Bộ Tư pháp hướng tới nền tảng kiểm soát thủ tục hành chính thông minh

Ngày 5/8, Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tịnh chủ trì buổi làm việc với Cục Kiểm soát thủ tục hành chính (KSTTHC), một số đơn vị liên quan và doanh nghiệp đồng hành về Nền tảng số KSTTHC.

Theo báo cáo của Cục KSTTHC, Cục đã chủ động nghiên cứu, dự kiến xây dựng các nhóm chức năng của Nền tảng số KSTTHC, bao gồm: Kiểm soát quy định TTHC trong đề xuất, dự án, dự thảo văn bản quy phạm pháp luật và đánh giá tác động TTHC; Đề xuất cải cách TTHC; Phân tích đánh giá kết quả cải cách TTHC của Bộ, ngành, địa phương; Quản lý xây dựng bộ chỉ số chỉ đạo điều hành về thực hiện TTHC, dịch vụ công; Nghiệp vụ đánh giá độc lập và xây dựng Chỉ số hiệu năng hành chính và mức độ hài lòng của Hội đồng tư vấn cải cách TTHC; Kiểm tra thực hiện KSTTHC; Quản lý bộ phận một cửa giải quyết TTHC…

Bên cạnh việc xây dựng các chức năng và làm các thủ tục phê duyệt chủ trương đầu tư, Cục cũng đã phối hợp chặt chẽ với đơn vị liên quan chuẩn bị để cung cấp lên Nền tảng nhóm chức năng (chế độ báo cáo công tác KSTTHC và KPI đánh giá, chấm điểm công tác cải cách TTHC).

Để Nền tảng số KSTTHC sớm đi vào hoạt động, Cục đề nghị Thứ trưởng chỉ đạo các đơn vị liên quan phối hợp triển khai một số nhiệm vụ. Trong đó, có việc triển khai xây dựng phần mềm, phân quyền, cấp tài khoản, cung cấp các biểu mẫu, đề cương báo cáo theo Thông tư số 09/2026/TT-BTP ngày 15/6/2026 của Bộ Tư pháp lên Nền tảng từ ngày 15/8/2026 để kiểm thử, tập huấn, hướng dẫn địa phương thực hiện và KPI đánh giá, chấm điểm công tác cải cách TTHC song song với việc thực hiện đầu tư Dự án; phối hợp chặt chẽ với Cục KSTTHC trong giai đoạn chuẩn bị đầu tư…

Thảo luận tại cuộc họp, các ý kiến thống nhất đánh giá việc xây dựng Nền tảng số KSTTHC là nhiệm vụ cần thiết nhằm đổi mới phương thức quản lý, nâng cao hiệu quả KSTTHC và thúc đẩy chuyển đổi số trong hoạt động của Bộ Tư pháp. Đồng thời, các ý kiến cũng tập trung trao đổi về định hướng xây dựng Nền tảng, cơ sở pháp lý, phương án đầu tư, tiêu chí đánh giá hiệu quả và cơ chế tổ chức thực hiện.

Về tiến độ triển khai, bên cạnh việc hoàn thiện giải pháp kỹ thuật, các đơn vị đang tập trung xây dựng hệ thống tiêu chí nhằm lượng hóa hiệu quả của Nền tảng thông qua các chỉ số cụ thể như thời gian giải quyết TTHC được rút ngắn, chi phí xã hội được tiết kiệm, giá trị mang lại cho người dân, doanh nghiệp cũng như hiệu quả quản lý nhà nước. Việc đánh giá không chỉ dừng ở các tác động trực tiếp mà còn tính đến những lợi ích gián tiếp đối với xã hội.

