Thứ bảy 11/04/2026 20:27
Home | Kinh tế - Xã Hội | Siết tín dụng bất động sản, nhà đầu cơ dùng đòn bẩy tài chính 'mắc kẹt'

Siết tín dụng bất động sản, nhà đầu cơ dùng đòn bẩy tài chính 'mắc kẹt'

(PLM) - Sau khi siết chặt tín dụng, nguồn vốn vay không còn, dân đầu cơ bất động sản dùng đòn bẩy tài chính ngay lập tức gặp khó khăn.

Tay ngang gặp nạn

Bước sang quý 3/2022, thị trường nhà đất đang có dấu hiệu giảm nhiệt sau thời gian tăng mạnh đầu năm. Theo thống kê của trang bất động sản, lượng quan tâm và giao dịch mua bán nhà đất có dấu hiệu chững lại, chỉ xuất hiện sóng nhẹ ở khu vực đường vành đai hoặc một số khu vực có dự án quy hoạch tại miền Bắc.

Làn sóng đầu tư tại nhiều dự án “hot” đã không còn, thay vào đó là hiện tượng nhiều nhà đầu tư rao bán cắt lỗ, môi giới than trời vì ế khách. Chỉ những người đầu tư F0 đi sau là chịu số phận của những người "chôn vốn".

Bà Nguyễn Thị Hảo (một nhà đầu tư) đang rao bán căn liền kề tại dự án ở Hưng Yên với mức giá 8 tỷ đồng. Đầu năm 2022, khi dự án mở bán, bà quyết định đầu tư vào một căn. Theo quảng cáo của môi giới, nếu không đủ tiền, bà Hảo có thể vay ngân hàng với lãi suất 0 đồng trong vòng 3 năm. Trong vòng 3 năm đó, giá nhà có thể tăng gấp nhiều lần, nên khả năng sinh lời rất lớn.

Sau khi mua, thị trường đã tăng giá, căn liền kề nếu bà Hảo bán ra thời điểm đó có thể lời 500 triệu đồng. Tuy nhiên, ham lãi cao, bà Hảo không bán. Hiện, bà đang rao bán để sớm thu hồi vốn, chấp nhận hoa hồng cao cho nhân viên môi giới.

Phần lớn khách hàng mua dự án này đều là dân đầu cơ như bà Hảo nên khi giá nhà đất bị đẩy lên cao, khả năng sinh lời không còn nên họ không vào nữa. Bên cạnh đó, việc siết tín dụng, nguồn cung chủ đầu tư bung ra lớn khiến cho các F0 như bà Hảo gặp khó khăn khi muốn bán lại.

Thị trường nhà đất nhiều khu vực trầm lắng (Ảnh: Hoàng Hà)

Theo ông Nguyễn Quang Thành, một nhân viên môi giới, phần lớn người mua để đầu cơ nên giá nhà tăng nhanh theo sóng và cũng sụt giảm mạnh nếu có biến động. Hiện, số khách hàng gửi bán khá nhiều do gặp khó khăn về tài chính.

Ông Lê Đình Trung, đại diện Hải Phát Land cho rằng sau câu chuyện thắt chặt tín dụng, người tiêu dùng có tâm lý e dè, cất giữ tiền, hệ quả thị trường không có giao dịch. Đấu giá đấu lên cũng không “lướt” được. Đến nay, thị trường đang chững lại, tình trạng sốt đất đã không còn tiếp diễn.

Theo Hội Môi giới Bất động sản Việt Nam (VARS), nguyên nhân dẫn đến xu hướng giảm giá trên thị trường thứ cấp do một số dự án hết chương trình ân hạn nợ gốc, tài trợ lãi của chủ đầu tư hoặc một số thị trường, phân khúc sản phẩm có tính thanh khoản thấp, mang tính chất đầu cơ.

Áp lực lạm phát và lãi suất tăng cao đang ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng chi trả của nhà đầu tư sử dụng "đòn bẩy" tài chính. Một số khách hàng chấp nhận giảm một phần lợi nhuận để bán bất động sản với mức giá thấp hơn kỳ vọng, thậm chí bán cắt lỗ để thu hồi vốn.

