TP Hà Nội vừa ban hành kế hoạch xác minh tài sản, thu nhập năm 2022 với dự kiến xác minh tại 12 trong số 131 đơn vị thuộc UBND thành phố. Việc lựa chọn người được xác minh tài sản, thu nhập tại mỗi đơn vị tiến hành bằng hình thức bốc thăm, ngẫu nhiên.
Đây là kế hoạch thực hiện theo Luật Phòng, chống tham nhũng 2018 và Nghị định 130 về kiểm soát tài sản, thu nhập của người có chức vụ, quyền hạn trong cơ quan, tổ chức, đơn vị. Như vậy, không riêng gì Hà Nội mà việc này sẽ được thực hiện ở các cơ quan, tổ chức, đơn vị trên toàn quốc theo quy định pháp luật.
Sau thông tin nêu trên, nhiều ý kiến băn khoăn vì sao một việc quan trọng như xác minh tài sản, thu nhập của cán bộ mà lại áp dụng cách thức bốc thăm, có vẻ thủ công và mang tính may rủi?
Chúng ta biết rằng kê khai và kiểm soát tài sản, thu nhập là một trong những biện pháp phòng, chống tham nhũng phổ biến trên thế giới. Việt Nam áp dụng biện pháp này từ nhiều năm nay với số lượng bản kê khai (theo quy định cũ) là hơn một triệu bản mỗi năm. Một vị nguyên lãnh đạo Cục Chống tham nhũng (Thanh tra Chính phủ) từng ước tính, nếu mỗi người cần nửa ngày làm việc để hoàn tất bản kê khai của mình, hằng năm có tới nửa triệu ngày công dành cho việc này.
Số lượng bản kê khai rất lớn song hiệu quả của biện pháp trên lại chưa đáp ứng được yêu cầu đề ra. Có những năm trong số cả triệu bản kê khai chỉ phát hiện được vài trường hợp không trung thực, trong khi đó nguồn lực dành cho việc kê khai, in ấn, lưu trữ là rất lớn.

Việc lựa chọn ngẫu nhiên người được xác minh việc khai tài sản, thu nhập sẽ thực hiện công khai bằng hình thức bốc thăm hoặc sử dụng phần mềm máy tính (Tranh minh họa: Ngọc Diệp).
Sau khi tổng kết thực tiễn, Luật Phòng, chống tham nhũng năm 2018 đã được thiết kế theo hướng mở rộng đối tượng phải kê khai tài sản, thu nhập và chia thành hai nhóm: Kê khai lần đầu và kê khai hàng năm.
Theo đó, tất cả cán bộ, công chức (gồm những người mới được tuyển dụng), sỹ quan quân đội, công an và người giữ chức vụ từ phó phòng trở lên tại các đơn vị sự nghiệp công lập đều phải kê khai tài sản, thu nhập. Đây là nhóm kê khai lần đầu. Nhóm phải kê khai hàng năm thu hẹp hơn, gồm người giữ chức vụ từ giám đốc sở trở lên, người làm công tác tổ chức cán bộ, quản lý tài chính công, tài sản công, đầu tư công hoặc trực tiếp tiếp xúc và giải quyết công việc với người dân.
Như vậy, nhóm phải kê khai hàng năm thu hẹp hơn và Luật đã bổ sung quy định về việc xác minh theo lựa chọn ngẫu nhiên. Chúng ta hình dung các bản kê khai được cất vào ngăn tủ của tổ chức, chỉ bị đưa ra xác minh trong một số trường hợp như: Khi có dấu hiệu rõ ràng về việc kê khai tài sản, thu nhập không trung thực; có biến động tăng về tài sản, thu nhập từ 300 triệu đồng trở lên so với tài sản, thu nhập đã kê khai lần liền trước đó mà cán bộ giải trình không hợp lý về nguồn gốc; có tố cáo về việc kê khai tài sản, thu nhập không trung thực và đủ điều kiện thụ lý theo quy định của Luật Tố cáo; hoặc từ yêu cầu, kiến nghị của cơ quan, tổ chức, đơn vị, cá nhân có thẩm quyền…
Ngoài các trường hợp trên, nay bản kê khai tài sản, thu nhập của cán bộ không "nằm yên" trong ngăn tủ như trước mà sẽ được xác minh một cách ngẫu nhiên, không cần bất kỳ điều kiện nào, qua đó đề cao tính tự giác, trung thực của người kê khai. Số lượng người được lựa chọn để xác minh ngẫu nhiên phải bảo đảm tối thiểu 10% số người có nghĩa vụ kê khai hàng năm tại mỗi cơ quan, tổ chức, đơn vị được xác minh; trong đó có ít nhất một người là người đứng đầu hoặc cấp phó của người đứng đầu.
Theo quy định thì việc lựa chọn ngẫu nhiên này sẽ thực hiện công khai bằng hình thức bốc thăm hoặc sử dụng phần mềm máy tính. Cơ quan kiểm soát tài sản, thu nhập có trách nhiệm mời đại diện Ủy ban kiểm tra Đảng và Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cùng cấp dự và chứng kiến việc lựa chọn ngẫu nhiên người được xác minh.
