“Vườn Ánh sáng” "kể" những câu chuyện văn hóa, bản sắc vùng miền

Chương trình “Vườn Ánh sáng” do Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám (Hà Nội) tổ chức, là hoạt động điểm nhấn nằm trong chuỗi sự kiện kỷ niệm 950 năm thành lập Di tích Quốc gia đặc biệt Quốc Tử Giám (1076 - 2026).

Phát biểu tại lễ khai mạc, TS Lê Xuân Kiêu, Giám đốc Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám cho biết: “Vườn Ánh sáng mang đến không gian trải nghiệm độc đáo, nơi nghệ thuật và tri thức giao thoa qua hàng trăm đèn lồng thủ công tinh xảo do các nghệ nhân ưu tú và các làng nghề truyền thống thực hiện.Sự hiện diện của các nghệ nhân và làng nghề trên khắp mọi miền đất nước đã thắp sáng niềm tin, tạo nên sự kết nối và tiếp nối những giá trị truyền thống của dân tộc; đồng thời khơi dậy tinh thần sáng tạo và tri thức của người Việt Nam.

TS Lê Xuân Kiêu, Giám đốc Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám chia sẻ về "Vườn Ánh sáng" (ảnh T.Dương)..

Thông qua chương trình, chúng tôi mong muốn tôn vinh những nghệ nhân, làng nghề cùng những nỗ lực sáng tạo không ngừng của họ trong đời sống đương đại, từ đó góp phần nuôi dưỡng tình yêu di sản trong lòng công chúng”.

Theo TS Lê Xuân Kiêu, mỗi tác phẩm không chỉ thể hiện sự khéo léo của người nghệ nhân mà còn “kể” lại những câu chuyện văn hóa, bản sắc vùng miền. Các giá trị truyền thống được biến tấu theo phong cách hiện đại và tiếp tục hiện diện trong đời sống đương đại với một diện mạo mới, giàu tính sáng tạo.

"Ánh sáng trong từng chiếc đèn lồng được xem như hình ảnh ẩn dụ cho tri thức và đạo học – những giá trị đã được hun đúc qua hàng nghìn năm lịch sử dân tộc. Trong không gian linh thiêng của Văn Miếu, các tác phẩm trở thành cầu nối giữa quá khứ và hiện tại, giữa tri thức và nghệ thuật, khơi gợi niềm tự hào về truyền thống hiếu học của dân tộc và văn hoá Việt Nam"- TS Lê Xuân Kiêu nhận định.

Biểu diễn nhạc dân tộc tại "Vườn Ánh sáng" (ảnh T. Dương).

Sự kiện quy tụ nhiều nghệ nhân, làng nghề và cơ sở thủ công tiêu biểu trên cả nước như: làng nghề đèn lồng Cao Viên (Thanh Oai, Hà Nội), làng nghề mây tre đan Phú Vinh (Phú Nghĩa, Hà Nội), làng nghề cói Kim Sơn (Ninh Bình), nghệ nhân lọng, đèn Hoàng Ngọc Tuyên (Huế), làng nghề mây tre đan Bao La (Huế), cơ sở đèn lồng, đèn nón lá Hải Dương (Huế), đèn lồng Dé Lantana (Hội An, Đà Nẵng), đèn lồng Trọng Bình Cổ Đăng (thành phố Hồ Chí Minh)…

Sự hội tụ này mang đến bức tranh đa sắc về kỹ thuật chế tác và bản sắc vùng miền, góp phần tái hiện sức sống của nghề thủ công truyền thống Việt Nam trong dòng chảy sáng tạo đương đại; đồng thời mở ra không gian trải nghiệm giàu tính sáng tạo, kết nối truyền thống với hơi thở đương đại, qua đó tôn vinh tinh thần hiếu học và lan tỏa giá trị di sản văn hóa tới công chúng.

Giữa không gian Vườn Giám, hàng trăm tác phẩm đèn lồng rực rỡ sắc đỏ, lam, vàng, tím… được trưng bày dưới những tán cây xanh, tạo nên một không gian huyền ảo.

Các tác phẩm được chế tác thủ công từ các chất liệu truyền thống, thân thiện với môi trường như nan tre, lụa, giấy dó…, kết hợp với nghệ thuật sắp đặt và ánh sáng đương đại, mở ra trải nghiệm thị giác độc đáo, giúp công chúng đến gần hơn với các giá trị di sản theo một cách sinh động và gần gũi.

Không gian trưng bày sẽ tiếp tục mở cửa miễn phí đón khách tham quan từ 8 - 21 giờ các ngày và kéo dài đến 19/4/2026 (ảnh T.Dương).

“Vườn Ánh sáng” còn gửi gắm thông điệp về vai trò của tri thức trong đời sống hiện đại. Ánh sáng soi đường đạo học được ví như niềm tin dẫn lối tâm hồn, khai mở trí tuệ và nuôi dưỡng nhân cách, giúp mỗi người hướng tới những giá trị tích cực trong cuộc sống.

Qua đó, chương trình góp phần lan tỏa ý thức gìn giữ và phát huy di sản văn hóa trong cộng đồng, đặc biệt là khơi dậy niềm tự hào và sự quan tâm của thế hệ trẻ đối với các giá trị truyền thống.