Xử lý dứt điểm, hiệu quả các dự án thua lỗ, yếu kém: Làm từ dễ đến khó, đi từ đơn giản đến phức tạp

Hoàn thiện đề án xử lý dự án Đạm hà Bắc trong tháng 8/2022

Sáng 13/8, tại Bắc Giang, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã kiểm tra, khảo sát thực địa và làm việc với lãnh đạo các bộ, ngành, cơ quan liên quan về phương án tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc cho dự án cải tạo, mở rộng Nhà máy sản xuất đạm Hà Bắc - một trong 12 dự án chậm tiến độ, kém hiệu quả của ngành Công Thương.

Dự án cải tạo, mở rộng, nâng công suất Nhà máy sản xuất đạm Hà Bắc của Công ty CP Phân đạm và Hóa chất HàBắc khởi công cuối năm 2010, đi vào vận hành từ năm 2015, chậm 36 tháng so với kế hoạch.Theo các báo cáo, sau khi mở rộng, Nhà máy luôn vận hành ổn định nhưng Công ty lại chuyển từ có lãisang thua lỗ mà nguyên nhân cơ bản là do giá nguyên vật liệu đầu vào tăng và chi phí tài chính rất lớn (các khoản vay ngân hàng có lãi suất cao và phải chịu lãi phạt) và tranh chấp hợp đồng tổng thầu EPC với nhà thầu chưa được giải quyết dứt điểm...

Gần đây, nhờ diễn biến thị trường thuận lợi, giá ure thế giới và trong nước đều trong xu thế tăng cao so với cùng kỳ, thời gian qua, kết quả sản xuất kinh doanh của Công ty đang có dấu hiệu tích cực hơn. Tuy nhiên, khoản lỗ lũy kế trong 5 năm 2015 - 2020 của Công ty vẫn còn rất lớn, lên tới 4.760 tỷ đồng. Nếu không có biện pháp tái cơ cấu tài chính cho doanh nghiệp thì Công ty khó có thể lãi bền vững.

Kết luận cuộc làm việc, Thủ tướng Phạm Minh Chính nêu rõ, những hạn chế của dự án do nguyên nhân khách quan và chủ quan, nhưng nguyên nhân chủ quan là chính, do những vi phạm trong quá trình phê duyệt, thẩm định, quyết định đầu tư, khiến tổng mức đầu tư lớn, không phù hợp ở thời điểm đó, khiến chi phí đầu vào và giá thành cao, khả năng cạnh tranh thấp khi thị trường biến động, dẫn tới không hiệu quả, chậm trả nợ, nợ chồng nợ

Thủ tướng nêu rõ một số vấn đề nổi lên cần giải quyết như: tranh chấp hợp đồng EPC; vấn đề môi trường (chất thải rắn, nước thải, khí thải...); nhiều thiết bị hỏng hóc, xuống cấp, gỉsét; Công ty chưa có quyết tâm đổi mới, cải cách hoạt động vì một nhà máy xanh,sạch, đẹp, hoạt động đúng quy trình vận hành; sự liên hệ vận hành giữa hai nhà máy có nhiều điểm bất cập, không đồng bộ…

Để giải quyết các vấn đề trên, Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương phải nâng cao trách nhiệm với nhiệm vụ, quyền hạn được giao. Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước tại doanh nghiệp chủ trì, phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan, rút kinh nghiệm từ các dự án yếu kém đã được xử lý, hoàn thiện đề án xử lý dự án theo kết luận của Bộ Chính trị, các chỉ đạo của Thường trực Chính phủ, Phó Thủ tướng Lê Minh Khái, bảo đảm phù hợp, khả thi, hiệu quả; theo hướng tái cơ cấu các khoản vay; đưa các phương án cụ thể và đánh giá tác động của từng phương án; hoàn thành đề án trong tháng 8/2022.

Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu giữ lại nhà máy nhưng quyết tâm tái cơ cấu với các giải pháp như cải tiến quy trình sản xuất, ứng dụng khoa học công nghệ, nâng cao năng suất, đa dạng hoá sản phẩm…; đưa nhà máy cạnh tranh tốt hơn, phát triển ổn định, bền vững, xanh, sạch. Cơ sở của phương án này là dự án đã quyết toán một phần lớn, nhà máy đã vận hành và có thị trường tiêu thụ cả trong và ngoài nước.

