Thứ bảy 18/07/2026 10:21
Email: [email protected]
Những đạo luật về khoa học - công nghệ - đòn bẩy thể chế của Nghị quyết 57
Tại Hội nghị Tổng kết công tác năm 2025 và triển khai nhiệm vụ năm 2026, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng nhận định, sau một năm triển khai, Nghị quyết 57 đã đặt khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số vào vị trí trung tâm của mô hình tăng trưởng. Đây không còn là những lĩnh vực chuyên ngành hay những “mảng việc kỹ thuật”, mà đã trở thành động lực xuyên suốt của phát triển kinh tế - xã hội. Giá trị lớn nhất và có ý nghĩa lâu dài nhất của Nghị quyết 57 chính là sự thay đổi căn bản về tư duy phát triển: từ dựa vào các yếu tố truyền thống sang dựa vào tri thức, công nghệ và năng lực sáng tạo.
Những chuyển động đầu tiên đã diễn ra tương đối đồng bộ, rõ nét nhất ở tầng chính sách và thể chế. Bởi lẽ, như Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng nhiều lần nhấn mạnh, nếu không đổi mới thể chế thì không thể có đổi mới sáng tạo. Sau một năm, hệ thống thể chế về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số của Việt Nam đã tiệm cận trình độ các nước phát triển; thậm chí, một số lĩnh vực thuộc nhóm đi đầu thế giới. Luật Chuyển đổi số là luật đầu tiên trên thế giới; Luật Trí tuệ nhân tạo thuộc nhóm bốn nước sớm nhất; Luật Công nghiệp công nghệ số nằm trong nhóm năm quốc gia tiên phong. Đây là những nền móng quan trọng để tạo không gian phát triển dài hạn.
Cùng với thể chế, một số sản phẩm chiến lược trong nhóm công nghệ chiến lược đã đạt kết quả khả quan, góp phần củng cố niềm tin vào năng lực tự chủ công nghệ lõi của Việt Nam. Tên lửa hành trình, UAV, camera AI đã làm chủ cơ bản các công nghệ then chốt với tỷ lệ nội địa hóa cao. Trong lĩnh vực y sinh, Việt Nam đã làm chủ một số giống lúa, vắc xin. Đặc biệt, các mô hình ngôn ngữ lớn tiếng Việt đã được phát triển và đưa vào ứng dụng, đánh dấu bước tiến quan trọng trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo. Tuy nhiên, như Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng thẳng thắn nhìn nhận, tất cả mới dừng ở mức “đúng hướng, chuyển động mạnh”, nhưng chưa bứt tốc. Nghị quyết 57 đã mở đường, song con đường phía trước đòi hỏi tốc độ, quyết tâm và cách làm mới.
Cần giải những bài toán lớn từ cuộc sống
Tổng Bí thư Tô Lâm chỉ đạo, năm 2026 là năm hành động đột phá, năm lan tỏa kết quả. Trên tinh thần đó, Bộ Khoa học và Công nghệ xác định năm 2026 là năm tăng tốc triển khai Nghị quyết 57, chuyển mạnh từ xây dựng thể chế sáng tạo ra kết quả thực chất, có thể đo đếm và tác động trực tiếp đến tăng trưởng kinh tế cũng như chất lượng cuộc sống của người dân.
Một trong những định hướng then chốt là tập trung nguồn lực cho một số trọng điểm quốc gia, thay vì dàn trải. Mỗi lĩnh vực sẽ xác định một số nhiệm vụ mũi nhọn, gắn với bài toán tăng trưởng hai con số của đất nước, có sản phẩm đầu ra rõ ràng và có cá nhân cụ thể chịu trách nhiệm. Đi cùng với đó là sự thay đổi căn bản trong cách tổ chức thực hiện: xác định “kiến trúc sư trưởng” cho từng lĩnh vực; phân cấp, giao quyền gắn với trách nhiệm người đứng đầu; mở rộng không gian thí điểm và sandbox. Với cái mới, điều quan trọng nhất là cho làm, cho ứng dụng. Từ ứng dụng, từ sản phẩm mà tiến tới làm chủ công nghệ, con đường mà Trung Quốc đã đi và thành công.