Các ý kiến đề xuất, trong trường hợp nguồn vốn đầu tư công tiếp tục phải điều chỉnh, Bộ cần ưu tiên các dự án phần mềm, nền tảng phục vụ trực tiếp công tác quản lý nhà nước. Đây là các dự án có mức đầu tư không quá lớn nhưng có thể tạo ra hiệu quả rõ rệt trong cải cách hành chính, chuyển đổi số và nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Ngoài ra, một số ý kiến cho rằng việc có doanh nghiệp tư vấn, đồng hành ngay từ giai đoạn nghiên cứu ý tưởng sẽ giúp hiểu đầy đủ yêu cầu nghiệp vụ, giảm thiểu rủi ro trong quá trình xây dựng giải pháp và nâng cao chất lượng sản phẩm. Tuy nhiên, toàn bộ quy trình từ phê duyệt chủ trương đầu tư, xây dựng dự án đến lựa chọn đơn vị triển khai đều phải tuân thủ đầy đủ các quy định của pháp luật về đầu tư công, chuyển đổi số và các quy định có liên quan, bảo đảm tính công khai, minh bạch và an toàn pháp lý đối với các cơ quan, đơn vị và cán bộ tham gia thực hiện.

Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tịnh kết luận cuộc làm việc.

Kết luận cuộc họp, Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tịnh nhấn mạnh, việc xây dựng Nền tảng số KSTTHC phải được tiếp cận theo tư duy mới, không chỉ dừng lại ở việc số hóa các quy trình, biểu mẫu hay thay thế một số thao tác thủ công bằng công nghệ, mà phải hướng tới xây dựng một nền tảng thực sự thông minh, chủ động, dựa trên dữ liệu và tạo ra giá trị gia tăng cho công tác quản lý nhà nước.

Theo Thứ trưởng, một nền tảng số đúng nghĩa phải có khả năng quản lý, KSTTHC một cách chủ động, thông minh, bám sát vòng đời của người dân và doanh nghiệp. Mọi TTHC cần được tổ chức trên cơ sở dữ liệu gốc và được liên thông xuyên suốt. Từ đó, Thứ trưởng yêu cầu phải đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật ở mức cao. Trong đó, Nền tảng phải bảo đảm kết nối, liên thông với các cơ sở dữ liệu của hệ thống hành chính nhà nước; chỉ cần sử dụng một mã định danh là có thể truy xuất đầy đủ các thông tin liên quan. Đồng thời, toàn bộ dữ liệu phải được chuẩn hóa theo hướng máy có thể đọc, phân tích và xử lý, giảm tối đa sự can thiệp thủ công của con người.

Đặc biệt, Thứ trưởng yêu cầu quán triệt định hướng “AI First” trong quá trình xây dựng nền tảng. Hệ thống không chỉ cung cấp các biểu mẫu điện tử mà phải có khả năng tương tác, trả lời câu hỏi, hỗ trợ xử lý công việc và giải quyết các tình huống phát sinh thông qua trí tuệ nhân tạo. Bên cạnh đó, nền tảng phải xây dựng được hệ thống báo cáo, theo dõi và đánh giá thông minh, có khả năng đối chiếu dữ liệu thực tế để xác định tính chính xác của các báo cáo từ bộ, ngành, địa phương; đồng thời trực quan hóa dữ liệu nhằm phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành của lãnh đạo.

Thứ trưởng cũng gợi ý định hướng xây dựng Nền tảng theo các nhóm nội dung trọng tâm như xây dựng nền tảng KSTTHC chủ động trên cơ sở dữ liệu và vòng đời của chủ thể; xây dựng nền tảng số kiểm soát việc ban hành TTHC; tăng cường kiểm soát việc tổ chức thực thi và cắt giảm, đơn giản hóa TTHC.

Về tổ chức thực hiện, Thứ trưởng yêu cầu khẩn trương thành lập Nhóm công tác gồm các đơn vị thuộc Bộ Tư pháp cùng đại diện một số Bộ liên quan để phối hợp triển khai theo quy chế thống nhất. Nhóm công tác phải chịu trách nhiệm trực tiếp về chất lượng, tiến độ và hiệu quả của dự án.

Đối với doanh nghiệp đồng hành, Thứ trưởng yêu cầu lãnh đạo cao nhất của doanh nghiệp phải trực tiếp tham gia, đồng hành trong toàn bộ quá trình triển khai. Quan điểm của Bộ là đã triển khai thì phải thực hiện đến cùng với chất lượng cao.