Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng: Mở đợt cao điểm mới, siết chặt thực thi quyền sở hữu trí tuệ

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chủ trì Hội nghị sơ kết tình hình thực hiện Công điện 38/CĐ-TTg ngày 5/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ - Ảnh: VGP/Gia Huy

Sáng 2/6, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chủ trì Hội nghị sơ kết tình hình thực hiện Công điện 38/CĐ-TTg ngày 5/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ về tập trung chỉ đạo thực hiện quyết liệt các giải pháp đấu tranh, ngăn chặn, xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Hội nghị được tổ chức trực tiếp tại đầu cầu Chính phủ, kết nối trực tuyến đến UBND các tỉnh, thành phố. Tại đầu cầu Chính phủ, hội nghị có sự tham dự của Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) Vũ Hải Quân; lãnh đạo các bộ, ngành liên quan.

Đấu tranh chống xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ đạt kết quả tích cực sau hơn 3 tuần triển khai

Phát biểu khai mạc hội nghị, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh, trong thời gian qua, tình trạng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ vẫn tiếp tục diễn biến phức tạp, với phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi, đặc biệt trên môi trường số và trong hoạt động thương mại điện tử.

Các hành vi xâm phạm bản quyền phim, âm nhạc, trò chơi điện tử, phần mềm; sản xuất và buôn bán hàng hóa giả mạo nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến quyền và lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp, người tiêu dùng và môi trường đầu tư tại Việt Nam.

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng phát biểu khai mạc hội nghị - Ảnh: VGP/Gia Huy

Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Công điện 38/CĐ-TTg ngày 05/5/2026 về tập trung chỉ đạo thực hiện quyết liệt các giải pháp đấu tranh, ngăn chặn, xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, trong đó yêu cầu các bộ, ngành, địa phương triển khai đồng bộ, quyết liệt các giải pháp đấu tranh, ngăn chặn, xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Mặc dù thời gian triển khai thực hiện chưa dài, nhưng với quyết tâm chính trị cao, sự chỉ đạo quyết liệt của các cấp, các ngành và sự phối hợp đồng bộ của các lực lượng chức năng, công tác đấu tranh, ngăn chặn và xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ đã đạt được nhiều kết quả bước đầu rất đáng khích lệ.

Theo báo cáo do Thứ trưởng Bộ KH&CN Hoàng Minh trình bày, tính đến ngày 30/5/2026, các lực lượng chức năng trên cả nước đã phát hiện 2.036 vụ việc có dấu hiệu xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Trong đó, 1.616 vụ đã bị xử lý hành chính với tổng số tiền xử phạt gần 17,9 tỷ đồng. Trị giá hàng hóa vi phạm bị xử lý lên tới hơn 115,5 tỷ đồng. Có trên 1.600 tổ chức, cá nhân bị xử lý theo quy định của pháp luật.

Đáng chú ý, công tác đấu tranh với vi phạm trên môi trường số đã được tăng cường mạnh mẽ. Các cơ quan chức năng đã ngăn chặn truy cập đối với 1.073 trang web vi phạm, gồm 263 website phim lậu, 177 website truyện lậu, 612 trang truyền hình trái phép và 21 website bán hàng có dấu hiệu xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp.

Thứ trưởng Bộ KH&CN Hoàng Minh báo cáo tại Hội nghị - Ảnh: VGP/Gia Huy

Bên cạnh xử lý hành chính, các biện pháp hình sự cũng được áp dụng quyết liệt. Trong thời gian thực hiện Công điện số 38/CĐ-TTg, các cơ quan chức năng đã khởi tố 44 vụ án liên quan đến hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; 43 vụ án đã được phê duyệt quyết định khởi tố; 5 vụ án đã được truy tố; 4 vụ được tòa án thụ lý và đưa ra xét xử với 4 bị can.

Xét theo từng nhóm đối tượng quyền sở hữu trí tuệ, các vụ vi phạm về nhãn hiệu và chỉ dẫn địa lý tiếp tục chiếm tỉ lệ áp đảo. Trong tổng số vụ xử lý hành chính, có 1.587 vụ liên quan đến xâm phạm quyền đối với nhãn hiệu và chỉ dẫn địa lý, chiếm hơn 98% tổng số vụ việc bị xử lý. Các vụ vi phạm về quyền tác giả và quyền liên quan là 27 vụ; các đối tượng sở hữu trí tuệ khác là 2 vụ.