Theo Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng, lực đẩy quan trọng nhất để tạo bứt phá trong năm 2026 chính là hình thành thị trường đầu ra thông qua cơ chế Nhà nước mua kết quả. Thay vì chủ yếu tài trợ quá trình nghiên cứu, cần chuyển mạnh sang đặt hàng sản phẩm, giải pháp và thanh toán theo kết quả đầu ra đo đếm được. Đây chính là cơ chế từng được áp dụng thành công từ năm 2014, khi Nhà nước đặt hàng Tập đoàn Viettel sản phẩm tên lửa hành trình đối hải. Khi có nhu cầu thật và đơn đặt hàng thật, doanh nghiệp công nghệ, viện trường và nguồn lực xã hội sẽ cùng tham gia mạnh mẽ, buộc hệ thống quản lý chuyển từ “đúng quy trình” sang “đúng mục tiêu”.
Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng cũng nêu rõ vấn đề sắp xếp khoa học công nghệ trong cấu trúc phát triển quốc gia. Phần lớn các nước phát triển đều đặt khoa học công nghệ trong khối kinh tế - công nghiệp - công nghệ, bởi đây là động lực tăng trưởng, năng suất và công nghiệp hóa. Trong khi đó, việc xếp khoa học công nghệ vào khối văn hóa - xã hội tuy có ưu điểm là gắn với giáo dục và khoa học nền tảng, nhưng lại khiến khoa học công nghệ khó trở thành lực kéo sản xuất, dễ bị nhìn như lĩnh vực chi ngân sách. Do vậy, Bộ sẽ đề xuất Chính phủ chuyển khoa học công nghệ về khối kinh tế - công nghiệp - công nghệ, như một sự thay đổi căn bản về tư duy phát triển.
Theo dõi chúng tôi trên:
( PLM) - Tai nạn đuối nước ở trẻ em luôn để lại những nỗi đau mất mát cho gia đình và cộng đồng. Do vậy, việc tăng cường các kiến thức, trang bị kỹ năng, biện pháp cơ bản để bảo vệ trẻ em phòng tránh rủi ro được các địa phương phối hợp cùng lực lượng chức năng đặc biệt quan tâm chú trọng, nhất là trong mùa mưa bão.
(PLM) - Sáng ngày 15.7, tại trụ sở Bộ Tư Pháp, Báo Pháp luật Việt Nam phối hợp với Cục Quản lý Thi hành án dân sự đã tổ chức Lễ tổng kết và trao giải Cuộc thi "Chuyện nghề Thi hành án dân sự" lần thứ II.
PLM - THADS Nghệ An kỷ niệm 80 năm truyền thống, khẳng định 10 năm liên tiếp vượt chỉ tiêu, quyết liệt thu hồi tài sản, đẩy mạnh chuyển đổi số và xây dựng đội ngũ cán bộ liêm chính, chuyên nghiệp.
(PLM) - Chiều 12/7, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cùng đoàn công tác đã đến thăm, tặng quà 20 gia đình chính sách tại xã Giai Lạc, tỉnh Nghệ An nhân dịp kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026). Tham gia đoàn công tác có ông Nguyễn Quang Thái, Phó Bí thư chuyên trách Đảng ủy Bộ Tư pháp; ông Nguyễn Thắng Lợi, Cục trưởng Cục Quản lý thi hành án dân sự; lãnh đạo một số đơn vị thuộc Bộ Tư pháp. Về phía tỉnh Nghệ An có Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phùng Thành Vinh cùng đại diện Sở Tư pháp, Thi hành án dân sự tỉnh và chính quyền địa phương.
