Thủ tướng chỉ đạo giải quyết loạt vấn đề cấp thiết của ngành Giáo dục

Văn phòng Chính phủ vừa ban hành Thông báo số 494/TB-VPCP kết luận của Thủ tướng Chính phủ tại cuộc họp về cung ứng sách giáo khoa; rà soát chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông; một số vấn đề trọng tâm trong lĩnh vực giáo dục, đào tạo và chuẩn bị phục vụ Đoàn giám sát chuyên đề thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo.

Theo Thông báo, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng yêu cầu Bộ Giáo dục và Đào tạo nghiêm túc tiếp thu các ý kiến tại cuộc họp, tập trung triển khai ngay các nhiệm vụ, giải pháp cấp thiết.

Giải quyết dứt điểm tình trạng thiếu sách giáo khoa trước 25/9

Về cung ứng sách giáo khoa năm học 2026-2027, Thủ tướng nêu rõ, đây là năm học đầu tiên triển khai một bộ sách giáo khoa thống nhất trên toàn quốc theo tinh thần Nghị quyết số 71-NQ/TW. Mặc dù việc bảo đảm đủ sách giáo khoa trước năm học mới đã được chỉ đạo quyết liệt, toàn diện, nhưng khi bước vào năm học vẫn còn nhiều học sinh, cơ sở giáo dục phổ thông tại một số địa phương chưa có đủ sách giáo khoa. Đến ngày 20/9/2026, cả nước vẫn còn thiếu hơn 776.000 bản.

Theo Thủ tướng, những hạn chế, bất cập trong tổng hợp nhu cầu, dự báo, đặt hàng, xuất bản, dự trữ, điều phối, phân phối dẫn đến tình trạng thiếu sách giáo khoa có cả nguyên nhân khách quan và chủ quan từ Bộ Giáo dục và Đào tạo, các địa phương và cơ sở giáo dục, trong đó nguyên nhân chủ quan là chủ yếu. Đặc biệt, công tác dự báo nhu cầu, cung ứng sách giáo khoa của Bộ Giáo dục và Đào tạo vẫn theo cách làm cũ, chưa đổi mới, chưa quyết liệt, kịp thời, hiệu quả.

Thủ tướng yêu cầu Bộ Giáo dục và Đào tạo nghiêm túc rút kinh nghiệm, có ngay các biện pháp cấp bách, chấn chỉnh kịp thời, bảo đảm cung ứng đủ sách giáo khoa trong thời gian sớm nhất; không để tái diễn tình trạng thiếu sách trong những năm học tiếp theo.

Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo phải tập trung chỉ đạo, chịu trách nhiệm trực tiếp trước Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ về việc áp dụng các biện pháp cấp bách, giải quyết dứt điểm tình trạng thiếu sách giáo khoa năm học 2026-2027 trong thời gian ngắn nhất, hoàn thành trước ngày 25/9.

Việc rà soát, xác nhận phải được thực hiện đến từng cơ sở giáo dục, từng nhà trường, bảo đảm cung ứng đầy đủ sách giáo khoa cho từng học sinh; tuyệt đối không để tiếp diễn tình trạng học sinh đi học mà không có sách giáo khoa, nhất là tại các địa phương đang còn thiếu nhiều như Lâm Đồng, Đồng Nai, Ninh Bình, Phú Thọ, Khánh Hòa, Cần Thơ, Đắk Lắk... Trường hợp cần thiết, có thể chỉ định các đơn vị có năng lực tham gia in ấn sách giáo khoa.

Đối với những nơi còn thiếu sách, Bộ Giáo dục và Đào tạo phải khẩn trương hướng dẫn địa phương, cơ sở giáo dục thực hiện ngay các giải pháp phù hợp hỗ trợ học tập cho học sinh, không để ảnh hưởng đến chất lượng dạy và học; đồng thời nghiên cứu, tăng cường sử dụng sách điện tử.

Đáng chú ý, Thủ tướng yêu cầu Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo chỉ đạo nghiêm túc kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm của các tổ chức, đơn vị, cá nhân liên quan và xử lý nghiêm theo quy định đối với việc cung ứng không đầy đủ sách giáo khoa phục vụ học sinh đầu năm học 2026-2027. Tình hình và kết quả xử lý phải được báo cáo Thủ tướng trước ngày 10/10/2026.

Tuyệt đối không để cắt xén khẩu phần, tiêu cực trong bữa ăn học đường

Một vấn đề khác được Thủ tướng yêu cầu tập trung xử lý là chất lượng, an toàn bữa ăn học đường.

Thủ tướng giao Bộ Giáo dục và Đào tạo chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan và địa phương triển khai ngay các biện pháp cần thiết bảo đảm chất lượng, vệ sinh an toàn thực phẩm bữa ăn học đường theo Chỉ thị số 33/CT-TTg ngày 14/8/2026.

Trong đó, phải xác định rõ trách nhiệm của Bộ Giáo dục và Đào tạo, các cơ quan liên quan, nhất là chính quyền địa phương các cấp và cơ sở giáo dục; bảo đảm công khai, minh bạch, kiểm soát chặt chẽ chất lượng bữa ăn. Thủ tướng yêu cầu tuyệt đối không để xảy ra mất an toàn thực phẩm, cắt xén khẩu phần, tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Bộ Tài chính được giao chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan triển khai ngay việc đề xuất cấp có thẩm quyền miễn thuế thu nhập doanh nghiệp cho các doanh nghiệp cung cấp suất ăn cho cơ sở giáo dục.

