luật. Trong năm, các bộ, ngành, địa phương đã kiểm tra theo thẩm quyền 11.962 VBQPPL
Công tác rà soát VBQPPL được thực hiện nghiêm túc, hiệu quả theo quy định. Theo thống kê, cả nước đã tập trung rà soát được 27.878 VBQPPL (giảm 6,9% so với năm 2021), kiến nghị xử lý (sửa đổi, bổ sung, thay thế, bãi bỏ hoặc ban hành mới) đối với 5.731 văn bản (tăng 2,7% so với năm 2021).
Tổ chức pháp chế các bộ, ngành đã tham mưu, tập trung thực hiện pháp điển hệ thống quy phạm pháp luật (QPPL) với tinh thần khẩn trương, theo đó, đến nay, đã cơ bản hoàn thành Bộ Pháp điển sớm hơn so với lộ trình đề ra (đã hoàn thành 263/271 đề mục, đạt 97% khối lượng Bộ pháp điển), giúp người dân, tổ chức, doanh nghiệp, cơ quan dễ dàng, thuận tiện trong tìm kiếm, tra cứu, quản lý các QPPL đang còn hiệu lực, góp phần nâng cao tính thống nhất, công khai, minh bạch của hệ thống pháp luật.
Công tác quản lý nhà nước về tổ chức thi hành pháp luật (THPL) được tăng cường thông qua việc chú trọng tổ chức các hoạt động kiểm tra và hướng dẫn chuyên môn, nghiệp vụ. Theo đó, công tác tổ chức THPL được triển khai ngày càng nền nếp, bài bản, góp phần làm cho các VBQPPL sớm đi vào thực tiễn, có hiệu lực thi hành trong cuộc sống
Năm 2022, thể chế về theo dõi THPL tiếp tục được nghiên cứu để hoàn thiện. Công tác theo dõi tình hình THPL được các bộ, ngành, địa phương thực hiện có trọng tâm, trọng điểm, bám sát các lĩnh vực trọng tâm, liên ngành năm 2022 về các chính sách hỗ trợ người dân, người lao động, người sử dụng lao động, doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh trong bối cảnh dịch COVID-19
Các bộ, ngành, địa phương đã phối hợp chặt chẽ với Bộ Tư pháp thực hiện các giải pháp để nâng cao điểm số và duy trì thứ hạng chỉ số Chi phí tuân thủ pháp luật (Chỉ số B1); theo đó, đã quan tâm chỉ đạo và triển khai các hoạt động nhằm nâng cao điểm số và duy trì thứ hạng Chỉ số
Công tác phổ biến, giáo dục pháp luật (PBGDPL) tiếp tục đổi mới, bám sát yêu cầu đời sống thực tiễn, lấy người dân là trung tâm thụ hưởng để tham mưu hoàn thiện thể chế, và coi công tác PBGDPL là giải pháp thúc đẩy việc đưa pháp luật vào cuộc sống
Kiểm soát chặt chẽ việc quy định TTHC
Đến nay Bộ Tư pháp đã triển khai Phần mềm đăng ký, quản lý hộ tịch dùng chung (miễn phí) tại tất cả các cơ quan đăng ký hộ tịch trên cả nước. Việc mở rộng triển khai phạm vi áp dụng Phần mềm bước đầu đáp ứng được yêu cầu về nghiệp vụ đăng ký, quản lý hộ tịch, góp phần cải cách mạnh mẽ các TTHC trong lĩnh vực hộ tịch; tạo thuận lợi, rút ngắn thời gian thực hiện TTHC, bảo đảm thực hiện tốt hơn quyền đăng ký hộ tịch của người dân, đặc biệt là quyền khai sinh cho trẻ em; cung cấp dữ liệu xây dựng Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử toàn quốc và Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, từng bước nâng cao hiệu quả quản lý Nhà nước về dân cư, góp phần đẩy mạnh xây dựng Chính phủ điện tử hướng đến Chính phủ số giai đoạn 2022 - 2030.
Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử tiếp tục được hoàn thiện với gần 58,3 triệu dữ liệu hộ tịch các loại, bao gồm: gần 36,4 dữ liệu đăng ký khai sinh (trong đó có hơn 8,1 triệu trường hợp trẻ em được đăng ký khai sinh, cấp số định danh cá nhân thông qua việc kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử toàn quốc và Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư); hơn 08 triệu dữ liệu đăng ký kết hôn; gần 6,1 triệu trường hợp đăng ký khai tử và hơn 7,8 triệu dữ liệu đăng ký các sự kiện hộ tịch khác.
Thực hiện nhiệm vụ được giao tại Đề án 06/CP, Bộ Tư pháp đã xây dựng quy trình đăng ký khai sinh, đăng ký khai tử, đăng ký kết hôn trực tuyến, để thực hiện việc tích hợp trên Cổng dịch vụ công cấp tỉnh/Cổng dịch vụ công cấp quốc gia, kết nối, chia sẻ với hệ thống đăng ký, quản lý hộ tịch điện tử dùng chung của Bộ Tư pháp, CSDLQGVDC. Để tiếp tục hướng dẫn các địa phương thực hiện việc tái cấu trúc quy trình đăng ký khai sinh, kết hôn, khai tử trực tuyến, Bộ Tư pháp ban hành Công văn 1868/BTP-HTQTCT ngày 08/6/2022 gửi Ủy ban nhân dân các tỉnh/thành phố trực thuộc Trung ương hướng dẫn việc tái cấu trúc quy trình đăng ký khai sinh, kết hôn, khai tử trực tuyến.
Bộ Tư pháp cho biết, trọng tâm của công tác cải cách hành chính 2023 tiếp tục quán triệt, tổ chức thực hiện và thể chế hóa, tham mưu thể chế hóa kịp thời, đầy đủ các nghị quyết, kết luận, chỉ thị của Ban chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư. Chủ động tham mưu và tổ chức thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 27-NQ/TW ngày 09/11/2022 của Ban Chấp hành Trung ương về tiếp tục xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam trong giai đoạn mới
Tập trung nguồn lực nâng cao chất lượng công tác xây dựng và tổ chức THPL. Tiếp tục tham mưu thực hiện đảm bảo tiến độ, chất lượng Định hướng xây dựng pháp luật nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV và Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2023 của Quốc hội. Tập trung nguồn lực xây dựng, hoàn thiện các văn bản QPPL được giao chủ trì soạn thảo, đảm bảo tiến độ, chất lượng đề ra. Tham mưu Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, phối hợp các bộ, ngành rà soát, khắc phục các quy định pháp luật mâu thuẫn, chồng chéo, bất cập, không còn phù hợp với thực tiễn.
Bảo đảm tiến độ và chất lượng công tác thẩm định đề nghị xây dựng VBQPPL, thẩm định dự án, dự thảo VBQPPL; kiểm soát chặt chẽ việc quy định TTHC; theo dõi sát kết quả tiếp thu, giải trình ý kiến thẩm định của cơ quan chủ trì soạn thảo. Nâng cao hiệu quả hoạt động kiểm tra VBQPPL; tiếp tục chú trọng công tác theo dõi THPL; tổ chức thực hiện kịp thời, có hiệu quả văn bản QPPL, nhất là các luật được ban hành để phục hồi, phát triển KTXH.
Tiếp tục thực hiện nghiêm các văn bản, Đề án về PBGDPL theo hướng gắn kết giữa PBGDPL và xây dựng, THPL, lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm, chú trọng PBGDPL cho đối tượng đặc thù; tăng cường công tác đào tạo, bồi dưỡng nâng cao năng lực, trình độ chuyên môn nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ làm công tác xây dựng pháp luật, công tác pháp chế.
