Nhiều di tích tổn hại nghiêm trọng
Vấn nạn xâm hại, vẽ bậy, bôi bẩn lên các di tích lịch sử diễn ra ở nhiều địa phương trên cả nước. Một số di tích lịch sử ở Huế từ nhiều năm nay chịu cảnh bị xâm hại nặng nề. Cả 4 phía bức tường lớn thuộc tầng thứ 2 của Kỳ đài Kinh thành Huế đang bị nhiều người khắc chữ, vẽ bậy với nội dung phản cảm. Hay đầu rùa ở chùa Thiên Mụ, nơi đặt tấm bia “Ngự kiến Thiên Mụ tự” bao năm nay cũng trở thành nơi viết chữ ưa thích của không ít du khách. Các di tích như Đại Hồng Chung, bia đá... trong chùa cũng bị không ít nét vẽ, viết, gạch nguệch ngoạc làm tổn hại nghiêm trọng.
Ở chùa Thiên Mụ, Đại Hồng Chung là một pháp khí quan trọng được Chúa Nguyễn Phúc Chu (1691 - 1725) cho đúc vào năm 1710. Đây là công trình tiêu biểu về mỹ thuật trang trí, hội tụ các nét đặc trưng của nghệ thuật đúc đồng, đánh dấu sự phát triển của Phật giáo Đàng Trong giai đoạn cuối thế kỷ XVII - đầu thế kỷ XVIII. Năm 2013, Đại Hồng Chung được công nhận là Bảo vật quốc gia Việt Nam. Mặc dù trước nhà chuông có đặt tấm biển “cấm viết vẽ” nhưng trên chiếc chuông cổ hiện nay bị nhiều người để lại những dấu ấn, lời cầu an, thỉnh nguyện, ký hiệu yêu đương... Trải qua năm tháng, Đại Hồng Chung hiện chi chít chữ, đơn vị quản lý cũng không thể xóa hết.
Cách Đại Hồng Chung chưa đến 30m là tấm bia đá cẩm thạch xám cao 2,5m cũng bị xâm hại. Bia được chạm rồng, đầu và một đoạn thân uốn lượn giữa mây lửa tinh xảo, khắc bài Ngự kiến Thiên Mụ tự của Chúa Nguyễn Phúc Chu nói về việc trùng tu, tôn tạo chùa Thiên Mụ năm 1715. Một số khách tham quan dùng vật nhọn viết xen kẽ với những chữ khắc từ hơn 400 năm trước, khiến một số ký tự gốc không còn đọc được. Phần thân rùa ở khu vực nhà bia bị bôi bẩn bằng nhiều dòng chữ với nội dung cầu an, cầu tình duyên, thi cử... Tấm bia này cũng là 1 trong 27 hiện vật vừa được công nhận là bảo vật quốc gia tháng 1/2020.
Di tích quốc gia đặc biệt núi Non Nước tỉnh Ninh Bình cũng bị viết, vẽ bậy nhiều năm qua. 16 cột gỗ lim của lầu Nghinh phong nằm giữa đỉnh núi Non Nước chi chít những dòng chữ viết bằng bút mực nhiều màu với nhiều nội dung. Những vật dụng khác như bàn đá, tường gạch cổ... cũng chịu chung số phận.
Bức tường đá trên đỉnh Mã Pí Lèng (Hà Giang) đã bị du khách vẽ bậy trở nên nham nhở, xấu xí. Tình trạng tương tự cũng xảy đến với nhiều di tích lớn tại Hà Nội như Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Cột Cờ - Hà Nội, Tháp Hòa Phong - Hồ Hoàn Kiếm...
Trước thực trạng trên, BQL các điểm di tích đã đưa ra nhiều hình thức quản lý, nhắc nhở du khách nhưng hầu như không hiệu quả.
Làm gì để ngăn chặn hành vi xâm hại di tích?
