Bộ Xây dựng: Đề xuất cấp giấy phép xây dựng nhà ở riêng lẻ trong 7 ngày làm việc

Theo Bộ Xây dựng, hiện nay TTHC liên quan cấp phép xây dựng (CPXD) được thực hiện theo Luật Xây dựng và Nghị định 175/2024/NĐ-CP. Qua rà soát, dù nhiều thành phần hồ sơ đã được tinh gọn, nhưng vẫn tồn tại tình trạng chồng chéo giữa hồ sơ thẩm định thiết kế cơ sở, thiết kế triển khai sau thiết kế cơ sở, hồ sơ CPXD. Thời gian giải quyết hiện dao động 15 - 20 ngày tùy loại công trình, đồng thời người dân vẫn phải nộp 2 bộ hồ sơ giấy.

Thời gian qua, Bộ Xây dựng đã thực hiện nhiều giải pháp cắt giảm TTHC theo tinh thần Công điện 78/CĐ-TTg ngày 29/5/2025 của Thủ tướng và Luật Xây dựng 2025. Theo đó, nhiều đối tượng được miễn giấy phép xây dựng (GPXD) đã được bổ sung và làm rõ hơn, gồm các công trình xây dựng đặc thù, công trình quốc phòng - an ninh, công trình cảng hàng không và bảo đảm bay, công trình thuộc dự án đã được cơ quan chuyên môn về xây dựng thẩm định, các công trình thuộc lĩnh vực điện lực theo quy định pháp luật chuyên ngành.

Bộ Xây dựng tiếp tục thực hiện triệt để nguyên tắc: “Từ giai đoạn chuẩn bị dự án đến khi khởi công xây dựng, mỗi công trình, dự án chỉ phải thực hiện 1 TTHC”. Với nguyên tắc này, các công trình đã được cơ quan chuyên môn về xây dựng thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi (BCNCKT) sẽ được miễn GPXD. Ngược lại, các công trình không thuộc diện phải thẩm định sẽ thực hiện thủ tục CPXD.

Đối tượng còn phải thực hiện thủ tục CPXD trên thực tế chủ yếu là nhà ở riêng lẻ tại một số khu vực đô thị, khu vực có yêu cầu quản lý quy hoạch, kiến trúc và một số ít công trình cấp III, IV không thuộc đối tượng phải thẩm định BCNCKT.

Bộ Xây dựng đã chủ động đưa nhiều nội dung sửa đổi vào dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Xây dựng về quản lý hoạt động xây dựng, nội dung này cũng đã được Bộ trình Chính phủ đầu tháng 5/2026.

Theo đó, tất cả đối tượng đủ điều kiện sẽ được thực hiện thủ tục trực tuyến toàn trình. Người dân chỉ phải nộp 1 bộ hồ sơ điện tử thay vì 2 bộ hồ sơ giấy như hiện nay. Cơ quan quản lý không yêu cầu cung cấp lại các giấy tờ đã khai thác được trên cơ sở dữ liệu quốc gia như giấy tờ quyền sử dụng đất.

Ngoài nội dung về CPXD, Bộ Xây dựng đề xuất cắt giảm nhiều TTHC khác như: Cắt giảm đối tượng phải thẩm định BCNCKT tại cơ quan chuyên môn về xây dựng; giảm nội dung thẩm định BCNCKT; đơn giản hóa hồ sơ trình thẩm định; rút ngắn thời gian thẩm định dự án.

Cùng với đó là đề xuất bãi bỏ thủ tục thẩm định thiết kế xây dựng triển khai sau thiết kế cơ sở; thủ tục cấp chứng chỉ năng lực hoạt động xây dựng cho tổ chức, chuyển sang cơ chế DN tự công bố năng lực hoạt động xây dựng.

Bộ Xây dựng đề xuất cắt giảm 50% thời gian giải quyết thủ tục cấp GPXD so với hiện hành. Với nhà ở riêng lẻ, giải quyết trong 7 ngày làm việc; các công trình còn lại tối đa 10 ngày làm việc.

Ngoài ra, Bộ Xây dựng đề xuất quy định rõ thẩm quyền cấp GPXD của từng cơ quan như UBND cấp xã, Ban quản lý khu công nghiệp, khu chế xuất, khu công nghệ cao, khu kinh tế và Sở Xây dựng nhằm tránh chồng chéo, rút ngắn thời gian xử lý thủ tục.

Theo Bộ Xây dựng, việc sửa đổi các quy định nhằm tháo gỡ các “điểm nghẽn” thể chế, khắc phục bất cập thực tiễn, đồng thời tạo hành lang pháp lý thông thoáng hơn cho hoạt động đầu tư xây dựng trong giai đoạn mới.