Ngày 15/4, tại Hà Nội, Ban Văn hóa Trung ương (Giáo hội Phật giáo Việt Nam), Viện Nghiên cứu Tôn giáo (Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam), Viện Bảo tồn di tích, Bảo tàng Lịch sử Quốc gia (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) phối hợp tổ chức Hội thảo khoa học “Kiến trúc Phật giáo Việt Nam - thống nhất trong đa dạng.”
Tại hội thảo, các chư tôn đức tăng ni; nhà nghiên cứu; kiến trúc sư; nhà quản lý văn hóa, di sản văn hóa, đã tập trung thảo luận, làm rõ những vấn đề chung về kiến trúc Phật giáo và kiến trúc Phật giáo Việt Nam (đặc trưng, tính thống nhất, đa dạng kiến trúc Phật giáo các hệ phái, vùng miền…); thực trạng, hạn chế, bất cập; đề xuất những giải pháp, định hướng trong kiến trúc, bảo tồn, phát huy giá trị kiến trúc.
Đặc biệt, các đại biểu cũng tập trung thảo luận, đề xuất những nguyên tắc, định hướng nhằm hướng tới xây dựng bộ tiêu chí, tài liệu hướng dẫn đối với việc xây dựng mới, trùng tu, phục dựng các công trình kiến trúc Phật giáo Việt Nam.
Hội thảo cũng hướng đến việc tìm kiếm biểu tượng chung của kiến trúc Phật giáo Việt Nam và trụ kinh chuyển pháp luân.
Theo Hòa thượng Thích Thọ Lạc, Trưởng ban Văn hóa Trung ương, Giáo hội Phật giáo Việt Nam, kiến trúc Phật giáo không chỉ chuyển tải tư tưởng, triết lý Phật giáo mà còn phản ánh văn hóa, phong tục, tập quán, tâm tư, nguyện vọng của tín đồ trong các giai đoạn lịch sử khác nhau ở mỗi quốc gia, vùng miền.
Mỗi giai đoạn lịch sử, dấu ấn đời sống xã hội cũng có những tác động đến kiến trúc Phật giáo do đó, kiến trúc Phật giáo cũng phản ánh những thăng trầm của lịch sử, chứa đựng giá trị lịch sử. Có thể nói, chưa có một giai đoạn nào trong lịch sử dân tộc, đất nước ta có được sự phát triển mạnh mẽ của các công trình kiến trúc Phật giáo như bây giờ.
Các công trình không chỉ nhiều về số lượng, lớn về quy mô, đa dạng về loại hình, hệ phái, về phong cách kiến trúc, nghệ thuật… mà còn có giá trị về nghệ thuật, thẩm mỹ.
Tuy nhiên, Hòa thượng Thích Thọ Lạc cho rằng bên cạnh những mặt tích cực, kiến trúc Phật giáo Việt Nam hiện nay đang tồn tại nhiều vấn đề khó khăn, vướng mắc, bất cập. Qua ba đợt khảo sát ở miền Bắc, miền Trung-Tây Nguyên và miền Đông và Tây Nam Bộ với hàng trăm ngôi chùa của tất cả các hệ phái để triển khai Đề án “Kiến trúc Phật giáo Việt Nam,” có thể thấy, nhiều ngôi chùa trải qua thời gian tu bổ, tôn tạo nhiều lần, dần mất đi “tính truyền thống” vốn có của mình, trừ những ngôi chùa đã được xếp hạng là di tích cấp tỉnh, quốc gia và quốc gia đặc biệt.
Trong mấy thập kỷ gần đây, cùng với sự phát triển kinh tế, hội nhập quốc tế sâu rộng thì kiến trúc Phật giáo Việt Nam cũng đang dần thay đổi. Nhiều ngôi chùa được xây mới chưa tuân thủ những nguyên tắc xây dựng, chưa có tư vấn thiết kế đầy đủ… đã vô tình làm giảm tư tưởng, triết lý Phật giáo trong kiến trúc.
Mặt khác, có nhiều ngôi chùa được xây dựng mới đã mang đặc trưng truyền thống, vùng miền… song lại có kiến trúc chắp vá hay có nhiều trường phái kiến trúc Phật giáo trong một ngôi chùa Việt.
