Giá trị khảo cổ ở tầm thế giới
Đầu năm 2025, trong quá trình đào ao thả cá, khi phát hiện thuyền gỗ cổ nằm sâu dưới lòng ao, ông Nguyễn Văn Chiến (50 tuổi, Bắc Ninh) đã giữ nguyên hiện trường và báo với chính quyền. Theo các chuyên gia khảo cổ, vị trí xuất lộ 2 thuyền cổ nằm trên dòng sông Dâu - một nhánh của sông Thiên Đức (sông Đuống) chảy sát bờ phía Tây của thành Luy Lâu. Dù nằm sâu dưới lòng ao nhưng các thuyền được phát hiện vẫn giữ được hình dáng khá nguyên vẹn.
Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Bắc Ninh đã phối hợp với Viện Khảo cổ học tổ chức hội thảo đánh giá sơ bộ kết quả khai quật thuyền cổ. Theo Viện Khảo cổ học, qua khai quật, các chuyên gia xác định thuyền cổ gồm hai khối nguyên vẹn, cách nhau 2,3m và được đấu nối bằng tấm gỗ ở phần đầu. Điều đặc biệt ở chỗ, toàn bộ thuyền được chế tác hoàn toàn bằng gỗ, không sử dụng bất kỳ chi tiết kim loại nào trong cấu trúc hay mối nối.
PGS.TS Bùi Minh Trí, Viện Khảo cổ học đánh giá thuyền cổ ở Bắc Ninh là con thuyền gỗ có kỹ thuật đóng đặc biệt khác với giai đoạn từ thế kỷ XV trở đi. “Thuyền chế tác bằng những thanh gỗ ghép lại với nhau, dùng đinh gỗ để đóng thuyền chứ không phải dùng đinh sắt. Đinh sắt xuất hiện muộn, từ sau thế kỷ XV trở đi”, theo PGS.TS Bùi Minh Trí.
Sau một thời gian nghiên cứu, có đại biểu cho rằng, niên đại của thuyền cổ Bắc Ninh được xác định trong khoảng thế kỷ thứ IV - VI Sau Công nguyên khá trùng khớp với thời kỳ văn hóa Đông Sơn muộn.
PGS.TS Tống Trung Tín, Chủ tịch Hội Khảo cổ học Việt Nam nhận định, dù hiện nay chưa có kết luận tổng thể về 2 con thuyền cổ nhưng theo quan sát cho thấy cấu trúc khác lạ của con thuyền. 2 chiếc thuyền có giá trị khảo cổ độc đáo và rất lớn với không chỉ với ngành khảo cổ học Việt Nam mà còn là ở tầm thế giới.
“Bảo tàng hóa” thuyền cổ
Theo TS. Phạm Văn Triệu, Phòng Khảo cổ học lịch sử, Viện Khảo cổ học, người chủ trì công tác khai quật cho rằng, do thuyền ngâm trong nước quá lâu nên gỗ rất mềm, nếu tháo rời từng bộ phận để vận chuyển thì không giữ được hiện trạng.
TS. Nguyễn Văn Đoàn - Giám đốc Bảo tàng Lịch sử quốc gia đồng quan điểm nếu tháo dỡ các bộ phận, di chuyển 2 chiếc thuyền về bảo tàng thì khó giữ được hiện trạng và hình dáng ban đầu.
“Nếu không có cách thức bảo tồn phù hợp sẽ khó giữ được hiện trạng, đặc biệt trong điều kiện khí hậu hiện nay, việc bảo tồn gỗ là một bài toán khó. Do đó, bảo tồn tại chỗ hay còn gọi “bảo tàng hóa” là phương án hợp lý nhất”, ông Đoàn nêu ý kiến.
