Cá lóc nướng trui cuốn bánh tráng, rau sống trong ngày Tết miền Tây. Ảnh minh họa: Instagram thaonguyen0126
Soạn giả Nhâm Hùng (72 tuổi, nhà nghiên cứu lịch sử miền Tây Nam Bộ) giới thiệu về những món ăn đặc trưng trong ngày Tết miền Tây, xuất hiện trong mâm cỗ cúng ông bà. Theo soạn giả, mâm cơm ngày Tết có sự giao thoa văn hóa giữa 4 dân tộc: Kinh, Chăm, Hoa, Khmer tại miền Tây Nam Bộ. Ngoài món "đinh" là thịt kho trứng còn có cá lóc nướng trui, cá do người dân tát đìa, tát mương chuẩn bị thực phẩm dự trữ trong Tết. "Sau khi họ thu hoạch lúa thì bắt cá giữ cá trong khạp, lu để dành ăn 3 ngày Tết. Ăn thịt kho nhiều dễ ngán, ăn thêm cá nướng, cuốn bánh tráng với rau sống cho đa dạng, cân bằng", ông nói.
Soạn giả Nhâm Hùng cho biết thêm, ngay từ thời khẩn hoang ông bà ta đã ăn rau sống. Theo quan niệm, rau sống ở miền Tây không chỉ là món ăn ngon mà còn là vị thuốc phòng, trị bệnh. Rau sống đa dạng như diếp cá, xà lách, húng quế, ngò, rau đắng, cát loài, lá cách... ăn kèm với các món khác lại giúp kích thích tiêu hóa. "Không chỉ ăn cá lóc nướng trui, khi ăn bánh xèo cũng có mười mấy loại rau và một nồi lẩu mắm cũng có trên 20 loại rau ăn kèm", ông giới thiệu.
Nhà nghiên cứu còn nói thêm về những thay đổi của món thịt kho trứng ở miền Tây ngày nay, món ăn "thống soái" không thể vắng mặt trong mâm cơm ngày Tết, thể hiện văn hóa vùng miền mạnh mẽ với món thịt được kho bằng nước dừa.
"Thịt kho ngày Tết khác ngày bình thường bởi món ăn được làm chỉn chu. Về hình dạng, cục thịt phải vuông và được cột dây lác, có thể nặng 200-300 gram. Điều này liên quan đến tính khí người Nam Bộ rộng rãi, ăn phải ăn miếng lớn, ăn thật đã", ông nói. Miếng thịt kho thật rệu mới ngon, thịt cột dây lác (một loại cỏ) để giữ cho vuông vức, miếng thịt đẹp khi dâng cúng ông bà vẫn còn được nguyên khối. Khi dùng thịt kho rệu, người ăn chỉ cắt sợi dây lác, dùng đũa xắn thịt, gắp thêm dưa kiệu, dưa giá ăn cùng. "Cái ngon của món thịt kho rệu nằm ở đó. Món ăn kết hợp lại có chất đạm, chất béo, vị chua, ngọt đầy đặn", ông chia sẻ.
Trong những năm gần đây, món ăn này có biến tấu. Ngày trước người dân kho thịt với trứng vịt nhưng nay kho với thật nhiều trứng cút, trứng gà. Vị thịt, hương thơm cũng không còn như xưa bởi điều kiện chăn nuôi thay đổi, heo ăn thức ăn gia súc, không thả lang hay ăn cám như xưa, thịt bớt ngon và mùi thơm cũng giảm.
Soạn giả Nhâm Hùng nhớ lại: "Nồi thịt kho trứng ngày xưa thơm phức, để 10 ngày không hư dù không có tủ lạnh bảo quản, miếng thịt để càng lâu càng ngon, thấm vị và mềm rục. Bây giờ thịt để 3 ngày là ra nước và muốn ăn lâu phải đưa vào tủ lạnh cất. Dần đần, để nồi thịt kho bớt ngấy, người ta cho thêm đậu hũ hay cá lóc để món ăn đa dạng, phong phú, cân bằng".
Trong mâm cổ Tết miền Nam không thể thiếu thịt kho tàu, canh khổ qua, gà luộc, bì cuốn, dưa giá, dưa hành, củ kiệu, cá lóc nướng trui, đĩa rau sống... đến những món xuất hiện sau này như chả giò, chả lụa hay thậm chí là bánh chưng. Nhìn mâm cỗ Tết hiện tại, soạn giả Nhâm Hùng thấy đây là điều đáng mừng vì văn hóa nước nhà được giao thoa giữa các vùng miền nhưng ẩm thực Nam Bộ vẫn giữ được bản sắc.
