Thứ sáu 23/10/2026 02:41
Email: [email protected]
Khi dầu ăn không chỉ là… món chiên
Dầu ăn là nguyên liệu cơ bản trong rất nhiều món chiên, từ quán ăn đường phố đến nhà hàng sang trọng. Nhưng khi việc sử dụng dầu ăn diễn ra với tần suất cao, hoặc dầu bị tái sử dụng nhiều lần, thì lượng dầu mới cần dùng sẽ tăng – kéo theo nhu cầu lớn về nguồn nguyên liệu, chế biến và vận chuyển. Nghiên cứu chỉ ra rằng, trung bình khoảng 3,8 kg CO₂-equivalent (CO₂e) được phát thải cho mỗi 1 kg dầu tinh luyện từ hạt; thậm chí ở khu vực khai thác đất đai nhiều hơn, con số có thể lên tới ~5 kg CO₂e/kg. Điều này nghĩa là: mỗi 1 kg dầu ăn tiêu thụ thêm = hàng kg CO₂e “ẩn” được phát thải từ khâu trồng trọt, sản xuất, logistics và xử lý.
Khai thác – Chế biến – Thải bỏ: Chuỗi tạo khí nhà kính
Khai thác/Chuyển đổi đất đai: Khi đất rừng hoặc đất tự nhiên bị chuyển thành cây lấy dầu (như cọ dầu, đậu nành…), lượng carbon bị mất đi từ đất/cây và phát thải CO₂ do khai phá đất đai là rất lớn.
Chế biến & vận chuyển: Canh tác, thu hoạch, vận chuyển, tinh luyện dầu ăn tiêu dùng năng lượng (điện, nhiên liệu hóa thạch) – tất cả đóng góp vào lượng khí nhà kính.
Dầu thải & xử lý: Nếu dầu ăn đã sử dụng không được thu hồi hoặc tái chế đúng cách, khi thải ra môi trường đất/nước có thể phân hủy kém và phát sinh methane (CH₄) – loại khí nhà kính mạnh hơn CO₂ nhiều lần – hoặc CO₂ từ quá trình phân hủy không kiểm soát.Như vậy, việc tiêu dùng dầu ăn “quá mức” – hoặc quản lý dầu ăn thiếu hiệu quả – chính là tăng gánh nặng phát thải GHG (Greenhouse Gases) cho môi trường toàn cầu.
Thực tiễn tại Việt Nam và bài toán chiên rán
Tại Việt Nam, ăn chiên rán rất phổ biến: từ hộ gia đình, quán ăn nhỏ, đến chuỗi nhà hàng – dầu ăn là nguyên liệu không thể thiếu. Khi áp lực kinh tế và chi phí tăng, việc tái sử dụng dầu chiên nhiều lần dễ xảy ra.Sự tiêu dùng dầu ăn lớn đồng nghĩa với: lượng dầu mua nhiều hơn → sản xuất nhiều hơn → khai thác lớn hơn → thải nhiều hơn. Nếu không có quy trình quản lý tốt, lượng dầu thải không thu hồi sẽ tăng – kéo theo lượng phát thải GHG tiềm ẩn cũng tăng.Khối lượng lớn dầu thải nếu không được xử lý đúng cách còn làm ô nhiễm nguồn nước, đất và làm mất khả năng thu giữ carbon của đất – gián tiếp tăng phát thải khí nhà kính.
Hành động cần thiết: Từ lựa chọn cá nhân đến hoạt động doanh nghiệp
Người tiêu dùng hãy cân nhắc giảm tần suất món chiên, chọn nơi sử dụng dầu mới hoặc thay dầu thường xuyên, tránh chia sẻ sử dụng lại dầu nhiều lần.
Nhà hàng/quán ăn cần xây dựng quy trình thay dầu, lọc dầu, thu gom dầu thải, sử dụng dầu có nguồn gốc bền vững và tính toán lượng tiêu thụ để tránh lãng phí.
Doanh nghiệp & chuỗi lớn nên áp dụng công nghệ giám sát chất lượng dầu, xác định lượng tiêu thụ và thải, sử dụng dữ liệu để tối ưu hóa – không chỉ tiết kiệm chi phí mà còn giảm lượng khí nhà kính gián tiếp từ chuỗi cung ứng.
Chính sách & quản lý cần có khung thu gom dầu thải, tái chế thành nhiên liệu sinh học hoặc nguyên liệu khác, đồng thời khuyến khích sử dụng dầu ăn từ nguồn tái sinh hoặc sản xuất bền vững.
Tiêu dùng dầu ăn vượt mức và quản lý yếu kém không chỉ ảnh hưởng sức khỏe người dùng mà còn là vấn đề môi trường nghiêm trọng – từ việc phát thải CO₂, CH₄ trong suốt chuỗi đến mất khả năng thu giữ carbon của đất và nước.Chúng ta đang đứng trước ngã rẽ: chọn “chiên – dùng – thải” như hiện tại có thể tiếp tục tạo gánh nặng môi trường; hoặc chọn cách “chiên – dùng – quản lý tốt – tái chế” để biến món chiên giòn thơm thành một lựa chọn bền vững hơn.Hành động bắt đầu từ mỗi nhà bếp – mỗi món chiên – mỗi lựa chọn dầu ăn. Vì “ăn ngon” cũng nên để lại “dấu chân xanh”.
