Thứ tư 29/07/2026 02:12
Email: [email protected]
Những căn bệnh mãn tính như béo phì, tiểu đường, tim mạch không phải là “tai nạn” y tế đơn lẻ, mà phần lớn là hệ quả của một môi trường thực phẩm bị định hình bởi quyền lực của các tập đoàn và sự thỏa hiệp của chính sách.
Marion Nestle, trong cuốn Định chế Ẩm thực và Dinh dưỡng (Thảo Minh dịch, Book Hunter & NXB Văn Học, 2025) đã khẳng định rằng thực phẩm, trên hết, là một vấn đề chính trị. Lời khẳng định này đánh trúng mâu thuẫn cốt lõi: khoa học dinh dưỡng liên tục đưa ra khuyến nghị ăn nhiều rau quả, ngũ cốc nguyên hạt, hạn chế đường, muối và chất béo bão hòa. Nhưng trên thực tế, thị trường lại tràn ngập đồ uống có đường, đồ ăn nhanh, snack đóng gói - những sản phẩm đem lại lợi nhuận khổng lồ.
Vậy điều gì đã khiến những lời khuyên khoa học trở nên bất lực? Câu trả lời nằm ở cách ngành công nghiệp thực phẩm vận hành: vận động hành lang chính phủ, tài trợ nghiên cứu, tác động đến khuyến nghị dinh dưỡng và tiếp thị trực tiếp đến người tiêu dùng ngay từ khi còn nhỏ tuổi.
Nếu nhìn vào những trường hợp cụ thể, ta sẽ thấy rõ sự giằng co giữa sức khỏe cộng đồng và lợi ích doanh nghiệp. Câu chuyện về tháp dinh dưỡng ở Mỹ, tranh luận về thuế nước ngọt tại Việt Nam, hay những chiến dịch tiếp thị nhắm vào trẻ em và sự bùng nổ của thực phẩm bổ sung đều cho thấy một bức tranh chung: thực phẩm không còn chỉ là vấn đề dinh dưỡng, mà là trận địa quyền lực nơi chính trị, kinh tế và sức khỏe cộng đồng đan xen.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới, Việt Nam nằm trong nhóm quốc gia có tốc độ gia tăng thừa cân trẻ em cao nhất khu vực. Trong bối cảnh ấy, đánh thuế được coi là công cụ hữu hiệu nhằm hạn chế tiêu thụ, đồng thời khuyến khích người dân chuyển sang lựa chọn lành mạnh hơn.
Tuy nhiên, phản ứng từ ngành đồ uống ngay lập tức bùng nổ. Các hiệp hội và doanh nghiệp đa quốc gia đồng loạt phản đối, đưa ra những lập luận quen thuộc: thuế sẽ làm tổn hại ngành sản xuất, ảnh hưởng đến việc làm; thuế không chắc giúp giảm béo phì mà chỉ làm tăng giá sản phẩm; và quan trọng hơn, “người tiêu dùng có quyền lựa chọn, Nhà nước không nên can thiệp quá sâu vào thói quen ăn uống”… Đến nay, chính sách thuế nước ngọt tại Việt Nam vẫn liên tục bị trì hoãn. Nước ngọt, trà sữa, nước tăng lực vẫn tràn ngập trước cổng trường, giá rẻ và dễ tiếp cận. Mỗi ngày, hàng triệu trẻ em tiếp xúc với sản phẩm giàu đường, trong một môi trường gần như không có rào cản chính sách.
Trong bối cảnh ấy, việc tham khảo những công trình nghiên cứu có tính hệ thống là cần thiết. Cuốn Định chế Ẩm thực và Dinh dưỡng của Marion Nestle là một ví dụ tiêu biểu. Bằng cách theo dõi chi tiết cách ngành công nghiệp thực phẩm gây ảnh hưởng tới Chính phủ, các khuyến nghị khoa học và thói quen tiêu dùng, tác phẩm này cho thấy dinh dưỡng không chỉ thuộc phạm vi y tế, mà còn gắn chặt với chính trị và quyền lực. Đặt lại cuốn sách trong hiện tại, độc giả có thể tìm thấy một khung tham chiếu toàn diện để hiểu rõ hơn vì sao sức khỏe cộng đồng thường xuyên bị đặt trong thế giằng co giữa lợi ích kinh tế và lợi ích xã hội.
Cách nhìn đó có thể hữu ích cho cả người tiêu dùng, những người cần sự tỉnh táo trước quảng cáo và thông điệp tiếp thị, lẫn các nhà hoạch định chính sách, những người đang tìm lời giải cho bài toán cân bằng giữa tăng trưởng kinh tế và bảo vệ sức khỏe cộng đồng.
Câu trả lời cho những lựa chọn khó khăn này sẽ quyết định hình hài của môi trường thực phẩm trong nhiều thập kỷ tới và cũng quyết định xem bữa ăn hàng ngày của chúng ta sẽ là nền tảng cho sức khỏe hay là mối đe dọa âm thầm.
Theo dõi chúng tôi trên:
(PLM) - Nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026), Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cùng đoàn công tác đã đến tỉnh Quảng Trị dâng hương, dâng hoa tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ tại nhiều di tích lịch sử, nghĩa trang quốc gia. Chuỗi hoạt động thể hiện lòng biết ơn sâu sắc đối với những người đã anh dũng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, đồng thời góp phần lan tỏa truyền thống "Uống nước nhớ nguồn", "Đền ơn đáp nghĩa" của dân tộc.
