Thủ tướng: Phòng không - không quân là tuyến đầu phòng thủ chiến lược, cần nghiên cứu xây dựng "Vòm Phòng không bền vững"

Thủ tướng Phạm Minh Chính đến dự lễ đón nhận danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân và kỷ niệm 62 năm ngày truyền thống Quân chủng Phòng không – Không quân - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Sáng 21/10, tại Hà Nội, đồng chí Phạm Minh Chính, Ủy viên Bộ Chính trị, Thủ tướng Chính phủ dự lễ đón nhận danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân và kỷ niệm 62 năm ngày truyền thống Quân chủng Phòng không – Không quân (22/10/1963 - 22/10/2025).

Cùng dự sự kiện có các đồng chí: Thượng tướng Nguyễn Trọng Nghĩa, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương; các đồng chí nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Bộ trưởng Bộ Quốc phòng: Đại tướng Phạm Văn Trà, Đại tướng Ngô Xuân Lịch; các đồng chí Ủy viên Trung ương Đảng: Thượng tướng Trần Quang Phương, Phó Chủ tịch Quốc hội; Đại tướng Nguyễn Tân Cương, Tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng; các đồng chí Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Bộ Quốc phòng, các bộ, ngành, cơ quan Trung ương và địa phương; các đồng chí lão thành cách mạng, Mẹ Việt Nam anh hùng, Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.

Tổng Bí thư Tô Lâm, Chủ tịch nước Lương Cường gửi lẵng hoa chúc mừng.

Thủ tướng Phạm Minh Chính với lãnh đạo Bộ Quốc phòng, Quân chủng Phòng không - Không quân tham dự buổi lễ - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Thực hiện Sắc lệnh của Chủ tịch Hồ Chí Minh, ngày 22/10/1963, Đại tướng Võ Nguyên Giáp, Tổng Tư lệnh Quân đội nhân dân Việt Nam đã ký Quyết định thành lập Quân chủng Phòng không - Không quân. Đây là sự kiện lịch sử quan trọng, đánh dấu bước phát triển vượt bậc của Quân đội ta và ngày 22/10 trở thành ngày truyền thống Quân chủng Phòng không – Không quân.

Với những thành tích và chiến công đặc biệt xuất sắc trong xây dựng, chiến đấu và phát triển, Quân chủng Phòng không - Không quân đã được Đảng, Nhà nước tặng nhiều phần thưởng cao quý, 147 lượt tập thể, 150 lượt cá nhân được tuyên dương danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, Anh hùng Lao động; cùng hàng nghìn huân, huy chương các loại tặng cho các tập thể và cá nhân. Quân chủng vinh dự 17 lần được Bác Hồ đến thăm và các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước đến thăm nhiều lần. Quân chủng có 7.429 liệt sĩ, 10.120 đồng chí thương bệnh binh, còn sống khoảng 3.000 đồng chí, trong đó có 17 đồng chí đang công tác tại Quân chủng.

Tại buổi lễ, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước trao danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân tặng Quân chủng Phòng không – Không quân vì những thành tích xuất sắc đột xuất.

Thủ tướng Phạm Minh Chính và các đại biểu thực hiện nghi lễ chào cờ - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Những chiến thắng tạo bước ngoặt chiến lược xoay chuyển cục diện chiến tranh, cục diện cách mạng

Phát biểu tại sự kiện, thay mặt đồng chí Tô Lâm, Tổng Bí thư, Bí thư Quân ủy Trung ương và lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Thủ tướng Phạm Minh Chính gửi tới các đại biểu, các lão thành cách mạng, Mẹ Việt Nam Anh hùng, Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, các tướng lĩnh, cán bộ, chiến sĩ, các đồng chí thương binh, bệnh binh, thân nhân liệt sĩ của Quân chủng Phòng không - Không quân lời chào trân trọng, lời thăm hỏi ân tình và lời chúc mừng tốt đẹp nhất.

"Trong giờ phút thiêng liêng, trang trọng này, chúng ta thành kính tưởng nhớ và bày tỏ lòng biết ơn vô hạn đối với Chủ tịch Hồ Chí Minh - Lãnh tụ thiên tài, Người thầy của cách mạng Việt Nam, Anh hùng giải phóng dân tộc, Danh nhân văn hoá thế giới, Người Cha thân yêu của lực lượng vũ trang nhân dân, Người đã "làm rạng rỡ dân tộc ta, nhân dân ta và non sông đất nước ta".