Theo dõi chúng tôi trên:
PLM - Ngày 9/6, Bộ Tư pháp tổ chức Hội thảo lấy ý kiến dự thảo Hồ sơ dự án Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi). Sau gần 10 năm thi hành, Luật Đấu giá tài sản đã góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch trong xử lý tài sản.
Minh Anh - Nguyễn Khánh
(PLM) - Trước làn sóng mạng xã hội ca ngợi tinh dầu dừa chữa nấm Candida, chuyên gia lên tiếng cảnh báo: đâu là sự thật khoa học, nguy cơ khi tự ý dùng và cách nhận biết thông tin sức khỏe sai lệch?
(PLM) - Đang vào thời điểm thu hoạch chính vụ, nhưng hàng trăm hecta dứa tại Thanh Hóa lại rơi vào cảnh tiêu thụ chậm, giá giảm sâu. Cùng với những đợt nắng nóng gay gắt kéo dài trong nhiều ngày qua, nhiều diện tích dứa bị nám vỏ, cháy quả rồi thối hỏng ngay trên đồng, khiến người nông dân đối mặt với nguy cơ thua lỗ nặng.
(PLM) - Theo phản ánh của người dân khu vực xóm Vé, xã Lương Sơn, tỉnh Phú Thọ về Dự án Khu đô thị sinh thái nghỉ dưỡng cao cấp Đông Trường Sơn do Công ty TNHH Legacy Riverside làm chủ đầu tư đang triển khai có dấu hiệu san lấp, cắm mốc lấn vào lòng sông, khiến không gian thoát lũ bị thu hẹp nguy cơ gây ngập lụt đối với các hộ dân vào mùa mưa lũ.
(PLM) - Hà Nội phát động Tháng hành động phòng, chống ma túy 2026, huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc, quyết liệt trấn áp tội phạm, xây dựng xã phường không ma túy, vì một Thủ đô an toàn, văn minh.
PLM - Sau Hội nghị tuyên truyền và lễ ký cam kết chấp hành nghiêm Luật giao thông đường bộ giữa cơ quan chức năng với chủ các phương tiện, người điều khiển phương tiện vận tải lưu thông qua địa bàn xã Thanh Oai. Đêm 3/6, đội 10 - Phòng Cảnh sát giao thông, công an thành phố Hà Nội đã lập chốt kiểm tra nồng độ cồn và trật tự an toàn giao thông trên quốc lộ 21B đoạn đi qua xã Thanh Oai. Kết quả bước đầu cho thấy tín hiệu tích cực khi không phát hiện trường hợp xe tải nào vi phạm.
(PLM) - Để kịp thời phổ biến, tuyên truyền và hướng dẫn các cơ quan, địa phương thực hiện thống nhất, hiệu quả các quy định mới của pháp luật về tương trợ tư pháp trong lĩnh vực dân sự, ngày 4/6, Bộ Tư pháp đã tổ chức Hội nghị tuyên truyền, phổ biến Luật Tương trợ tư pháp về dân sự và các văn bản hướng dẫn thi hành. Thứ trưởng Bộ Tư pháp Đặng Hoàng Oanh chủ trì hội nghị.
(PLM) - Một khu nhà xưởng nằm cạnh KĐT Thanh Hà, xã Bình Minh, thành phố Hà Nội trong tối ngày 3/6 bất ngờ bùng phát dữ dội khiến người dân trong khu vực hoảng hốt. Nhận được tin báo, lực lượng Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy và Cứu nạn cứu hộ đã có mặt kịp thời để khống chế ngọn lửa.
(PLM) - Thu mua gỗ ngọn của người dân sơ chế qua, sau đó bán lại cho một số cá nhân, doanh nghiệp, hai vợ chồng ở Tuyên Quang đã bị xử lý hình sự về tội “trốn thuế”.
Tuấn Anh
(PLM) - Từ tháng 6/2026, nhiều chính sách mới bắt đầu có hiệu lực, liên quan đến lĩnh vực năng lượng, viễn thông, giáo dục, giao thông và tổ chức bộ máy ở cơ sở.
