Nguồn tin từ cơ quan chức năng cho biết: Từ ngày 01/7/2022, doanh nghiệp tư nhân Cao Bắc đã cho Công ty TNHH Thảo Nguyên BN (có địa chỉ tại tỉnh Bắc Ninh) thuê lại toàn bộ nhà xưởng, tài sản gắn liền với nhà xưởng, thời hạn 4,5 năm. Toàn bộ nhà xưởng luyện sten đồng đã được bàn giao cho Chi nhánh Công ty TNHH Thảo Nguyên BN và không có hồ sơ giấy phép về môi trường; có 22 công nhân làm việc tại lò đốt, trong đó có 4 người Trung Quốc chuyên trách về kỹ thuật lò đốt.
Thời điểm kiểm tra, lực lượng chức năng phát hiện có 9 công nhân và 01 nhân viên kỹ thuật lò đốt người Trung Quốc đang vận hành lò đốt chất thải. Công nhân đưa những bản mạch điện tử của điện thoại, tivi, roto có dây đồng thải, dây dẫn điện, than và các chất thải có màu xám vào lò đốt.
Ngoài ra, cơ quan chức năng phát hiện địa điểm xây dựng và vận hành lò đốt chất thải thuộc Doanh nghiệp tư nhân Cao Bắc đã xây dựng trên diện tích đất rừng sản xuất; đổ xỉ thải ra môi trường khi chưa đảm bảo các điều kiện, tiêu chuẩn theo quy định do cấp có thẩm quyền cho phép, vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường, có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự.
Doanh nghiệp tư nhân Cao Bắc có địa chỉ tại tổ 10 phường Phùng Chí Kiên, thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn. Doanh nghiệp hoạt động theo Giấy đăng ký doanh nghiệp số 4700129140 do Sở Kế hoạch đầu tư tỉnh Bắc Kạn cấp lần đầu ngày 20/02/2001.
Theo hồ sơ của Sở Tài nguyên và Môi trường Bắc Kạn, Doanh nghiệp tư nhân Cao Bắc đã lập báo cáo đánh giá tác động môi trường của dự án đầu tư, xây dựng xưởng tận thu, chế biến kim loại và sản xuất vật liệu xây dựng tại thôn Bản Tặc, xã Đức Vân, huyện Ngân Sơn, tỉnh Bắc Kạn và được UBND tỉnh Bắc Kạn phê duyệt tại Quyết định số 1578/QĐ- UBND ngày 6/9/2019 và Giấy phép môi trường số 783/GPMT-UBND ngày 11/5/2022.
Theo Giấy phép môi trường, Doanh nghiệp tư nhân Cao Bắc phải xây dựng bãi thải rắn 17.700 m2 theo kỹ thuật đáy bãi thải được lu nền chặt, lót vải địa kỹ thuật HDPE, chống thấm và thực hiện công tác bảo vệ môi trường. Tuy nhiên, đến nay, doanh nghiệp này chưa thực hiện xây dựng. Hiện, dây chuyền luyện sten đồng của doanh nghiệp này đang đổ xỉ thải trực tiếp trên nền đất được giao quản lý, sử dụng.
Đáng chú ý, địa điểm xây dựng và vận hành lò đốt chất thải trên thuộc Doanh nghiệp tư nhân Cao Bắc đã xây dựng trên diện tích đất rừng sản xuất khi chưa thực hiện chuyển đổi mục đích sử dụng đất rừng sang mục đích khác.
Điều đáng nói, Doanh nghiệp tư nhân Cao Bắc đã thực hiện không đúng chỉ đạo của UBND tỉnh Bắc Kạn tại Văn bản số 4614/UBND-NNTNMT ngày 15/7/2022 với nội dung: Yêu cầu Doanh nghiệp tư nhân Cao Bắc có trách nhiệm thực hiện các thủ tục nhận chuyển nhượng, nhận góp vốn, thuê quyền sử dụng đất nông nghiệp để xây dựng công trình phục vụ cho dự án và lập hồ sơ đất đai đảm bảo theo quy định của pháp luật (không được tổ chức xây dựng khi chưa được giao đất, cho thuê đất của cơ quan nhà nước có thẩm quyền).
Không những thế, theo hồ sơ lưu giữ của phóng viên Báo điện tử Xây dựng, từ khi thành lập và đi vào hoạt động đến nay Doanh nghiệp tư nhân Cao Bắc đã nhiều lần vi phạm về công tác bảo vệ môi trường, gây bức xúc đối với người dân địa phương.
Mới đây nhất, tháng 8/2021, Sở Tài Nguyên và Môi trường Bắc Kạn đã tiến hành thanh tra việc chấp hành pháp luật về tài nguyên và môi trường đối với Xưởng tận thu, chế biên kim loại và sản xuất vật liệu xây dựng của Doanh nghiệp tư nhân Cao Bắc. Tại thời điểm thanh tra, hồ sơ pháp lý của doanh nghiệp tương đối đầy đủ. Cơ quan chức năng địa phương cũng không phát hiện vi phạm do ảnh hưởng từ dịch bệnh Covid-19, xưởng tuyển nổi dừng hoạt động, trong khi xưởng sản xuất gạch chưa thi công xây dựng…
Trước đó, hồi cuối năm 2018 người dân sinh sống ở xã Đức Vân (huyện Ngân Sơn, Bắc Kạn) liên tục phản ánh về tình trạng Doanh nghiệp tư nhân Cao Bắc (thôn Bản Tặc, xã Đức Vân) xả thải gây ô nhiêm môi trường khiến học sinh phải nghỉ học, người dân đi khám bệnh tăng đột biến… Tại thời điểm đó, Sở Tài nguyên và Môi trường Bắc Kạn cho hay là nhà máy chưa hoàn thiện ĐTM đã đi vào hoạt động.
Cũng liên quan đến hoạt động của Doanh nghiệp tư nhân Cao Bắc nhiều người đã chứng minh từ thực tế khẳng định: Nhà máy chế biến khoáng sản của Doanh nghiệp tư nhân Cao Bắc đặt tại Bản Tặc, xã Đức Vân, huyện Ngân Sơn hoạt động trong nhiều năm, báo cáo doanh thu lớn nhưng gần như không đóng góp cho ngân sách địa phương…
Bên cạnh đó, việc Doanh nghiệp tư nhân Cao Bắc cho các doanh nghiệp khác như: Công ty TNHH Đô Thơm, Công ty TNHH Thảo Nguyên BN thuê lại để hoạt động cũng phát sinh nhiều vấn đề mà cơ quan chức năng khó kiểm soát.
Dư luận tại tỉnh Bắc Kạn hy vọng, với việc Cục Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường (Bộ Công an) bắt quả tang lần này, những vi phạm của Doanh nghiệp tư nhân Cao Bắc và các bên liên quan sẽ được làm rõ và xử lý dứt điểm.
Thái Nguyên Nhân
