Thứ năm 12/03/2026 05:50
Home | Văn hóa - Giải trí | Moong Phò Hiệu - người giữ hồn văn hóa Khơ Mú

Moong Phò Hiệu - người giữ hồn văn hóa Khơ Mú

Ông Moong Phò Hiệu, xã Mường Ải, huyện Kỳ Sơn (Nghệ An), là một trong những người đi đầu trong việc giữ gìn, bảo tồn và phát huy những nét văn hóa truyền thống của đồng bào Khơ Mú. Ông không chỉ là người thổi sáo hay, hát các điệu Tơm của người Khơ Mú giỏi, mà ông còn biết chế tác các nhạc cụ truyền thống, rồi truyền dạy cho lớp trẻ người Khơ Mú.

Từ lâu người dân bản Xốp Lau, xã Mường Ải, đã quen với âm thanh ngân vang bởi tiếng hát, tiếng Tơm (làn điệu dân ca truyền thống của đồng bào Khơ Mú), tiếng pí của các học viên do chính ông Moong Phò Hiệu đang ngày đêm truyền dạy.

nguoi_giu_hon_van_hoa_kho_mu_5.jpg
Ngôi nhà sàn của ông Hiệu cũng là nơi truyền tải các giai điệu Khơ Mú cho học viên.

Lớn lên trên lưng mẹ khắp nương rẫy, được nghe những điệu Tơm khi mẹ làm cỏ lúa hay những khúc hát ru trước giấc ngủ, từ nhỏ ông Hiệu đã say mê tiếng sáo, tiếng pí và những lời ru, câu hát của dân tộc mình. Những giai điệu đó đã trở thành nguồn cảm hứng, để ông sáng tác ra những bài hát mới truyền tiếp cho thế hệ trẻ hôm nay.

“Nhờ bác Phò Hiệu truyền dạy các điệu Tơm, câu hát mà lớp trẻ thanh niên bản Xốp Lau chúng tôi hôm nay mới biết Tơm bằng tiếng đồng bào mình. Tôi đã tham gia học và đã biết thổi sáo, hát Tơm Khơ Mú", anh Lữ Văn Tạc, (bản Xốp Lau, xã Mường Ải, huyện Kỳ Sơn), một trong những học viên đang tham gia học tại nhà ông Hiệu, chia sẻ.

nguoi_giu_hon_van_hoa_kho_mu_4.jpg
Những nhạc cụ của người Khơ Mú được chế tạo khá đơn giản so với các dân tộc khác.

Không chỉ lưu giữ, truyền dạy cho con cháu cách thổi sáo, thổi pí và các điệu Tơm, câu hát của đồng bào Khơ Mú. Ông Moong Phò Hiệu cũng truyền dạy cho học trò cách làm các nhạc cụ truyền thống của dân tộc mình, như: Sáo dọc (tiếng Khơ Mú gọi là Tọt têr), sáo ngang (tiếng Khơ Mú gọi là Tọt Mú), pí và khèn của đồng bào Khơ Mú.

Từ những cây nứa, cây tre qua đôi bàn tay khéo léo và tâm hồn thiết tha yêu đời của người Khơ Mú đã làm nên những nhạc cụ tạo ra giai điệu lúc rộn ràng, khi sâu lắng. Đó chính là tiếng lòng của người đồng bào Khơ Mú, một dân tộc có tâm hồn luôn tươi vui và phóng khoáng.

nguoi_giu_hon_van_hoa_kho_mu_2.jpg
Nhạc cụ có thể là một ống nứa đơn giản.

“Hiện nay tôi làm được 4 loại nhạc cụ khác nhau như: Pí, sáo, trong sáo có hai loại một gọi là sáo ngang, một loại gọi là sáo dọc. Để làm các nhạc cụ này phải lên trên rừng lấy các loại cây thuộc họ nứa, có đốt ống dài. Mong muốn lớn nhất của tôi là truyền lại cho con cháu học và giữ lại được truyền thống Khơ Mú, nếu không truyền cho lớp trẻ thì sợ rằng những nét văn hóa truyền thống của dân tộc Khơ Mú dần mai một”, ông Hiệu tâm sự.

