Phát huy dân chủ, củng cố đồng thuận – sức mạnh của Mặt trận trong thời kỳ mới

Bà Hà Thị Nga, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch UBTƯ MTTQ Việt Nam; ông Vũ Văn Tiến, Ủy viên Đoàn Chủ tịch, Trưởng Ban Tuyên giáo UBTƯ MTTQ Việt Nam chủ trì Hội thảo.

Phát biểu khai mạc Hội thảo, Phó Chủ tịch UBTƯ MTTQ Việt Nam Hà Thị Nga khẳng định, thời gian qua, MTTQ Việt Nam các cấp luôn nỗ lực phấn đấu phát huy vai trò, trách nhiệm của mình trong hệ thống chính trị và đời sống xã hội. Vai trò, vị trí của MTTQ Việt Nam ngày càng được nâng cao với những đóng góp tích cực trong sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước.

Trong thực hiện dân chủ, MTTQ Việt Nam các cấp đã thể hiện vai trò nòng cốt để phát huy quyền làm chủ của Nhân dân trên nhiều lĩnh vực, tích cực thực hiện dân chủ ở cơ sở, chú trọng nâng cao chất lượng hoạt động của Ban Thanh tra Nhân dân, Ban giám sát đầu tư của cộng đồng. Nhiệm vụ nắm bắt, tập hợp, phản ánh ý kiến, kiến nghị của Nhân dân đến các cơ quan Nhà nước được MTTQ Việt Nam các cấp thực hiện nền nếp.

Kết quả xử lý các ý kiến, kiến nghị, nguyện vọng của Nhân dân được tập hợp, báo cáo và phản hồi lại với Nhân dân qua các kênh thông tin của Ủy ban MTTQ Việt Nam, các tổ chức chính trị - xã hội và các tổ chức thành viên. Nhiệm vụ giám sát, phản biện xã hội, tham gia xây dựng Đảng, xây dựng Nhà nước của MTTQ Việt Nam các cấp được thực hiện ngày càng thực chất, đã chủ động phối hợp và duy trì thực hiện quy định người đứng đầu cấp ủy, chính quyền đối thoại trực tiếp với Nhân dân để kịp thời giải quyết các kiến nghị, phản ánh của Nhân dân…

Bà Hà Thị Nga, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch UBTƯ MTTQ Việt Nam phát biểu khai mạc Hội thảo. Ảnh: Hoài Nam

Để tăng cường đồng thuận trong xã hội, Ủy ban MTTQ Việt Nam và các tổ chức thành viên đã phối hợp với chính quyền tích cực tuyên truyền, vận động thực hiện công tác giảm nghèo, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần Nhân dân, nhất là vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn. Các cuộc vận động, phong trào thi đua yêu nước tiếp tục được đổi mới về nội dung và phương thức thực hiện. Mặt trận và các tổ chức thành viên tích cực thực hiện nhiệm vụ đại diện, chăm lo, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của các tầng lớp Nhân dân, đồng bào dân tộc, tôn giáo; công tác tuyên truyền, vận động, tập hợp, đoàn kết người Việt Nam ở nước ngoài được tổ chức bằng nhiều hình thức phong phú, đa dạng; duy trì tổ chức hiệu quả Ngày hội đại đoàn kết toàn dân tộc ở khu dân cư. Phát huy truyền thống “tương thân tương ái”, Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp và các tổ chức thành viên đã kịp thời triển khai các hoạt động cứu trợ, nhân đạo từ thiện, vận động ủng hộ giúp đỡ người có hoàn cảnh khó khăn, bị thiệt hại do dịch bệnh, thiên tai, hoạn nạn…

Gần đây nhất, ngày 2/10/2025 Đoàn Chủ tịch UBTƯ MTTQ Việt Nam đã tổ chức lễ phát động ủng hộ Nhân dân các tỉnh khắc phục hậu quả do cơn bão số 10 gây ra. Hưởng ứng lời kêu gọi của Đoàn Chủ tịch UBTƯ MTTQ Việt Nam, rất nhiều cơ quan, doanh nghiệp tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước đã ủng hộ thông qua Ban Vận động cứu trợ Trung ương; tính đến 17h00 ngày 9/10/2025, các tổ chức, cá nhân đã đăng ký ủng hộ gần 848 tỷ đồng. Bà Hà Thị Nga nhấn mạnh, với những cố gắng, nỗ lực và kết quả cụ thể, vai trò của MTTQ đã được các ngành, các cấp và Nhân dân ghi nhận, đánh giá cao. Qua đó góp phần tạo sự đồng thuận trong xã hội, xây dựng, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc ngày càng thêm vững chắc.