Nhiều nguy cơ

Báo cáo của Savills Việt Nam cho biết, ở thời điểm này giá bán biệt thự Hà Nội đã tăng gấp đôi, giá liền kề cũng ghi nhận tăng 67%, tuy nhiên khả năng thanh khoản của phân khúc này lại không như vậy.

Bà Đỗ Thu Hằng, Giám đốc bộ phận nghiên cứu, tư vấn cho hay, trong quý I/2018, giá bán sơ cấp trung bình của biệt thự hạng A Hà Nội là 65 triệu đồng/m2, đến nay ghi nhận giá bán sơ cấp trung bình của biệt thự Hà Nội đạt 134 triệu đồng/m2, thậm chí xuất hiện mức giá cao kỷ lục là 569 triệu đồng/m2.

Nửa đầu năm 2022 đã chứng kiến sự tăng trưởng mạnh ở giá bán thứ cấp. Trong đó, giá biệt thự tăng 37%, shophouse tăng 22% và giá liền kề tăng 20%. Đáng chú ý, so với năm 2018, giá bán biệt thự Hà Nội đã tăng gấp đôi, giá liền kề cũng ghi nhận tăng 67%.

Nhà đầu tư rời bỏ thị trường (Ảnh:Hoàng Hà)

“Sau thời gian liên tục tăng, hiện đã có chiều hướng chững lại liên quan đến tính thanh khoản, khả năng chi trả, cũng như mức độ hấp dẫn của sản phẩm và tính cạnh tranh với các dòng sản phẩm ở các địa phương lân cận”, bà Hằng cho hay.

Theo ông Nguyễn Văn Đính, sự xuất hiện làn sóng nhà đầu tư F0 gây ra nhiều mối lo bất ổn cho thị trường. Một mặt, họ thúc đẩy dòng tiền vào thị trường nhưng lại tạo lỗ hổng dễ gây hỗn loạn.

Khi thị trường gặp khó, nhóm này tìm cách cắt lỗ, tháo chạy. Do đó, thị trường có quá nhiều nhà đầu tư F0 thường không bền vững. Hậu quả, giá nhà đất đẩy lên cao, không có lợi cho người mua ở thật.

Dự báo từ nay đến cuối năm, các chuyên gia cho rằng thanh khoản sẽ giảm, dòng tiền “dễ” không còn. Các nhà đầu tư cũng có xu hướng cho dòng tiền nghỉ ngơi và trở nên thận trọng hơn.

Ông Nguyễn Chí Thanh, Tổng thư ký VARS đánh giá, việc mua nhà để đầu tư, đặc biệt khi sử dụng các đòn bẩy tài chính cần được cân nhắc. Dòng tiền cần chờ đợi những cơ hội thực sự an toàn trong tương lai sau khi cân nhắc kỹ càng những yếu tố vĩ mô.


Duy Anh (https://baoxaydung.com.vn/siet-tin-dung-bat-dong-san-nha-dau-co-dung-don-bay-tai-chinh-mac-ket-338743.html)

Tags:

Bài liên quan
Tin bài khác
Ngành Giáo dục phát động Cuộc thi chính luận về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng năm 2026

Ngành Giáo dục phát động Cuộc thi chính luận về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng năm 2026

(PLVN) - Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành công văn phát động và triển khai Cuộc thi chính luận về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng lần thứ VI, năm 2026 trong hệ thống giáo dục quốc dân.
Công nghiệp chế biến, chế tạo: Tìm “đường đi” qua sản phẩm mũi nhọn

Công nghiệp chế biến, chế tạo: Tìm “đường đi” qua sản phẩm mũi nhọn

(PLVN) - Trước áp lực cạnh tranh ngày càng gay gắt và cơ hội tăng trưởng truyền thống dần thu hẹp, việc lựa chọn phát triển các sản phẩm mũi nhọn đang trở thành hướng đi chiến lược của nhiều doanh nghiệp (DN) trong ngành công nghiệp chế biến, chế tạo (CN CBCT). Không chỉ là câu chuyện nâng cao giá trị gia tăng, đây còn là bước chuyển cần thiết để thích ứng với thị trường và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị...
Phi hành gia Nga gửi lời chào Việt Nam từ Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS)