Cuộc sống ngày một hiện đại, phương thức sản xuất nông nghiệp cũng có nhiều thay đổi khiến không gian sinh hoạt văn hóa cộng đồng của người Khơ Mú cũng dần bị thu hẹp, lớp trẻ người Khơ Mú ngày nay ít ai còn biết sử dụng và chế tác nhạc cụ của dân tộc mình. Những lớp học như thế này đã góp phần bảo tồn và gìn giữ những văn hóa đặc sắc của đồng bào Khơ Mú.

nguoi_giu_hon_van_hoa_kho_mu_3.jpg
Nhạc cụ cũng có thể là một tổ hợp ống nứa bó chặt với nhau, khi thổi tạo ra âm vọng khác nhau.

“Ông Moong Phò Hiệu là một trong những người lưu giữ được bản sắc văn hóa truyền thống của người Khơ Mú. Đặc biệt ông đang truyền dạy cho 15 học viên đang vừa luyện lại các nhạc cụ, vừa chế tác các nhạc cụ. Nhờ những đóng góp của mình, ông Moong Phò Hiệu đã được Sở Văn hóa tỉnh Nghệ An, công nhận nghệ nhân năm 2020”, ông Lầu Bá Nù, Phó Chủ tịch UBND xã Mường Ải, huyện Kỳ Sơn, cho biết.

Dưới những mái nhà sàn san sát, bên dòng suối Huồi Lau, những điệu hát dân ca truyền thống, trong trẻo cùng các nhạc cụ dân gian truyền thống vẫn đang đồng hành trong cuộc sống thường ngày của người Khơ Mú xã Mường Ải. Đây sẽ mãi là niềm tự hào về bản sắc văn hóa của người Khơ Mú, góp phần quan trọng làm nên dấu ấn văn hóa vô cùng độc đáo của dân tộc Việt Nam.

Trần Tú - Lữ Phú (https://congly.vn/moong-pho-hieu-nguoi-giu-hon-van-hoa-kho-mu-386834.html)

Tags:

Bài liên quan
Tin bài khác
Sắp diễn ra Lễ đón bằng UNESCO ghi danh nghề làm tranh dân gian Đông Hồ

Sắp diễn ra Lễ đón bằng UNESCO ghi danh nghề làm tranh dân gian Đông Hồ

Lễ đón nhận bằng của UNESCO ghi danh di sản nghề làm tranh dân gian Đông Hồ vào Danh sách di sản văn hóa phi vật thể cần bảo vệ khẩn cấp; công bố Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn - Kiếp Bạc là Di sản văn hóa thế giới và khai mạc Festival “Về miền di sản - 2026” dự kiến diễn ra ngày 27/3/2026 tại sân khấu ngoài trời Quảng trường 3.2, phường Bắc Giang (Bắc Ninh).
Bayern, đặt chân vào tứ kết

Bayern, đặt chân vào tứ kết

Champions League 2025/26: Bayern, Atleti giành chiến thắng đậm ở lượt đi vòng 16 đội.
Ông Mai Đức Chung chia tay đội tuyển nữ Việt Nam

Ông Mai Đức Chung chia tay đội tuyển nữ Việt Nam

HLV Mai Đức Chung đã nói lời chia tay đội tuyển nữ Việt Nam khi đội tuyển sớm kết thúc hành trình tại giải châu Á 2026.
Phát huy nếp sống ‘ít muốn biết đủ’ giữa thời bão giá

Phát huy nếp sống ‘ít muốn biết đủ’ giữa thời bão giá

Những biến động kinh tế gần đây khiến nhiều người cảm nhận rõ áp lực của đời sống.
Một cuốn sách tốt vẫn có thể không được đọc

Một cuốn sách tốt vẫn có thể không được đọc

Không phải vì cuốn sách đó thiếu tri thức, mà vì người đọc không cảm thấy mình có thể bắt đầu.
Giải vô địch futsal Đông Nam Á 2026: Campuchia bất ngờ rút lui

