Thứ sáu 24/07/2026 12:09
Email: [email protected]
Khi dầu ăn không chỉ là… món chiên
Dầu ăn là nguyên liệu cơ bản trong rất nhiều món chiên, từ quán ăn đường phố đến nhà hàng sang trọng. Nhưng khi việc sử dụng dầu ăn diễn ra với tần suất cao, hoặc dầu bị tái sử dụng nhiều lần, thì lượng dầu mới cần dùng sẽ tăng – kéo theo nhu cầu lớn về nguồn nguyên liệu, chế biến và vận chuyển. Nghiên cứu chỉ ra rằng, trung bình khoảng 3,8 kg CO₂-equivalent (CO₂e) được phát thải cho mỗi 1 kg dầu tinh luyện từ hạt; thậm chí ở khu vực khai thác đất đai nhiều hơn, con số có thể lên tới ~5 kg CO₂e/kg. Điều này nghĩa là: mỗi 1 kg dầu ăn tiêu thụ thêm = hàng kg CO₂e “ẩn” được phát thải từ khâu trồng trọt, sản xuất, logistics và xử lý.
Khai thác – Chế biến – Thải bỏ: Chuỗi tạo khí nhà kính
Khai thác/Chuyển đổi đất đai: Khi đất rừng hoặc đất tự nhiên bị chuyển thành cây lấy dầu (như cọ dầu, đậu nành…), lượng carbon bị mất đi từ đất/cây và phát thải CO₂ do khai phá đất đai là rất lớn.
Chế biến & vận chuyển: Canh tác, thu hoạch, vận chuyển, tinh luyện dầu ăn tiêu dùng năng lượng (điện, nhiên liệu hóa thạch) – tất cả đóng góp vào lượng khí nhà kính.
Dầu thải & xử lý: Nếu dầu ăn đã sử dụng không được thu hồi hoặc tái chế đúng cách, khi thải ra môi trường đất/nước có thể phân hủy kém và phát sinh methane (CH₄) – loại khí nhà kính mạnh hơn CO₂ nhiều lần – hoặc CO₂ từ quá trình phân hủy không kiểm soát.Như vậy, việc tiêu dùng dầu ăn “quá mức” – hoặc quản lý dầu ăn thiếu hiệu quả – chính là tăng gánh nặng phát thải GHG (Greenhouse Gases) cho môi trường toàn cầu.
Thực tiễn tại Việt Nam và bài toán chiên rán
Tại Việt Nam, ăn chiên rán rất phổ biến: từ hộ gia đình, quán ăn nhỏ, đến chuỗi nhà hàng – dầu ăn là nguyên liệu không thể thiếu. Khi áp lực kinh tế và chi phí tăng, việc tái sử dụng dầu chiên nhiều lần dễ xảy ra.Sự tiêu dùng dầu ăn lớn đồng nghĩa với: lượng dầu mua nhiều hơn → sản xuất nhiều hơn → khai thác lớn hơn → thải nhiều hơn. Nếu không có quy trình quản lý tốt, lượng dầu thải không thu hồi sẽ tăng – kéo theo lượng phát thải GHG tiềm ẩn cũng tăng.Khối lượng lớn dầu thải nếu không được xử lý đúng cách còn làm ô nhiễm nguồn nước, đất và làm mất khả năng thu giữ carbon của đất – gián tiếp tăng phát thải khí nhà kính.
Hành động cần thiết: Từ lựa chọn cá nhân đến hoạt động doanh nghiệp
Người tiêu dùng hãy cân nhắc giảm tần suất món chiên, chọn nơi sử dụng dầu mới hoặc thay dầu thường xuyên, tránh chia sẻ sử dụng lại dầu nhiều lần.
Nhà hàng/quán ăn cần xây dựng quy trình thay dầu, lọc dầu, thu gom dầu thải, sử dụng dầu có nguồn gốc bền vững và tính toán lượng tiêu thụ để tránh lãng phí.
Doanh nghiệp & chuỗi lớn nên áp dụng công nghệ giám sát chất lượng dầu, xác định lượng tiêu thụ và thải, sử dụng dữ liệu để tối ưu hóa – không chỉ tiết kiệm chi phí mà còn giảm lượng khí nhà kính gián tiếp từ chuỗi cung ứng.
Chính sách & quản lý cần có khung thu gom dầu thải, tái chế thành nhiên liệu sinh học hoặc nguyên liệu khác, đồng thời khuyến khích sử dụng dầu ăn từ nguồn tái sinh hoặc sản xuất bền vững.
Tiêu dùng dầu ăn vượt mức và quản lý yếu kém không chỉ ảnh hưởng sức khỏe người dùng mà còn là vấn đề môi trường nghiêm trọng – từ việc phát thải CO₂, CH₄ trong suốt chuỗi đến mất khả năng thu giữ carbon của đất và nước.Chúng ta đang đứng trước ngã rẽ: chọn “chiên – dùng – thải” như hiện tại có thể tiếp tục tạo gánh nặng môi trường; hoặc chọn cách “chiên – dùng – quản lý tốt – tái chế” để biến món chiên giòn thơm thành một lựa chọn bền vững hơn.Hành động bắt đầu từ mỗi nhà bếp – mỗi món chiên – mỗi lựa chọn dầu ăn. Vì “ăn ngon” cũng nên để lại “dấu chân xanh”.