Đối với xử lý hình sự, các cơ quan chức năng đã khởi tố 7 vụ án liên quan đến hành vi xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan theo Điều 225 Bộ luật Hình sự và 37 vụ án về xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp theo Điều 226 Bộ luật Hình sự.

Nhiều vụ việc lớn được phát hiện và xử lý

Theo Bộ KH&CN, các bộ, ngành, địa phương đã triển khai đồng bộ các nhiệm vụ được giao tại Công điện số 38/CĐ-TTg, qua đó nâng cao hiệu quả thực thi quyền sở hữu trí tuệ.

Bộ Công an đã phát hiện, điều tra và xác minh 148 vụ việc có dấu hiệu xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; xử lý 128 vụ việc, trong đó khởi tố 44 vụ án hình sự. Đặc biệt, lực lượng công an đã triệt phá nhiều đường dây vi phạm nghiêm trọng trên môi trường mạng, trong đó có các trang web phát sóng bóng đá trái phép như CakhiaTV, Rakhoi TV. Tổng giá trị hàng hóa vi phạm bị thu giữ hơn 28 tỷ đồng.

Lực lượng công an cũng đóng vai trò nòng cốt trong việc ngăn chặn hơn 1.000 trang web vi phạm bản quyền và sở hữu công nghiệp, góp phần làm lành mạnh môi trường số và bảo vệ quyền lợi của các chủ thể quyền.

Bộ Quốc phòng đã chỉ đạo lực lượng Bộ đội Biên phòng, Cảnh sát biển và các đơn vị liên quan phối hợp chặt chẽ với địa phương, tăng cường kiểm tra, kiểm soát tại các tuyến biên giới, cửa khẩu nhằm ngăn chặn hoạt động vận chuyển, buôn bán hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Bộ Công Thương cùng các địa phương đã chỉ đạo lực lượng quản lý thị trường tăng cường kiểm tra, kiểm soát và xử lý vi phạm. Kết quả, 1.520 vụ vi phạm về sở hữu công nghiệp, chủ yếu là giả mạo nhãn hiệu, đã bị xử lý; số tiền xử phạt hành chính đạt trên 15 tỷ đồng; trị giá hàng hóa vi phạm bị xử lý hơn 12 tỷ đồng.

Đáng chú ý, so với tháng 5/2025, số vụ xử lý tăng 370,6%, cao gấp 4,7 lần; số tiền xử phạt tăng 314,8%; trị giá tang vật bị xử lý tăng 827,5%, vượt xa mục tiêu tăng tối thiểu 20% được giao tại Công điện 38.

Hội nghị được kết nối trực tuyến đến UBND các tỉnh, thành phố - Ảnh: VGP/Gia Huy

Một số địa phương ghi nhận kết quả nổi bật như: Hà Nội xử lý 340 vụ việc, TPHCM xử lý 234 vụ. Riêng hai địa phương này đã xử lý 574 vụ, chiếm khoảng 35,6% tổng số vụ việc được xử lý trên toàn quốc.

Theo đánh giá của Bộ KH&CN, các lực lượng chức năng đã chuyển từ trạng thái xử lý thụ động sang chủ động phát hiện, đấu tranh và ngăn chặn vi phạm. Công tác phối hợp liên ngành được cải thiện rõ rệt, tạo hiệu ứng răn đe và nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật của doanh nghiệp, người dân.

Bên cạnh kết quả đạt được, Bộ KH&CN cho rằng tình trạng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ vẫn tiếp tục diễn biến phức tạp với nhiều phương thức, thủ đoạn mới.