Giải vô địch futsal Đông Nam Á 2026: Campuchia bất ngờ rút lui

Giải vô địch futsal Đông Nam Á 2026 điều chỉnh lịch thi đấu sau khi Campuchia rút lui
Đình Bắc chưa ghi bàn, Công an Hà Nội thua trận

Đình Bắc chưa ghi bàn, Công an Hà Nội thua trận

Chân sút được kỳ vọng của Công an Hà Nội vẫn chưa có bàn thắng nào sau 15 vòng đấu V.League 2025/26.
Bangladesh mang đội hình mạnh sang Việt Nam giao hữu

Bangladesh mang đội hình mạnh sang Việt Nam giao hữu

Ngôi sao từng thi đấu tại giải ngoại Anh góp mặt trong đội hình Bangladesh sang Việt Nam giao hữu.
Đón nhận Bằng xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt quần thể di tích đình, chùa, từ chỉ Thổ Hà

Đón nhận Bằng xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt quần thể di tích đình, chùa, từ chỉ Thổ Hà

Ngày 9/3/2026, tại đình Thổ Hà, Đảng ủy - HĐND - UBND - Ủy ban MTTQ phường Vân Hà (tỉnh Bắc Ninh) tổ chức Lễ công bố Quyết định và đón nhận Bằng xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt quần thể di tích đình, chùa, từ chỉ Thổ Hà.
Rực rỡ đêm Khai mạc Lễ hội Hoa Ban năm 2026 ở Điện Biên

Rực rỡ đêm Khai mạc Lễ hội Hoa Ban năm 2026 ở Điện Biên

Tối 8/3, tại sân vận động tỉnh Điện Biên, Lễ hội Hoa Ban năm 2026 đã chính thức khai mạc với chương trình nghệ thuật ấn tượng mang chủ đề “Hoa ban - Khát vọng Điện Biên”.
"Lịch sử Việt Nam bằng hình" đạt Giải thưởng Sách Quốc gia lần thứ VIII

"Lịch sử Việt Nam bằng hình" đạt Giải thưởng Sách Quốc gia lần thứ VIII

"Lịch sử Việt Nam bằng hình" phác họa bức chân dung toàn cảnh về quá trình dựng nước và giữ nước, xuyên suốt từ thời xuất hiện các cư dân cổ xưa đầu tiên trên lãnh thổ cho đến khi hình thành một quốc gia hiện đại như ngày nay.
Tên của phụ nữ Việt là một "dòng chảy" về giới

Tên của phụ nữ Việt là một "dòng chảy" về giới

Phụ nữ nước Nam xưa đều có tên đệm là “Thị”, nhưng đã có nhiều nữ giới vượt qua “lằn ranh đỏ” đó để mang những cái tên khác hơn. Trong giới văn chương cũng như tham gia chính trường họ đều tài danh, không thua gì nam giới.
bao-anh-land
happer-vn
Hướng tới bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031: Đặt công tác bảo đảm an ninh, trật tự lên hàng đầu

Hướng tới bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031: Đặt công tác bảo đảm an ninh, trật tự lên hàng đầu

(PLVN) - Chiều 10/3, Đoàn công tác của Hội đồng Bầu cử quốc gia do Phó Chủ tịch Quốc hội (QH), Trưởng Tiểu ban Bảo đảm an ninh, trật tự, an toàn xã hội Trần Quang Phương đã có buổi làm việc với Ủy ban Bầu cử xã Pù Luông, tỉnh Thanh Hóa về công tác chuẩn bị cho cuộc bầu cử đại biểu QH khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031.
Thủ tướng Phạm Minh Chính: Người cao tuổi là nguồn lực quý báu để phát triển đất nước

Thủ tướng Phạm Minh Chính: Người cao tuổi là nguồn lực quý báu để phát triển đất nước