Bên cạnh đó, tỉnh Bắc Giang và các bộ, ngành phối hợp, giải quyết các vướng mắc theo thẩm quyền của tỉnh; việc tranh tra, kiểm tra, xử lý các vấn đề theo tinh thần rõ tới đâu làm tới đó.

Xây dựng đề án xử lý dự án Đạm Ninh Bình theo hướng tái cơ cấu nợ vay

Chiều 13/8, Thủ tướng Phạm Minh Chính và Đoàn công tác đã về NinhBình kiểm tra, khảo sát thực địa và làm việc với lãnh đạo các bộ, ngành, cơ quan liên quan về phương án tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc cho dự án Đạm Ninh Bình.

Nhà máy Đạm Ninh Bình do Tập đoàn Hóa chất Việt Nam làm chủ đầu tư, có tổng mức đầu tư 667 triệu USD từ nhiều nguồn vốn; khởi công vào tháng 5/2008. Từ khi đi vào hoạt động năm 2012, Nhà máy Đạm Ninh Bình liên tục thua lỗ (lỗ hơn 7.000 tỷ đồng, trong khi vốn điều lệ chỉ khoảng 2.500 tỷ đồng). Đến ngày 31/12/2021, Nhà máy còn nợ 12.000 tỷ đồng. Tuy nhiên, từ năm 2021, hoạt động của Nhà máy đã có chuyển biến tích cực hơn. Trong 6 tháng đầu năm 2022, doanh nghiệp đã hoạt động có lãi.

Tại buổi làm việc, các ý kiến cho rằng, những yếu kém xảy ra tại Nhà máy Đạm Ninh Bình là do việc lập, triển khai dự án xây dựng Nhà máy tính toán chưa sát thực tế, không sát tình hình, nhất là chưa lường được khi có diễn biến xấu; vốn vay lớn khiến chi phí tài chính lớn; sau khi dự án đi vào hoạt động giá nguyên nhiên liệu tăng cao khiến chi phí sản xuất tăng...

Phát biểu kết luận cuộc làm việc, Thủ tướng Phạm Minh Chính giao Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước tại doanh nghiệp, Tập đoàn Hóa chất Việt Nam phối hợp với các cơ quan liên quan khẩn trương xây dựng đề án, xử lý các vấn đề của dự án theo phương án tái cơ cấu tài chính, trong đó tập trung tái cơ cấu nợ vay, khẩn trương báo cáo cấp có thẩm quyền trong tháng 8/2022; giao Phó Thủ tướng Lê Minh Khái tiếp tục trực tiếp chỉ đạo việc xây dựng đề án này

Thủ tướng yêu cầu giải quyết nhanh tranh chấp hợp đồng EPC với đối tác nước ngoài. Tiếp tục tổ chức lại hoạt động, kinh doanh, sản xuất, ứng dụng công nghệ, nâng cao năng suất, tiết giảm chi phí để giá thành sản phẩm cạnh tranh hơn. Khảo sát, đánh giá kỹ tác động môi trường và kiên quyết xử lý các vấn đề liên quan tới rác thải, nước thải, khí thải, đặc biệt là lưu huỳnh, xây dựng nhà máy sạch đẹp về cảnh quan, môi trường; khẩn trương có giải pháp chống ngập nước tại nhà máy.

Thủ tướng yêu cầu UBND tỉnh Ninh Bình phối hợp với Nhà máy xử lý các vấn đề liên quan tới môi trường, các kiến nghị về môi trường, lao động. Các cơ quan thanh tra, kiểm tra, điều tra vào cuộc xử lý, làm rõ các vấn đề theo quy định của Đảng và pháp luật của Nhà nước. Thủ tướng nhấn mạnh quan điểm, chúng ta chọn làm từ dễ đến khó, đi từ đơn giản đến phức tạp, đi từ thấp đến cao, nhỏ đến lớn; xử lý dứt điểm, hiệu quả các dự án thua lỗ, yếu kém

(Nguồn: Báo in Pháp luật Việt Nam số 227 ra ngày 15/8/2022)