Thực tiễn vừa qua đã nổi lên 2 vấn đề "trục trặc kỹ thuật" nhất của Luật Đất đai, đó là quy hoạch, và giải phóng mặt bằng.
Trước hết là vấn đề quy hoạch. Nhiều năm qua vẫn tồn tại một thực tế như chúng ta thấy, nhất là ở các đô thị lớn, là tình trạng quy hoạch chắp vá, cơi nới, phản ánh tầm nhìn giới hạn nhiệm kỳ, quy hoạch nhiệm kỳ trước không liên thông được với quy hoạch nhiệm kỳ sau. Dẫn đến đôi khi cứ sau mỗi một nhiệm kỳ thì nhiều chỗ phải "đập ra xây lại", gây tốn kém ngân sách và làm xáo trộn cuộc sống của người dân, khiếu kiện kéo dài gây bất ổn định xã hội. Tình trạng ùn tắc giao thông tràn lan, ô nhiễm môi trường nặng nề, cứ chỉnh sửa chỗ này thì lại hỏng bung bét chỗ kia dẫn đến loay hoay mãi vẫn không thoát khỏi tình trạng quy hoạch bất cập, đã nói lên trung thực về chất lượng quy hoạch đất đai vừa qua.
Do đó vấn đề đầu tiên, quan trọng hàng đầu đối với Dự thảo Luật Đất đai sửa đổi lần này là vấn đề quy hoạch sử dụng đất, phải làm sao khắc phục được tối đa tình trạng quy hoạch bất cập như vừa qua.
Đất đai là tài nguyên vô giá, đứng vị trí số 1 trong các loại tài nguyên, quý giá hơn bất cứ loại tài nguyên nào vì đặc thù của đất đai là lãnh thổ không thể nhập khẩu được như các loại tài nguyên khác. Do vậy ngoài việc quy định trình tự xây dựng, phê duyệt và giám sát quy hoạch chặt chẽ, dự thảo phải đặt ra được ràng buộc trách nhiệm hết sức chặt chẽ và nặng nề đối với những người có thẩm quyền xây dựng, phê duyệt và giám sát quy hoạch sử dụng đất, nhằm chấm dứt tình trạng quy hoạch thiếu thông suốt, tùy tiện điều chỉnh, chắp vá làm giảm hiệu quả sử dụng thứ tài nguyên vô giá như vừa qua. Cần đặt trách nhiệm hình sự từ sớm và nghiêm khắc đối với các lỗi vi phạm trong công tác xây dựng, phê duyệt và giám sát quy hoạch.
Vấn đề nan giải tiếp theo là giải phóng mặt bằng, lâu nay vẫn tồn tại nhiều hạn chế. Tại nhiều dự án, do khi đền bù cho người dân thì áp giá Nhà nước luôn thấp hơn giá thị trường, nhưng khi dự án bán lại cho người dân thì lại giá cao của thị trường, làm cho người dân rất bất bình khiếu kiện kéo dài.
Tình trạng này xuất phát từ quan niệm tồn tại lâu nay là "đền bù khi thu hồi đất".
Lẽ ra, đối với 1 dự án sinh lợi cho xã hội, đương nhiên những người có đất nằm trong dự án phải được hưởng lợi đầu tiên vì họ có đất góp vào dự án sinh lợi cho xã hội. Do đó cần phải thay đổi quan điểm cho phù hợp về vấn đề này.
Cần phải nhìn ra một cách khách quan, công tâm rằng, những người có đất nằm trong dự án quy hoạch chính là những người góp vốn với dự án bằng tài sản (quyền sử dụng) đất của mình, tức là những người có đất nằm trong dự án được coi như là những nhà đầu tư góp vốn đất vào dự án. Do đó dự án sinh lợi nhuận bao nhiêu thì lợi nhuận đó cũng phải được tính chia cho những người có đất góp vào dự án đó. Từ lợi nhuận được chia đó thì những người góp vốn đất sẽ tự đi mua đất tái định cư theo giá thị trường và tự chọn nơi tái định cư theo ý mình. Như vậy giải quyết được nút thắt rối lâu nay là giá đền bù luôn bị coi là không thỏa đáng bởi tư duy cố hữu "đền bù khi thu hồi đất" trong vấn đề giải phóng mặt bằng.
Khi người bị thu hồi đất được tôn trọng đúng với vị thế của họ là những nhà đầu tư góp vốn đất vào dự án, thì sẽ giải tỏa được tâm lý ức chế đè nén họ là người bị áp đặt "bị thu hồi đất", tự khắc họ sẽ vui vẻ nhiệt tình tự giải phóng mặt bằng nhanh chóng để được chia lợi nhuận từ dự án, đúng với bản chất của vấn đề này.
Dự thảo Luật Đất đai sửa đổi tới đây chỉ "lột xác" được tình trạng sử dụng đất đai bất cập khi đã giải quyết được căn bản 2 vấn đề nổi cộm như trình bày ở trên.
Theo dõi chúng tôi trên:
(PLM) - Nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026), Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cùng đoàn công tác đã đến tỉnh Quảng Trị dâng hương, dâng hoa tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ tại nhiều di tích lịch sử, nghĩa trang quốc gia. Chuỗi hoạt động thể hiện lòng biết ơn sâu sắc đối với những người đã anh dũng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, đồng thời góp phần lan tỏa truyền thống "Uống nước nhớ nguồn", "Đền ơn đáp nghĩa" của dân tộc.