Bỏ ra số tiền hàng tỷ đồng, còn đi vay lãi thêm để mua đất và đầu tư xây dựng kinh doanh. Ông Hồ Văn Cư (trú tại xã Xuân Ái, tỉnh Lào Cai) chẳng những không được sở hữu đất, mà còn có nguy cơ mất luôn nhà xưởng. Bởi, khi ông Cư vay đủ tiền để rút giấy tờ đất từ ngân hàng về thì chỉ 1 ngày sau chủ đất và người cho ông Cư vay tiền đã thực hiện một hợp đồng chuyển nhượng khác với nhau mà ông Cư lại không hề hay biết, mỗi tháng còn đều đặn trả lãi. Nguyên nhân cũng bắt nguồn từ việc giấy tờ sau khi rút từ ngân hàng về đều được người cho ông Cư vay tiền giữ toàn bộ. Sau đó, việc cho vay tiền cũng được thực hiện thông qua bằng 02 bản hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất mà không phải giấy “vay tiền”… trong đó ông Cư cho biết, 01 giấy là số tiền vay, còn 01 giấy đã bao gồm cả tiền lãi. Đây cũng chính là mấu chốt dẫn tới tranh chấp phức tạp, kéo dài đến nay vẫn chưa được giải quyết dứt điểm.
PLM - Trở lại đại công trường này vào những ngày tháng 7, phóng viên ghi nhận hàng trăm con người đang miệt mài thực hiện từng hạng mục của công trình, tạo nên dáng dấp tòa nhà đang vươn lên mạnh mẽ.
(PLM) - Ngày 8.7, toàn án Nhân dân khu vực 1 - Tuyên Quang đã mở phiên toà xét xử sơ thẩm vụ án dân sự thụ lý số 313 ngày 16.12.2025 về việc Tranh chấp hợp đồng vay tài sản giữa nguyên đơn là ông Đỗ Văn Khoát, sinh năm 1977. Bị đơn là ông Phạm Văn Tuyến sinh năm 1974. Tuy nhiên, người đại diện theo uỷ quyền của ông Khoát là bà Nguyễn Thị Hoa có đơn xin xét xử vắng mặt, người đại diện theo uỷ quyền của nguyên đơn ông Nguyễn Vĩnh Ban vắng mặt. Vì vậy sau thời gian nghị án, Hội đồng xét xử đã quyết định hoãn phiên toà tranh chấp hợp đồng vay tài sản. Phiên toà sẽ được mở lại vào ngày 25.7 tới.
PLM - Theo ghi nhận thực tế của phóng viên báo Pháp luật Việt Nam, trong quá trình thi công dự án cải tạo hạ tầng vỉa hè, đường giao thông, vườn hoa khu đô thị Đền Lừ 1, Đền Lừ 2, đơn vị thi công đổ trạc thải có dấu hiệu trái phép.
Từ xuất phát điểm khiêm tốn chỉ với 7 cán bộ ban đầu, Báo Pháp luật Việt Nam đã vươn mình trở thành cơ quan báo chí đa phương tiện, đa nền tảng, phủ sóng mạnh mẽ trên nền tảng số. Xuyên suốt chặng đường 41 năm qua, Báo luôn tự hào là cánh tay nối dài của Bộ Tư pháp, tiên phong lan tỏa tinh thần thượng tôn pháp luật và xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa. Đánh giá về hành trình nỗ lực không ngừng nghỉ này, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Ngọc khẳng định: "Báo Pháp luật Việt Nam đã từng bước khẳng định vai trò là cơ quan ngôn luận nòng cốt của Bộ Tư pháp, đồng thời là cơ quan báo chí uy tín hàng đầu trong lĩnh vực truyền thông pháp luật. Hơn bốn thập kỷ qua, Báo đã hoàn thành tốt các nhiệm vụ chính trị - xã hội, trở thành cầu nối tin cậy giữa cơ quan quản lý nhà nước với người dân, doanh nghiệp, đồng thời gắn kết quá trình xây dựng pháp luật với thực tiễn đời sống. Không chỉ khơi dậy ý thức trách nhiệm công dân, Báo còn hun đúc tinh thần thượng tôn pháp luật, phụng sự xã hội. Bản sắc ấy, được vun đắp qua nhiều thế hệ người làm báo Pháp luật Việt Nam, đó cũng chính là yếu tố tạo nên sự khác biệt và vị thế vững chắc của Báo Pháp luật Việt Nam trong hệ thống báo chí cách mạng”.