Phi hành gia Nga gửi lời chào Việt Nam từ Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS)

Các phi hành gia của Tập đoàn vũ trụ quốc gia Nga (Roscosmos) gồm Sergei Mikayev, Sergey Kud-Sverchkov và Andrey Fedyayev từ Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS) gửi lời chào tới Thủ đô Hà Nội. Trong không gian Trạm Vũ trụ Quốc tế, hai lá cờ Việt Nam và Liên bang Nga cùng xuất hiện...
Đại hội Phật giáo tỉnh Ninh Bình lần thứ I thành công tốt đẹp

Đại hội Phật giáo tỉnh Ninh Bình lần thứ I thành công tốt đẹp

(PLVN) - Trong hai ngày 9–10/4, tại Thiền viện Trúc Lâm Thiên Trường, Giáo hội Phật giáo Việt Nam tỉnh Ninh Bình đã tổ chức thành công Đại hội đại biểu lần thứ I, nhiệm kỳ 2026–2031 với chủ đề “Kỷ cương - Đổi mới - Hiệu lực - Hiệu quả”.
Khẩn trương điều tra vụ hơn 140 học sinh ở TP.HCM nhập viện nghi ngộ độc thực phẩm

Khẩn trương điều tra vụ hơn 140 học sinh ở TP.HCM nhập viện nghi ngộ độc thực phẩm

(PLVN) - Cục An toàn thực phẩm đề nghị Sở An toàn thực phẩm TP.HCM khẩn trương điều tra, truy xuất nguồn gốc thực phẩm và xử lý nghiêm vi phạm liên quan vụ hơn 140 học sinh Trường Tiểu học Bình Quới Tây nhập viện với các triệu chứng nghi ngộ độc như sốt, đau bụng, nôn.
Thời tiết ngày 11/4: Nắng nóng gay gắt

Thời tiết ngày 11/4: Nắng nóng gay gắt

Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thuỷ văn Quốc gia, hôm nay, nắng nóng, nắng nóng gay gắt và đặc biệt gay gắt ở hầu hết các khu vực trên cả nước, nhiệt độ cao nhất có nơi trên 40 độ C.
Sở Xây dựng TP HCM nói về chính sách miễn phí xe buýt:  Miễn phí nhưng vẫn không ngừng  nâng cao chất lượng phục vụ

Sở Xây dựng TP HCM nói về chính sách miễn phí xe buýt: Miễn phí nhưng vẫn không ngừng nâng cao chất lượng phục vụ

TP tiếp tục rà soát, điều chỉnh, mở mới các tuyến xe buýt, đồng thời bổ sung điểm dừng, nhà chờ tại các khu vực đông dân cư, khu công nghiệp, trường học; ưu tiên tổ chức giao thông với xe buýt. Thông qua hệ thống công nghệ, việc điều hành sẽ linh hoạt hơn, cho phép tăng chuyến, điều chỉnh tần suất kịp thời khi nhu cầu tăng cao, hạn chế tình trạng quá tải.
Chuyên gia an ninh mạng nói gì về đường link "web đen" trong sách bài tập lớp 3

Chuyên gia an ninh mạng nói gì về đường link "web đen" trong sách bài tập lớp 3

Đường link trong cuốn sách “Vở bài tập Tin học” lớp 3 bất ngờ chuyển hướng tới website chứa nội dung người lớn, khiến nhiều phụ huynh lo lắng. Các chuyên gia an ninh mạng Bkav cho biết, tên miền này được đăng ký từ năm 2018 và đã nhiều lần thay đổi nội dung theo thời gian.
Không có phương án hoán đổi nghỉ 9 ngày lễ Giỗ Tổ và 30/4 - 1/5