"Chúng ta kính cẩn nghiêng mình tri ân và mãi mãi khắc ghi sự hy sinh anh dũng của biết bao anh hùng liệt sĩ, các thế hệ cán bộ, chiến sĩ lực lượng vũ trang Quân đội nhân dân, trong đó có Quân chủng Phòng không - Không quân, vì nền độc lập, tự do của dân tộc, vì cuộc sống ấm no, hạnh phúc của nhân dân", Thủ tướng Phạm Minh Chính phát biểu.

Các đại biểu dự buổi lễ - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Thủ tướng Phạm Minh Chính nêu rõ, trong suốt lịch sử 81 năm qua kể từ khi Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập Đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân - tổ chức tiền thân của Quân đội nhân dân Việt Nam anh hùng; dưới sự lãnh đạo, giáo dục, rèn luyện của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh kính yêu, được sự yêu thương, đùm bọc của nhân dân, Quân đội ta đã phát triển, trưởng thành vượt bậc, là đội quân "đã ra quân là chiến thắng", viết nên những trang sử hào hùng và oanh liệt trong lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc.

Trong thời bình, Quân đội ta là trụ cột vững chắc, kiên cường bảo vệ chủ quyền, lãnh thổ thiêng liêng của Tổ quốc; nỗ lực công tác, lao động sản xuất, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ quân sự, quốc phòng; thực sự là "điểm tựa" vững chắc của nhân dân trong những lúc nguy nan, gian khó; tiếp tục khẳng định truyền thống hào hùng "Quân đội ta từ nhân dân mà ra, vì nhân dân phục vụ".

Truyền thống anh hùng, những chiến công to lớn có ý nghĩa quan trọng đối với sự nghiệp cách mạng, công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc của Quân đội có sự đóng góp của Quân chủng Phòng không - Không quân - là một trong ba quân chủng chủ lực của Quân đội nhân dân Việt Nam anh hùng. Là đội quân chiến đấu, đội quân công tác, đội quân lao động sản xuất, Quân chủng đã góp phần phát triển nghệ thuật chiến tranh nhân dân, "lấy yếu đánh mạnh, lấy ít địch nhiều".

Thủ tướng Phạm Minh Chính khẳng định, Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đặc biệt quan tâm đến việc xây dựng lực lượng phòng không, không quân, thể hiện tư duy chuẩn bị từ sớm, từ xa, chủ động, không để bị động, bất ngờ trước các cuộc tấn công chiến lược đường không của đối phương.

Trải qua 62 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành, Quân chủng Phòng không - Không quân đã viết nên những trang sử vàng của lòng quả cảm, trí tuệ, bản lĩnh Việt Nam, với những chiến công có ý nghĩa lịch sử, chiến lược, góp phần xoay chuyển cục diện cách mạng của đất nước ta.

Thủ tướng Phạm Minh Chính gắn huy hiệu Danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân lên Quân kỳ Quyết thắng của Quân chủng Phòng không - Không quân - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ, Trung đoàn Pháo cao xạ 367 non trẻ bằng hoả lực phòng không bắn rơi hàng chục máy bay của địch, cắt đứt cầu hàng không, góp phần cô lập, tạo thuận lợi cho bộ binh bao vây, áp sát, tiêu diệt hoàn toàn cứ điểm, lập nên Chiến thắng Điện Biên Phủ "lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu".

Ngày 5/8/1964, trong trận đầu ra quân, các đơn vị của Quân chủng đã lập nên chiến thắng rực rỡ, bắn rơi 8 máy bay, mở đầu truyền thống "Đánh thắng trận đầu", củng cố niềm tin "Dám đánh - Biết đánh - Quyết thắng" trước không quân hiện đại bậc nhất thế giới.

Tiếp đó, tháng 4/1965, trong cuộc chiến với lực lượng lớn Không quân Mỹ đánh phá cầu Hàm Rồng - huyết mạch giao thông chiến lược, những người lính Phòng không - Không quân đã bắn rơi 47 máy bay địch, chứng minh khả năng đánh bại không quân Mỹ.

