Thứ hai 25/05/2026 04:17
Email: [email protected]
Việt Nam đang thiếu những chuyên gia đầu ngành
Ngày 8/4, tại Đại học Quốc gia Hà Nội, Bộ Giáo dục và Đào tạo Việt Nam phối hợp với Báo Tiền Phong và các cơ sở giáo dục đại học tổ chức Hội thảo “Đào tạo, trọng dụng tài năng trong bối cảnh mới”. Sự kiện thu hút sự tham gia của nhiều nhà quản lý, nhà khoa học và chuyên gia giáo dục nhằm trao đổi về các giải pháp phát hiện, bồi dưỡng và phát huy nguồn nhân lực chất lượng cao cho đất nước.
Phát biểu khai mạc, GS.TS Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Đại học (Bộ GD&ĐT) cho rằng, trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng nhanh và bền vững, đặc biệt hướng tới mức tăng trưởng hai con số trong những năm tới, việc xây dựng hệ thống chính sách đồng bộ để phát hiện, đào tạo và trọng dụng nhân tài là yêu cầu cấp thiết.
Theo ông, những năm gần đây hệ thống giáo dục đại học Việt Nam đã có nhiều chuyển biến tích cực, đặc biệt trong đào tạo các lĩnh vực khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học (STEM). Quy mô tuyển sinh nhóm ngành này tăng nhanh, góp phần cung cấp nguồn nhân lực cho các ngành công nghệ then chốt.
Tuy vậy, theo GS.TS Nguyễn Tiến Thảo, các chính sách liên quan chưa được triển khai đồng bộ; khái niệm “chương trình tài năng” vẫn còn khá mới mẻ đối với nhiều cơ sở đào tạo; sự liên kết giữa đào tạo, nghiên cứu và sử dụng nhân lực chưa thực sự chặt chẽ. Ngoài ra, chính sách đãi ngộ, môi trường làm việc và cơ hội phát triển chưa đủ sức cạnh tranh trong bối cảnh toàn cầu hóa nguồn nhân lực chất lượng cao. Hiện tượng “chảy máu chất xám” và lãng phí nhân tài vẫn tồn tại. Việt Nam cũng đang thiếu các nhà khoa học đầu ngành có khả năng dẫn dắt những lĩnh vực công nghệ lõi, công nghệ mới nổi hay các ngành năng lượng thế hệ mới.
Theo GS.TS Nguyễn Tiến Thảo, một trong những hướng đi quan trọng là xây dựng hệ thống phát hiện và nuôi dưỡng nhân tài sớm, có tính liên thông. Nhân tài không xuất hiện một cách ngẫu nhiên mà cần được phát hiện từ sớm và bồi dưỡng có hệ thống, từ bậc phổ thông đến đại học và sau đại học. Ông cho rằng, cần hình thành các “luồng đào tạo tinh hoa” với cơ chế tuyển chọn đặc biệt, đồng thời đổi mới mô hình đào tạo theo hướng cá thể hóa học tập, gắn đào tạo với nghiên cứu khoa học và hệ thống phòng thí nghiệm trọng điểm.
Trong phiên thảo luận, PGS.TS Nguyễn Phong Điền, Phó Giám đốc Đại học Bách khoa Hà Nội cho biết, sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo đang đặt ra yêu cầu thay đổi toàn diện đối với giáo dục đại học, đặc biệt là đào tạo tài năng. Theo ông, Đại học Bách khoa Hà Nội đang tiếp cận bài toán này thông qua nhiều trụ cột như đổi mới tuyển sinh, cập nhật chương trình đào tạo, phát triển đội ngũ giảng viên, đầu tư cơ sở vật chất và tăng cường hợp tác với doanh nghiệp.
