Thứ năm 29/01/2026 21:44
Home | Văn hóa - Giải trí | Tết Chôl Chnăm Thmây - lễ hội đặc sắc của đồng bào Khmer

Tết Chôl Chnăm Thmây - lễ hội đặc sắc của đồng bào Khmer

Là lễ hội lớn nhất và quan trọng nhất, Tết năm mới Chôl Chnăm Thmây mang đậm màu sắc văn hóa điển hình của đồng bào Khmer vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

Lễ hội gắn với vòng đời cây lúa

Tết cổ truyền Chôl Chnăm Thmây là lễ hội mừng năm mới theo lịch cổ truyền của dân tộc Khmer. “Chôl” nghĩa là “Vào” và “Chnăm Thmây” là “Năm mới”. Tết Chôl Chnăm Thmây là lễ hội lớn nhất và quan trọng nhất của đồng bào Khmer.

Tết Chôl Chnăm Thmây thường diễn ra vào khoảng giữa tháng Tư dương lịch hàng năm. Đây là tháng thứ 5 theo Phật lịch nhưng dân gian Khmer quan niệm như tháng đầu tiên trong năm - thời kỳ tiếp giáp giữa hai mùa mưa nắng với cây cỏ tốt tươi… nên được đồng bào coi như sự khởi đầu của một năm thuận lợi. Năm nay, Tết Chôl Chnăm Thmây diễn ra từ ngày 14 đến 16/4 dương lịch.

Chôl Chnăm Thmây là một trong những lễ tết mang đậm màu sắc văn hóa điển hình của vùng Đồng bằng sông Cửu Long, của các cư dân nông nghiệp trồng lúa ở Đông Nam Á, trong đó đồng bào Khmer Nam Bộ có một hệ thống lễ hội gắn chặt với vòng đời cây lúa.

Theo nông lịch Khmer, đây chính là giai đoạn nông nhàn gần như tuyệt đối, vì là cao điểm của mùa khô, lúa mùa đã thu hoạch xong, mọi hoạt động trồng trọt, chăn nuôi đều tạm dừng lại để chờ những cơn mưa đầu mùa.

Tết năm mới Chôl Chnăm Thmây không chỉ là lễ hội để đoàn kết cộng đồng mà còn là dịp để con người cộng cảm với thiên nhiên (qua nghi thức cầu mưa); không chỉ là dịp đồng bào thể hiện ước vọng một năm mới mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu mà còn là dịp để tưởng nhớ tổ tiên.

Đây cũng là thời gian những người con Khmer từ nơi làm việc, học tập lại trở về với gia đình, quê hương, để mỗi gia đình lại sum họp, đầm ấm đón mừng năm mới bên nhau, thăm họ hàng, gia tộc, chúc nhau sức khỏe, cuộc sống yên vui, phát đạt...

tet chol chnam thmay  le hoi dac sac cua dong bao khmer hinh 2
Đồng bào Khmer gói bánh tét ăn Tết Chôl Chnăm Thmây. Ảnh: NNVN

Ngày xưa Tết năm mới của đồng bào Khmer kéo dài từ 10-15 ngày. Những thập niên gần đây, trong xu thế đơn giản hóa lễ hội nói chung, lễ hội này chỉ còn 3 ngày, tuy nhiên, công việc chuẩn bị đã diễn ra trong nhiều ngày trước đó.

“Đậm đặc” nghi thức Phật giáo

Đối với người Khmer, chùa là nơi tôn nghiêm và cũng chính là ngôi nhà chung của cả cộng đồng. Vì vậy tất cả các lễ hội đều tập trung tại chùa, đặc biệt là lễ đón Chôl Chnăm Thmây.

Dịp năm mới, người Khmer chuẩn bị cho mình những bộ trang phục đẹp đẽ nhất, trẻ em được may sắm những bộ quần áo mới. Nhà cửa được sửa sang, quét dọn, trang trí lại. Đồ ăn, thức uống được chuẩn bị đầy đủ cho những ngày Tết. Mọi công việc thường ngày đều dừng lại, người lao động chốn thành thị trở về quê hương, mọi người nghỉ ngơi, trâu bò thả tự do. Người người hào hứng chăm lo cho ngày Tết.