(PLM) - Vừa qua, tại trụ sở văn phòng đại diện Tp.HCM, Báo Pháp Luật Việt Nam phối hợp cùng CLB Doanh Nhân và Pháp Luật tổ chức Lễ công bố Chương trình Carvan Tuyên truyền phổ biến pháp luật về ATGT học đường, thiện nguyện - kết nối giao thương lần 4, diễn ra từ ngày 18 đến ngày 20 tháng 9, năm 2026 tại xã Tuy Đức - tỉnh Lâm Đồng, với chủ đề: "Vững tay lái – Sáng đường biên".
(PLM) - Ra đời từ phong trào đấu tranh của giai cấp công nhân vào ngày 28/7/1929, trải qua hành trình 97 năm đồng hành cùng những thăng trầm của lịch sử dân tộc, Công đoàn Việt Nam luôn kiên định với một sứ mệnh thiêng liêng: đại diện, chăm lo và bảo vệ quyền lợi chính đáng cho người lao động. Viết tiếp trang sử vẻ vang ấy, các cấp công đoàn cơ sở hôm nay vẫn đang không ngừng đổi mới, hiện thực hóa sứ mệnh bằng những phong trào thi đua thiết thực và nhân văn.
(PLM) - Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những mất mát, hy sinh của các thế hệ đi trước vẫn luôn là dấu ấn không thể phai mờ trong ký ức dân tộc. Đằng sau nền độc lập, hòa bình hôm nay là máu xương của những người con đã ngã xuống và những giọt nước mắt âm thầm của các Mẹ Việt Nam anh hùng. Những câu chuyện ấy không chỉ nằm lại ở quá khứ mà còn là lời nhắc nhở, là động lực, là gương soi để thế hệ hôm nay dựng xây Tổ quốc.
(PLM) - Tháng 7 về, trong không khí tri ân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7), hành trình tìm về những vùng quê cách mạng ở Thanh Hóa để thăm các Mẹ Việt Nam anh hùng khiến người ta không khỏi nghẹn lòng. Ở đó, có những người mẹ đã dành trọn tuổi xuân, dành cả những người thân yêu nhất cho độc lập, tự do của Tổ quốc. Sau những năm tháng chiến tranh đi qua, nỗi đau mất chồng, mất con vẫn lặng lẽ nằm lại trong ánh mắt, trong từng câu chuyện kể của các mẹ.
(PLM) - Chiều 24/7, tại Nghĩa trang Liệt sĩ Quảng Xương, Đảng ủy - HĐND - UBND - Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Quảng Ninh (tỉnh Thanh Hóa) tổ chức Lễ cầu siêu, dâng hoa, dâng hương tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026). Hoạt động nhằm tri ân những người đã anh dũng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, đồng thời khơi dậy tinh thần yêu nước của các thế hệ hôm nay.
(PLM) - Vừa qua, Báo Pháp luật Việt Nam nhận được thông tin phản ánh của người dân trên địa bàn xã Bình Minh, Hà Nội về việc tại đây tồn tại một số nhà xưởng cho thuê làm kho chứa hàng hóa, nhưng không đủ điều kiện, chưa được cấp giấy phép đảm bảo phòng cháy chữa cháy, tiềm ẩn nhiều nguy cơ cháy nổ cho khu vực. Theo thông tin nắm được khu đất trên được nhà nước cấp GCNQSDĐ cho công ty NTL với mục đích sử dụng đất “thực hiện dự án sản xuất vật liệu xây dựng”, thời hạn sử dụng đến năm 2058. Tuy nhiên thực tế hiện nay công ty đang cho xây dựng các khu nhà xưởng để khai thác việc cho thuê chứa hàng hóa. Vậy câu hỏi đặt ra công ty NTH đã thực hiện đúng mục đích sử dụng đất do nhà nước cấp phép hay chưa?
(PLM) - Sau khi Báo Pháp luật Việt Nam phản ánh những băn khoăn của người dân về quá trình tu bổ, tôn tạo chùa Trung Kính Thượng. Tại buổi làm việc, Ban Quản lý dự án phường Yên Hòa, TP Hà Nội cho biết đã nhiều lần tổ chức lấy ý kiến với trụ trì và các bên liên quan lắng nghe, tiếp thu những ý kiến góp ý. Theo đó, với những kiến nghị có cơ sở, phù hợp với yêu cầu bảo tồn di tích, đơn vị đã tiếp thu và nghiên cứu điều chỉnh.
(PLM) - Bệnh viện Phổi Trung ương vừa ghép phổi thành công cho nam bệnh nhân 59 tuổi, đánh dấu ca ghép thứ 15 và bước tiến mới khi phổi hiến được hồi sức, bảo tồn, vận chuyển an toàn từ TP.HCM ra Hà Nội.
PLM - Chiều 24-7, Công đoàn phường Giảng Võ long trọng tổ chức lễ kỷ niệm 97 năm Ngày thành lập Công đoàn Việt Nam (28/7/1929 - 28/7/2026).