Đến đây chúng ta có thể thấy rằng biện pháp xác minh tài sản, thu nhập bằng lựa chọn ngẫu nhiên là một điểm mới, một bước tiến của Luật Phòng, chống tham nhũng 2018. Đây hoàn toàn không phải một biện pháp "thủ công" hay "may rủi", điều quan trọng là nó được thực hiện công khai và đảm bảo công bằng, các bản kê khai đều sẽ được xác minh lần lượt theo quy định. Trong thời gian đầu áp dụng việc này, số lượng 10% có thể phù hợp để các cấp có thẩm quyền tập trung nguồn lực xác minh thật tốt và rút kinh nghiệm về cách làm. Tuy nhiên, tôi cho rằng cần tăng dần để làm sao ngày càng có nhiều bản kê khai được xác minh, kể cả theo cách thức lựa chọn ngẫu nhiên hoặc đột xuất.
Để biện pháp trên phát huy hiệu quả, quá trình xác minh cần đảm bảo đúng quy định, khách quan và làm rõ được tính trung thực, đầy đủ, rõ ràng của bản kê khai cũng như nguồn gốc của tài sản, thu nhập tăng thêm.
Kết quả xác minh phải công khai tại cơ quan, tổ chức, đơn vị nơi cán bộ, công chức thường xuyên làm việc để mọi người cùng biết.
Mỗi cán bộ, công chức cần có tâm thế là bản kê khai tài sản, thu nhập của mình sẽ được xác minh bất cứ lúc nào, coi đây là việc bình thường và nhẹ nhàng. "Cây ngay không sợ chết đứng"! Nếu có cử tri hỏi thì tôi sẽ trả lời rằng bản thân luôn sẵn sàng cho việc được xác minh này.
(PLM) - Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng yêu cầu “tổng rà soát” pháp luật phải chỉ ra điểm nghẽn lớn, đề xuất lộ trình xử lý cụ thể, đồng thời triển khai chiến dịch truyền thông quy mô đến tháng 1/2027.
PLM - Sáng ngày 18/11, hòa chung không khí tri ân của cả nước hướng về Ngày Nhà giáo Việt Nam, Trường Cao đẳng Công nghệ cao Hà Nội (HHT) long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11/1982 – 20/11/2026), Chào mừng năm học mới 2026 – 2027 và chính thức khánh thành Trung tâm STEM – AI – Robot.
(PLM) - Ngày 15/11, tại Trường Tiểu học An Thạnh, Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật TP.HCM phối hợp UBND phường Thuận An tổ chức chương trình hưởng ứng Ngày Pháp luật Việt Nam (9/11) năm 2026, với chủ đề “Ngày Pháp luật với công nhân lao động”. Chương trình nhằm nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật trong cộng đồng, đồng thời chăm lo đời sống vật chất, tinh thần cho người lao động có hoàn cảnh khó khăn.
(PLM) - Nhân kỷ niệm 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11/1982 – 20/11/2026), ngày 16/11, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng đã tới thăm, chúc mừng Bộ Giáo dục và Đào tạo.
Sáng 16 - 11, tại Trung tâm Văn hóa - Thông tin và Thể thao phường Xuân Đỉnh, Hội khỏe Hội Nhà báo thành phố Hà Nội mở rộng lần thứ 31 năm 2026 chính thức khai mạc với sự tham gia đông đảo của gần 500 vận động viên. Sự kiện quy tụ cán bộ, phóng viên, biên tập viên và người lao động đến từ 23 cơ quan báo chí trong cả nước.
(PLM) - Trường Đại học Điện lực kỷ niệm 60 năm, khẳng định khát vọng làm chủ công nghệ năng lượng, đào tạo nhân lực chất lượng cao cho chuyển dịch năng lượng, điện hạt nhân, lưới điện thông minh và đổi mới sáng tạo.
Khoảng 11h ngày 13/11, một vụ nổ nghi do khí gas xảy ra tại cửa hàng kinh doanh gas 6 Nồm, số 81 đường Bùi Văn Ba, phường Tân Thuận, TPHCM. Vụ nổ khiến căn nhà số 81 và 83 đổ sập hoàn toàn, các căn nhà liền kề bị hư hỏng nặng. Nhiều mảng bê tông, gạch đá văng ra mặt đường, gây ùn ứ giao thông qua khu vực. Đại tá Trần Hồng Minh, Phó Giám đốc Công an TPHCM và Đại tá Trần Trung Hiếu, Trưởng phòng Cảnh sát PCCC và cứu nạn, cứu hộ Công an TPHCM trực tiếp có mặt chỉ đạo công tác tìm kiếm, cứu nạn.
(PLM) - Chiều 11/11, Đội CSGT Cát Lái, thuộc Phòng CSGT Công an TP.HCM đã lập biên bản vi phạm hành chính đối với V.V.Tr. 18 tuổi, quê Quảng Trị và L.H.Th, 22 tuổi, quê Cà Mau liên quan vụ nhóm thanh niên chạy xe máy bốc đầu, lạng lách gây mất trật tự trên đường Kha Vạn Cân, phường Linh Xuân.
(PLM)- Ngày 12/11, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Quảng Trị đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can và ra lệnh bắt bị can để tạm giam đối với Đặng Xuân Triều (SN 1999, trú tại phường Quy Nhơn, tỉnh Gia Lai) để điều tra về hành vi vận chuyển hàng cấm.
Chiều 11/11, tại Hà Nội, Hội Nhà báo thành phố Hà Nội tổ chức họp các đoàn vận động viên và bốc thăm các môn thi đấu Hội khỏe Hội Nhà báo thành phố Hà Nội mở rộng lần thứ 31 năm 2026. Hội khỏe năm nay có sự tham gia của 21 đoàn với gần 300 lượt vận động viên, tranh tài ở 6 môn thể thao