Vào thời khắc giao thừa, các bàn thờ được đặt ở những nơi trang trọng nhất để đón các vị thần linh và ông bà tổ tiên. Trên bàn thờ, người Khmer thường bày mâm lễ vật gồm năm ngọn nến, năm nén hương, năm chén cốm, một cặp dừa, hai ly nước, hoa tươi và 11 loại trái cây để nghênh đón các vị thần linh và ông bà tổ tiên. Các thành viên trong gia đình ngồi hành lễ nghiêm trang trước bàn thờ, khấn vái, mong và tin rằng sẽ được ban phước lành trong năm mới.



tet chol chnam thmay  le hoi dac sac cua dong bao khmer hinh 3
Bà con dân tộc Khmer tập trung đến chùa trong dịp Tết Năm mới. Ảnh: BBP

Trong ngày Tết đầu tiên - Chôl sangkran Thmây, người Khmer sẽ chọn giờ tốt nhất trong ngày, tắm gội sạch sẽ, mặc quần áo đẹp, trang trọng và lịch sự, mang theo lễ vật nhang đèn vào chùa làm lễ rước Đại lịch “Maha Sangkran,” đồng thời diễu hành 3 vòng xung quanh chính điện để đón chào Têvêđa. Tối đến sẽ tổ chức các trò chơi dân gian cùng các vũ điệu như hát, múa dukê, robăm, ramvông...

Ngày Tết thứ hai - Wanabot (năm nhuận tổ chức 2 ngày), mọi người bày tỏ lòng thành tâm tín ngưỡng bằng cách mang đồ ăn thức uống đến cho các sư sãi. Đáp lại, các nhà sư sẽ làm lễ tạ ơn những người đã làm ra hạt gạo, đã trồng trọt, chăn nuôi, tạo cho cuộc sống ấm no, đầy đủ.

Buổi chiều theo sự hướng dẫn của vị Achar, mọi người làm lễ “Đắp núi cát” ngay tại khuôn viên chùa để mong gặp được điều lành. Tập tục này gắn với thuật cầu mưa của người xưa.

Ngày Tết thứ ba - Lơn sắtk, còn gọi là ngày Lễ tắm Phật. Các nhà sư dùng những cành hoa, vẩy những giọt nước tinh khiết có ướp hương hoa thơm ngát lên tượng Phật. Trong làn khói hương, người người thành tâm khấn nguyện cầu mong Trời Phật gia hộ cho dân làng được dồi dào sức khỏe, ruộng rẫy tốt tươi và được mùa.

Đến trưa mọi người về nhà làm lễ tắm tượng Phật thờ trong từng gia đình, rồi chúc mừng ông bà, cha mẹ và dâng bánh để tạ ơn. Cũng có khi họ tổ chức lễ tắm ông bà, cha mẹ, tượng trưng cho sự báo hiếu.

Trong ba ngày Tết Chôl Chnăm Thmây, ngoài các nghi thức Phật giáo, đồng bào Khmer cũng tổ chức rất nhiều hoạt động văn hóa nghệ thuật và các trò chơi dân gian, như thả diều, đánh quay lửa hay nghe các cụ già kể chuyện thần thoại, cổ tích cho con cháu; thanh niên trai, gái tham gia các cuộc hát đối đáp aday, hát dukê, múa ramvông, romxaravan, múa trống xàdăm...

Lễ rước đại lịch trong Tết Chôl Chnăm Thmây. Ảnh: TTXVN
Lễ rước đại lịch trong Tết Chôl Chnăm Thmây. Ảnh: TTXVN
Dâng cơm lên các nhà sư là tục lệ lâu đời trong dịp Tết Chôl Chnăm Thmây. Ảnh: TTXVN
Dâng cơm lên các nhà sư là tục lệ lâu đời trong dịp Tết Chôl Chnăm Thmây. Ảnh: TTXVN
Lễ đắp núi cát của người Khmer ở Sóc Trăng. Ảnh: TTXVN
Lễ đắp núi cát của người Khmer ở Sóc Trăng. Ảnh: TTXVN
Lễ tắm Phật thiêng liêng mừng năm mới trong Tết cổ truyền Chôl Chnăm Thmây
Lễ tắm Phật thiêng liêng mừng năm mới trong Tết cổ truyền Chôl Chnăm Thmây
Trong ba ngày Tết Chôl Chnăm Thmây, đồng bào Khmer tổ chức nhiều hoạt động văn hóa nghệ thuật và các trò chơi dân gian
Trong ba ngày Tết Chôl Chnăm Thmây, đồng bào Khmer tổ chức nhiều hoạt động văn hóa nghệ thuật và các trò chơi dân gian

