Cần hoàn thiện không yêu cầu người dân nộp lại giấy tờ đã có trong cơ sở dữ liệu

Chiều 28/1, Thứ trưởng Đặng Hoàng Oanh chủ trì cuộc họp Hội đồng thẩm định độc lập Nghị quyết cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính (TTHC) liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Báo cáo tại cuộc họp, Vụ trưởng Vụ Công tác xây dựng văn bản quy phạm pháp luật (VBQPPL) Nguyễn Quốc Hoàn cho biết, quá trình xây dựng dự thảo Nghị quyết là kết quả rà soát, tổng hợp các phương án đã được Thủ tướng giao cho các Bộ tại 14 Quyết định. Bộ Tư pháp chủ yếu xây dựng phần khung của Nghị quyết gồm 3 chương và các điều khoản thi hành; các phương án cụ thể nằm tại 14 phụ lục do các Bộ tự rà soát, chịu trách nhiệm thực hiện theo phân công của Thủ tướng.

Bộ Tư pháp đã chủ trì phối hợp với các Bộ, cơ quan ngang Bộ rà soát TTHC, điều kiện kinh doanh (ĐKKD) trong các phương án đã được phê duyệt; phân loại phương án đã thực hiện, đã đưa vào VBQPPL và các phương án cần tiếp tục xử lý trong Nghị quyết. Trên cơ sở đó, Bộ Tư pháp thực hiện đầy đủ quy trình xây dựng Nghị quyết: họp thống nhất phạm vi điều chỉnh, tổ chức tổ soạn thảo, đăng tải dự thảo lấy ý kiến, tổng hợp, tiếp thu, giải trình và gửi thẩm định.

Vụ trưởng Nguyễn Quốc Hoàn.

Về nội dung, dự thảo Nghị quyết quy định việc cắt giảm, đơn giản hóa TTHC liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh; điều chỉnh 65 VBQPPL, gồm 14 Luật, 46 Nghị định và 5 Quyết định. Đối với Thông tư, theo thẩm quyền, các Bộ chủ động thực hiện các phương án đã được phê duyệt.

Nghị quyết được xây dựng theo cơ chế quy định tại Nghị quyết số 206 của Quốc hội; dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/2/2026 đến hết ngày 28/2/2027. Kèm theo Nghị quyết có danh mục văn bản cần sửa đổi, bổ sung để thực hiện, gồm 14 Luật, 46 Nghị định và 5 Quyết định. Sau khi Nghị quyết ban hành, các cơ quan chủ trì có trách nhiệm trình Quốc hội sửa đổi các Luật; trình Chính phủ sửa đổi, ban hành mới hoặc thay thế các Nghị định; trình Thủ tướng ban hành thay thế các Quyết định.

Qua rà soát, dự thảo điều chỉnh 327 TTHC và 64 ĐKKD tại 65 văn bản. Ngoài các phương án đã được phê duyệt, một số Bộ đề xuất bổ sung phương án mới phù hợp thực tiễn, như rút ngắn thời hạn giải quyết từ 15 ngày xuống 7 ngày, bãi bỏ một số thủ tục để giảm chi phí tuân thủ.

Dự thảo Nghị quyết quy định không thực hiện 42 TTHC và 167 ĐKKD. Một số phương án tuy đã có trong Quyết định của Thủ tướng nhưng các Bộ đề xuất chưa thực hiện do chưa phù hợp điều kiện hiện nay hoặc cần đánh giá thêm; các nội dung này đều được giải trình rõ trong dự thảo Tờ trình Nghị quyết…

Các đại biểu phát biểu tại cuộc họp.

Các ý kiến tại cuộc họp Hội đồng thẩm định độc lập đều đánh giá, hồ sơ dự thảo Nghị quyết đã được xây dựng rất công phu, trình tự thủ tục theo đúng quy định của Luật Ban hành VBQPPL. Hội đồng cũng nhất trí cao với sự cần thiết ban hành Nghị quyết. Việc xây dựng trình Chính phủ ban hành Nghị quyết là phù hợp và để thực hiện nhiệm vụ được Đảng, Chính phủ, đặc biệt là đồng chí Tổng Bí thư, đã giao, bảo đảm đẩy nhanh tiến độ cắt giảm, đơn giản hóa TTHC liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh…

Kết luận cuộc họp, Thứ trưởng Đặng Hoàng Oanh ghi nhận, cơ quan chủ trì soạn thảo đã rà soát, cụ thể hóa cơ bản đầy đủ các phương án đơn giản hóa TTHC đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt mà chưa được thực thi. Việc xây dựng dự thảo Nghị quyết bảo đảm đúng định hướng cải cách, tiếp tục quán triệt nguyên tắc tiếp nhận, giải quyết TTHC thông qua Trung tâm Phục vụ hành chính công, cơ chế một cửa.

