Dự kiến giảm hơn 17.000 đầu mối cơ sở giáo dục công lập trước năm học mới

Bảo đảm ổn định hoạt động trường học và quyền lợi của đội ngũ

Tại hội nghị do Bộ GD&ĐT tổ chức ngày 5/8, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Phổ thông Thái Văn Tài cho biết, đến ngày 4/8, cả 34 địa phương đã gửi báo cáo về tình hình sắp xếp cơ sở giáo dục công lập. Các địa phương đều chủ động rà soát mạng lưới trường lớp, xây dựng phương án phù hợp với điều kiện thực tế theo chỉ đạo của Chính phủ.

Theo ông Thái Văn Tài, việc sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục sẽ tác động nhất định đến tổ chức bộ máy và đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên tại các trường học. Tuy nhiên, các địa phương đều xây dựng phương án theo hướng tiếp nhận, sử dụng tối đa nguồn nhân lực hiện có, bảo đảm hoạt động của các cơ sở giáo dục sau sắp xếp diễn ra ổn định, đồng thời bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của đội ngũ bị ảnh hưởng.

Vụ trưởng Vụ Giáo dục Phổ thông Thái Văn Tài thông tin tại hội nghị (Ảnh: MOET)

Đối với đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý, các địa phương ưu tiên bố trí công tác tại trường chính, phân hiệu hoặc điểm trường; điều động đến các cơ sở giáo dục còn thiếu nhân lực; bố trí trở lại giảng dạy đối với những người đủ điều kiện hoặc sắp xếp công việc phù hợp với năng lực, chuyên môn. Chỉ trong trường hợp không còn phương án bố trí mới thực hiện các chế độ, chính sách theo quy định.

Đối với nhân viên trường học, xu hướng chung là giữ ổn định các vị trí trực tiếp phục vụ chất lượng giáo dục và chăm sóc học sinh như thư viện, thiết bị thí nghiệm, y tế trường học. Trong khi đó, các vị trí hành chính như kế toán, văn thư, thủ quỹ sẽ được tổ chức theo hướng tinh gọn, bố trí dùng chung trong cùng một pháp nhân.

Các địa phương cũng đang tiếp tục rà soát đến từng vị trí việc làm, ưu tiên điều chuyển trong ngành hoặc bố trí công việc phù hợp trước khi xem xét giải quyết chế độ đối với những trường hợp không thể sắp xếp.

Dự kiến giảm hơn 17.000 đầu mối cơ sở giáo dục

Theo báo cáo của 34 địa phương, tổng số cơ sở giáo dục công lập dự kiến giảm từ 37.386 xuống còn 20.284, tức giảm 17.102 đầu mối, tương ứng 45,7%.Việc tinh gọn chủ yếu được thực hiện thông qua tổ chức trường nhiều cấp học; chuyển các cơ sở cũ thành phân hiệu hoặc điểm trường; đồng thời sắp xếp lại các trung tâm giáo dục thường xuyên, trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên.

Đáng chú ý, các địa phương vẫn duy trì những điểm trường, địa điểm dạy học cần thiết, đặc biệt tại vùng sâu, vùng xa, miền núi, biên giới và hải đảo nhằm bảo đảm quyền tiếp cận giáo dục của học sinh.

Theo Bộ GD&ĐT, mô hình mới phải bảo đảm nguyên tắc một pháp nhân, một hệ thống quản trị và trách nhiệm giải trình thống nhất; phân công rõ người phụ trách từng phân hiệu, điểm trường; đồng thời quản lý thống nhất về nhân sự, tài chính, tài sản, dữ liệu, công tác bán trú, nội trú, an toàn thực phẩm và phòng cháy, chữa cháy.

Mục tiêu của việc sắp xếp không chỉ là giảm đầu mối mà quan trọng hơn là bảo đảm các cơ sở giáo dục vận hành hiệu quả, ổn định và không ảnh hưởng đến quyền học tập của học sinh.

Đến nay, các địa phương đã chủ động chuẩn bị các điều kiện để vận hành mô hình mới như kiện toàn tổ chức bộ máy, bố trí đội ngũ, bàn giao tài chính, tài sản, hồ sơ, dữ liệu và xây dựng kế hoạch giáo dục. Ngành Giáo dục cũng chú trọng công khai, minh bạch trong quá trình triển khai nhằm tạo sự đồng thuận trong đội ngũ và nhân dân, bảo đảm các cơ sở giáo dục hoạt động ổn định trước thềm năm học 2026-2027.

Tại hội nghị, lãnh đạo các đơn vị thuộc Bộ GD&ĐT và các Sở GD&ĐT đã trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm, đồng thời kiến nghị nhiều giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong quá trình sắp xếp, tổ chức lại hệ thống cơ sở giáo dục công lập.

Sắp xếp phải đặt học sinh ở vị trí trung tâm

Thứ trưởng Thường trực Bộ GD&ĐT Phạm Ngọc Thưởng nhấn mạnh việc sắp xếp, tinh gọn tổ chức cơ sở giáo dục công lập là chủ trương lớn được Đảng và Nhà nước đặc biệt quan tâm, với mục tiêu cao nhất là bảo đảm cơ hội học tập cho mọi học sinh, lấy người học làm trung tâm.

Theo Thứ trưởng, quá trình triển khai chắc chắn sẽ tác động đến đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý và nhân viên trường học. Tuy nhiên, mọi phương án đều phải hướng tới mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục. "Nếu chúng ta làm không tốt việc sắp xếp các cơ sở giáo dục thì sẽ ảnh hưởng đến chất lượng dạy và học, ảnh hưởng lớn đến các em học sinh", Thứ trưởng nhấn mạnh.

Thứ trưởng Thường trực cũng lưu ý thời hạn hoàn thành việc sắp xếp là trước khi năm học mới bắt đầu. Theo ông, ý nghĩa của lễ khai giảng không chỉ nằm ở việc tổ chức một buổi lễ trang trọng mà quan trọng hơn là những đổi mới thực chất mang lại cho học sinh và giáo viên. “Khai giảng không phải chỉ quan trọng ở tổ chức một buổi lễ mà quan trọng hơn là chúng ta nhìn lại đã làm được gì cho học sinh, cho giáo viên; có những thay đổi, đột phá nào trong một năm qua và khai giảng năm nay khác khai giảng năm trước như thế nào”, Thứ trưởng nêu rõ.

Kết luận hội nghị, Thứ trưởng Thường trực Phạm Ngọc Thưởng đề nghị các Sở GD&ĐT tiếp tục tham mưu cấp có thẩm quyền hoàn thiện phương án sắp xếp, cập nhật đầy đủ số liệu báo cáo theo quy định; đồng thời thường xuyên đánh giá việc vận hành mô hình trường học sau sáp nhập trên cơ sở thực tiễn, chủ động dự báo các vấn đề phát sinh, đánh giá đầy đủ tác động, xây dựng lộ trình phù hợp, kịp thời rút kinh nghiệm để bảo đảm quá trình sắp xếp diễn ra ổn định, đúng tiến độ trước thềm năm học 2026-2027.