Ngoài dấu ấn Phật giáo đậm nét, Tết năm mới của đồng bào Khmer còn thấy dấu ấn của đạo Bàlamôn qua việc người dân rất chú trọng cúng dường bằng nhiều món hoa quả khác nhau.

Do thấm đẫm triết lý vô thường của Phật giáo nên Tết Chôl Chnăm Thmây còn là dịp thuận tiện nhất để đồng bào Khmer “làm phước.” Bởi vậy, phần lớn các lễ hội Khmer đều được gọi là “bund”, nghĩa là “đám phước” theo tinh thần vô ngã vị tha của Phật giáo…

T.Toàn (https://www.congluan.vn/tet-chol-chnam-thmay--le-hoi-dac-sac-cua-dong-bao-khmer-post243395.html)

Tags:

Bài liên quan
Tin bài khác
Champions League: Benfica đánh bật Read Madrid khỏi top 8

Champions League: Benfica đánh bật Read Madrid khỏi top 8

Banfica là đội bóng chơi ấn tượng nhất trong loạt trận cuối phân hạng Champions League.
Patrik Lê Giang có quốc tịch Việt Nam

Patrik Lê Giang có quốc tịch Việt Nam

Chủ tịch nước ký quyết định cho thủ môn Patrik Lê Giang nhập quốc tịch Việt Nam.
Yêu cầu đẩy nhanh tiến độ Dự án tu bổ, tôn tạo Khu mộ Tổng Bí thư Trần Phú

Yêu cầu đẩy nhanh tiến độ Dự án tu bổ, tôn tạo Khu mộ Tổng Bí thư Trần Phú

(PLVN) - Bí thư Tỉnh ủy Hà Tĩnh yêu cầu chủ đầu tư và các nhà thầu thường xuyên bám sát công trường, tập trung nhân lực, máy móc, đẩy nhanh tiến độ thi công Dự án tu bổ, tôn tạo Khu mộ Tổng Bí thư Trần Phú, bảo đảm hoàn thành đúng tiến độ, chất lượng và giá trị lịch sử của di tích.
Đình Bắc được AFC vinh danh

Đình Bắc được AFC vinh danh

Liên đoàn bóng đá châu Á ấn tượng với màn trình diễn của Đình Bắc tại vòng chung kết U23 Châu Á.
Futsal Việt Nam muốn có 3 điểm khi gặp Lebanon

Futsal Việt Nam muốn có 3 điểm khi gặp Lebanon

Sau trận ra quân thắng Kuwait, HLV Diego Giustozzi muốn có trận thắng thứ hai tại giải Châu Á 2026.
Đội tuyển futsal Việt Nam "lội ngược dòng" thắng Kuwait 5-4

Đội tuyển futsal Việt Nam "lội ngược dòng" thắng Kuwait 5-4

Đội tuyển futsal Việt Nam đã đánh bại futsal Kuwait với tỷ số 5-4, qua đó giành trọn 3 điểm sau 2 hiệp đấu giàu kịch tính trong trận ra quân tại vòng chung kết futsal Châu Á 2026.
Mở lối du lịch sông nước tại Thủ đô

Mở lối du lịch sông nước tại Thủ đô

(PLVN) - Nếu biết khai thác, các dòng sông, hồ ở Hà Nội không chỉ là một sản phẩm du lịch mới mẻ, mà còn là hành trình trở về với cội nguồn văn hóa, mở ra hướng phát triển bền vững cho du lịch Thủ đô.
Nhạc kịch "Giấc mơ Chí Phèo" đạt giải "Tinh hoa sân khấu"

Nhạc kịch "Giấc mơ Chí Phèo" đạt giải "Tinh hoa sân khấu"