Theo thống kê của ngành Văn hóa, cả nước hiện có hơn 40.000 di tích - điểm tham quan, trong đó có hơn 3.000 di tích quốc gia và hơn 7.000 di tích cấp tỉnh. Đáng buồn là rất nhiều trong số di tích đã bị xâm hại bởi bàn tay con người, phổ biến là những hành vi viết bậy, vẽ bậy của du khách. Đó có thể chỉ là hành vi chơi đùa, thiếu ý thức nhất thời của một số người, nhưng hậu quả rất nghiêm trọng. Có những di tích bị xâm hại nhẹ, nhưng cũng không ít di tích bị hủy hoại lâu ngày, chữ chồng lên chữ, vết khắc sâu đến mức không thể phục hồi.
Có trường hợp du khách sau khi hủy hoại di tích còn chụp ảnh như một “chiến tích” đăng lên mạng xã hội. Như tại khu di tích núi Đá Chồng ở Quảng Ninh, một nhóm du khách đã dùng sơn xịt vẽ lên các hòn đá cổ này để “đánh dấu chủ quyền”, sau đó đăng lên mạng.
Việc vẽ, khắc bậy lên di tích còn thể hiện sự thiếu tôn trọng, thậm chí xem thường di sản ông cha để lại. Điều này không chỉ làm giảm giá trị văn hóa, lịch sử của di tích mà còn làm hình ảnh du lịch các địa phương trở nên xấu xí.
Tuy nhiên, hầu hết các hành vi nói trên rất ít khi bị xem xét xử lý, hoặc xử lý chưa đủ sức răn đe. Như đại diện Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế cho biết, Trung tâm đã cắt cử bảo vệ Thượng Thành nhắc nhở, giám sát, đồng thời sơn lại một số hình ảnh, viết vẽ bậy trên bờ thành để trả lại đúng mỹ quan của di tích; đồng thời làm biển báo khuyến cáo về việc viết vẽ bậy và leo trèo lên bờ thành. Nhưng do lực lượng mỏng, việc viết, vẽ bậy trên di tích thường xuyên xảy ra vào đêm khuya nên việc theo dõi rất khó khăn.
Nhiều chuyên gia văn hóa cho rằng, một mặt, cần tăng mức xử phạt hành chính, căn cứ vào hậu quả gây ra để xử lý bồi thường, thậm chí xử lý hình sự các hành vi vi phạm. Mặt khác, cần tăng cường tuyên truyền giáo dục, nâng cao nhận thức của người dân trên diện rộng cũng như tăng cường công tác quản lý các di tích, nhằm “chữa tận gốc” tật xấu này của một bộ phận du khách.
Các địa phương cần tuyên truyền “Bộ quy tắc ứng xử văn minh du lịch” của Bộ VH,TT&DL với những quy định mang tính chuẩn mực nhằm định hướng hành vi, thái độ, thói quen, cách thức ứng xử văn minh của tổ chức và cá nhân khi tham gia các hoạt động du lịch.
Thiết nghĩ, ngoài những hình phạt theo quy định pháp luật thì việc giáo dục về đạo đức, lối sống và thái độ, tình yêu với di sản, sự lên án mạnh mẽ của cộng đồng xã hội đối với những hành vi xâm hại di tích sẽ góp phần ngăn chặn tình trạng này.
(PLM) - Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những mất mát, hy sinh của các thế hệ đi trước vẫn luôn là dấu ấn không thể phai mờ trong ký ức dân tộc. Đằng sau nền độc lập, hòa bình hôm nay là máu xương của những người con đã ngã xuống và những giọt nước mắt âm thầm của các Mẹ Việt Nam anh hùng. Những câu chuyện ấy không chỉ nằm lại ở quá khứ mà còn là lời nhắc nhở, là động lực, là gương soi để thế hệ hôm nay dựng xây Tổ quốc.