Tuy nhiên, qua thẩm định cho thấy một số Bộ, ngành vẫn quy định đầu mối tiếp nhận tại Sở hoặc cơ quan chuyên môn, chưa thống nhất thực hiện qua Trung tâm Phục vụ hành chính công. Đề nghị cơ quan soạn thảo rà soát, quy định thống nhất đầu mối tiếp nhận, giải quyết theo cơ chế một cửa.

Về thành phần hồ sơ, dự thảo Nghị quyết đã quy định theo hướng chấp nhận bản sao, bản sao điện tử, không yêu cầu nộp lại giấy tờ đã có trên môi trường điện tử. Tuy nhiên, vẫn còn một số Bộ quy định nộp bản chính hoặc yêu cầu nộp lại giấy tờ đã cấp. Đề nghị tiếp tục hoàn thiện theo hướng khai thác dữ liệu điện tử, thống nhất sử dụng bản sao, bản sao điện tử, phù hợp Luật Căn cước và yêu cầu chuyển đổi số.

Đối với các cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành đã được kết nối, dự thảo không được yêu cầu tổ chức, cá nhân nộp lại giấy tờ tương ứng; trách nhiệm tra cứu, xác minh phải thuộc về cơ quan giải quyết TTHC.

Đối với lĩnh vực bất động sản, Thứ trưởng đề nghị làm rõ hơn việc chưa thực thi phương án đơn giản hóa đối với 30 TTHC liên quan cấp lại chứng chỉ hành nghề môi giới bất động sản. Việc chờ sửa đổi Luật Nhà ở và Luật Kinh doanh bất động sản dự kiến đến năm 2026-2027 mới có hiệu lực là thời gian khá dài; cần đánh giá việc tiếp tục duy trì các thủ tục hiện hành có thực sự phù hợp chủ trương triệt để cắt giảm, tháo gỡ khó khăn cho người dân, doanh nghiệp theo Nghị quyết số 66 hay không.

Quang cảnh cuộc họp.

Đối với việc không thực thi phương án bãi bỏ một số điều kiện đầu tư kinh doanh trong lĩnh vực xây dựng (như quản lý, vận hành nhà chung cư), theo Thứ trưởng, cần rà soát lại sự phù hợp, bởi Luật Đầu tư năm 2020 đã loại bỏ dịch vụ quản lý vận hành nhà chung cư khỏi danh mục ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện. Nhiều điều kiện còn mang tính can thiệp sâu vào tổ chức, quản trị nội bộ doanh nghiệp, chưa gắn trực tiếp với mục tiêu bảo đảm quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội, sức khỏe cộng đồng, nên cần tiếp tục cắt giảm.

Thứ trưởng cũng đề nghị rà soát toàn bộ TTHC, điều kiện đầu tư kinh doanh trong dự thảo có liên quan đến các ngành nghề đã bị loại bỏ khỏi danh mục ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện theo Luật Đầu tư; với thủ tục phát sinh nhiều thì tiếp tục cắt giảm, đơn giản hóa, còn thủ tục phát sinh ít thì nghiên cứu phương án bãi bỏ, không đưa vào dự thảo để bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật.

Ngoài ra, tiếp tục hoàn thiện quy định về thành phần hồ sơ theo hướng chấp nhận bản sao, bản sao điện tử và khai thác dữ liệu; không yêu cầu người dân nộp lại giấy tờ đã có trong cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành. Cơ quan có thẩm quyền phải trực tiếp tra cứu, xác thực thông tin, phù hợp các quy định về cơ chế một cửa và chuyển đổi số, nhất là đối với dữ liệu về đăng ký doanh nghiệp, đầu tư, đất đai, lý lịch tư pháp, dân cư, bảo hiểm, môi trường…

.