Từ 1/7, giám sát an toàn hàng không theo mức độ rủi ro

Ngày 22/6/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 221/2026/NĐ-CP quy định về Nhà chức trách hàng không Việt Nam và quản lý an toàn hàng không.

Nghị định quy định nhiều nội dung quan trọng như nguyên tắc giám sát an toàn hàng không, chương trình giám sát hằng năm, Chương trình an toàn hàng không dân dụng Việt Nam, hệ thống quản lý an toàn, thu thập và xử lý dữ liệu an toàn, báo cáo sự cố bắt buộc và trách nhiệm xây dựng văn hóa an toàn hàng không.

Theo Nghị định, hoạt động giám sát an toàn hàng không phải tuân thủ pháp luật Việt Nam, điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên, cùng các tiêu chuẩn, hướng dẫn của Tổ chức Hàng không dân dụng quốc tế.

Việc giám sát phải bảo đảm độc lập, khách quan, công khai, minh bạch, có hệ thống và liên tục. Hoạt động này được thực hiện theo chương trình, kế hoạch đã được phê duyệt hoặc tiến hành đột xuất khi cần thiết.

Điểm đáng chú ý là Nghị định yêu cầu ưu tiên nguồn lực giám sát đối với các lĩnh vực, đối tượng có nguy cơ rủi ro cao uy hiếp an toàn hàng không. Đây là nguyên tắc giám sát dựa trên rủi ro, nhằm phát hiện sớm nguy cơ và kịp thời xử lý vấn đề an toàn.

Nhà chức trách hàng không Việt Nam có trách nhiệm xây dựng, tổ chức thực hiện Chương trình giám sát an toàn hàng không hằng năm trong các lĩnh vực như tàu bay, khai thác tàu bay, bảo đảm hoạt động bay, cảng hàng không, bãi cất hạ cánh và các lĩnh vực liên quan.

Chương trình giám sát phải xác định rõ đối tượng, phạm vi, nội dung, hình thức và tần suất giám sát định kỳ. Việc xây dựng chương trình phải dựa trên hồ sơ rủi ro an toàn, kết quả giám sát các kỳ trước và phù hợp với quy mô, năng lực quản lý an toàn của đối tượng được giám sát.

Nghị định cũng quy định Nhà chức trách hàng không Việt Nam xây dựng, duy trì, rà soát và cập nhật Chương trình an toàn hàng không dân dụng Việt Nam. Chương trình này bao gồm các nội dung về chính sách, mục tiêu, nguồn lực bảo đảm an toàn; quản lý rủi ro an toàn; bảo đảm an toàn và thúc đẩy văn hóa an toàn hàng không.

Trong quản lý rủi ro, các tổ chức, cá nhân tham gia hoạt động hàng không dân dụng phải triển khai hệ thống quản lý an toàn theo quy định. Cơ quan chức năng cũng thiết lập quy trình nhận diện mối nguy, thu thập, xử lý, phân tích thông tin an toàn để đánh giá và kiểm soát rủi ro.

Nghị định nhấn mạnh việc thu thập, đánh giá và xử lý dữ liệu an toàn hàng không; đồng thời quy định về Trung tâm dữ liệu an toàn hàng không và cơ chế báo cáo sự cố an toàn hàng không bắt buộc.

Bên cạnh đó, các cơ quan, tổ chức có trách nhiệm tuyên truyền, đào tạo, chia sẻ thông tin nhằm thúc đẩy văn hóa an toàn trong cộng đồng hàng không dân dụng. Các tổ chức, cá nhân có thành tích trong công tác bảo đảm an toàn hàng không có thể được tôn vinh, khen thưởng hằng năm.

Hoạt động giám sát an toàn hàng không phải do giám sát viên đáp ứng tiêu chuẩn về năng lực, chuyên môn và kinh nghiệm theo quy định của Bộ trưởng Bộ Xây dựng thực hiện.

Nghị định số 221/2026/NĐ-CP có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2026.