Hoạt động buôn bán hàng giả, hàng hóa giả mạo nhãn hiệu vẫn diễn ra công khai tại một số chợ truyền thống, trung tâm thương mại và trên các nền tảng thương mại điện tử. Các hành vi vi phạm gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến quyền và lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp, người tiêu dùng, đồng thời tác động tiêu cực tới môi trường đầu tư, kinh doanh…

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng ghi nhận và đánh giá cao sự nỗ lực của các bộ, ngành, địa phương trong triển khai thực hiện Công điện số 38/CĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ - Ảnh: VGP/Gia Huy

Biểu dương các lực lượng, cơ quan báo chí trong đấu tranh chống xâm phạm sở hữu trí tuệ

Phát biểu kết luận hội nghị, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng ghi nhận và đánh giá cao sự nỗ lực của các bộ, ngành, địa phương trong triển khai thực hiện Công điện số 38/CĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về tập trung chỉ đạo thực hiện quyết liệt các giải pháp đấu tranh, ngăn chặn, xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Phó Thủ tướng nhấn mạnh, chỉ trong thời gian hơn ba tuần triển khai đợt cao điểm, các lực lượng chức năng trên cả nước đã phát hiện hơn 2.000 vụ việc có dấu hiệu vi phạm, xử lý hành chính 1.616 vụ việc, đồng thời tăng cường áp dụng các biện pháp tố tụng hình sự đối với nhiều vụ án nghiêm trọng liên quan đến xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Đây là những kết quả bước đầu rất tích cực, thể hiện quyết tâm chính trị cao, sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, các ngành và sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan thực thi pháp luật.

Phó Thủ tướng biểu dương các lực lượng Công an, Viện Kiểm sát nhân dân, Tòa án nhân dân và các cơ quan chức năng đã chủ động phối hợp, tập trung điều tra, truy tố, xét xử các vụ việc nghiêm trọng, góp phần nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật và tạo sức răn đe đối với các hành vi vi phạm.

Phó Thủ tướng đánh giá cao vai trò của các cơ quan truyền thông, báo chí trong công tác tuyên truyền, góp phần nâng cao nhận thức xã hội về bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, tạo sự đồng thuận và ủng hộ của người dân, doanh nghiệp đối với công tác đấu tranh phòng, chống xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Tuy nhiên, Phó Thủ tướng cũng thẳng thắn chỉ rõ, những kết quả đạt được mới chỉ là bước đầu. So với yêu cầu đặt ra, công tác bảo vệ và thực thi quyền sở hữu trí tuệ vẫn còn nhiều tồn tại, hạn chế cần tiếp tục tập trung khắc phục.

Phó Thủ tướng nhấn mạnh, đợt cao điểm vừa qua là bước tập dượt quan trọng để các bộ, ngành và địa phương nhận diện rõ hơn các khó khăn, vướng mắc, từ đó tiếp tục hoàn thiện thể chế, tăng cường năng lực thực thi và xây dựng cơ chế phối hợp hiệu quả hơn trong thời gian tới.

Bộ trưởng Bộ KH&CN Vũ Hải Quân phát biểu tại Hội nghị - Ảnh: VGP/Gia Huy

Mở đợt cao điểm mới, tăng ít nhất 20% số vụ xử lý vi phạm so với 2025

Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan ngang bộ, chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tiếp tục quán triệt và tổ chức thực hiện nghiêm Chỉ thị số 02/CT-TTg ngày 30/1/2026 về tăng cường thực thi quyền sở hữu trí tuệ và Công điện số 38/CĐ-TTg.

Trên cơ sở kết quả đạt được trong thời gian qua, các bộ, ngành, địa phương phải tiếp tục mở đợt cao điểm mới, rà soát toàn diện tình hình, tập trung đấu tranh quyết liệt hơn nữa đối với các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Các bộ, ngành và địa phương phải xây dựng hoặc rà soát, bổ sung kế hoạch hành động cụ thể; phân công rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời gian thực hiện và rõ kết quả đầu ra.

Phó Thủ tướng yêu cầu toàn hệ thống phấn đấu nâng số vụ phát hiện, xử lý vi phạm về sở hữu trí tuệ tăng ít nhất 20% so với năm 2025 trên tất cả các khâu từ thanh tra, kiểm tra, xử lý hành chính đến điều tra, truy tố và xét xử hình sự.

"Đây không chỉ là yêu cầu trong nước mà còn là cơ sở để Việt Nam chứng minh với các đối tác quốc tế về quyết tâm và hiệu quả thực chất trong bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ", Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh.

