Lãi suất thấp nhưng doanh nghiệp nhỏ và vừa vẫn khó tiếp cận

Hôm qua (11/5), thêm một ngân hàng công bố điều chỉnh giảm lãi suất huy động. Đáng chú ý, theo biểu lãi suất mới, lãi suất ở tất cả các kỳ hạn đều đã xuống dưới 6%/năm. Dữ liệu lãi suất huy động trực tuyến tính đến ngày 11/5 cho thấy, nhiều ngân hàng đang áp dụng mức lãi suất dưới 6%/năm cho toàn bộ kỳ hạn như: VPBank, SeABank, KienlongBank, HDBank, GPBank, Eximbank và BIDV. Diễn biến này cho thấy mặt bằng lãi suất huy động đã giảm khá mạnh, qua đó tạo kỳ vọng mặt bằng lãi suất cho vay cũng sẽ tiếp tục có xu hướng giảm theo.

Theo đại diện Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam (VINASME), việc điều hành chính sách tiền tệ linh hoạt, duy trì mặt bằng lãi suất hợp lý thời gian qua đã góp phần hỗ trợ doanh nghiệp phục hồi sản xuất, kinh doanh; giảm áp lực chi phí vốn và tạo thêm dư địa mở rộng hoạt động, đặc biệt đối với khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Đại diện VINASME cho rằng, việc giảm lãi suất trong thời gian qua là động thái “rất thiết thực và kịp thời” đối với cộng đồng doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa - nhóm đang chịu áp lực lớn về chi phí vốn và khả năng phục hồi sau giai đoạn khó khăn của nền kinh tế.

Mặt bằng lãi suất thấp hơn giúp doanh nghiệp có điều kiện tiếp cận nguồn vốn với chi phí hợp lý để tái cấu trúc hoạt động, đầu tư đổi mới công nghệ, chuyển đổi số và mở rộng thị trường. Đây cũng là yếu tố hỗ trợ doanh nghiệp tối ưu hóa quy trình sản xuất, giảm chi phí vận hành và nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường.

Đại diện các ngân hàng thương mại cũng cho biết, trong các chương trình tín dụng hiện nay đều có những gói, chương trình cụ thể dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa. Nhiều ngân hàng cũng thường xuyên tổ chức các hoạt động hợp tác, đào tạo nhằm hỗ trợ khu vực này sớm đạt chuẩn, trở thành khách hàng thường xuyên của ngân hàng, tổ chức tín dụng.

Tuy nhiên, theo đại diện VINASME, cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa vẫn cần các chính sách hỗ trợ thuận lợi, thực chất hơn. Thực tế cho thấy, nhiều chương trình, quỹ hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa chưa tạo được hiệu quả lan tỏa như kỳ vọng do số lượng doanh nghiệp tiếp cận được còn hạn chế. Đây được xem là “điểm nghẽn” lớn khiến nhiều chính sách hỗ trợ dù đã được ban hành nhưng chưa thực sự đi vào hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.

Hiện khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa vẫn còn nhiều hạn chế về năng lực quản trị, nguồn lực tài chính, khả năng ứng dụng công nghệ và năng lực cạnh tranh. Phần lớn doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Việt Nam xuất phát từ mô hình hộ kinh doanh, quy mô nhỏ, quản trị theo kinh nghiệm, nên còn hạn chế trong xây dựng chiến lược phát triển dài hạn, quản trị tài chính, quản trị rủi ro cũng như khả năng thích ứng với các yêu cầu mới của thị trường.

Trong bối cảnh nền kinh tế đang chuyển dịch mạnh theo hướng số hóa và phát triển xanh, đại diện VINASME cho rằng, việc nâng cao năng lực quản trị, đổi mới công nghệ và thúc đẩy chuyển đổi số là yêu cầu cấp thiết để doanh nghiệp nhỏ và vừa nâng cao năng lực cạnh tranh, tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng và chuỗi giá trị toàn cầu.

Hiện Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa đã có nhiều quy định hỗ trợ chuyển đổi số, đổi mới công nghệ. Tuy nhiên, quá trình triển khai trên thực tế vẫn chưa đạt như kỳ vọng.

Bên cạnh đó, nhiều doanh nghiệp vẫn khó tiếp cận các chương trình hỗ trợ do thiếu thông tin, thủ tục còn phức tạp hoặc điều kiện tiếp cận chưa phù hợp với thực tế hoạt động của doanh nghiệp nhỏ và vừa. Chẳng hạn, theo quy định hiện hành, doanh nghiệp nhỏ và vừa có thể được hỗ trợ chi phí sử dụng dịch vụ chuyển đổi số, nhưng việc triển khai còn chậm, chưa tạo được độ phủ rộng trong cộng đồng doanh nghiệp.

Vì vậy, việc sửa đổi, hoàn thiện Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa trong thời gian tới được kỳ vọng sẽ tháo gỡ các rào cản về cơ chế, giúp nguồn lực hỗ trợ đến gần hơn với doanh nghiệp. Qua đó, tạo động lực thúc đẩy khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa phát triển bền vững, đóng góp hiệu quả hơn cho tăng trưởng kinh tế.

Cùng với đó, cần tiếp tục hoàn thiện thể chế, xây dựng các cơ chế hỗ trợ thực chất hơn về đào tạo quản trị, tư vấn chuyển đổi số, đổi mới công nghệ và phát triển nguồn nhân lực cho khu vực doanh nghiệp này.