Liên quan việc rà soát, sắp xếp cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông tại các địa phương, Thủ tướng yêu cầu Bộ Giáo dục và Đào tạo khẩn trương rà soát, tổng hợp, tổ chức họp trực tuyến với các địa phương để xác định rõ những hạn chế, bất cập. Bộ phải chủ động xử lý các vướng mắc theo thẩm quyền, đồng thời có đề xuất, kiến nghị cụ thể đối với những vấn đề vượt thẩm quyền, tổng hợp báo cáo Thủ tướng trước ngày 5/10/2026.

Rà soát chương trình theo hướng giảm tải, tiếp tục nghiên cứu đổi mới thi, tuyển sinh

Đối với Chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông, Bộ Giáo dục và Đào tạo được giao chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan xây dựng kế hoạch rà soát, hoàn thiện, phân công nhiệm vụ với lộ trình cụ thể để hoàn thành bộ sách giáo khoa giáo dục phổ thông mới sử dụng thống nhất trên toàn quốc từ năm học 2028-2029, bảo đảm chất lượng, đáp ứng yêu cầu đề ra, góp phần nâng cao hiệu quả dạy và học thực chất; báo cáo Thủ tướng Chính phủ, Phó Thủ tướng Chính phủ trong tháng 10/2026.

Thủ tướng lưu ý phải xác định rõ những hạn chế, bất cập, khó khăn, vướng mắc trong nội dung và quá trình triển khai Chương trình giáo dục phổ thông và bộ sách giáo khoa hiện nay.

Chương trình cần được rà soát kỹ theo hướng giảm tải, lấy giáo dục phổ thông làm nền tảng, bảo đảm mọi học sinh được trang bị đầy đủ kiến thức, kỹ năng, phẩm chất và năng lực cần thiết; chú trọng giáo dục đạo đức, nhân cách, lòng yêu nước, ý thức trách nhiệm, khát vọng cống hiến.

Thủ tướng cũng yêu cầu bổ sung nội dung về các nhân vật lịch sử, tiền bối cách mạng, giá trị lịch sử, văn hóa, truyền thống dân tộc; rà soát các vấn đề về tác giả, chủ biên, bản quyền để hoàn thiện bộ sách giáo khoa theo hướng thiết thực, hiệu quả, phù hợp yêu cầu thực tiễn.

Đặc biệt, việc rà soát phải bảo đảm không để có nhiều kiến thức chuyên sâu, gây áp lực cho công tác dạy và học, không thực sự cần thiết đối với mặt bằng giáo dục phổ thông. Những kiến thức chuyên sâu dành cho tài liệu tham khảo, nâng cao của các môn học; đồng thời việc điều chỉnh phải góp phần giảm áp lực thi cử, tuyển sinh.

Trong quá trình thực hiện, Bộ Giáo dục và Đào tạo phải cầu thị, lắng nghe ý kiến của giáo viên, học sinh, cha mẹ học sinh, các tầng lớp nhân dân, nhất là chuyên gia, nhà khoa học và nhà giáo đang trực tiếp giảng dạy.

Cùng với rà soát chương trình, sách giáo khoa, Thủ tướng yêu cầu Bộ Giáo dục và Đào tạo tiếp tục nghiên cứu đổi mới phương pháp dạy và học, kiểm tra, đánh giá, thi, tuyển sinh trên cơ sở đánh giá đầy đủ các yếu tố tác động, ảnh hưởng và có lộ trình phù hợp; bảo đảm đánh giá đúng thực chất chất lượng dạy và học, trình độ người học và công bằng trong thi cử.

Phấn đấu miễn phí sách giáo khoa cho tất cả học sinh từ năm học 2028-2029

Thủ tướng giao Bộ Giáo dục và Đào tạo phối hợp với các bộ, cơ quan liên quan, địa phương khẩn trương nghiên cứu, đổi mới mạnh mẽ công tác biên soạn, xuất bản, phát hành và cung ứng sách giáo khoa.

Theo đó, bản quyền sách giáo khoa phải được xác định là tài sản của Nhà nước, do Bộ Giáo dục và Đào tạo chỉ đạo biên soạn, chịu trách nhiệm về nội dung và giữ bản quyền, được phát hành miễn phí cho tất cả học sinh theo lộ trình quy định.

Cùng với đó, cần rà soát công tác phát hành, cung ứng, cắt giảm khâu trung gian; nghiên cứu giao các địa phương chịu trách nhiệm in ấn, phát hành sách giáo khoa nhằm tiết giảm chi phí, tiết kiệm ngân sách nhà nước và tiền mua sách của học sinh.

Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng được yêu cầu đẩy nhanh hoàn thiện hệ thống cơ sở dữ liệu của ngành, chủ động kết nối với cơ sở dữ liệu dân cư của Bộ Công an để xác định cụ thể nhu cầu, số lượng học sinh từng cấp học, lớp học và từng cơ sở giáo dục, qua đó phục vụ việc xác định nhu cầu, phân phối sách giáo khoa kịp thời, đầy đủ.

Đồng thời, Bộ Giáo dục và Đào tạo phối hợp với Bộ Tài chính và các địa phương xác định dự toán kinh phí, đề xuất cấp có thẩm quyền bố trí ngân sách nhà nước để bảo đảm đầy đủ trường lớp, trang thiết bị, giáo viên; phấn đấu triển khai cung ứng miễn phí sách giáo khoa cho tất cả học sinh từ năm học 2028-2029.