Vở nhạc kịch "Giấc mơ Chí Phèo"của Nhà hát Ca múa nhạc Thăng Long chiến thắng hạng mục "Tinh hoa sân khấu" trong lễ trao giải "Tinh hoa Việt" năm 2025.
Sông Lam Nghệ An vô địch giải U19 Quốc gia

Sông Lam Nghệ An vô địch giải U19 Quốc gia

Chiến thắng trên chấm 11 mét trước PVF-CAND giúp Sông Lam Nghệ An trở thành nhà vô địch Giải bóng đá VĐ U19 Quốc gia 2025/26.
Tâm an vạn sự an

Tâm an vạn sự an

Người xưa nói “tâm an vạn sự an” không phải để né tránh sóng gió cuộc đời, mà để chỉ ra gốc rễ của bình yên nằm ở bên trong, không nằm ở hoàn cảnh.
Hơn 4.000 vận động viên sẽ tham gia Vietnam Trail Marathon tại Mộc Châu

Hơn 4.000 vận động viên sẽ tham gia Vietnam Trail Marathon tại Mộc Châu

Ngày 31/1 tới, Vietnam Trail Marathon sẽ chào đón hơn 4.000 vận động viên từ 43 quốc gia đến những cung đường chạy tuyệt đẹp của Mộc Châu, với các cự ly lên đến 70km. Đây sẽ là sân khấu cho những cuộc ganh đua đầy kịch tính giữa các nhà vô địch, những chân chạy địa hình hàng đầu của Việt Nam, cũng như những cái tên đáng chú ý từ khu vực châu Á và châu Âu.
Đại diện 32 dân tộc hội tụ tại "Sắc xuân trên mọi miền Tổ quốc" năm 2026

Đại diện 32 dân tộc hội tụ tại "Sắc xuân trên mọi miền Tổ quốc" năm 2026

Sự kiện “Sắc xuân trên mọi miền Tổ quốc” dự kiến sẽ diễn ra từ ngày 27/2 đến 1/3/2026, quy tụ khoảng 300 đồng bào thuộc 32 cộng đồng dân tộc của 15 tỉnh, thành phố, hứa hẹn nhiều hoạt động hấp dẫn.
bao-anh-land
happer-vn
Trường Đại học Luật Hà Nội gặp mặt các nguyên lãnh đạo Nhà trường qua các thời kỳ

Trường Đại học Luật Hà Nội gặp mặt các nguyên lãnh đạo Nhà trường qua các thời kỳ

(PLVN) - Nhân dịp xuân Bính Ngọ, Trường Đại học Luật Hà Nội đã tổ chức buổi gặp mặt thân mật các đồng chí nguyên lãnh đạo Nhà trường qua các thời kỳ, thể hiện truyền thống “uống nước nhớ nguồn”, tri ân những đóng góp quan trọng của các thế hệ đi trước đối với sự hình thành và phát triển của Nhà trường.
Tổng Bí thư Tô Lâm dự Lễ khởi công xây dựng Trường nội trú liên cấp Trường Hà

Tổng Bí thư Tô Lâm dự Lễ khởi công xây dựng Trường nội trú liên cấp Trường Hà

Chiều 28/01, nhân Kỷ niệm 85 năm Ngày Bác Hồ về nước lãnh đạo cách mạng Việt Nam, tỉnh Cao Bằng đã long trọng tổ chức Lễ khởi công xây dựng công trình Trường phổ thông nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở (TH&THCS) Trường Hà. Tổng Bí thư Tô Lâm dự và phát biểu tại buổi lễ.
Thủ tướng Phạm Minh Chính: "Không lãng phí một ngày" khi làm dự án APEC 2027 ở Phú Quốc

Thủ tướng Phạm Minh Chính: "Không lãng phí một ngày" khi làm dự án APEC 2027 ở Phú Quốc

Ngày 28/01, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã có chuyến kiểm tra thực địa và làm việc tại đặc khu Phú Quốc (tỉnh An Giang). Chuyến công tác nhằm rà soát tiến độ, tháo gỡ các điểm nghẽn và động viên lực lượng thi công tại các công trình hạ tầng chiến lược phục vụ Hội nghị Diễn đàn Kinh tế Châu Á - Thái Bình Dương (APEC) năm 2027.
Khởi tố, bắt tạm giam đối tượng thu mua heo chết nhiễm dịch tả châu Phi bán ra thị trường

