Thứ tư 24/06/2026 22:47
Email: [email protected]
Con chip quang học tí hon này, được đặt tên là Yuheng (còn gọi là Rafael), có thể phân tích ánh sáng theo thời gian thực với độ chính xác mà trước đây chỉ có thể đạt được với các thiết bị phòng thí nghiệm lớn và phức tạp.
Theo các nhà nghiên cứu, con chip này cung cấp độ chính xác quang phổ (độ sắc nét) cao hơn 100 lần so với các thiết bị chụp ảnh tức thời thông thường và có khả năng phân biệt các màu sắc cách nhau chưa đến một phần mười nanomet.
Nhờ vậy, Yuheng có thể ghi lại ánh sáng của 5.600 ngôi sao chỉ trong một lần chụp, đạt hiệu suất quan sát cao hơn các kính thiên văn quang phổ hàng đầu thế giới từ 100 đến 10.000 lần. Điều này đồng nghĩa với việc việc lập bản đồ Dải Ngân Hà – vốn cần tới hàng thiên niên kỷ – có thể rút ngắn xuống chưa đầy 10 năm.
Điểm đột phá của Yuheng nằm ở cách tiếp cận hoàn toàn mới. Thay vì tách ánh sáng thành dải màu như các thiết bị truyền thống (vốn khiến mất nhiều ánh sáng và cần thiết bị cồng kềnh), Yuheng thu nhận toàn bộ ánh sáng cùng lúc, sau đó mã hoá thông tin màu sắc bằng mẫu giao thoa ngẫu nhiên bên trong chip.
Chip sử dụng tinh thể lithium niobate, có khả năng bẻ cong ánh sáng khi được cấp điện áp, kết hợp với thuật toán máy tính tiên tiến để giải mã và tái tạo toàn bộ phổ màu chỉ trong tích tắc.
Nhờ vậy, Yuheng đạt tới độ truyền sáng 73%, ghi hình ở 88 khung hình mỗi giây mà không đánh mất độ sáng hay độ sắc nét – tương đương việc “nén” cả một bàn quang học khổng lồ vào một con chip siêu nhỏ.
Thành tựu này không chỉ giới hạn trong thiên văn học. Với khả năng phân tích quang phổ cực nhanh và chính xác, Yuheng có thể được ứng dụng trong y học để kiểm tra mô, phát hiện sớm các dấu hiệu bệnh mà không cần xâm lấn; trong nông nghiệp và môi trường, chip có thể gắn lên flycam để đánh giá chất lượng đất hoặc phát hiện chất ô nhiễm; hay trong xe tự hành, giúp nhận diện vật cản và biển báo trong điều kiện ánh sáng phức tạp.
Nhóm nghiên cứu hiện đang lên kế hoạch thử nghiệm chip Yuheng trên kính viễn vọng Gran Telescopio Canarias ở Tây Ban Nha – kính đơn khẩu độ lớn nhất thế giới – nhằm quan sát sao, thiên hà, vật chất tối và lỗ đen với độ chi tiết chưa từng có.
Tuy nhiên, công nghệ này vẫn đang trong giai đoạn đầu. Các nhà nghiên cứu hiện đang nỗ lực cải thiện tính ổn định và khả năng tích hợp của con chip để sẵn sàng đưa vào ứng dụng thực tế.
Theo dõi chúng tôi trên:
(PLM) - Giải Báo chí Quốc gia 2025 tại Hải Phòng tôn vinh 123 tác phẩm xuất sắc, nhấn mạnh bản lĩnh, trách nhiệm và vai trò tiên phong của báo chí cách mạng.
PLM - Chiều ngày 21/6, tại Hải Phòng, Hội Báo toàn quốc năm 2026 đã chính thức bế mạc, khép lại chuỗi hoạt động sôi nổi, ý nghĩa của ngày hội lớn nhất của những người làm báo cả nước nhân dịp kỷ niệm 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2026).
(PLM) - Diễn đàn Báo chí toàn quốc 2026 tại Hải Phòng khép lại với nhiều thảo luận sâu sắc về tương lai báo chí Việt Nam, trong đó nhấn mạnh bản lĩnh, chất lượng nội dung và sứ mệnh tin cậy giữa “bão” AI, mạng xã hội.
(PLM) - Nằm án ngữ trên hành lang an toàn giao thông, loạt Ki-ôt trước kia thuộc Công ty Cổ phần Lương thực Hà Sơn Bình thuộc xã Thanh Oai, Thành phố Hà Nội hiện nay đã biến thành nơi kinh doanh xe máy, tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ. Đại diện UBND xã Thanh Oai cho biết, sẽ xử lý theo đúng quy định của pháp luật.
PLM - Chiều 19/6, tại thành phố Hải Phòng, Hội Báo toàn quốc năm 2026 với chủ đề “Báo chí Việt Nam - Trung thành, Sáng tạo, Trách nhiệm trong kỷ nguyên mới” đã chính thức khai mạc. Đây là lần đầu tiên Hội Báo toàn quốc được tổ chức tại Hải Phòng, hướng tới chào mừng thành công Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng và kỷ niệm 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2026).
PLM - Tối 19/6, tại thành phố Hải Phòng, trong khuôn khổ Hội Báo toàn quốc 2026, đêm chung kết và trao giải cuộc thi Tiếng hát Người làm báo mở rộng năm 2026 đã diễn ra sôi nổi, để lại nhiều cảm xúc đối với người tham dự. Đây là hoạt động văn hóa ý nghĩa hướng tới kỷ niệm 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2026).
(PLM) - Sáng ngày 19/6, tại Bộ Tư pháp, Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng đã có buổi làm việc và chúc mừng các cơ quan báo chí thuộc Bộ nhân dịp kỷ niệm 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1926 - 21/6/2026).
(PLM) - Sáng 19/6, Công an TP Hà Nội tổ chức hội nghị thông tin báo chí về một số vụ án, vụ việc điển hình trong lĩnh vực kinh tế, môi trường xảy ra trên địa bàn.
PLM - Chiều 18/6, Bộ Tư pháp tổ chức gặp mặt lãnh đạo các cơ quan quản lý báo chí, cơ quan báo chí nhân kỷ niệm 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2026).
(PLM) - Sáng 17/6, Uỷ viên Trung ương Đảng, Bí thư Thành uỷ, Trưởng Đoàn ĐBQH TP Hải Phòng Lê Ngọc Châu tiếp ông Khamphan Phommathat, Uỷ viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Lào. Tham dự còn có Ủy viên Trung Ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng.
