"Quân đỏ, quân xanh" và chiêu nâng khống giá thiết bị giáo dục ở Sở GD-ĐT Quảng Ninh

Lập “quân đỏ, quân xanh" để hợp thức việc trúng thầu

Theo cáo trạng của Viện KSNDTC, trong các năm từ 2016 đến 2019, Sở GD&ĐT Quảng Ninh do Vũ Liên Oanh là Giám đốc đã lập 6 tờ trình kèm theo các văn bản đề nghị và đã được UBND tỉnh Quảng Ninh đồng ý cho lập dự án. Đồng thời, phê duyệt dự toán và phê duyệt nguồn vốn cho Sở GD&ĐT Quảng Ninh là chủ đầu tư thực hiện 6 dự án đầu tư trang thiết bị giáo dục cho các trường mầm non, tiểu học trên địa bàn, tổng trị giá là hơn 660 tỷ đồng.

Do đã quen biết bà Oanh từ trước, nên đầu năm 2016 khi nắm được chủ trương đầu tư trang thiết bị giáo dục do Sở GD&ĐT Quảng Ninh làm chủ đầu tư, Hoàng Thị Thuý Nga đến gặp Vũ Liên Oanh tại Sở GD&ĐT để trao đổi về việc để các công ty của Nga thực hiện Dự án đầu tư trang thiết bị giáo dục các dự án cung cấp trang thiết bị giáo dục cho Sở GD&ĐT Quảng Ninh.

Oanh và Nga đã bàn bạc, thống nhất về việc Sở GD&ĐT cử cán bộ phối hợp với nhân viên Công ty NSJ đế thực hiện lập các dự án mua sắm thiết bị giáo dục, hoàn thiện các thủ tục dự án, đấu thầu trình UBND và các Sở Tài chính, Sở Kế hoạch đầu tư thẩm tra, phê duyệt.

Để tránh bị phát hiện Công ty NSJ vừa là đơn vị tư vấn lập dự án vừa tham gia đấu thầu, Hoàng Thị Thúy Nga và Vũ Liên Oanh đã chọn chỉ định Công ty VNNew làm tư vấn lập Dự án, báo cáo nghiên cứu khả thi cả 6/6 Dự án mua sắm trang thiết bị giáo dục để Công ty NSJ và Liên danh Công ty Toàn Thịnh - Tràng An (do Nga mượn pháp nhân) trúng cả 6/6 gói thầu qua hình thức đấu thầu rộng rãi.

Nhằm hợp thức việc trúng thầu, khi tham gia đấu thầu Hoàng Thị Thúy Nga đã chỉ đạo cho lập hồ sơ dự thầu gồm: 1 công ty là “quân đỏ”, là công ty của Nga hoặc công ty được Nga mượn pháp nhân. Ngoài ra lập thêm 2 hoặc 3 hồ sơ công ty là “quân xanh” do các công ty có quan hệ quen biết với Nga hoặc do Nga nhờ tham dự thầu cho đủ số lượng

Việc mua hồ sơ dự thầu và lập hồ sơ dự thầu cho cả "quân xanh", "quân đỏ" do Hoàng Thị Thúy Nga chỉ đạo thực hiện. Trong đó, hồ sơ dự thầu của “quân đỏ” là Công ty NSJ và các Liên danh Công ty Toàn Thịnh - Tràng An, NSJ - Toàn Thịnh được lập theo đúng các tiêu chí của hồ sơ mời thầu để đảm bảo trúng thầu. Sau khi trúng thầu và thực hiện xong các gói thầu, Công ty NSJ và các Liên danh Công ty Toàn Thịnh - Tràng An, NSJ - Toàn Thịnh đã được quyết toán và thanh lý hợp đồng.

Đối với hồ sơ dự thầu của các công ty “quân xanh” thì cố ý đưa các tiêu chí về năng lực, kinh nghiệm, hồ sơ tài chính không đáp ứng yêu cầu hồ sơ mời thầu ... sau đó chuyển cho đại diện pháp nhân của các công ty “quân xanh” ký, đóng dấu để hoàn tất thủ tục hồ sơ dự thầu cho đảm bảo đủ số lượng tham dự thầu theo quy định của Luật đấu thầu.

Vẫn theo cáo trạng, để nâng khống giá thiết bị giáo dục gần với giá trúng thầu, nhằm đối phó với việc thanh tra, kiểm tra, Hoàng Thị Thúy Nga đã chỉ đạo cấp dưới liên hệ với hãng sản xuất và Công ty trung gian để nâng giá các thiết bị giáo dục, đồ dùng đồ chơi, trong đó có các sản phẩm cung cấp vào các dự án đã trúng thầu tại Sở GD&ĐT Quảng Ninh từ nước ngoài trước khi nhập khẩu về Việt Nam.

Cụ thể là hợp đồng mua bán giữa các hãng sản xuất với các Công ty trung gian tại nước ngoài có mối quan hệ quen biết với Nga (Công ty Capitalink; Golden Spring; Hongkong Zhenhao), trong đó giá mua các thiết bị giáo dục, đồ dùng đồ chơi trong các hợp đồng này là giá bán thực tế (giá gốc) do các hãng sản xuất báo giá, bán trực tiếp cho Công ty NSJ, MQF (Hợp đồng gốc).