Khởi tố, bắt tạm giam đối tượng thu mua heo chết nhiễm dịch tả châu Phi bán ra thị trường

Ngày 27/1, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Đồng Nai (Phòng Cảnh sát kinh tế) đã thi hành Quyết định khởi tố bị can, Lệnh bắt tạm giam đối với Lê Thị Bích Phượng (SN 1983, ngụ xã Thống Nhất, tỉnh Đồng Nai) để điều tra về hành vi “Vi phạm quy định về an toàn thực phẩm”. Các quyết định tố tụng đã được Viện Kiểm sát nhân dân cùng cấp phê chuẩn.
Bắt đối tượng lên mạng lừa đảo, chiếm đoạt tài sản trên 1 tỷ đồng

Bắt đối tượng lên mạng lừa đảo, chiếm đoạt tài sản trên 1 tỷ đồng

Đối tượng Mai Hồng Sơn lập các trang facebook, zalo, Tiktok, Youtube đăng tải các bài viết có nội dung quảng cáo mua bán các loại máy móc nông nghiệp, máy phát điện, máy nổ… để tiếp cận với người có nhu cầu mua rồi lừa đảo chiếm đoạt tiền.
Vụ án chị gái và em trai ẩu đả tại Bà Rịa - Vũng Tàu (cũ): Tòa trả hồ sơ, yêu cầu truy tìm vật chứng

Vụ án chị gái và em trai ẩu đả tại Bà Rịa - Vũng Tàu (cũ): Tòa trả hồ sơ, yêu cầu truy tìm vật chứng

Hôm qua (28/1), TAND khu vực 14 TP HCM mở phiên sơ thẩm với bị cáo Nguyễn Thị Bích Phượng (SN 1974, quê thôn Xuân Hòa, xã Xuân Sơn; trước đây thuộc huyện Châu Đức, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu cũ) bị truy tố về hành vi “giết người”. HĐXX đã trả hồ sơ, yêu cầu làm rõ một số vấn đề.
Đại học Luật Hà Nội: Gặp mặt cán bộ hưu trí Xuân Bính Ngọ 2026

Đại học Luật Hà Nội: Gặp mặt cán bộ hưu trí Xuân Bính Ngọ 2026

(PLM) - Sáng 28/1, Trường Đại học Luật Hà Nội tổ chức buổi gặp mặt các cán bộ hưu trí nhân dịp Xuân Bính Ngọ 2026. Buổi gặp mặt là dịp để các thế hệ cùng ôn lại những kỷ niệm sâu sắc, tri ân những đóng góp tâm huyết của đội ngũ cán bộ, giảng viên qua các thời kỳ đối với sự nghiệp xây dựng và phát triển Nhà trường.

100 bức ảnh được trưng bày tại triển lãm Mừng Đảng, Mừng Xuân

100 bức ảnh được trưng bày tại triển lãm Mừng Đảng, Mừng Xuân

Chiều ngày 28/01, tại Hà Nội, Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch, đã tổ chức lễ khai mạc “Triển lãm ảnh Mừng Đảng, Mừng Xuân và Chào mừng thành công Đại hội lần thứ XIV của Đảng”. Triển lãm trưng bày 100 bức ảnh của các nhà nhiếp ảnh.

Cụm Thi đua số II: Phát huy sức mạnh báo chí, xuất bản, nghiên cứu, đào tạo trong phong trào thi đua

Cụm Thi đua số II: Phát huy sức mạnh báo chí, xuất bản, nghiên cứu, đào tạo trong phong trào thi đua

Ngày 27/1, Cụm Thi đua số II, Bộ Tư pháp đã tổ chức Hội nghị tổng kết công tác thi đua khen thưởng năm 2025. Thứ trưởng Nguyễn Thanh Ngọc tham dự và chủ trì Hội nghị.