Đỉnh cao là trận quyết chiến chiến lược vĩ đại trên không - "Trận Điện Biên Phủ trên không", trong 12 ngày đêm, quân và dân, mà nòng cốt là lực lượng Phòng không - Không quân đã lập chiến thắng huyền thoại bắn rơi 81 máy bay Mỹ, trong đó có 34 pháo đài bay B-52, tạo bước ngoặt chiến lược xoay chuyển cục diện chiến tranh, buộc Mỹ phải nối lại đàm phán, ký Hiệp định Paris rút quân khỏi Việt Nam, tạo bước ngoặt chiến lược cho giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.

Thủ tướng Phạm Minh Chính trao Danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân cho Quân chủng Phòng không – Không quân - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Trong chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, Quân chủng vừa là lực lượng chủ lực, nòng cốt, vừa là lực lượng hỗ trợ đắc lực, hiệu quả cho quân và dân ta "đánh cho Mỹ cút, đánh cho ngụy nhào", giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.

Thủ tướng Phạm Minh Chính khẳng định: Những chiến thắng tiêu biểu đó cùng vô vàn các chiến thắng khác đã khẳng định trí tuệ và bản lĩnh Việt Nam, thể hiện nghệ thuật tác chiến độc đáo, sáng tạo của lực lượng Phòng không - Không quân, góp phần làm rạng rỡ truyền thống vẻ vang của Quân đội nhân dân Việt Nam anh hùng và dân tộc Việt Nam anh hùng.

Dù đất nước hòa bình, nhưng những người chiến sĩ Phòng không - Không quân vẫn không ngơi nghỉ, ngày đêm lặng thầm canh giữ biển trời thiêng liêng của Tổ quốc. Mỗi tín hiệu radar, mỗi chuyến bay tuần tra là mệnh lệnh danh dự, là lời thề sắt son "Bầu trời Tổ quốc không bị xâm phạm". Đồng thời, luôn xung kích trong khắc phục hậu quả thiên tai, dịch bệnh, tìm kiếm, cứu hộ, cứu nạn, phát triển kinh tế - xã hội...; mang lại cuộc sống ấm no, hạnh phúc cho nhân dân, đóng góp quan trọng vào những thành tựu phát triển của đất nước những năm qua.

Trong 62 năm qua, Quân chủng Phòng không - Không quân đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao, tô thắm thêm phẩm chất tốt đẹp của "Bộ đội Cụ Hồ", tạo nên những giá trị quý báu, truyền thống vẻ vang: "Trung thành vô hạn, quyết chiến quyết thắng"; "Hiệp đồng chặt chẽ, mưu trí dũng cảm"; "Tự lực, tự cường, làm chủ bầu trời Tổ quốc".

Thủ tướng Phạm Minh Chính đánh giá cao và nhiệt liệt biểu dương những chiến công, thành tích mà các thế hệ cán bộ, chiến sĩ Quân chủng đã đạt được trong 62 năm qua - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Với nhiều thành tích, chiến công xuất sắc, hàng trăm tập thể và cá nhân lực lượng Phòng không - Không quân đã được tuyên dương danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân và nhiều phần thưởng cao quý khác.

Thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Thủ tướng Phạm Minh Chính đánh giá cao, và nhiệt liệt biểu dương những chiến công, thành tích mà các thế hệ cán bộ, chiến sĩ Quân chủng đã đạt được trong 62 năm qua; nhiệt liệt chúc mừng Quân chủng được đón nhận Danh hiệu cao quý Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, phần thưởng cao quý của Đảng và Nhà nước trao tặng.

Phòng không - không quân trở thành tuyến đầu của phòng thủ chiến lược quốc gia

Theo Thủ tướng, trong giai đoạn tới, tình hình thế giới và khu vực diễn biến nhanh, phức tạp, khó dự báo; gia tăng nguy cơ xung đột, chiến tranh. Chiến tranh hiện đại có xu hướng ứng dụng công nghệ cao, vũ khí thông minh, phương tiện bay không người lái, tác chiến điện tử, không gian mạng... Đặc biệt, các cuộc chiến tranh gần đây cho thấy, tấn công đường không, tên lửa luôn là mũi đột kích chủ yếu, vì vậy, phòng không - không quân trở thành tuyến đầu của phòng thủ chiến lược quốc gia.