Tại Hội nghị về tình hình phát triển kinh tế bạc trên thế giới và thích ứng chính sách, chiến lược của Việt Nam, Thủ tướng Phạm Minh Chính khẳng định, người cao tuổi không phải là gánh nặng mà là nguồn lực quý báu để thúc đẩy tăng trưởng bền vững.
Bộ Tư pháp sẽ tăng cường hỗ trợ pháp lý cho doanh nghiệp vừa và nhỏ các tỉnh Tây Ninh và Cà Mau

Bộ Tư pháp sẽ tăng cường hỗ trợ pháp lý cho doanh nghiệp vừa và nhỏ các tỉnh Tây Ninh và Cà Mau

(PLVN) - Trong năm 2026 này, các doanh nghiệp nhỏ và vừa thuộc 2 tỉnh Tây Ninh và Cà Mau sẽ được Bộ Tư pháp tiến hành các hoạt động hỗ trợ pháp lý một cách hiệu quả nhất.
Cử tri có thể đổi nơi bỏ phiếu, xem danh sách ứng cử viên trên VNeID

Cử tri có thể đổi nơi bỏ phiếu, xem danh sách ứng cử viên trên VNeID

(PLVN) - Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (Bộ Công an) cho biết cử tri có tài khoản định danh điện tử mức 2 có thể tra cứu khu vực bỏ phiếu, gửi yêu cầu thay đổi nơi bỏ phiếu và xem danh sách người ứng cử theo khu vực ngay trên ứng dụng VNeID.
Khởi tố vụ án tàu Thành Đạt 86 va vào cầu Ghềnh

Khởi tố vụ án tàu Thành Đạt 86 va vào cầu Ghềnh

Tàu Thành Đạt 86 va cầu Ghềnh, gây biến dạng cầu, ảnh hưởng nghiêm trọng đường sắt quốc gia và hoạt động kinh doanh. Công an tỉnh Đồng Nai tiếp tục điều tra để xác minh trách nhiệm cá nhân, tổ chức liên quan.
Công an Hà Nội truy nã đối tượng Hoàng Thị Hân về tội mua bán trẻ em

Công an Hà Nội truy nã đối tượng Hoàng Thị Hân về tội mua bán trẻ em

Nếu phát hiện đối tượng truy nã Hoàng Thị Hân (69 tuổi, trú tại huyện Thường Tín), người dân cần tức báo ngay cho Cơ quan An ninh điều tra Công an TP Hà Nội, cơ quan Công an nơi gần nhất hoặc cung cấp thông tin qua trang facebook Công an TP Hà Nội.
Xây dựng hình ảnh Hệ thống Thi hành án dân sự ngày càng chuyên nghiệp, hiện đại

Xây dựng hình ảnh Hệ thống Thi hành án dân sự ngày càng chuyên nghiệp, hiện đại

(PLM) - Ngày 10/3, tại Hà Nội, Cục Quản lý Thi hành án dân sự (THADS) và Báo Pháp luật Việt Nam (PLVN) Bộ Tư pháp phối hợp tổ chức Lễ ký kết Quy chế phối hợp truyền thông trong lĩnh vực THADS, thi hành án hành chính và công bố Thể lệ Cuộc thi “Chuyện nghề THADS” lần thứ 2.

Trường Cao đẳng Truyền hình kỷ niệm 70 năm xây dựng và phát triển

Trường Cao đẳng Truyền hình kỷ niệm 70 năm xây dựng và phát triển

PLM - Sáng 10/3, Trường Cao đẳng Truyền hình tổ chức lễ kỷ niệm 70 năm ngày thành lập(10/3/1956-10/3/2026) trong không khí trang trọng và tự hào, đánh dấu chặng đường hình thành và phát triển của một cơ sở đào tạo chuyên ngành báo chí – truyền hình của Việt Nam.

Hà Nội: Cận cảnh dự án hồ điều hòa rộng hơn 36 ha tại phường Từ Liêm

Hà Nội: Cận cảnh dự án hồ điều hòa rộng hơn 36 ha tại phường Từ Liêm

PLM - Dự án xây dựng hồ điều hòa Phú Đô thuộc phường Từ Liêm, Thành phố Hà Nội có diện tích mặt nước hơn 31 ha trên tổng diện tích 36,76 ha, kè hồ dài khoảng 2,7 km. Đây là một trong 10 dự án khẩn cấp được UBND TP Hà Nội phê duyệt nhằm giải quyết tình trạng ngập úng kéo dài tại khu vực phía Tây Thủ đô.