"Thật khó nói hết những bất cập trong kiến trúc Phật giáo Việt Nam hiện nay, nhưng đây là một thực tế mà tất cả chúng ta cần nhận thức đầy đủ để có những định hướng và giải pháp," Hòa thượng Thích Thọ Lạc nhấn mạnh.
Tại hội thảo, các chư tôn đức hòa thượng, thượng tọa, đại đức, tăng ni, các nhà khoa học, nhà nghiên cứu đã có nhiều ý kiến tham luận làm rõ lịch sử kiến trúc Phật giáo Việt Nam từ những giai đoạn đầu khi mới du nhập cho đến giai đoạn hiện nay; chỉ ra những nét đặc trưng, sự biến đổi của kiến trúc Phật giáo qua mỗi thời kỳ.
Nhiều ý kiến tham luận đã làm rõ đặc trưng kiến trúc của các hệ phái như Bắc tông, Nam tông, Khất sỹ, Hoa tông, Nam tông kinh; đi sâu phân tích tính đa dạng của Phật giáo tại các khu vực, vùng miền trên cả nước.
Không những thế, các ý kiến tham luận đã góp phần chỉ ra giá trị của kiến trúc Phật giáo Việt Nam trên nhiều phương diện như giá trị lịch sử, giá trị nghệ thuật, giá trị văn hóa.
Nhiều ý kiến tham luận đã tập trung làm rõ thực trạng kiến trúc trên các phương diện: Quy hoạch, thiết kế, cấu trúc, chất liệu, trang trí hoa văn, hoạ tiết, mỹ thuật, bài trí đối tượng thờ cúng…; đồng thời chỉ ra thực trạng kiến trúc của mỗi khu vực, vùng miền.
Đặc biệt, nhiều ý kiến đã chỉ ra hạn chế, bất cập, yếu tố phi truyền thống trong kiến trúc Phật giáo Việt Nam hiện nay như thiếu quy hoạch tổng thể; trùng tu, xây dựng làm mất đi yếu tố truyền thống; nhiều công trình lai căng, không kế thừa giá trị di sản kiến trúc truyền thống; các yếu tố/hạng mục trong tổng thể công trình không hài hòa, phá vỡ tổng thể; nhiều yếu tố hoa văn, hoạ tiết, trang trí không phù hợp; không gian cảnh quan bị thu hẹp, công tác bảo tồn, phát huy có rất nhiều sai sót, bất cập.
Tại hội thảo, các đại biểu đã đưa ra nhiều đề xuất, kiến nghị, giải pháp nhằm khắc phục hạn chế, bất cập cũng như định hướng cho kiến trúc Phật giáo Việt Nam trong thời gian tới.
Nhiều ý kiến cho rằng cần xây dựng các nguyên tắc, quy chuẩn, tiêu chí hay các tài liệu hướng dẫn… đối với hoạt động xây dựng, trùng tu, phục dựng các công trình kiến trúc Phật giáo; xây dựng, thiết kế biểu tượng thống nhất của kiến trúc Phật giáo Việt Nam như biểu tượng bánh xe chuyển pháp luân gắn trên các công trình kiến trúc và trụ kinh chuyển pháp luân.
Các đại biểu cũng đưa ra nhiều giải pháp như thành lập các ban kiến trúc Phật giáo nhằm hướng dẫn, hỗ trợ cho việc xây dựng các công trình; nâng cao nhận thức, đào tạo bồi dưỡng đội ngũ tăng ni, những người tham gia xây dựng các công trình kiến trúc Phật giáo.
Nhiều ý kiến đồng thuận cho rằng việc kiến thiết, xây dựng các công trình cần được quản lý bởi các cơ quan chuyên môn, tuân thủ các nguyên tắc, định hướng, hướng dẫn… để tránh tình trạng mạnh ai nấy làm như hiện nay./.
Theo dõi chúng tôi trên:
Sáng 13/3, tại trụ sở Bộ Tư pháp, Thứ trưởng Đặng Hoàng Oanh đã làm việc với Cục Pháp luật hình sự - hành chính và Quản lý xử lý vi phạm hành chính về kết quả công tác quý I và nhiệm vụ trọng tâm quý II năm 2026.
(PLM) - Những ngày này, không khí chuẩn bị cho cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026–2031, diễn ra vào ngày 15/3/2026, đang rộn ràng trên khắp phố phường Hà Nội. Trên nhiều tuyến đường, cờ Tổ quốc, băng rôn, khẩu hiệu tuyên truyền về bầu cử được treo trang trọng, tạo nên diện mạo rực rỡ.