Không có phương án hoán đổi nghỉ 9 ngày lễ Giỗ Tổ và 30/4 - 1/5

(PLVN) - Bộ Nội vụ khẳng định không có phương án hoán đổi ngày làm việc để tạo kỳ nghỉ kéo dài 9 ngày trong dịp Giỗ Tổ Hùng Vương (10/3 âm lịch) và các ngày lễ 30/4, 1/5 năm nay.
Quy tập 3 hài cốt liệt sĩ tại xã Đakrông, Quảng Trị

Quy tập 3 hài cốt liệt sĩ tại xã Đakrông, Quảng Trị

Hưởng ứng “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” của Ban Chỉ đạo quốc gia, từ ngày 1/4 đến 10/4/2026, Đội Quy tập 584 (Phòng Chính trị, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Quảng Trị) đã khảo sát, tìm kiếm và quy tập được 3 hài cốt liệt sĩ tại thôn XiPa, xã Đakrông.
Thông tin chính thức về nghi vấn liêm chính tại cuộc thi nghiên cứu KHKT

Thông tin chính thức về nghi vấn liêm chính tại cuộc thi nghiên cứu KHKT

Chiều 10/4, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) cung cấp thông tin chính thức về một số ý kiến quan tâm liên quan đến việc tổ chức Cuộc thi nghiên cứu KHKT dành cho học sinh THCS và THPT năm học 2025-2026.
Tuyển sinh lớp 10 ở Hà Nội: Khi “cánh cửa công lập” không rộng, lựa chọn nào cho con?

Tuyển sinh lớp 10 ở Hà Nội: Khi “cánh cửa công lập” không rộng, lựa chọn nào cho con?

Sáng nay, khi cổng đăng ký tuyển sinh lớp 10 chính thức mở, nhiều phụ huynh học sinh lớp 9 Hà Nội chính thức bước vào cuộc "đấu trí" để đưa ra quyết định căng thẳng nhất trong hành trình học tập của con. Khi cánh cửa công lập không rộng, không phải phía sau đó là một con đường hẹp.
bao-anh-land
happer-vn
Trước ngày 12/4/2026, hoàn thiện hướng dẫn thực hiện tổng rà soát văn bản quy phạm pháp luật

Trước ngày 12/4/2026, hoàn thiện hướng dẫn thực hiện tổng rà soát văn bản quy phạm pháp luật

(PLVN) - Ban Chỉ đạo tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật yêu cầu chỉnh lý, hoàn thiện dự thảo Hướng dẫn thực hiện tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, báo cáo Phó Thủ tướng Chính phủ - Phó Trưởng ban thường trực xem xét, quyết định trước ngày 12/4/2026.
Thẩm định chính sách Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi)

Thẩm định chính sách Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi)

Tại buổi thẩm định, Thứ trưởng nhấn mạnh 2 mục tiêu lớn mà các chính sách hướng đến gồm nâng cao chất lượng hòa giải cơ sở và nâng cao nhận thức pháp luật người dân.
Bộ trưởng Bộ Tư pháp giải trình nhiều nội dung của 3 dự án luật quan trọng

Bộ trưởng Bộ Tư pháp giải trình nhiều nội dung của 3 dự án luật quan trọng

(PLVN) - Cuối phiên thảo luận hội trường sáng 11/4, thay mặt cơ quan chủ trì soạn thảo 3 dự án luật: Luật Hộ tịch (sửa đổi); Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trợ giúp pháp lý, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng đã giải trình trước Quốc hội một số nội dung đại biểu quan tâm.
Người phụ nữ mất gần 700 triệu đồng vì bẫy “làm nhiệm vụ online nhận hoa hồng”

Người phụ nữ mất gần 700 triệu đồng vì bẫy “làm nhiệm vụ online nhận hoa hồng”

(PLVN) - Một phụ nữ ở Hà Nội đã bị chiếm đoạt gần 700 triệu đồng sau khi tham gia nhóm bán hàng thời trang trên mạng xã hội và nhiều lần chuyển tiền để thực hiện “nhiệm vụ”.
Truy tìm người phụ nữ bị tố chiếm đoạt hơn 6,5 tỷ đồng rồi “mất tích”