Theo dõi chúng tôi trên:
PLM - Sáng ngày 20/10, tại Hà Nội, Bộ Quốc phòng tổ chức họp báo thông tin về Triển lãm Quốc phòng Quốc tế Việt Nam 2026. Đồng chủ trì cuộc họp có Thủ trưởng Cục Tuyên huấn, Thủ trưởng Tổng cục Công nghiệp Quốc phòng, Thủ trưởng Cục Đối ngoại.
(PLM) - Bộ Tư pháp kỷ niệm Ngày Phụ nữ Việt Nam bằng chương trình “Khám phá di sản văn hóa Trà Việt”, tôn vinh đóng góp của nữ cán bộ và lan tỏa tinh thần gắn kết, sáng tạo, nhân văn trong toàn ngành.
PLM - Được đầu tư khoảng 395 tỷ đồng từ ngân sách tỉnh Quảng Ninh và đưa vào sử dụng từ năm 2019, trạm kiểm soát liên ngành Bắc Luân 2 được kỳ vọng là công trình cửa khẩu hiện đại, phục vụ hoạt động xuất nhập cảnh và giao thương Việt Nam - Trung Quốc. Tuy nhiên, sau khoảng hơn 7 năm vận hành, nhiều hạng mục tại đây đã xuất hiện tình trạng thấm dột, bong tróc, hư hỏng.
(PLM) - Dạy học dự án – Khơi nguồn yêu thương (OLPBL) của cô giáo Trần Thị Hương không chỉ mở ra hành trình khám phá tri thức mà còn là cơ hội để mỗi học sinh trưởng thành qua những trải nghiệm giàu ý nghĩa. Bằng việc kết nối kiến thức với thực tiễn, rèn luyện kỹ năng với tinh thần sẻ chia, OLPBL góp phần khơi dậy lòng nhân ái, nuôi dưỡng trách nhiệm và lan tỏa những giá trị sống tốt đẹp. Qua mỗi dự án, học sinh không chỉ học để hiểu, làm để trưởng thành mà còn biết yêu thương, đồng cảm và hành động vì cộng đồng, để mỗi bài học trở thành một hạt mầm gieo nên những điều tử tế trong cuộc sống.
PLM- Phản ánh tới Pháp luật Media – Báo Pháp luật Việt Nam, người dân phường Quang Trung, tỉnh Thanh Hóa cho biết, thời gian qua, tại khu vực hồ Cánh Chim, đoạn có mương nước chảy qua khu vực trang trại chăn nuôi lợn, nhiều thời điểm xuất hiện tình trạng nước chuyển màu đen đục, bốc mùi khó chịu. Đáng chú ý, gần đây, hiện tượng cá chết hàng loạt tại hồ khiến người dân lo ngại về nguy cơ ô nhiễm môi trường và đề nghị cơ quan chức năng làm rõ nguyên nhân.
(PLM) - Công chứng trong kỷ nguyên số: AI, Blockchain và bài toán giữ “bộ lọc” an toàn pháp lý cho giao dịch, đầu tư. Tọa đàm quốc tế hé lộ giải pháp rút ngắn thủ tục nhưng không đánh đổi an toàn pháp lý.
(PLM) - Ngày 05/09/2026, Báo Pháp luật Việt Nam đã phản ánh về tình trạng hàng loạt xe tải trọng lớn vận chuyển đất vào khu vực dự án nhà tang lễ Thanh Xuân, phường Khương Đình, Hà Nội khiến đường phố bụi bẩn, đất đá rơi vãi, ảnh hưởng đến đời sống người dân và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông.
(PLM) - Thu Hà Nội không chỉ níu lòng người bởi nắng vàng, gió heo may mà còn bởi hương cốm xanh dịu nhẹ, thanh tao. Những hạt cốm non gói trong lá sen thơm ngát, mang theo vị ngọt bùi của lúa non và nét tinh tế của đất trời, trở thành thức quà đặc trưng mỗi độ thu về.
Trong không khí thi đua sôi nổi của tuổi trẻ hướng tới kỷ niệm 70 năm Ngày truyền thống Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam – vào chiều ngày 11/10/2026, Đoàn Thanh niên xã Hương Sơn, TP.Hà Nội đã phối hợp với Đoàn Thanh niên Báo Pháp luật Việt Nam tổ chức thành công Giải thi đấu Pickleball. Đây không chỉ là sân chơi thể thao lành mạnh, mà còn là dịp để tăng cường giao lưu, đoàn kết giữa đoàn viên, thanh niên và cán bộ, nhân viên của 2 đơn vị. Qua đây, góp phần thiết thực hưởng ứng phong trào “Toàn dân rèn luyện thân thể theo gương Bác Hồ vĩ đại”.
PLM - Tối 5/10/2026, nước bất ngờ dâng cao, tràn vào nhà dân và cơ sở sản xuất dọc đường ĐT747B, phường Tân Khánh, TP. Hồ Chí Minh. Theo thông tin ghi nhận ban đầu, khoảng 20 ha bị ngập, ảnh hưởng đến nhiều hộ dân và doanh nghiệp. Nước rút, nhưng phía sau là tài sản hư hỏng, hoạt động sản xuất đình trệ và nỗi lo của người dân. Đáng chú ý, một số người dân cho biết chưa từng chứng kiến tình trạng ngập nghiêm trọng như lần này, đặt ra yêu cầu cần sớm làm rõ diễn biến và nguyên nhân sự việc.