PGS.TS Bùi Minh Trí đề xuất phương án bảo tồn 2 chiếc thuyền cổ tại chỗ theo hai cách. Thứ nhất là lấp khu vực khảo cổ, đóng lại di tích để bảo tồn nguyên trạng dưới lòng đất, tái hiện hình ảnh 3D phía trên, trong khi con thuyền nằm dưới lòng đất. Thứ hai, xây dựng hệ thống bể ngâm 2 con thuyền dưới nước, ứng dụng công nghệ giới thiệu di tích, du khách có thể đến xem trực tiếp.
Căn cứ thực trạng xuất lộ di tích và quan điểm từ Viện Khảo cổ học, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Bắc Ninh kiến nghị UBND tỉnh cho phép thực hiện bảo vệ nguyên trạng di tích tại chỗ.
Để làm được điều này, Sở đề xuất thực hiện phương án tạm thời lấp cát để bảo vệ nguyên trạng di tích sau khi kết thúc công tác nghiên cứu và tư liệu hóa di tích tại hiện trường. Phương án này được thực hiện một cách khoa học, tương tự như đã thực hiện đối với các di sản khảo cổ khác, tiêu biểu nhất là Khu di sản thế giới Hoàng thành Thăng Long ở Hà Nội.
Với phương án này, sau khi hoàn thành vệ sinh, các chuyên gia sẽ dùng vải địa kỹ thuật - loại vải không dệt che phủ toàn bộ, cố định các vị trí và bộ phận của di tích bằng gỗ, đất, cát. Trong đó, đất, cát được khai quật từ di tích để phủ kín hiện trạng đã xuất lộ, tiếp đó dùng vải bạt che phủ kín toàn bộ khu vực khai quật, thiết lập hàng rào bảo vệ...
Đặc biệt, sẽ ứng dụng công nghệ tiên tiến, sử dụng các phương pháp bảo quản hiện đại để chống lại sự phân hủy của vật liệu gỗ, như xử lý hóa chất bảo quản, kiểm soát độ ẩm, nhiệt độ… Đồng thời, đề xuất tỉnh Bắc Ninh cần tiếp tục mở thêm các hố khai quật và nghiên cứu thêm các phương án để bảo tồn và phát huy giá trị của di tích sau khi khai quật xong.
Hiện cơ quan chức năng và các nhà khoa học, chuyên gia khảo cổ đang tiếp tục nghiên cứu sâu, toàn diện và mở rộng để đánh giá thật sâu sắc, nhận diện giá trị của nó, đồng thời đưa ra giải pháp bảo tồn tối ưu nhất. Thời gian tới, tỉnh Bắc Ninh có thể tổ chức Hội thảo khoa học quốc tế với sự tham gia của các chuyên gia quốc tế đầu ngành về thuyền cổ, lịch sử, văn hóa và các khoa học liên quan nhằm đánh giá giá trị di tích trong không gian rộng hơn, đồng thời tư vấn về giải pháp bảo tồn lâu dài và phát huy giá trị của di tích.
Theo dõi chúng tôi trên:
(PLM) - Những ngày này, từ Thủ đô Hà Nội đến những bản làng biên giới xa xôi hay hải đảo tiền tiêu, đâu đâu cũng rực rỡ sắc đỏ của cờ Đảng, cờ Tổ quốc. Không khí hân hoan, tin tưởng đang lan tỏa khắp mọi miền, khi toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta cùng hướng về Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV – dấu mốc mở ra "Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc".
Thời gian gần đây, tại xã Tu Vũ tỉnh Phú Thọ, có dấu hiệu nhiều cá nhân "mua gom" đất vườn rồi đào núi san lấp mặt bằng xin chuyển đổi mục đích sử dụng rồi "băm nhỏ" diện tích để phân lô bán nền rao bán với giá tiền tỷ. Thực trạng này không chỉ làm thay đổi hiện trạng đất đai, tàn phá cảnh quan môi trường mà còn tiềm ẩn nguy cơ phá vỡ quy hoạch, thất thu thuế và hình thành các khu dân cư tự phát, gây áp lực nặng nề lên hạ tầng địa phương.