Bối cảnh đó đặt ra nhiệm vụ ngày càng khó khăn, thách thức và nặng nề hơn đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, trong đó bảo vệ vững chắc vùng trời, vùng biển là trọng yếu. Thủ tướng đề nghị Quân chủng Phòng không - Không quân tiếp tục phát huy truyền thống "trung với Đảng, hiếu với dân", phục vụ đắc lực cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa, nắm chắc tình hình, giữ vững chủ động chiến lược, không để bị động bất ngờ trên không và các mặt trận khác; tiên phong, gương mẫu đi đầu trong ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và hiện đại hóa lực lượng; xây dựng và phát triển lực lượng với tinh thần "ba không": Không chủ quan, lơ là, mất cảnh giác, không tự mãn, thỏa mãn, không sợ bất cứ kẻ thù nào, đã ra quân là chiến thắng.

Thiếu tướng Vũ Hồng Sơn, Tư lệnh Quân chủng Phòng không - Không quân phát biểu tại Lễ kỷ niệm - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Thủ tướng đề nghị Quân chủng thực hiện tốt một số nhiệm vụ sau:

Thứ nhất, xây dựng Quân chủng cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, đáp ứng nhiệm vụ trong mọi tình huống.

Quân chủng phải không ngừng đổi mới tư duy chiến lược, nâng cao năng lực sẵn sàng chiến đấu, bảo vệ vững chắc Tổ quốc "từ sớm, từ xa" theo tinh thần Nghị quyết số 44 ngày 24/11/2023 của Ban Chấp hành Trung ương khóa XIII về "Chiến lược bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới" và các nghị quyết về Chiến lược Quốc phòng, Chiến lược Quân sự.

Xây dựng Đảng bộ Quân chủng trong sạch, vững mạnh, tiêu biểu; nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức đảng, đảng viên; giữ gìn sự đoàn kết thống nhất trong Đảng bộ và Quân chủng.

Chú trọng xây dựng lực lượng thật sự mạnh về con người, xây dựng đội ngũ cán bộ các cấp có bản lĩnh chính trị, năng lực thực tế và trình độ chuyên môn cao. Phát huy các giá trị truyền thống trở thành sức mạnh nội sinh, là động lực để xây dựng Quân chủng cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại. Có chính sách thu hút, đào tạo, trọng dụng nhân tài, nhất là nhân sự kỹ thuật, công nghệ cao.

Thủ tướng đề nghị Quân chủng tiếp tục phát huy truyền thống "trung với Đảng, hiếu với dân", phục vụ đắc lực cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Thứ hai, tiếp tục làm tốt công tác nắm tình hình, tham mưu chiến lược về quân sự, quốc phòng và nhiệm vụ chiến đấu bảo vệ Tổ quốc.

Tiếp tục tham mưu với Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng có kế sách trong xây dựng các lực lượng phòng không nhân dân, không quân toàn quân, tạo thành thế trận vững mạnh, rộng khắp. Phát huy vai trò là lực lượng nòng cốt trên mặt trận đối không, luôn sẵn sàng chiến đấu và chiến đấu thắng lợi với bất cứ cuộc chiến tranh xâm lược nào của kẻ địch.

Tiếp tục nghiên cứu tổng kết bài học kinh nghiệm từ thực tiễn các cuộc chiến tranh bảo vệ Tổ quốc và kinh nghiệm trong các cuộc chiến tranh trên thế giới gần đây, nhất là trong các chiến dịch phòng không lớn để vận dụng trong điều kiện mới. Chú trọng nghiên cứu, tổng kết lý luận quân sự, nghệ thuật quân sự, kinh nghiệm thực tiễn chiến đấu, phát triển cách đánh, tác chiến, đặc biệt là trong bảo vệ chủ quyền biển đảo; ứng phó với chiến tranh công nghệ cao.

Thứ ba, đột phá phát triển, ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số, nâng cao năng lực chiến đấu và quản lý; củng cố và đột phá về công nghiệp quốc phòng.

