Thứ tư 14/10/2026 13:55
Email: [email protected]
Các nhà khoa học tại Tân Cương (Trung Quốc) vừa tạo ra loại tinh thể đầu tiên trên thế giới có thể phát ra tia cực tím cần thiết cho đồng hồ hạt nhân thorium trong tương lai. Công nghệ này có thể giúp điều hướng tàu ngầm và tàu vũ trụ ở những khu vực không có sóng GPS.
Hợp chất mới này có thể đẩy ánh sáng laser đạt đến bước sóng kỷ lục là 145,2 nanomet. Đây là mức bước sóng đủ ngắn để đáp ứng yêu cầu khắt khe của những chiếc đồng hồ di động siêu chính xác đang được phát triển tại Mỹ, Trung Quốc và nhiều quốc gia khác.
Thành tựu này đã xô đổ các kỷ lục trước đó do một loại tinh thể được Trung Quốc phát triển vào thập niên 1990 thiết lập. Loại tinh thể cũ từng thống trị lĩnh vực này trong thời gian dài nhưng chỉ đạt mức 150 nanomet, chưa chạm tới mục tiêu 148,3 nanomet cần thiết cho đồng hồ hạt nhân.
Đội ngũ nghiên cứu do chuyên gia Pan Shilie dẫn đầu tại Viện Vật lý và Hóa học Kỹ thuật Tân Cương nhận định, công trình này mang đến một phương pháp mới để thiết kế các vật liệu cực tím thế hệ tiếp theo, qua đó mở đường cho việc phát triển đồng hồ hạt nhân thorium-229 trong thực tế.
Khác với đồng hồ nguyên tử thông thường, đồng hồ hạt nhân đo thời gian dựa trên các dao động bên trong hạt nhân. Do hạt nhân ít bị ảnh hưởng bởi môi trường xung quanh, loại đồng hồ này mang lại độ chính xác cao hơn rất nhiều. Điều này cho phép điều hướng ở những nơi sóng định vị không thể hoạt động như dưới đáy biển sâu hay ngoài không gian xa xôi.
Giống như các loại đồng hồ tiên tiến khác, hệ thống này sử dụng nguyên tử thorium, một tia laser để thăm dò và một máy dò để ghi nhận tín hiệu. Tia laser phải được điều chỉnh ở một bước sóng cực kỳ chuẩn xác để kích hoạt hạt nhân hoạt động.
Việc tạo ra bước sóng cực tím chính xác đó từng là một trong những thách thức lớn nhất. Trước đây, các nhà khoa học phải xây dựng những hệ thống laser cồng kềnh trong phòng thí nghiệm, hoặc dùng những tinh thể đặc biệt đóng vai trò như một viên đá ma thuật để chuyển đổi ánh sáng laser thông thường thành dạng ánh sáng phù hợp.
Tuy nhiên, việc tìm ra viên đá này rất khó khăn vì vật liệu phải đáp ứng nhiều yêu cầu khắt khe cùng lúc: vừa phải cho phép ánh sáng cực tím đi qua, vừa phải bẻ cong ánh sáng theo đúng hướng và chuyển đổi năng lượng thật hiệu quả. Những đặc tính này hiếm khi xuất hiện cùng nhau trong một tinh thể duy nhất.
Để giải quyết vấn đề, nhóm nghiên cứu tại Tân Cương đã áp dụng chiến lược thiết kế có mục tiêu, điều chỉnh các thành phần hóa học của tinh thể để cân bằng những yêu cầu trái ngược nhau. Nhờ đó, họ đã tạo ra các cấu trúc mới có khả năng đạt được những bước sóng ngắn hơn.
Một trong những tinh thể mới đã thể hiện sự vượt trội khi đạt mức 145,2 nanomet với hiệu suất chuyển đổi cao gấp nhiều lần so với các vật liệu tiêu chuẩn. Điều này đồng nghĩa với việc lượng ánh sáng laser đầu vào được chuyển hóa thành ánh sáng cực tím dồi dào hơn, giúp hệ thống hoạt động hiệu quả và dễ sử dụng hơn.
Nhà nghiên cứu Yang Zhihua, đồng tác giả của dự án chia sẻ với truyền thông rằng công trình này cung cấp một phương pháp thiết kế bài bản hơn, đưa lĩnh vực này vượt qua giai đoạn chỉ biết thử nghiệm và sửa lỗi.
Nếu vật liệu này có thể được sản xuất hàng loạt với độ tin cậy cao, nó sẽ giúp thu nhỏ các hệ thống đồng hồ hạt nhân từ những dàn máy cồng kềnh thành các thiết bị siêu nhỏ gọn trong tương lai.
Theo dõi chúng tôi trên:
(PLM) - Cảnh báo sức khỏe trên bao bì thuốc lá liệu còn đủ mạnh? Tọa đàm của Báo Pháp luật Việt Nam sẽ phân tích bằng chứng, so sánh quốc tế và những điểm cần sửa trong Luật để bảo vệ sức khỏe cộng đồng.