Tại Hội thảo, các đại biểu tập trung phân tích, làm rõ vai trò nòng cốt của MTTQ Việt Nam trong thực hiện dân chủ và tăng cường đồng thuận xã hội; đánh giá thực trạng, chỉ ra những hạn chế, nguyên nhân và đề xuất giải pháp nhằm tiếp tục nâng cao hiệu quả hoạt động của MTTQ Việt Nam trong thực hiện dân chủ, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước trong kỷ nguyên mới.

Theo GS,TS Trần Ngọc Đường, Chủ nhiệm Hội đồng Tư vấn dân chủ và pháp luật (UBTƯ MTTQ Việt Nam), MTTQ Việt Nam các cấp cần tiếp tục thu hút đông đảo các chuyên gia, các nhà khoa học, các nhà quản lý tham gia xây dựng và hoàn thiện chính sách, pháp luật; đồng thời tham gia kiểm soát quyền lực đối với chính sách, pháp luật trước và sau khi ban hành.

Cùng với đó, tham gia quy trình bầu cử đại biểu Quốc hội, đại biểu HĐND theo các quy định của Luật Bầu cử đại biểu Quốc hội và HĐND các cấp như: chủ trì các hội nghị hiệp thương; giám sát việc thực hiện bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND các cấp; lắng nghe, tập hợp ý kiến, kiến nghị của cử tri để chuyển đến cơ quan Nhà nước có thẩm quyền.

GS.TS Trần Ngọc Đường, Chủ nhiệm Hội đồng Tư vấn dân chủ và pháp luật phát biểu tại Hội thảo. Ảnh: Hoài Nam

Để tiếp tục phát huy vai trò nòng cốt của MTTQ Việt Nam trong thực hiện dân chủ, tăng cường đồng thuận xã hội, ông Ngô Sách Thực, nguyên Phó Chủ tịch UBTƯ MTTQ Việt Nam kiến nghị: Mặt trận các cấp phải xác định nhiệm vụ tham gia hoạch định, thực thi chính sách, hoàn thiện thể chế về phát huy quyền làm chủ, vai trò chủ thể của Nhân dân là trọng tâm. Đồng thời, cần tăng cường các hình thức dân chủ trực tiếp; hoàn thiện dân chủ đại diện và phát huy vai trò của các thiết chế dân chủ trong xã hội. Bên cạnh đó, cần quan tâm tổ chức hình thức giám sát thường xuyên của Mặt trận, các tổ chức đoàn thể và người dân ở cơ sở; nhất là giải quyết các việc liên quan đến nhu cầu của Nhân dân về thủ tục hành chính, dân sự, tư pháp…

Ông Ngô Sách Thực, nguyên Phó Chủ tịch UBTƯ MTTQ Việt Nam phát biểu tại Hội thảo. Ảnh: Hoài Nam

Ông Ngô Sách Thực cho rằng, với vai trò nòng cốt để Nhân dân thực hiện quyền làm chủ, cần hoàn thiện thể chế để Mặt trận không chỉ là nơi tập hợp, phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, mà còn là một thiết chế kiểm soát quyền lực dưới sự lãnh đạo của Đảng, bảo đảm quyền lực thuộc về Nhân dân.

Cám ơn ý kiến các đại biểu, Phó Chủ tịch UBTƯ MTTQ Việt Nam Hà Thị Nga khẳng định, những đóng góp tâm huyết, trách nhiệm của các chuyên gia, nhà khoa học sẽ giúp Ban Thường trực UBTƯ MTTQ Việt Nam có thêm cơ sở khoa học, thực tiễn và giải pháp khả thi, góp phần cụ thể hóa chủ trương của Đảng, Nhà nước trong phát huy vai trò của MTTQ Việt Nam. Kết quả Hội thảo cũng là căn cứ quan trọng xây dựng Chương trình hành động của MTTQ Việt Nam nhiệm kỳ 2026 – 2031, nhiệm kỳ đầu thực hiện mô hình tổ chức mới, cùng cả nước bước vào giai đoạn phát triển mới.