Đẩy mạnh hiện đại hóa, tăng cường năng lực tự chủ công nghệ; nghiên cứu, sản xuất, chế tạo, trang bị và làm chủ vũ khí công nghệ cao, hiện đại; sửa chữa, cải tiến, đổi mới trang thiết bị, sản xuất phụ tùng, linh kiện thay thế. Đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, trí tuệ nhân tạo, số hóa trong quản lý và tác chiến; tích hợp đồng bộ các hệ thống vũ khí, trang bị trong toàn quân. Nghiên cứu, đề xuất với Đảng, Nhà nước, Quân đội mua sắm, bổ sung vũ khí trang bị kỹ thuật hiện đại, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ và phù hợp điều kiện kinh tế đất nước.

Thứ tư, quản lý, kiểm soát và bảo vệ vững chắc không phận quốc gia.

Giám sát và kiểm soát chặt chẽ mọi hoạt động bay của máy bay dân sự, quân sự, trong nước và nước ngoài; bảo vệ an toàn cho các trung tâm chính trị, kinh tế, quốc phòng; trong đó tập trung nghiên cứu xây dựng Đề án "Vòm Phòng không bền vững". Giúp duy trì an ninh, trật tự trên không, điều hành bay an toàn, tạo điều kiện cho các hoạt động kinh tế, du lịch và giao thương quốc tế diễn ra an toàn và thông suốt.

Thứ năm, tiếp tục chú trọng và làm tốt chức năng đội quân công tác, đội quân lao động sản xuất.

Tích cực tham gia, góp phần xây dựng công nghiệp hàng không quốc gia tự chủ, hiện đại; phát triển hạ tầng và dịch vụ hàng không dân sự, tham gia chuỗi cung ứng kỹ thuật hàng không. Đẩy mạnh nghiên cứu, ứng dụng, chuyển giao công nghệ; đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao lĩnh vực hàng không. Nâng cao hiệu quả hoạt động của các doanh nghiệp quốc phòng.

Quan tâm cải thiện đời sống, vật chất tinh thần cho cán bộ, chiến sĩ; chăm lo, thực hiện tốt chính sách quân đội, hậu phương quân đội; công tác đền ơn đáp nghĩa. Tiếp tục làm tốt công tác khắc phục hậu quả thiên tai, tìm kiếm cứu hộ cứu nạn, xóa đói giảm nghèo, là một trong những nhiệm vụ quan trọng, thường xuyên và mang tính nhân đạo của Quân chủng Phòng không - Không quân.

Thứ sáu, tăng cường và nâng cao hiệu quả công tác đối ngoại quốc phòng.

Thủ tướng Phạm Minh Chính và các đại biểu dự Lễ kỷ niệm - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Người đứng đầu Chính phủ nhấn mạnh: Lịch sử 62 năm hào hùng, vẻ vang là giá trị tinh thần to lớn, là nguồn sức mạnh vô song để Quân chủng Phòng không - Không quân tiếp tục là "Lá chắn thép" bảo vệ bầu trời Tổ quốc thiêng liêng và thiết lập thế trận phòng thủ chiến lược quốc gia; thể hiện ý chí, bản lĩnh và trí tuệ Việt Nam trong thời đại mới.

Chúng ta mong đợi và tin tưởng, dưới sự lãnh đạo của Đảng, trực tiếp là Quân uỷ Trung ương, Bộ Quốc phòng, toàn thể cán bộ, tướng lĩnh, sĩ quan và chiến sĩ Quân chủng Phòng không - Không quân tiếp tục nỗ lực phấn đấu, vượt qua mọi khó khăn, thử thách, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao, có nhiều chiến công, thành tích cao hơn, đóng góp to lớn hơn cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, mãi mãi xứng đáng với niềm tin yêu của Đảng, Nhà nước và nhân dân ta, với danh hiệu "Bộ đội Cụ Hồ", viết tiếp trang sử vẻ vang của Quân đội nhân dân Việt Nam anh hùng "Quân đội ta trung với Đảng, hiếu với dân, sẵn sàng chiến đấu, hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, vì chủ nghĩa xã hội. Nhiệm vụ nào cũng hoàn thành, khó khăn nào cũng vượt qua, kẻ thù nào cũng đánh thắng", "đã ra quân là chiến thắng".