Thúc đẩy chuyển đổi số, ứng dụng AI để phát triển nhanh và bền vững du lịch Việt Nam

Năm 2025, du lịch quốc tế đã cơ bản phục hồi về mức trước đại dịch, du lịch Việt Nam cũng tiếp tục tăng trưởng mạnh, đón khoảng 21,2 triệu lượt khách quốc tế, phục vụ khoảng 137 triệu lượt khách nội địa, tổng thu từ du lịch đạt khoảng 1 triệu tỷ đồng. Kết quả đó cho thấy sức phục hồi tích cực của ngành.

Song, Phó Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia - ông Phạm Văn Thủy cho rằng sự phát triển nhanh cũng đặt ra nhiều thách thức, áp lực lên hạ tầng, môi trường, chất lượng dịch vụ và năng lực quản trị.

“Trong bối cảnh đó, việc ứng dụng khoa học công nghệ, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo (AI), không còn là lựa chọn mà đã trở thành yêu cầu tất yếu để ngành du lịch phát triển theo hướng hiện đại, nhanh và bền vững. Chúng ta đang sống trong kỷ nguyên mà AI không còn là một khái niệm xa vời trong các bộ phim viễn tưởng, mà đã trở thành ‘trợ lý đắc lực’ hiện diện trong mọi khâu của chuỗi giá trị du lịch.

Từ việc phân tích hành vi để cá nhân hóa trải nghiệm của du khách, tối ưu hóa quy trình vận hành thông qua hệ thống tự động, cho đến việc dự báo xu hướng thị trường với độ chính xác cao. Có thể nói, AI đang kiến tạo lại phương thức vận hành và phát triển của ngành du lịch” - ông Phạm Văn Thủy nhận định.

Theo Chủ tịch Hiệp hội Việt Nam Vũ Thế Bình, đối với ngành du lịch, AI mở ra nhiều khả năng mới: phân tích xu hướng thị trường, cá nhân hóa sản phẩm, tối ưu hoạt động xúc tiến quảng bá, nâng cao chất lượng phục vụ, hỗ trợ quản trị doanh thu, dự báo dòng khách, điều tiết tải lượng tại điểm đến, tăng cường chăm sóc khách hàng và từng bước hình thành hệ sinh thái du lịch thông minh.

Quan trọng hơn, nếu được định hướng đúng, chuyển đổi số và AI không chỉ phục vụ mục tiêu tăng trưởng, mà còn góp phần bảo vệ tài nguyên, tiết kiệm năng lượng, giảm chi phí, giảm phát thải và nâng cao hiệu quả quản lý điểm đến theo hướng bền vững.

“Tuy nhiên, cũng cần thẳng thắn nhìn nhận quá trình chuyển đổi số của du lịch Việt Nam vẫn còn không ít khó khăn. Dữ liệu còn phân tán; khả năng kết nối, chia sẻ và khai thác dữ liệu còn hạn chế; năng lực số giữa các doanh nghiệp chưa đồng đều; đa số doanh nghiệp du lịch là doanh nghiệp nhỏ và vừa nên nguồn lực đầu tư cho công nghệ còn mỏng. Trong khi đó, nhân lực vừa hiểu du lịch, vừa có năng lực công nghệ, dữ liệu và AI hiện vẫn còn thiếu” - ông Bình chia sẻ.

Không chỉ giúp nâng cao trải nghiệm du khách, AI còn hỗ trợ hiệu quả công tác quản lý điểm đến, điều tiết dòng khách, giảm áp lực lên hạ tầng và tài nguyên, đồng thời góp phần thúc đẩy phát triển du lịch theo hướng xanh và có trách nhiệm.

Theo ông Lương Thanh Nam - Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Giải pháp Khách sạn Việt, để triển khai công nghệ hiệu quả, ngành du lịch cần giải quyết bài toán về dữ liệu, nguồn lực và đặc biệt là phát triển nguồn nhân lực có kỹ năng số: "Hầu hết các doanh nghiệp du lịch của Việt Nam đều là các doanh nghiệp vừa và nhỏ nên mặc dù biết công nghệ rất quan trọng nhưng quá trình triển khai như thế nào cho hiệu quả cũng quan trọng không kém.

Đầu tiên các doanh nghiệp cần bắt đầu bằng bước đánh giá hiện trạng doanh nghiệp của mình, trong đó có 3 tiêu chí cần đánh giá. Đầu tiên là yếu tố về nguồn nhân lực. Thứ hai là hạ tầng công nghệ và thứ 3 là ngân sách sẵn sàng đầu tư cho công nghệ ở mức độ nào. Từ đó sẽ lựa chọn chiến lược để phát triển công nghệ. Họ sẵn sàng đi thẳng vào công nghệ cao hay đi tuần tự từng bước".

Theo các chuyên gia, để AI thực sự trở thành động lực phát triển, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa Nhà nước, doanh nghiệp và các tổ chức liên quan; đồng thời đẩy mạnh đào tạo nguồn nhân lực, hoàn thiện cơ chế chính sách và tăng cường kết nối hệ sinh thái du lịch thông minh.

Phó Cục trưởng Phạm Văn Thủy khẳng định Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam sẽ tiếp tục nghiên cứu, đề xuất và hoàn thiện các cơ chế, chính sách nhằm hỗ trợ doanh nghiệp và địa phương trong quá trình chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và ứng dụng AI, phối hợp chặt chẽ với Hiệp hội Du lịch Việt Nam và các địa phương.

“Tuy nhiên, tôi cũng muốn lưu ý rằng công nghệ là công cụ, nhưng con người và lòng hiếu khách mới là linh hồn của du lịch. AI có thể giúp chúng ta làm việc hiệu quả hơn, nhưng sự chân thành, nụ cười của người làm du lịch Việt Nam vẫn là giá trị cốt lõi không gì thay thế được” - ông Phạm Văn Thủy nhấn mạnh