Đoàn Thanh niên Bộ Tư pháp tổng kết công tác năm 2025, triển khai nhiệm vụ năm 2026

Đoàn Thanh niên Bộ Tư pháp tổng kết công tác năm 2025, triển khai nhiệm vụ năm 2026

PLM - Sáng ngày 27/01/2026, tại trụ sở Bộ Tư pháp, Đoàn Thanh niên Bộ Tư pháp đã tổ chức Hội nghị tổng kết công tác Đoàn và phong trào thanh niên năm 2025, triển khai nhiệm vụ năm 2026, theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến.

Ninh Bình: Phía sau những biển hiệu tiếng nước ngoài

Ninh Bình: Phía sau những biển hiệu tiếng nước ngoài

(PLM) - Những tấm biển chỉ toàn tiếng nước ngoài được mở công khai trong khu đô thị Đồng Văn, thuộc phường Đồng Văn, tỉnh Ninh Bình, không biết các dịch vụ nói tới trên những tấm bảng này là gì, thế nhưng bên trong lại là hàng loạt trò chơi dạng máy xèng, có dấu hiệu của việc cờ bạc trá hình.

Hà Nội rực sáng trong đêm pháo hoa mừng thành công Đại hội XIV của Đảng

Hà Nội rực sáng trong đêm pháo hoa mừng thành công Đại hội XIV của Đảng

(PLM) - Tối 23/1, tại khu vực Sân vận động Quốc gia Mỹ Đình (quận Từ Liêm, Hà Nội), hàng vạn người dân đã được chiêm ngưỡng màn trình diễn pháo hoa đặc biệt, chào mừng thành công Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng.

Lực lượng chức năng tại TP Hồ Chí Minh quyết liệt xử lý tình trạng lấn chiếm vỉa hè, lòng đường

Lực lượng chức năng tại TP Hồ Chí Minh quyết liệt xử lý tình trạng lấn chiếm vỉa hè, lòng đường

Ngày 21/1/2026, Đội Cảnh sát giao thông Tân Sơn Nhất phối hợp với Phòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (PC06) và Công an các phường Tân Sơn, Tây Thạnh triển khai cao điểm kiểm tra, xử lý tình trạng lấn chiếm, sử dụng trái phép lòng đường, vỉa hè theo kế hoạch của Công an TP Hồ Chí Minh.

Hà Nội: Lòng đường, vỉa hè khu vực chung cư Kim Văn – Kim Lũ bị lấn chiếm

Hà Nội: Lòng đường, vỉa hè khu vực chung cư Kim Văn – Kim Lũ bị lấn chiếm

Theo phản ánh, hiện nay tại khu vực chung cư Kim Văn – Kim Lũ, phường Định Công mặc dù có biển cấm nhưng tình trạng xe ô tô, xe máy chiếm dụng lòng đường, vỉa hè diễn ra tràn lan trên tuyến đường Nguyễn Xiển, Nghiêm Xuân Yêm.

Tiếp vụ người dân nghi bị lừa gần 500 triệu (kỳ 2): Có dấu hiệu hình sự?

Tiếp vụ người dân nghi bị lừa gần 500 triệu (kỳ 2): Có dấu hiệu hình sự?

(PLM) - Liên quan đến sự việc, người dân có dấu hiệu bị chiếm đoạt số tiền gần 500 triệu đồng, khi tin lời tư vấn, dụ dỗ của một số đối tượng hoạt động trong lĩnh vực xuất khẩu lao động “núp bóng” dưới hình thức đi du lịch nước ngoài, sau đó sắp xếp ở lại làm việc dài hạn với mức thu nhập cao. Ngày 02/10/2025 anh Lê Công Tuấn đã đến cơ quan cảnh sát điều tra Công an thành phố Hà Nội gửi đơn, đề nghị xem xét giải quyết theo thẩm quyền.

Lan toả yêu thương từ chương trình Mái ấm Tư pháp

Lan toả yêu thương từ chương trình Mái ấm Tư pháp

Với sự chung tay của Báo Pháp luật Việt Nam và chính quyền địa phương xã Yên Mô, tỉnh Ninh Bình, một 'Mái ấm Tư pháp' khang trang đã kịp hoàn thiện ngay trước thềm Tết Nguyên đán Bính Ngọ, biến giấc mơ về một nơi an cư của người phụ nữ đơn thân nghèo khó trở thành hiện thực."