Căn nhà lá và chủ nhân, nữ sĩ Kiều Maily
Cũng như bao căn nhà lá ngày trước ở làng quê Quảng Nam, nhưng trang trí và vật dụng bên trong căn nhà bàng bạc âm hưởng văn hóa Champa. Chủ nhà sẽ nói về nghi thức thánh tẩy truyền thống trước khi vào đền tháp, Sang mưgik (nhà thờ của người Chăm theo đạo Bani), du khách rửa tay, rửa chân và súc miệng 3 lần từ lu nước ngoài hiên trước khi bước vào ngôi nhà. Không chỉ có du khách trong nước, nơi đây từng đón nhiều đoàn khách nước ngoài (thời điểm chưa bùng phát dịch).
Hiếm và sinh động
Đây quả là một địa chỉ du lịch hiếm và sinh động về văn hóa Champa. Amaravati là âm Phạn ngữ, chỉ một vùng đất xưa của vương quốc Champa, từ Hải Vân đến Quảng Ngãi. Hiếm, vì có lẽ chỉ duy nhất. Sinh động, vì chính chủ nhân ngôi nhà sẽ giao tiếp với du khách.
Tùy theo nội dung yêu cầu của từng chương trình, thời lượng 1 giờ 30 phút đến 2 giờ 30 phút, chủ nhà - một phụ nữ Chăm - sẽ trò chuyện về văn hóa, lịch sử, tôn giáo, ca múa các làn điệu Champa, trải nghiệm và thưởng thức ẩm thực Chăm, giao tiếp bằng tiếng Anh… Để sắp xếp và tính toán khả năng chuẩn bị, chủ nhà chỉ tiếp du khách theo đoàn, từ 8 - 15 người và có lịch hẹn trước.
Tôi không khỏi ngạc nhiên bởi Champa Amaravati House chỉ có duy nhất phụ nữ Chăm làm tất tần tật, từ liên hệ, đặt lịch, trò chuyện với du khách, ca múa, nấu ăn... Đấy là chị Kiều Maily, người từ làng Chăm Palei Papblap Birau, còn gọi là Palei Phước Nhơn, ở xã Xuân Hải, H.Ninh Hải (Ninh Thuận). Sau khi tốt nghiệp, với lòng say mê văn hóa và lịch sử, chị rong ruổi những nơi có làng Chăm, qua tận các làng Chăm ở Campuchia, đi nhiều làng quê ở Quảng Nam. Chị là hội viên Hội VHNT các dân tộc thiểu số Việt Nam, hội viên Hội Nhà văn Việt Nam. Chị có sách viết về quê hương Palei Phước Nhơn của tôi, có truyện thiếu nhi Em đi lễ hội (song ngữ Việt - Anh) và đang viết về trang phục Chăm. Năm 2017, chị được một tổ chức phi chính phủ Nhật Bản mời biểu diễn múa và trình bày ẩm thực Chăm.
Về ẩm thực, Kiều Maily đã xuất bản cuốn Độc đáo ẩm thực Chăm, được phong tặng danh hiệu Nghệ nhân Văn hóa Nghệ thuật Ẩm thực làng nghề Việt Nam của Hiệp hội làng nghề Việt Nam. Thật thú vị, cũng như thông tin về hội viên Hội Nhà văn Việt Nam, địa chỉ của chị trong danh hiệu Nghệ nhân Ẩm thực Chăm cũng đều ghi xuất xứ ở Quảng Nam… Cha mẹ từng có nhiều năm ra Hội An bán thuốc Nam, nên khi dự định chọn nơi đây tổ chức giới thiệu văn hóa Champa, chị đã được gia đình rất ủng hộ.
Vài cảm nhận của du khách:
- Một trải nghiệm mãnh liệt, ở đó người ta nghe được niềm đam mê về dân tộc mình.
- Ngọt ngào như rượu men nho những điệu múa của nàng khơi dậy những hồi ức sống động về một dân tộc xa xưa không quên nguồn cội.
- Một buổi tối vô cùng đẹp đẽ để hiểu biết thế giới Champa qua sự diễn tả của một phụ nữ Chăm đặc biệt.