Phường Thành Vinh - Điểm sáng chính quyền 2 cấp

Phường Thành Vinh - Điểm sáng chính quyền 2 cấp

Triển khai đồng loạt chính sách tiền lương mới từ tháng 3/2026

Triển khai đồng loạt chính sách tiền lương mới từ tháng 3/2026

(PLM) - Từ tháng 3/2026, nhiều chính sách quan trọng về tiền lương, phụ cấp và mức hưởng trợ cấp bắt đầu có hiệu lực, tác động trực tiếp đến đội ngũ công chức, viên chức, người hưởng lương hưu và người lao động trên cả nước.

Hệ thống Y tế Medlatec đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhì

Hệ thống Y tế Medlatec đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhì

(PLM) - Chiều ngày 5/3, tại Hà Nội, Hệ thống Y tế MEDLATEC long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 30 năm thành lập (6/3/1996-6/3/2026) và Đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhì.

Báo Pháp luật Việt Nam tổ chức chương trình kỷ niệm 8/3, tôn vinh nữ cán bộ, phóng viên

Báo Pháp luật Việt Nam tổ chức chương trình kỷ niệm 8/3, tôn vinh nữ cán bộ, phóng viên

(PLM) - Nhân dịp Ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3, Báo Pháp luật Việt Nam tổ chức chương trình kỷ niệm với nhiều hoạt động ý nghĩa nhằm tôn vinh vẻ đẹp, trí tuệ và sự cống hiến của nữ cán bộ, phóng viên, biên tập viên, người lao động trong toàn cơ quan.

Tưng bừng ngày hội tòng quân năm 2026

Tưng bừng ngày hội tòng quân năm 2026

(PLM) - Hòa chung không khí tưng bừng ngày hội tòng quân trên cả nước, sáng ngày 4/3, tại Quảng trường Pác Bó, Phường Thục Phán, Ban Chỉ huy phòng thủ khu vực 3 - Nguyên Bình, tỉnh Cao Bằng đã tổ chức lễ giao nhận quân năm 2026.

Giữ gìn nét đẹp tâm linh qua lễ phóng sinh Tết Thượng Nguyên

Giữ gìn nét đẹp tâm linh qua lễ phóng sinh Tết Thượng Nguyên

PLM - Vào dịp Tết Thượng Nguyên – Rằm tháng Giêng, tại Chùa Vạn Phúc đã long trọng tổ chức lễ phóng sinh, thu hút đông đảo tăng ni, Phật tử và người dân địa phương tham dự. Trong không khí trang nghiêm, thành kính, nghi thức được thực hiện theo đúng truyền thống Phật giáo, thể hiện nét đẹp văn hóa tâm linh được gìn giữ từ bao đời nay.

Bộ trưởng Nguyễn Hải Ninh: Báo Pháp luật Việt Nam phải trở thành một thiết chế truyền thông pháp lý hiện đại

Bộ trưởng Nguyễn Hải Ninh: Báo Pháp luật Việt Nam phải trở thành một thiết chế truyền thông pháp lý hiện đại

Chiều ngày 3/3, Bộ trưởng Bộ Tư pháp - Nguyễn Hải Ninh đã có buổi làm việc với Báo Pháp luật Việt Nam về chương trình công tác và kế hoạch truyền thông chính sách năm 2026. Tại buổi làm việc, Bộ trưởng Nguyễn Hải Ninh đề nghị Báo cần xây dựng tầm nhìn chiến lược cụ thể. Mục tiêu cao nhất là xây dựng Báo Pháp luật Việt Nam trở thành một thiết chế truyền thông pháp lý hiện đại, một diễn đàn chính luận thu hút đông đảo chuyên gia và nhân dân.