(PLM) - Vừa qua, tại trụ sở văn phòng đại diện Tp.HCM, Báo Pháp Luật Việt Nam phối hợp cùng CLB Doanh Nhân và Pháp Luật tổ chức Lễ công bố Chương trình Carvan Tuyên truyền phổ biến pháp luật về ATGT học đường, thiện nguyện - kết nối giao thương lần 4, diễn ra từ ngày 18 đến ngày 20 tháng 9, năm 2026 tại xã Tuy Đức - tỉnh Lâm Đồng, với chủ đề: "Vững tay lái – Sáng đường biên".
(PLM) - Ra đời từ phong trào đấu tranh của giai cấp công nhân vào ngày 28/7/1929, trải qua hành trình 97 năm đồng hành cùng những thăng trầm của lịch sử dân tộc, Công đoàn Việt Nam luôn kiên định với một sứ mệnh thiêng liêng: đại diện, chăm lo và bảo vệ quyền lợi chính đáng cho người lao động. Viết tiếp trang sử vẻ vang ấy, các cấp công đoàn cơ sở hôm nay vẫn đang không ngừng đổi mới, hiện thực hóa sứ mệnh bằng những phong trào thi đua thiết thực và nhân văn.
(PLM) - Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những mất mát, hy sinh của các thế hệ đi trước vẫn luôn là dấu ấn không thể phai mờ trong ký ức dân tộc. Đằng sau nền độc lập, hòa bình hôm nay là máu xương của những người con đã ngã xuống và những giọt nước mắt âm thầm của các Mẹ Việt Nam anh hùng. Những câu chuyện ấy không chỉ nằm lại ở quá khứ mà còn là lời nhắc nhở, là động lực, là gương soi để thế hệ hôm nay dựng xây Tổ quốc.
(PLM) - Tháng 7 về, trong không khí tri ân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7), hành trình tìm về những vùng quê cách mạng ở Thanh Hóa để thăm các Mẹ Việt Nam anh hùng khiến người ta không khỏi nghẹn lòng. Ở đó, có những người mẹ đã dành trọn tuổi xuân, dành cả những người thân yêu nhất cho độc lập, tự do của Tổ quốc. Sau những năm tháng chiến tranh đi qua, nỗi đau mất chồng, mất con vẫn lặng lẽ nằm lại trong ánh mắt, trong từng câu chuyện kể của các mẹ.
(PLM) - Chiều 24/7, tại Nghĩa trang Liệt sĩ Quảng Xương, Đảng ủy - HĐND - UBND - Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Quảng Ninh (tỉnh Thanh Hóa) tổ chức Lễ cầu siêu, dâng hoa, dâng hương tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026). Hoạt động nhằm tri ân những người đã anh dũng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, đồng thời khơi dậy tinh thần yêu nước của các thế hệ hôm nay.
(PLM) - Vừa qua, Báo Pháp luật Việt Nam nhận được thông tin phản ánh của người dân trên địa bàn xã Bình Minh, Hà Nội về việc tại đây tồn tại một số nhà xưởng cho thuê làm kho chứa hàng hóa, nhưng không đủ điều kiện, chưa được cấp giấy phép đảm bảo phòng cháy chữa cháy, tiềm ẩn nhiều nguy cơ cháy nổ cho khu vực. Theo thông tin nắm được khu đất trên được nhà nước cấp GCNQSDĐ cho công ty NTL với mục đích sử dụng đất “thực hiện dự án sản xuất vật liệu xây dựng”, thời hạn sử dụng đến năm 2058. Tuy nhiên thực tế hiện nay công ty đang cho xây dựng các khu nhà xưởng để khai thác việc cho thuê chứa hàng hóa. Vậy câu hỏi đặt ra công ty NTH đã thực hiện đúng mục đích sử dụng đất do nhà nước cấp phép hay chưa?
(PLM) - Sau khi Báo Pháp luật Việt Nam phản ánh những băn khoăn của người dân về quá trình tu bổ, tôn tạo chùa Trung Kính Thượng. Tại buổi làm việc, Ban Quản lý dự án phường Yên Hòa, TP Hà Nội cho biết đã nhiều lần tổ chức lấy ý kiến với trụ trì và các bên liên quan lắng nghe, tiếp thu những ý kiến góp ý. Theo đó, với những kiến nghị có cơ sở, phù hợp với yêu cầu bảo tồn di tích, đơn vị đã tiếp thu và nghiên cứu điều chỉnh.
(PLM) - Bệnh viện Phổi Trung ương vừa ghép phổi thành công cho nam bệnh nhân 59 tuổi, đánh dấu ca ghép thứ 15 và bước tiến mới khi phổi hiến được hồi sức, bảo tồn, vận chuyển an toàn từ TP.HCM ra Hà Nội.
PLM - Chiều 24-7, Công đoàn phường Giảng Võ long trọng tổ chức lễ kỷ niệm 97 năm Ngày thành lập Công đoàn Việt Nam (28/7/1929 - 28/7/2026).