Theo dõi chúng tôi trên:
(PLM) - Hướng về lễ kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ, năm nay, những người làm báo Pháp luật Việt Nam lại tiếp tục hành trình tri ân hướng về miền Trung - vùng đất huyền thoại với biết bao người con ưu tú đã không tiếc thân mình, hiến dâng tuổi thanh xuân cho độc lập, tự do của Tổ quốc.
Văn Phước - Văn Hùng - Đình Hưng
( PLM) - Tai nạn đuối nước ở trẻ em luôn để lại những nỗi đau mất mát cho gia đình và cộng đồng. Do vậy, việc tăng cường các kiến thức, trang bị kỹ năng, biện pháp cơ bản để bảo vệ trẻ em phòng tránh rủi ro được các địa phương phối hợp cùng lực lượng chức năng đặc biệt quan tâm chú trọng, nhất là trong mùa mưa bão.
(PLM) - Sáng ngày 15.7, tại trụ sở Bộ Tư Pháp, Báo Pháp luật Việt Nam phối hợp với Cục Quản lý Thi hành án dân sự đã tổ chức Lễ tổng kết và trao giải Cuộc thi "Chuyện nghề Thi hành án dân sự" lần thứ II.
PLM - THADS Nghệ An kỷ niệm 80 năm truyền thống, khẳng định 10 năm liên tiếp vượt chỉ tiêu, quyết liệt thu hồi tài sản, đẩy mạnh chuyển đổi số và xây dựng đội ngũ cán bộ liêm chính, chuyên nghiệp.
(PLM) - Chiều 12/7, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cùng đoàn công tác đã đến thăm, tặng quà 20 gia đình chính sách tại xã Giai Lạc, tỉnh Nghệ An nhân dịp kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026). Tham gia đoàn công tác có ông Nguyễn Quang Thái, Phó Bí thư chuyên trách Đảng ủy Bộ Tư pháp; ông Nguyễn Thắng Lợi, Cục trưởng Cục Quản lý thi hành án dân sự; lãnh đạo một số đơn vị thuộc Bộ Tư pháp. Về phía tỉnh Nghệ An có Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phùng Thành Vinh cùng đại diện Sở Tư pháp, Thi hành án dân sự tỉnh và chính quyền địa phương.
Bỏ ra số tiền hàng tỷ đồng, còn đi vay lãi thêm để mua đất và đầu tư xây dựng kinh doanh. Ông Hồ Văn Cư (trú tại xã Xuân Ái, tỉnh Lào Cai) chẳng những không được sở hữu đất, mà còn có nguy cơ mất luôn nhà xưởng. Bởi, khi ông Cư vay đủ tiền để rút giấy tờ đất từ ngân hàng về thì chỉ 1 ngày sau chủ đất và người cho ông Cư vay tiền đã thực hiện một hợp đồng chuyển nhượng khác với nhau mà ông Cư lại không hề hay biết, mỗi tháng còn đều đặn trả lãi. Nguyên nhân cũng bắt nguồn từ việc giấy tờ sau khi rút từ ngân hàng về đều được người cho ông Cư vay tiền giữ toàn bộ. Sau đó, việc cho vay tiền cũng được thực hiện thông qua bằng 02 bản hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất mà không phải giấy “vay tiền”… trong đó ông Cư cho biết, 01 giấy là số tiền vay, còn 01 giấy đã bao gồm cả tiền lãi. Đây cũng chính là mấu chốt dẫn tới tranh chấp phức tạp, kéo dài đến nay vẫn chưa được giải quyết dứt điểm.
PLM - Trở lại đại công trường này vào những ngày tháng 7, phóng viên ghi nhận hàng trăm con người đang miệt mài thực hiện từng hạng mục của công trình, tạo nên dáng dấp tòa nhà đang vươn lên mạnh mẽ.
(PLM) - Ngày 8.7, toàn án Nhân dân khu vực 1 - Tuyên Quang đã mở phiên toà xét xử sơ thẩm vụ án dân sự thụ lý số 313 ngày 16.12.2025 về việc Tranh chấp hợp đồng vay tài sản giữa nguyên đơn là ông Đỗ Văn Khoát, sinh năm 1977. Bị đơn là ông Phạm Văn Tuyến sinh năm 1974. Tuy nhiên, người đại diện theo uỷ quyền của ông Khoát là bà Nguyễn Thị Hoa có đơn xin xét xử vắng mặt, người đại diện theo uỷ quyền của nguyên đơn ông Nguyễn Vĩnh Ban vắng mặt. Vì vậy sau thời gian nghị án, Hội đồng xét xử đã quyết định hoãn phiên toà tranh chấp hợp đồng vay tài sản. Phiên toà sẽ được mở lại vào ngày 25.7 tới.
PLM - Theo ghi nhận thực tế của phóng viên báo Pháp luật Việt Nam, trong quá trình thi công dự án cải tạo hạ tầng vỉa hè, đường giao thông, vườn hoa khu đô thị Đền Lừ 1, Đền Lừ 2, đơn vị thi công đổ trạc thải có dấu hiệu trái phép.