Theo dõi chúng tôi trên:
Sau 7 ngày tranh tài sôi nổi, ngày 24/5, tại Trường Sĩ quan Đặc công, Binh chủng Đặc công tổ chức bế mạc Hội thao Thể dục thể thao Đặc công toàn quân năm 2026, trao giải cho các tập thể, cá nhân đạt thành tích xuất sắc.
(PLM) - WHO đánh giá nguy cơ Ebola xâm nhập Việt Nam ở mức thấp, Bộ Y tế đã tổ chức họp khẩn, siết giám sát cửa khẩu và chuẩn bị kịch bản ứng phó trước diễn biến phức tạp tại Congo, Uganda.
(PLM) - Sáng ngày 23-5, Đoàn đại biểu Bộ Tư pháp do đồng chí Hoàng Thanh Tùng, Uỷ viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Tư pháp làm Trưởng đoàn và đoàn công tác gồm các thứ trưởng Nguyễn Thanh Tịnh, Đặng Hoàng Oanh, Nguyễn Thanh Tú, Mai Lương Khôi cùng các đơn vị trực thuộc bộ đã tới thăm, dâng hương hoa tại Khu di tích Quốc gia đặc biệt Tân Trào.
(PLM) - Đường đá cổ Pavi, là sợi dây kết nối lịch sử giữa tỉnh Lai Châu và Lào Cai, không chỉ là một lối đi, mà là một hành trình thức tỉnh tâm hồn. Được xây dựng từ năm 1920, dưới thời Pháp thuộc, đến nay, trải qua bao mưa nắng, con đường đá vẫn trơ gan cùng tuế nguyệt, rêu phong phủ kín, để rồi những năm gần đây, khi những tín đồ du lịch khám phá tình cờ "đánh thức", nó mới thực sự trở thành một huyền thoại du lịch. Theo dự kiến, giải leo núi “Bước chân trên mây” mùa 3 chinh phục cung đường “Con đường đá cổ Pa Vi” tại xã Sin Suối Hồ sẽ được Báo Pháp luật Việt Nam phối hợp với Sở Văn Hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lai Châu tổ chức vào cuối tháng 10 năm 2026.
(PLM) - Những video chỉ kéo dài vài chục giây đang dần trở thành hình thức giải trí quen thuộc của giới trẻ trên môi trường số. Tuy nhiên, phía sau cảm giác thư giãn tức thời ấy là nguy cơ suy giảm khả năng tập trung, lệ thuộc vào kích thích nhanh và thay đổi thói quen tiếp nhận thông tin mà nhiều người không hề nhận ra.
(PLM) - UBND TP. Hà Nội đang lấy ý kiến dự thảo Nghị quyết Quy định chính sách, biện pháp, tiêu chí, điều kiện thực hiện dự án cải tạo, chỉnh trang, tái thiết đô thị trên địa bàn Hà Nội.
(PLM) - Bộ Xây dựng vừa có báo cáo về phát triển nhà ở xã hội, triển khai thành lập, đưa vào hoạt động Quỹ nhà ở quốc gia và phát triển nhà ở cho thuê.
(PLM) - Tại dự thảo Nghị quyết cơ chế, chính sách về đầu tư, phát triển và hỗ trợ nhà ở trên địa bàn thành phố, Hà Nội đề xuất các cơ chế ưu đãi như quỹ đất, nguồn vốn, chủ trương đầu tư.
(PLM) - Hội thao Đặc công toàn quân 2026 sôi nổi tại Trường Sĩ quan Đặc công, quy tụ hơn 700 cán bộ, chiến sĩ tranh tài, lan tỏa tinh thần “Khỏe để bảo vệ Tổ quốc”, hun đúc bản lĩnh, ý chí quyết thắng người lính đặc công.
(PLM) - Theo Dự thảo nghị định hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Xây dựng mà Bộ Xây dựng đang trình Chính phủ, nhà ở riêng lẻ quy mô dưới 7 tầng có tổng diện tích sàn xây dựng dưới 500m2 sẽ được miễn phép xây dựng.