PLM - Mùa xuân – mùa của khởi đầu và hy vọng – cũng là thời điểm nhiều người nhìn lại sức khỏe của mình để chuẩn bị cho những dự định mới. Trong bối cảnh các bệnh mạn tính và bệnh hiểm nghèo ngày càng gia tăng, việc chủ động chăm sóc sức khỏe không chỉ là vấn đề của ngành y mà đã trở thành mối quan tâm chung của toàn xã hội. Chương trình “Mùa xuân bàn chuyện sức khỏe” mở ra cuộc trao đổi về hành trình chữa bệnh, sự kết hợp giữa y học và yếu tố tinh thần, cùng vai trò của truyền thông trong việc lan tỏa những thông tin đúng đắn, nhân văn về chăm sóc sức khỏe.
(PLM) - Ngày 12/3 tại Hà Nội, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Ngọc đã chủ trì buổi làm việc với Quỹ hỗ trợ xây dựng chính sách, pháp luật về công tác chuẩn bị tổ chức Hội nghị ra mắt Quỹ. Cùng dự có Giám đốc Quỹ Đặng Trần Anh Tuấn và đại diện một số đơn vị thuộc Bộ Tư pháp.
(PLM) - Hướng tới sự kiện chính trị trọng đại, việc ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số đang được các xã, phường trên toàn thành phố đẩy mạnh. Tại xã Thiên Lộc, Hà Nội công tác tuyên truyền về bầu cử được triển khai đa dạng với nhiều hình thức, từ hệ thống loa truyền thanh, pano, áp phích, đến các nội dung số trên cổng thông tin điện tử và mạng xã hội. Những "cẩm nang số" này giúp cử tri dễ dàng tiếp cận các quy định, quy trình bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026–2031; từ đó nâng cao nhận thức của người dân về quyền và nghĩa vụ thiêng liêng khi tham gia bầu cử.
Chiều 12/3, Bộ Tư pháp tổ chức Hội nghị tham vấn về hồ sơ chính sách dự thảo Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi). Tại hội nghị, nhiều ý kiến cho rằng cần làm rõ hơn chế độ, chính sách đối với đội ngũ hòa giải viên ở cơ sở; hoàn thiện cơ chế tổ chức và quản lý hoạt động hòa giải ở cơ sở, đặc biệt trong bối cảnh thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp; thúc đẩy chuyển đổi số trong công tác hòa giải ở cơ sở; bổ sung các quy định phù hợp với đặc thù địa bàn biên giới và vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Chiều 11/3, Tổng Bí thư Tô Lâm, Trưởng Ban Chỉ đạo chủ trì Phiên họp quý I/2026 của Thường trực Ban Chỉ đạo Trung ương về hoàn thiện thể chế, pháp luật. Tổng Bí thư yêu cầu tiếp tục cụ thể hóa đầy đủ các chủ trương của Đảng về phát triển kinh tế tư nhân theo tinh thần Văn kiện Đại hội 14, Nghị quyết 68 và các nghị quyết chiến lược của Trung ương.
(PLM) - Ngày 10/3, tại Hà Nội, Cục Quản lý Thi hành án dân sự (THADS) và Báo Pháp luật Việt Nam (PLVN) Bộ Tư pháp phối hợp tổ chức Lễ ký kết Quy chế phối hợp truyền thông trong lĩnh vực THADS, thi hành án hành chính và công bố Thể lệ Cuộc thi “Chuyện nghề THADS” lần thứ 2.
PLM - Sáng 10/3, Trường Cao đẳng Truyền hình tổ chức lễ kỷ niệm 70 năm ngày thành lập(10/3/1956-10/3/2026) trong không khí trang trọng và tự hào, đánh dấu chặng đường hình thành và phát triển của một cơ sở đào tạo chuyên ngành báo chí – truyền hình của Việt Nam.
PLM - Dự án xây dựng hồ điều hòa Phú Đô thuộc phường Từ Liêm, Thành phố Hà Nội có diện tích mặt nước hơn 31 ha trên tổng diện tích 36,76 ha, kè hồ dài khoảng 2,7 km. Đây là một trong 10 dự án khẩn cấp được UBND TP Hà Nội phê duyệt nhằm giải quyết tình trạng ngập úng kéo dài tại khu vực phía Tây Thủ đô.