Truy tìm người phụ nữ bị tố chiếm đoạt hơn 6,5 tỷ đồng rồi “mất tích”

(PLVN) - Bị tố nhận tiền mua bất động sản rồi chiếm đoạt hơn 6,5 tỷ đồng, một phụ nữ ở Hà Nội hiện không rõ tung tích. Công an TP Hà Nội đã ra quyết định truy tìm, kêu gọi người dân cung cấp thông tin phục vụ điều tra.
"Kết đắng" cho nhóm "quái xế" bốc đầu xe máy để livestream ở Hưng Yên

"Kết đắng" cho nhóm "quái xế" bốc đầu xe máy để livestream ở Hưng Yên

Vài giờ sau khi thực hiện loạt hành vi vi phạm giao thông nguy hiểm và livestream trên TikTok để "câu view", nhóm thanh, thiếu niên trú tại phường Phố Hiến (Hưng Yên) bị cơ quan công an triệu tập, lập biên bản xử lý theo quy định.
Làm rõ cơ chế phân quyền, phân cấp trong lĩnh vực đất đai

Làm rõ cơ chế phân quyền, phân cấp trong lĩnh vực đất đai

(PLM) - Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa ban hành Văn bản hợp nhất số 41/VBHN-BNNMT, hợp nhất các quy định về phân định thẩm quyền của chính quyền địa phương 2 cấp, đồng thời làm rõ cơ chế phân quyền, phân cấp trong lĩnh vực đất đai.

Công an phường Hoàng Mai: Quyết liệt xử lý vi phạm trật tự đô thị

Công an phường Hoàng Mai: Quyết liệt xử lý vi phạm trật tự đô thị

(PLM) - Thực hiện Kế hoạch số 332 của UBND Thành phố Hà Nội, Kế hoạch số 446 của Công an thành phố Hà Nội về giải quyết "điểm nghẽn" trật tự đô thị và xây dựng xã, phường bảo đảm trật tự, kỷ cương, văn minh đô thị trên địa bàn Thủ đô, lực lượng công an các xã, phường nêu cao tinh thần quyết liệt, triển khai đồng bộ nhiều giải pháp xử lý các tồn tại, vi phạm về trật tự đô thị nhằm lập lại trật tự, kỷ cương. Trong đó, Công an phường Hoàng Mai, Tp.Hà Nội đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp xử lý các tồn tại, vi phạm về trật tự đô thị.

Vỉa hè nát bươm đánh đố người đi bộ

Vỉa hè nát bươm đánh đố người đi bộ

Tại nhiều khu vực trên địa bàn thành phố Hà Nội, vỉa hè bị xuống cấp nghiêm trọng, xuất hiện tình trạng bong tróc, lồi lõm, sụt lún, gây ảnh hưởng trực tiếp đến việc đi lại của người dân.

Bản tin Y tế số 1: Ngày Sức khỏe toàn dân - Lan tỏa thông điệp sống khỏe vì cộng đồng

Bản tin Y tế số 1: Ngày Sức khỏe toàn dân - Lan tỏa thông điệp sống khỏe vì cộng đồng

(PLM) - Ngày Sức khỏe toàn dân 7/4 – dịp nhắc nhở mỗi người hãy quan tâm hơn đến bản thân và chăm sóc sức khỏe một cách chủ động. Giữa nhịp sống hối hả, không ít người vẫn vô tình bỏ qua những dấu hiệu nhỏ của cơ thể, cho đến khi bệnh tật lên tiếng. Một chương trình khám và tư vấn sức khỏe miễn phí vừa diễn ra đã mang đến những thông tin và con số đáng suy ngẫm về thực trạng sức khỏe cộng đồng.