PLM - Gầm rú động cơ, bốc đầu xe máy, lạng lách, đánh võng giữa đường phố lúc rạng sáng... Khu vực sân vận động Quốc gia Mỹ Đình hiện đang trở thành điểm nóng về trật tự, an toàn giao thông khi xuất hiện hàng trăm thanh niên tụ tập, điều khiển xe máy với những màn biểu diễn nguy hiểm, bất chấp nguy cơ mất an toàn giao thông, đe dọa trực tiếp đến người đi đường.
Văn Phước - Mai Lan
(PLM) - Ngày 9/10, tại tỉnh Gia Lai, Chi bộ Văn phòng đại diện (VPĐD) Báo Pháp luật Việt Nam tại TP Đà Nẵng và Chi bộ VPĐD tại Gia Lai tổ chức sinh hoạt chuyên đề năm 2026 với chủ đề: “Đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh trong giai đoạn phát triển mới". Đồng chí Trần Ngọc Hà, Ủy viên Ban chấp hành Đảng bộ, Phó Tổng biên tập Báo Pháp luật Việt Nam, dự và chỉ đạo buổi sinh hoạt.
Thiên Ý - Nguyễn Khánh - Sơn Long
(VPL) - Hai cầu vượt tại các nút giao Láng Hạ - Giảng Võ và Nguyễn Chí Thanh thuộc dự án đường Vành đai 1 đoạn Hoàng Cầu - Voi Phục đang được đẩy nhanh thi công, phấn đấu hoàn thành và đưa vào khai thác trước ngày 31/12/2026.
Nguyễn Thơ
Vừa qua, Báo PLVN nhận được Đơn kiến nghị của người dân sinh sống tại Tổ 2 Duyên Hải, phường Lào Cai, tỉnh Lào Cai về thực trạng mà các hộ dân này đang phải “đối mặt” - cứ mưa lớn là khu dân cư này sẽ có nguy cơ ngập úng cục bộ, khiến sinh hoạt của các gia đình bị đảo lộn, tài sản bị hư hỏng, thiệt hại. Nguyên nhân dẫn đến thực trạng trên, ý kiến phản ánh của người dân cho rằng một phần xuất phát từ xây dựng lấn chiếm, làm thu hẹp lòng suối, gây cản trở việc lưu thông dòng chảy suối Cầu Sập. Đặc biệt, sự việc đã lặp đi lặp lại trong nhiều năm gây tâm lý bất an cho người dân khi có dự báo mưa.
PLM - Chiều ngày 3/10/2026, tại Bản du lịch cộng đồng Sin Suối Hồ (xã Sin Suối Hồ, tỉnh Lai Châu), Báo Pháp luật Việt Nam phối hợp cùng Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VH-TT&DL) tỉnh Lai Châu tổ chức Hội thảo “Giải pháp đẩy mạnh xây dựng sản phẩm du lịch đặc trưng cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi trên địa bàn tỉnh Lai Châu”.
(PLM) - Bước chân trên mây mùa 3 khép lại thành công trên cung đá cổ Pavi, tôn vinh vẻ đẹp kỳ vĩ và bản sắc Lai Châu, quy tụ đông đảo nhà báo, VĐV, cùng những màn tranh tài ấn tượng và cảm xúc.
(PLM) - Sáng 4/10, trong không khí háo hức và phấn khởi, hơn 100 nhà báo, phóng viên từ nhiều cơ quan báo chí trên cả nước đã có mặt tại xã Sin Suối Hồ, tỉnh Lai Châu, sẵn sàng bước vào hành trình chinh phục con đường đá cổ Pavi trong khuôn khổ Giải “Bước chân trên mây - Chinh phục con đường đá cổ Pavi năm 2026”.
(PLM) - Lần thứ ba "Bước chân trên mây" được tổ chức, tiếp tục mang đến cho các vận động viên cơ hội thử sức trên những cung đường đặc trưng của vùng cao Lai Châu. Năm nay, giải diễn ra tại bản Sin Suối Hồ - các vận động viên có cơ hội trải nghiệm nét văn hoá đặc sắc nơi đây. Hơn 100 nhà báo cùng 400 vận động viên tự do đã có mặt sẵn sàng ghi lại những khoảnh khắc đẹp tại giải leo núi “Bước chân trên mây” mùa 3.
PLM -Trước thềm Giải leo núi “Bước chân trên mây – Chinh phục con đường đá cổ Pavi năm 2026” vào ngày 4/10, hơn 100 nhà báo, phóng viên từ khắp mọi miền Tổ quốc đã có hành trình khảo sát thực địa đầy ấn tượng qua các điểm đến du lịch trọng điểm của tỉnh Lai Châu. Từ đỉnh đèo Ô Quy Hồ lộng gió, bản du lịch cộng đồng Lao Chải xanh sạch đến vườn sâm quý dưới tán rừng Khun Há, chuyến đi không chỉ mở ra góc nhìn toàn diện về tiềm năng du lịch của Lai Châu mà còn đong đầy "chất liệu sống" cho những nhà báo chắp bút, sáng tạo nội dung về quê hương, tổ quốc.
