Sự phối hợp chỉ đạo, điều hành chưa thường xuyên, chặt chẽ
Theo Báo cáo, tuyến đường sắt đô thị Nhổn - Ga Hà Nội dài 12,5 km (gồm 8,5 km đi trên cao và 4 km đi ngầm) khởi công năm 2010, dự kiến hoàn thành năm 2015. Nhưng đến nay, tiến độ dự án đạt khoảng 75% và tổng số vốn đầu tư bị đội lên gấp đôi so với ban đầu (lên hơn 34.000 tỷ đồng). Nếu dự án tiếp tục bị kéo dài sẽ phát sinh các các vấn đề khác.
Tại buổi làm việc, lãnh đạo các bộ, ngành, đơn vị, các nhà thầu, đơn vị tư vấn và TPHà Nội đã phát biểu, nêu rõ những khó khăn, vướng mắc, phân tích nguyên nhân khiến dự án chậm tiến độ và đội vốn. Các ý kiến cho rằng, do dự án có công nghệ phức tạp, lần đầu tiên áp dụng tại Việt Nam, trong khi các đơn vị thực hiện chưa có kinh nghiệm nên có những khó khăn, vướngmắc trong quá trình thi công; thực hiện các quy chuẩn, quy trình thi công; quy chuẩn thiết bị, quy trình vận hành, khai thác...
Ngoài ra, các gói thầu vừa phải tuân thủ theo pháp luật của Việt Nam còn phải thực hiện đầy đủ thủ tục theo quy định của nhà tài trợ, những yêu cầu ràng buộc theo hiệp định vay đan xen khác nhau theo các nhà tài trợ từ nhiều quốc gia; giá vật liệu, thiết bị, vật tư thay đổi.
Đặc biệt, việc giải phóng mặt bằng cho dự án gặp nhiều khó khăn khi hầu hết mặt bằng thi công là trên các tuyến chính của TPcó lưu lượng giao thông lớn; tổ chức thi công trong điều kiện mặt bằng chật hẹp... Về nguyên nhân chủ quan, một phần là do sự phối hợp chỉ đạo, điều hành của một số bộ và địa phương chưa thường xuyên, chặt chẽ, còn lúng túng, chưa kịp thời giải quyết các khó khăn, vướng mắc, nhất là khâu giải phóng mặt bằng.
Phát biểu tại buổi làm việc, Thủ tướng nêu rõ, từ đầu năm 2022 đến nay, Chính phủ đã ban hành 3 văn bản chỉ đạo tháo gỡ khó khăn cho dự án nhưng vẫn còn có những vướng mắc. Buổi kiểm tra thực tế và cuộc làm việc này để rà soát tổng thể tình hình triển khai dự án; xác định những khó khăn, vướng mắc; nguyên nhân của những vướng mắc; thẩm quyền giải quyết thuộc các bộ, ngành, đơn vị, địa phương; giải pháp tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy tiến độ dự án; mục tiêu, nhiệm vụ trong thời gian tới của từng bộ, ngành, địa phương; mốc tiến độ cần đạt được và công tác tổ chức thực hiện...
Không vay thêm vốn ODAmà sử dụng ngân sách nhà nước
Kết luận cuộc họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh, nguyên nhân và trách nhiệm khiến dự án chậm tiến độ, đội vốn thuộc về chủ đầu tư, TP Hà Nội, các đơn vị tư vấn, các nhà thầu; sự phối hợp giữa các bộ, ngành và TP Hà Nội chưa chặt chẽ, hiệu quả. Các vướng mắc, vấn đề phát sinh không kịp thời được xử lý.
Định hướng xử lý một số vấn đề, Thủ tướng lưu ý, về tiến độ, phải phấn đấu hoàn thành đoạn trên cao chậm nhất là 31/12/2022 và tìm giải pháp rút ngắn ít nhất một nửa thời gian hoàn thành đoạn đi ngầm so với đề xuất của đơn vị tư vấn là năm 2027.
Về nguồn vốn khi điều chỉnh tổng mức đầu tư, Thủ tướng nêu rõ, không vay thêm vốn ODA do thủ tục phức tạp, mà sử dụng ngân sách Nhà nước. Thủ tướng cũng yêu cầu rà soát để điều chỉnh cho phù hợp những vướng mắc giữa pháp luật Việt Nam và pháp luật các nước, quy định của nhà tài trợ.
Thủ tướng giao các bộ ngành liên quan theo chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn chủ động phối hợp với TP Hà Nội để triển khai, phân công nhiệm vụ rõ ràng; giao Phó Thủ tướngThường trực Phạm Bình Minh làm Tổ trưởng Tổ trưởng tổ công tác đôn đốc, giải quyết các vướng mắc trong đầu tư xây dựng tuyến đường sắt đô thị thí điểm TP Hà Nội, đoạn Nhổn - Ga Hà Nội. Đồng thời, các bộ, ngành liên quan như Bộ Xây dựng, Bộ Tài chính, Bộ Công an, Bộ Giao thông Vận tải... phải vào cuộc với tiến độ công việc cụ thể, giải quyết dứt điểm các vướng mắc, vấn đề đặt ra.
Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, cơ quan và Hà Nội phải chủ động, tích cực thực hiện các nhiệm vụ, giải pháp đã được thống nhất, tránh chung chung, đùn đẩy trách nhiệm;nếu có vướng mắc thì đơn vị chủ trì phải triệu tập các đơn vị liên quan để giải quyết theo đúng quy chế làm việc của Chính phủ. Thủ tướng giao TP Hà Nội tổng kết các dự án đường sắt Nhổn - Ga Hà Nội, dự án Cát Linh - Hà Đông, TP Hồ Chí Minh tổng kết dự án Bến Thành - Suối Tiên để rút kinh nghiệm triển khai các dự án khác.
Trước buổi làm việc, Thủ tướng Phạm Minh Chính và các đại biểu đã khảo sát, kiểm tra thi công các hạng mục công trình tại Nhà Ga S9 – Kim Mã dưới lòng đất để tìm hiểu về những khó khăn, vướng mắc, nhất là những vấn đề ảnh hưởng đến tiến độ dự án, cũng như nghe chủ đầu tư, nhà thầu đề xuất các giải pháp khắc phục. Thủ tướng cho biết, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ sẽ cố gắng có giải pháp tối ưu nhất, đồng thời yêu cầu các nhà thầu phải tổ chức thi công “3 ca, 4 kíp” để đảm bảo tiến độ.
Sau khi thăm Nhà ga S8 - Cầu Giấy, Thủ tướng Chính phủ và đoàn công tác trải nghiệm đi tàu điện đang trong giai đoạn thử nghiệm từ Ga Cầu Giấy qua 8 ga trên tuyến để tới Ga Nhổn và tới khu Depot. Thủ tướng đề nghị nhà thầu khắc phục khó khăn, với trách nhiệm trước đất nước, nhân dân, đẩy nhanh tiến độ xây dựng dự án.
(Nguồn: Báo in Pháp luật Việt Nam số 220 ra ngày 8/8/2022)