Bộ Tư pháp thực hiện bốc thăm xác minh tài sản, thu nhập năm 2026

Bộ Tư pháp thực hiện bốc thăm xác minh tài sản, thu nhập năm 2026

PLM - Sáng ngày 10/4/2026, tại trụ sở Bộ Tư pháp, Vụ Tổ chức cán bộ đã tổ chức Chương trình xác minh tài sản, thu nhập năm 2026. Tham dự chương trình có đồng chí Phan Thị Hồng Hà, Vụ trưởng Vụ Tổ chức cán bộ, chủ trì cuộc họp; và đại diện Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; đại diện Ủy ban Kiểm tra Đảng ủy Bộ Tư pháp; đại diện Cục Quản lý thi hành án dân sự; cùng đại diện các đơn vị thuộc diện xác minh tài sản, thu nhập năm 2025.

Đẩy mạnh chuyển đổi số, nâng cao chất lượng công tác thi hành án dân sự

Đẩy mạnh chuyển đổi số, nâng cao chất lượng công tác thi hành án dân sự

PLM - Ngày 9/4, tại Hà Nội, Cục Quản lý Thi hành án dân sự (THADS) tổ chức Hội nghị sơ kết công tác thi hành án dân sự 6 tháng đầu năm 2026. Hội nghị được tổ chức bằng hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến đa phương tiện tới các điểm cầu địa phương.

Bàn giao công tác giữa Bộ trưởng Bộ Tư pháp nhiệm kỳ 2021–2026 và nhiệm kỳ 2026–2031

Bàn giao công tác giữa Bộ trưởng Bộ Tư pháp nhiệm kỳ 2021–2026 và nhiệm kỳ 2026–2031

(PLM) - Chiều ngày 08/4/2026, Bộ Tư pháp đã tổ chức Hội nghị bàn giao công tác giữa Bộ trưởng Bộ Tư pháp nhiệm kỳ 2021–2026 và Bộ trưởng Bộ Tư pháp nhiệm kỳ 2026–2031.

Phú Thọ: Bị lừa vào quán karaoke làm việc, cháu gái 15 tuổi nhiều lần bị đánh đập, ép làm việc

Phú Thọ: Bị lừa vào quán karaoke làm việc, cháu gái 15 tuổi nhiều lần bị đánh đập, ép làm việc

Theo phản ánh của nạn nhân và gia đình, cháu gái N.H.A sinh năm 2011, quê Đắk Lắk, bị khống chế, buộc làm việc và tiếp khách tại quán để trả các khoản nợ phát sinh như tiền xe đưa đón, mua quần áo,…Tại quán karaoke trên địa bàn xã Bình Xuyên, tỉnh Phú Thọ, nạn nhân phải bấm chọn bài hát, rót bia cho khách, nếu khách đụng chạm thì không được phản ứng, sau khi thấy công việc phức tạp không làm được nạn nhân đã bỏ trốn nhưng bất thành và bị đánh đập.

Tổng Bí thư Tô Lâm được bầu giữ chức Chủ tịch nước

Tổng Bí thư Tô Lâm được bầu giữ chức Chủ tịch nước

(PLM) - Sáng 7/4/2026, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI, Quốc hội đã tiến hành bầu Chủ tịch nước bằng hình thức bỏ phiếu kín. Với 495/495 đại biểu tham gia biểu quyết nhất trí (đạt tỷ lệ 100%), Quốc hội đã biểu quyết thông qua dự thảo Nghị quyết bầu đồng chí Tô Lâm, Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Đại biểu Quốc hội khóa XVI, làm Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam nhiệm kỳ 2026 - 2031.

Công an Hà Nội thông tin 5 vụ án tiêu biểu, nhiều vụ có tính chất đặc biệt nghiêm trọng

Công an Hà Nội thông tin 5 vụ án tiêu biểu, nhiều vụ có tính chất đặc biệt nghiêm trọng

PLM - Tại hội nghị thông tin báo chí chiều 6/4/2026, Công an TP Hà Nội đã công bố 5 vụ án, vụ việc điển hình xảy ra thời gian qua, thu hút sự quan tâm lớn của dư luận, trong đó nhiều vụ có tính chất đặc biệt nghiêm trọng, liên quan đến an toàn thực phẩm, kinh tế, tham nhũng và ma túy.