Tuyệt đối không dốc ngược trẻ đuối nước

Bệnh viện Nhi Trung ương cho biết, mặc dù đã được cảnh báo nhiều lần, tuy nhiên tình trạng sơ cứu sai, đặc biệt là dốc ngược trẻ sau đuối nước vẫn tiếp tục xảy ra, gây hậu quả nghiêm trọng.

Bệnh viện mới tiếp nhận 3 ca đuối nước nặng, trong đó chỉ có một trẻ được sơ cứu đúng cách, tiên lượng khả quan. Các trường hợp còn lại đều nguy kịch do không được thổi ngạt, ép tim kịp thời.

Trường hợp thứ nhất là bé trai 6 tuổi, bị ngã xuống sông khi đang chơi đùa cùng bạn. Sau khi được gia đình phát hiện và đưa lên bờ, thay vì được cấp cứu ép tim, thổi ngạt đúng cách thì trẻ lại bị bế chạy vòng quanh. Sau đó trẻ được đưa tới cơ sở y tế tại địa phương, được tiến hành cấp cứu ngừng tim đúng cách bằng ép tim và thổi ngạt kết hợp tiêm adrenalin. Sau khi có nhịp tim trở lại trẻ được chuyển lên Bệnh viện Nhi Trung ương. Mặc dù đã được hồi sức tích cực nhưng hiện trẻ vẫn đang trong tình trạng nguy kịch.

Trường hợp thứ hai là trẻ nam 13 tuổi, bị đuối nước khi xuống ao nhặt quả cầu lông. Do không biết bơi, trẻ nhanh chóng bị đuối nước. Người dân phát hiện và đưa lên bờ nhưng cũng không được cấp cứu đúng cách, trẻ bị vác dốc ngược và chạy vòng quanh. Sau một khoảng thời gian, tình trạng không cải thiện thì trẻ mới được tiến hành cấp cứu ép tim, thổi ngạt. Tuy nhiên, do thời gian ngừng tuần hoàn kéo dài hơn 30 phút, trẻ nhập viện trong tình trạng hôn mê sâu, có nguy cơ chết não, tiên lượng rất xấu dù đã được hồi sức tích cực.

Trường hợp thứ ba là bé trai 20 tháng tuổi, bị rơi xuống mương nước gần nhà. Sau khoảng 6 phút, trẻ được gia đình phát hiện và vớt trẻ lên trong tình trạng ngừng thở, tím tái. Ngay lập tức, trẻ được tiến hành cấp cứu ép tim thổi ngạt (không vác dốc ngược). Sau khoảng vài phút cấp cứu thì trẻ hồng hào trở lại, trẻ được đưa đến cơ sở y tế gần nhất rồi chuyển lên Bệnh viện Nhi Trung ương. Hiện tại, trẻ cũng đang được tiến hành hồi sức tích cực với tiên lượng bệnh khả quan.

Theo ThS.BS Nguyễn Văn Thắng – Khoa Điều trị tích cực Nội khoa (Bệnh viện Nhi Trung ươn), khi phát hiện một trẻ bị đuối nước, có ngừng thở ngừng tim, việc cấp cứu ép tim thổi ngạt là biện pháp cấp cứu quan trọng nhất giúp cải thiện tiên lượng và kết quả điều trị cho trẻ. Tuy nhiên, thực tế đáng lo ngại là nhiều trẻ bị sơ cứu sai cách bằng cách bị bế dốc ngược và chạy vòng quanh, dẫn đến mất “thời gian vàng” trong hồi sức cấp cứu cho một trẻ có ngừng thở ngừng tim. Hậu quả dẫn tới tình trạng nạn nhân tổn thương các cơ quan, đặc biệt là thiếu oxy não trầm trọng dẫn tới chết não. Bên cạnh đó, việc dốc ngược trẻ tạo nguy cơ nước, thức ăn, dịch dạ dày trào ngược vào đường hô hấp, làm gia tăng tổn thương phổi ở giai đoạn sau, khiến việc điều trị trở nên khó khăn.

Một số chú ý khi cấp cứu trẻ đuối nước và những sai lầm cần tuyệt đối tránh:
– Không được dốc ngược trẻ lên vai rồi chạy làm cho các dịch ở dạ dày trào ngược hít vào đường thở và làm chậm trễ hồi sức tim phổi (ép tim/thổi ngạt) làm mất thời gian vàng để cấp cứu trẻ.
– Không được ngừng hồi sức tim phổi nếu trẻ chưa có nhịp thở.
– Khi ép tim ngoài lồng ngực, không ấn ngực quá mạnh sẽ gây gãy xương sườn, đụng dập phổi.
– Cần đưa tất cả trẻ bị đuối nước đến các cơ sở y tế để tiếp tục kiểm tra và theo dõi các biến chứng sau đuối nước.
– Người cứu không biết bơi nhưng lại cố gắng nhảy xuống nước gây nguy hiểm tính mạng.