PLM - Trong tuần đầu của năm 2026, Bệnh viện Hữu Nghị Việt Đức đã tiếp nhận 6 ca cấp cứu do pháo nổ, bệnh nhân mặc dù bị nặng và đa chấn thương. Nhưng có trường hợp nguy kịch, tổn thương nặng nề còn che giấu nguyên nhân do lo sợ vi phạm pháp luật, gây khó khăn cho việc cấp cứu.
(PLM) - Mới đây, Báo Pháp luật Việt Nam nhận được đơn phản ánh của bà Tạ Ngọc Thúy, đại diện cho nhiều hộ dân đang sinh sống tại một chung cư cao cấp tại phường Hồng Gai, tỉnh Quảng Ninh. Theo nội dung trong đơn, người dân cho rằng Ban Quản trị Tòa nhà S1 có nhiều dấu hiệu bất thường trong việc quản lý, thu chi nguồn tiền là quỹ chung của cộng đồng cư dân. Đáng chú ý, sự việc kéo dài trong nhiều năm mới được “phát lộ”…
PLM - Giữa nhịp sống hiện đại ngày càng gấp gáp, khi những lo toan mưu sinh dễ cuốn con người vào vòng quay không ngơi nghỉ, nhiều người đã chọn tìm về những không gian tâm linh yên tĩnh để lắng lại và chăm sóc đời sống nội tâm. Những ngày cuối tuần, chùa Vạn Phúc (tỉnh Hưng Yên) trở thành điểm hẹn bình yên của gần 100 Phật tử đến từ nhiều địa phương trong khóa tu mang tên “Một ngày an lạc”.
(PLM) -Thời gian qua, Báo Pháp luật Việt Nam nhận được nhiều đơn kiến nghị, phản ánh của các hộ dân có hộ khẩu thường trú tại tổ dân phố Hắng, phường Phổ Yên, tỉnh Thái Nguyên liên quan đến việc thu hồi đất nông nghiệp để thực hiện Dự án Khu tái định cư Hồng Tiến 4. Theo phản ánh, quá trình bồi thường, hỗ trợ và tái định cư tại dự án này có dấu hiệu chưa được thực hiện đúng các quy định của UBND tỉnh Thái Nguyên, ảnh hưởng trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp của người dân.
PLM - Chiều 12/1, tại Hà Nội, Bộ Tư pháp chủ trì, phối hợp với UBND TP Hà Nội tổ chức Hội nghị đánh giá tình hình thi hành Luật Thủ đô số 39/2024/QH15 và đề xuất nội dung cơ chế, chính sách đặc thù xây dựng dự án Luật Thủ đô (sửa đổi).
(PLM) - Sáng 10/01/2026 tại hội trường lớn UBND xã Hoài Đức, TP Hà Nội đã long trọng tổ chức Đại hội đại biểu “Hội doanh nghiệp xã Hoài Đức” lần thứ nhất, nhiệm kỳ 2025-2030. Nhằm đánh giá kết quả hoạt động của ban vận động, đề ra mục tiêu, và phương hướng, nhiệm vụ nhiệm kỳ mới, thông qua điều lệ hoạt động của Hội trong thời gian tới.
(PLM) - Ngày 31/12, Bộ trưởng Bộ Tư pháp đã ký Quyết định số 3802/QĐ-BTP, phê duyệt và công bố 15 sự kiện nổi bật năm 2025 của ngành Tư pháp.
(PLM) - Ngày 09/01/2026, Báo Pháp luật Việt Nam đã tổ chức Đại hội Liên Chi hội Nhà báo Báo Pháp luật Việt Nam lần thứ I, nhiệm kỳ 2026 – 2031 đã diễn ra thành công tốt đẹp. Sự kiện không chỉ là một kỳ đại hội nhiệm kỳ thông thường mà còn đánh dấu bước ngoặt lịch sử: Chuyển đổi mô hình tổ chức từ Chi hội lên Liên Chi hội, mở ra không gian phát triển mới cho đội ngũ những người làm báo pháp luật.