Từ góc nhìn doanh nghiệp, TS Đỗ Đức Dũng, Giám đốc bộ phận giải pháp phần mềm của Samsung R&D Center Việt Nam cho biết, sinh viên Việt Nam hiện nay có nhiều điểm mạnh đáng ghi nhận. Theo ông, lợi thế nổi bật nhất là năng lực tự học. Khi được giao bài toán, nhiều sinh viên có thể chủ động tìm tòi, nghiên cứu và đưa ra hướng giải quyết. Tuy nhiên, để trở thành “nhân tài toàn cầu”, sinh viên Việt Nam vẫn cần nâng cao năng lực nghiên cứu chuyên sâu và trình độ học thuật cao hơn. Doanh nghiệp không chỉ cần cử nhân giỏi mà còn cần đội ngũ thạc sĩ và tiến sĩ có khả năng dẫn dắt các dự án công nghệ phức tạp.
Cần tạo ra một môi trường nơi người tài được trao cơ hội
Ở góc độ chính sách và môi trường học thuật, GS David Trần, Đại học Massachusetts, Boston, Mỹ, đồng thời Phụ trách Chương trình Blockchain tại Viện Nghiên cứu Cao cấp về Toán; Phó Chủ tịch Hội đồng Viện công nghệ và kinh tế số, Đại học Bách khoa Hà Nội cho biết, sau khi sang Mỹ học tiến sĩ từ năm 1997 và có gần ba thập kỷ làm việc, khoảng 5 năm trở lại đây, ông bắt đầu trở về Việt Nam nhiều hơn để tham gia giảng dạy, kết nối học thuật và đóng góp vào các chương trình phát triển khoa học - công nghệ trong nước với mong muốn mang năng lượng mới, tư duy mới và những trải nghiệm học thuật tích lũy được ở nước ngoài trở về chia sẻ với đồng nghiệp, với người trẻ Việt Nam, đúng vào thời điểm đất nước đang bước vào giai đoạn bứt phá về khoa học công nghệ.
GS David Trần cho rằng, điều Việt Nam cần làm để thu hút và giữ chân nhân tài khoa học không chỉ là câu chuyện thu nhập mà cần tạo ra một môi trường, không gian cởi mở và được trao niềm tin, cơ hội. Chúng ta cần coi việc đầu tư cho các nhà khoa học là một trong những khoản đầu tư chiến lược cho tương lai quốc gia. Có thể không phải ai cũng đạt kỳ vọng, nhưng chỉ cần một vài người tạo ra những đóng góp đủ lớn để đưa Việt Nam ghi dấu trên bản đồ khoa học thế giới, đó đã là thành công rất đáng giá.
Cùng quan điểm này, ThS Tân Anh, Phụ trách Ban Phát triển nguồn nhân lực của Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia cho rằng, để thu hút nhân tài, Việt Nam cần tạo ra một môi trường nơi người tài được trao cơ hội dẫn dắt và tham gia giải quyết các bài toán lớn của đất nước. Theo bà, không nhất thiết nhân tài phải trở về hoàn toàn mới có thể cống hiến. Việt Nam hoàn toàn có thể tận dụng nguồn lực trí tuệ của cộng đồng người Việt toàn cầu thông qua nhiều hình thức linh hoạt như hợp tác dự án, tư vấn chuyên môn hoặc làm việc bán thời gian.
Theo TS Trần Nam Tú, Phó Cục trưởng Cục Khoa học, Công nghệ và Thông tin, Bộ GD&ĐT, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao đòi hỏi cách tiếp cận đa nguồn lực. Trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt, nhân lực chất lượng cao đã trở thành “tài nguyên chiến lược” của mỗi quốc gia. Tuy nhiên, ngân sách nhà nước không thể một mình gánh vác nhiệm vụ này. Giải pháp là huy động sự tham gia của doanh nghiệp, trường đại học và các tổ chức xã hội. Sự đồng hành này không chỉ giảm áp lực tài chính mà còn giúp gắn đào tạo với nhu cầu thực tiễn của thị trường lao động.