(PLM) - Tháng 7 về, trong không khí tri ân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7), hành trình tìm về những vùng quê cách mạng ở Thanh Hóa để thăm các Mẹ Việt Nam anh hùng khiến người ta không khỏi nghẹn lòng. Ở đó, có những người mẹ đã dành trọn tuổi xuân, dành cả những người thân yêu nhất cho độc lập, tự do của Tổ quốc. Sau những năm tháng chiến tranh đi qua, nỗi đau mất chồng, mất con vẫn lặng lẽ nằm lại trong ánh mắt, trong từng câu chuyện kể của các mẹ.
(PLM) - Chiều 24/7, tại Nghĩa trang Liệt sĩ Quảng Xương, Đảng ủy - HĐND - UBND - Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Quảng Ninh (tỉnh Thanh Hóa) tổ chức Lễ cầu siêu, dâng hoa, dâng hương tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026). Hoạt động nhằm tri ân những người đã anh dũng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, đồng thời khơi dậy tinh thần yêu nước của các thế hệ hôm nay.
(PLM) - Vừa qua, Báo Pháp luật Việt Nam nhận được thông tin phản ánh của người dân trên địa bàn xã Bình Minh, Hà Nội về việc tại đây tồn tại một số nhà xưởng cho thuê làm kho chứa hàng hóa, nhưng không đủ điều kiện, chưa được cấp giấy phép đảm bảo phòng cháy chữa cháy, tiềm ẩn nhiều nguy cơ cháy nổ cho khu vực. Theo thông tin nắm được khu đất trên được nhà nước cấp GCNQSDĐ cho công ty NTL với mục đích sử dụng đất “thực hiện dự án sản xuất vật liệu xây dựng”, thời hạn sử dụng đến năm 2058. Tuy nhiên thực tế hiện nay công ty đang cho xây dựng các khu nhà xưởng để khai thác việc cho thuê chứa hàng hóa. Vậy câu hỏi đặt ra công ty NTH đã thực hiện đúng mục đích sử dụng đất do nhà nước cấp phép hay chưa?
(PLM) - Sau khi Báo Pháp luật Việt Nam phản ánh những băn khoăn của người dân về quá trình tu bổ, tôn tạo chùa Trung Kính Thượng. Tại buổi làm việc, Ban Quản lý dự án phường Yên Hòa, TP Hà Nội cho biết đã nhiều lần tổ chức lấy ý kiến với trụ trì và các bên liên quan lắng nghe, tiếp thu những ý kiến góp ý. Theo đó, với những kiến nghị có cơ sở, phù hợp với yêu cầu bảo tồn di tích, đơn vị đã tiếp thu và nghiên cứu điều chỉnh.
(PLM) - Bệnh viện Phổi Trung ương vừa ghép phổi thành công cho nam bệnh nhân 59 tuổi, đánh dấu ca ghép thứ 15 và bước tiến mới khi phổi hiến được hồi sức, bảo tồn, vận chuyển an toàn từ TP.HCM ra Hà Nội.
PLM - Chiều 24-7, Công đoàn phường Giảng Võ long trọng tổ chức lễ kỷ niệm 97 năm Ngày thành lập Công đoàn Việt Nam (28/7/1929 - 28/7/2026).
(PLM) - Hướng về lễ kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ, năm nay, những người làm báo Pháp luật Việt Nam lại tiếp tục hành trình tri ân hướng về miền Trung - vùng đất huyền thoại với biết bao người con ưu tú đã không tiếc thân mình, hiến dâng tuổi thanh xuân cho độc lập, tự do của Tổ quốc.
Văn Phước - Văn Hùng - Đình Hưng
( PLM) - Tai nạn đuối nước ở trẻ em luôn để lại những nỗi đau mất mát cho gia đình và cộng đồng. Do vậy, việc tăng cường các kiến thức, trang bị kỹ năng, biện pháp cơ bản để bảo vệ trẻ em phòng tránh rủi ro được các địa phương phối hợp cùng lực lượng chức năng đặc biệt quan tâm chú trọng, nhất là trong mùa mưa bão.