Phó Thủ tướng yêu cầu mở đợt cao điểm mới, siết chặt thực thi quyền sở hữu trí tuệ - Ảnh: VGP/Gia Huy

Tăng cường hướng dẫn về các biện pháp tự bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ

Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành khẩn trương rà soát toàn bộ các quy định pháp luật liên quan đến thực thi quyền sở hữu trí tuệ. Đặc biệt, cần nghiên cứu mức xử phạt vi phạm hành chính đối với các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ để bảo đảm tính răn đe; rà soát, sửa đổi các nghị định, thông tư hiện hành còn bất cập hoặc chưa rõ ràng.

Phó Thủ tướng yêu cầu trong năm 2026 phải cơ bản hoàn thành việc nhận diện toàn bộ các bất cập về thể chế để xây dựng lộ trình sửa đổi phù hợp.

Phó Thủ tướng giao Bộ KH&CN chủ trì, phối hợp với Bộ Công an và các cơ quan liên quan khẩn trương xây dựng Cơ sở dữ liệu quốc gia về thực thi quyền sở hữu trí tuệ theo hướng toàn diện, đầy đủ, hiện đại, cập nhật thường xuyên và bảo đảm kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan. Phó Thủ tướng yêu cầu phấn đấu đưa hệ thống này vào vận hành trong năm 2026 theo tinh thần Chỉ thị số 02 của Thủ tướng Chính phủ.

Bộ KH&CN đồng thời chủ trì xây dựng cơ chế phối hợp liên ngành về thực thi quyền sở hữu trí tuệ; hoàn thành việc ký kết các chương trình phối hợp hành động với các bộ, ngành liên quan. Bộ cần đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp và người dân đăng ký bảo hộ quyền sở hữu công nghiệp; đồng thời tăng cường hướng dẫn về các biện pháp tự bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ.

Các đại biểu dự Hội nghị - Ảnh: VGP/Gia Huy

Bộ KH&CN cũng được giao tăng cường thanh tra, kiểm tra việc thực hiện nhiệm vụ của các bộ, ngành, địa phương; kịp thời phát hiện, chấn chỉnh những nơi triển khai chưa nghiêm túc.

Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ VHTT&DL rà soát toàn diện các quy định liên quan đến quyền tác giả và quyền liên quan; xác định rõ phạm vi trách nhiệm quản lý của từng cơ quan trong môi trường số. Bộ cần tập trung xử lý nghiêm các hành vi sao chép, sử dụng, khai thác trái phép tác phẩm, chương trình phát sóng, bản ghi âm, ghi hình; ngăn chặn hiệu quả tình trạng phát tán nội dung vi phạm trên môi trường mạng.

Đồng thời, Bộ VHTT&DL cần chỉ đạo các cơ quan báo chí đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức xã hội về sở hữu trí tuệ; thông tin rộng rãi về các vụ việc vi phạm và kết quả xử lý để tăng tính răn đe và phòng ngừa.

Phó Thủ tướng đề nghị Bộ Công an tiếp tục đẩy mạnh điều tra, xử lý triệt để các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; tăng cường áp dụng biện pháp hình sự đối với các vụ việc đủ điều kiện khởi tố nhằm bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật.

Bộ Công Thương cần tiếp tục chỉ đạo lực lượng quản lý thị trường mở các đợt cao điểm kiểm tra, xử lý vi phạm tại các địa bàn trọng điểm. Tập trung đấu tranh với hàng giả, hàng nhái, hàng xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp và các hành vi vi phạm trên môi trường thương mại điện tử…

Phó Thủ tướng yêu cầu chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương trực tiếp chỉ đạo công tác thực thi quyền sở hữu trí tuệ trên địa bàn; thành lập tổ công tác liên ngành và xây dựng cơ chế phối hợp hiệu quả.

Các địa phương phải phấn đấu tăng ít nhất 20% số vụ phát hiện, xử lý vi phạm so với năm 2025. Kết quả thực hiện sẽ là tiêu chí quan trọng để đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của từng địa phương.

Phó Thủ tướng khẳng định Chính phủ sẽ tiếp tục chỉ đạo quyết liệt công tác bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ; đồng thời bày tỏ tin tưởng rằng với sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị, công tác thực thi quyền sở hữu trí tuệ sẽ có chuyển biến thực chất từ nay đến cuối năm 2026, góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp, người dân, nâng cao uy tín quốc gia.