Theo dõi chúng tôi trên:
(PLM) - WHO đánh giá nguy cơ Ebola xâm nhập Việt Nam ở mức thấp, Bộ Y tế đã tổ chức họp khẩn, siết giám sát cửa khẩu và chuẩn bị kịch bản ứng phó trước diễn biến phức tạp tại Congo, Uganda.
(PLM) - Sáng ngày 23-5, Đoàn đại biểu Bộ Tư pháp do đồng chí Hoàng Thanh Tùng, Uỷ viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Tư pháp làm Trưởng đoàn và đoàn công tác gồm các thứ trưởng Nguyễn Thanh Tịnh, Đặng Hoàng Oanh, Nguyễn Thanh Tú, Mai Lương Khôi cùng các đơn vị trực thuộc bộ đã tới thăm, dâng hương hoa tại Khu di tích Quốc gia đặc biệt Tân Trào.
(PLM) - Đường đá cổ Pavi, là sợi dây kết nối lịch sử giữa tỉnh Lai Châu và Lào Cai, không chỉ là một lối đi, mà là một hành trình thức tỉnh tâm hồn. Được xây dựng từ năm 1920, dưới thời Pháp thuộc, đến nay, trải qua bao mưa nắng, con đường đá vẫn trơ gan cùng tuế nguyệt, rêu phong phủ kín, để rồi những năm gần đây, khi những tín đồ du lịch khám phá tình cờ "đánh thức", nó mới thực sự trở thành một huyền thoại du lịch. Theo dự kiến, giải leo núi “Bước chân trên mây” mùa 3 chinh phục cung đường “Con đường đá cổ Pa Vi” tại xã Sin Suối Hồ sẽ được Báo Pháp luật Việt Nam phối hợp với Sở Văn Hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lai Châu tổ chức vào cuối tháng 10 năm 2026.
(PLM) - Những video chỉ kéo dài vài chục giây đang dần trở thành hình thức giải trí quen thuộc của giới trẻ trên môi trường số. Tuy nhiên, phía sau cảm giác thư giãn tức thời ấy là nguy cơ suy giảm khả năng tập trung, lệ thuộc vào kích thích nhanh và thay đổi thói quen tiếp nhận thông tin mà nhiều người không hề nhận ra.
(PLM) - UBND TP. Hà Nội đang lấy ý kiến dự thảo Nghị quyết Quy định chính sách, biện pháp, tiêu chí, điều kiện thực hiện dự án cải tạo, chỉnh trang, tái thiết đô thị trên địa bàn Hà Nội.
(PLM) - Bộ Xây dựng vừa có báo cáo về phát triển nhà ở xã hội, triển khai thành lập, đưa vào hoạt động Quỹ nhà ở quốc gia và phát triển nhà ở cho thuê.
(PLM) - Tại dự thảo Nghị quyết cơ chế, chính sách về đầu tư, phát triển và hỗ trợ nhà ở trên địa bàn thành phố, Hà Nội đề xuất các cơ chế ưu đãi như quỹ đất, nguồn vốn, chủ trương đầu tư.
(PLM) - Hội thao Đặc công toàn quân 2026 sôi nổi tại Trường Sĩ quan Đặc công, quy tụ hơn 700 cán bộ, chiến sĩ tranh tài, lan tỏa tinh thần “Khỏe để bảo vệ Tổ quốc”, hun đúc bản lĩnh, ý chí quyết thắng người lính đặc công.
(PLM) - Theo Dự thảo nghị định hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Xây dựng mà Bộ Xây dựng đang trình Chính phủ, nhà ở riêng lẻ quy mô dưới 7 tầng có tổng diện tích sàn xây dựng dưới 500m2 sẽ được miễn phép xây dựng.
Sau 5 tháng triển khai đồng bộ các giải pháp xử lý “điểm nghẽn” về trật tự đô thị và ùn tắc giao thông, nhiều tuyến phố ở Thủ đô đã có những chuyển biến rõ nét. Bên cạnh việc siết chặt quản lý vỉa hè, lòng đường và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong giám sát, xử lý vi phạm của lực lương chức năng.