Hợp đồng mua bán giữa các Công ty trung gian với Công ty NSJ hoặc MQF, trong đó giá mua, bán các thiết bị giáo dục, đồ dùng đồ chơi nhập khấu về Việt Nam đã được nâng giá cao hơn rất nhiều lần so với giá bán mà các hãng sản xuất báo giá, bán trực tiếp cho Công ty NSJ, MQF và có giá gần bằng với giá trúng thầu của các gói thầu do Sở GD&ĐT Quảng Ninh là Chủ đầu tư.

Mặc dù trên giấy phép đăng ký kinh doanh của các Công ty nêu trên đứng tên pháp nhân độc lập, thành lập trong thời gian khác nhau và do một số thành viên ghi tên góp vốn nhưng thực chất đều do Hoàng Thị Thúy Nga là Chủ tịch Hội đồng sáng lập Công ty TNHH Tập đoàn hành trình thành công mới (NSJ Group) bỏ vốn thành lập và chỉ đạo điều hành. Với thủ đoạn nêu trên, Công ty NSJ và các Liên danh Công ty Toàn Thịnh - Tràng An, NSJ - Toàn Thịnh đã tham dự thầu và trúng cả 6/6 gói thầu có tổng giá trị là 637.773.705.000 đồng.

“Trong quá trình thực hiện 06 Dự án nêu trên, từ năm 2016 đến 2019 khi vào các dịp cuối năm, sau khi Công ty NSJ trúng thầu và thực hiện xong các gói thầu, thì Hoàng Thị Thuý Nga đến gặp và đưa tiền để cảm ơn cho Vũ Liên Oanh, Ngô Vui và Hà Huy Long tổng số 18,7 tỷ đồng và 500.000 USD, tương đương 30,16 tỷ đồng”, cáo trạng nêu.

Không phát hiện có sự thông đồng giữa các Sở, ban, ngành ở Quảng Ninh

Đối với trách nhiệm của các Sở, ngành, UBND tỉnh Quảng Ninh, cáo trạng nêu, Cơ quan điều tra đã tiến hành thu thập tài liệu, ghi lời khai các nhân viên tham gia thực hiện dự án.

Kết quả điều tra xác định: Việc thẩm định giá được Sở Tài chính thực hiện trên cơ sở Chứng thư thẩm định giá của Công ty tư vấn thẩm định giá, các Báo giá do Chủ đầu tư cung cấp, không phát hiện được sai phạm, không gặp gỡ, liên hệ với Hoàng Thị Thuý Nga và không được hưởng lợi gì. Quá trình xác minh, Cơ quan điều tra không phát hiện có sự thông đồng giữa các Sở, ban, ngành, chủ đầu tư và nhà thầu trong việc thẩm định phê duyệt các kế hoạch và trình tự thủ tục đấu thầu thực hiện dự án.

Đối với các Công ty ký báo giá, hồ sơ dự thầu, cho mượn pháp nhân đế Công ty NSJ sử dụng tham gia đấu thầu "quân xanh”, kết quả điều tra xác định, Các công ty cho Hoàng Thị Thuý Nga mượn pháp nhân đấu thầu và trúng thầu, nhưng đến nay chỉ có căn cứ xác định thiệt hại tại 02 gói thầu năm 2019.

Theo đó, Công ty làm "quân xanh” cho Công ty NSJ gồm: Công ty Toàn Thịnh, Liên danh H-PEC- Hải Đăng, Liên danh Tùng Phương-Hoàng Mai; Công ty CP Công nghệ Remy Việt Nam; Công ty CP thiết bị giáo dục và đồ chơi Hà Thành.

Các Công ty cung cấp báo giá cho Công ty NSJ gồm: Công ty TNHH Sản xuất và thương mại Trần Lê, Công ty cổ phần kinh doanh xuất nhập khẩu Nam Á, Công ty TNHH dạy học Smart, Công ty Hà Việt.

Kết quả điều tra đến nay xác định các Công ty này chỉ ký Giấy giới thiệu, hoặc ký báo giá, hoặc cho mượn pháp nhân để dự thầu mà họ không trực tiếp thực hiện lập hồ sơ, báo giá; không dự thầu chéo (không hỗ trợ lẫn nhau tại các gói thầu khác nhau); không được hưởng lợi ích mà giúp nhau do nể nang. Do đó Cơ quan CSĐT Bộ Công an không xem xét trách nhiệm hình sự của các cá nhân có liên quan thuộc các Công ty nêu trên.

Ngày 9/8, Viện KSNDTC đã ban hành cáo trạng truy tố 17 bị can trong vụ án “Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng” xảy ra tại Sở GD-ĐT tỉnh Quảng Ninh và các đơn vị liên quan.

Trong vụ án này, riêng bị can Hoàng Thị Thúy Nga (Chủ tịch NSJ Group) bị truy tố về 2 tội danh “Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng” và “Đưa hối lộ”.