Ngày 7/9, Ủy ban Tư pháp của Quốc hội họp phiên toàn thể lần thứ 10, thẩm tra Dự thảo Luật TAND (sửa đổi).
“Tòa án phải đứng thẳng”
Một trong những điểm mới của dự thảo luật là quy định TAND phúc thẩm thay cho TAND cấp tỉnh; TAND sơ thẩm thay cho TAND cấp huyện.
Đa số ý kiến trong nhóm nghiên cứu của Ủy ban Tư pháp không đồng tình với quy định này. Bởi việc “đổi tên” các tòa án này nhưng thẩm quyền xét xử của các tòa án không thay đổi; không tương thích với tổ chức các cơ quan tư pháp ở địa phương và phát sinh chi phí. Độc lập giữa các cấp xét xử không hoàn toàn phụ thuộc vào tên gọi của tòa án.
Giải trình sau đó, Chánh án TAND Tối cao Nguyễn Hòa Bình cho biết, kinh nghiệm quốc tế, không có quốc gia nào gọi là tòa án huyện hay tòa án tỉnh. “Toàn thế giới này, người ta gọi là tòa án sơ thẩm, phúc thẩm, cấp cao, tối cao”, ông nói.
Dự thảo luật cũng sửa đổi theo hướng tòa án không có nghĩa vụ thu thập chứng cứ. Bởi theo ông Nguyễn Hòa Bình, hiện không có quốc gia nào giao cho tòa án thu thập chứng cứ.
“Toà án là phải đứng thẳng. Toà thu thập chứng cứ có lợi cho nguyên đơn thì lệch về bên nguyên, chứng cứ có lợi cho bên bị thì lệch về bên bị. Không cho toà thu thập chứng cứ để bảo đảm khách quan.
Mặc khác, nếu tòa án thu thập chứng cứ, sau đó xét xử trên chính chứng cứ mình thu thập thì có thể bỏ quên các chứng cứ khác. Như vậy không được”, Chánh án Nguyễn Hòa Bình nhấn mạnh.
Ông Bình nói thêm, dự thảo luật đã quy định tòa án có 2 nhiệm vụ quan trọng là hướng dẫn và hỗ trợ thu thập chứng cứ với trường hợp đương sự là người yếu thế.
Dự thảo luật sửa đổi theo hướng bỏ quy định tòa án có thẩm quyền ra quyết định khởi tố vụ án hình sự tại phiên tòa.
Giải thích về điều này, ông Bình nhấn mạnh tư pháp theo nguyên lý suy đoán vô tội. “Ông trả hồ sơ để điều tra cho ra tội phạm và khởi tố tại toà thì đó là nền tư pháp không phải theo nguyên lý suy đoán vô tội mà là tư pháp truy tố đến cùng, kết tội đến cùng”, theo Chánh án TAND Tối cao.
Ông Bình cho hay, theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự, nếu việc khởi tố của tòa án sai thì viện kiểm sát sẽ kháng nghị. Thực tế, khởi tố xong không có quyết định khởi tố nào bị kháng nghị, nghĩa là khởi tố đúng, nhưng khởi tố đúng xong thì không có ai điều tra cả.
Ý nguyện của gần 6.000 thẩm phán cấp huyện
Chánh án TAND Tối cao cũng dành thời gian nói về những quy định liên quan đến đổi mới ngạch, bậc của các chức danh tư pháp.
Trong đó, dự thảo luật đề xuất rút gọn xuống còn 2 ngạch thẩm phán (gồm thẩm phán và thẩm phán TAND Tối cao) thay vì 4 ngạch như hiện hành (thẩm phán sơ cấp, trung cấp, cao cấp và TAND Tối cao).
Theo ông Bình, đề xuất này xuất phát từ kinh nghiệm của nhiều quốc gia khi chỉ quy định 1 ngạch thẩm phán và các thẩm phán bình đẳng với nhau. Đây còn là ý nguyện của gần 6.000 thẩm phán công tác ở các tòa án cấp huyện.
“Có nhiều người từ khi vào ngành đến khi nghỉ hưu, suốt đời vẫn là thẩm phán sơ cấp. Trong khi, người dân thì nói thẩm phán sơ cấp xử không tin được, phải thẩm phán cao cấp xử mới tin”, ông Bình chia sẻ.
Giải thích bậc của thẩm phán, ông Bình cho hay, cơ quan soạn thảo đã cân nhắc, tham khảo quy định của lực lượng vũ trang.
Dự thảo luật quy định Chánh án TAND Tối cao giữ bậc cao nhất trong ngạch thẩm phán TAND Tối cao. Thẩm phán TAND Tối cao có 3 bậc (từ bậc 1 đến bậc 3; thời gian nâng bậc là 5 năm). Thẩm phán có 9 bậc từ bậc 1 đến bậc 9.
Chánh án TAND Tối cao cũng chia sẻ nhiều vướng mắc từ thực tiễn như bổ nhiệm Phó Chánh án TAND Tối cao, luật hiện hành quy định là phải lấy từ thẩm phán TAND Tối cao.
Dự thảo mở ra lấy từ nguồn thẩm phán TAND Tối cao hoặc các thẩm phán đáp ứng đủ các điều kiện bổ nhiệm thẩm phán TAND Tối cao, nhưng quy định này hiện còn ý kiến khác nhau.
“Nhiều bộ, ngành, giám đốc các sở được bổ nhiệm làm thứ trưởng. Viện kiểm sát cũng cho phép bổ nhiệm Phó Viện trưởng Viện KSND Tối cao từ Viện trưởng Viện KSND Cấp cao, sau đó hoàn chỉnh kiểm sát viên tối cao. Riêng Chánh án địa phương không thể bổ nhiệm được làm Phó Chánh án TAND Tối cao”, ông Nguyễn Hòa Bình mong các đại biểu chia sẻ với những khó khăn của ngành Toà án trong thực tiễn.
Theo dõi chúng tôi trên:
PLM - Liên quan vụ án cố ý gây thương tích giữa bị cáo Nguyễn Mạnh Tường sinh năm 1981, trú tại: 48C Vạn Thành, Phường Cam Ly - Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng, và bị cáo Nguyễn Thị Hạnh sinh năm 1972, có địa chỉ tại 83C Lâm Viên, Phường Cam Ly – Đà Lạt, Lâm Đồng. Ngày 9.6, Toà án Nhân dân khu vực 1 – Lâm Đồng nhận thấy vụ án có tính chất phức tạp, khi lời khai của các bị cáo mâu thuẫn, nhiều điểm chưa được làm rõ, vì vậy sau khi nghị án HĐXX đã quyết định trả hồ sơ vụ án để điều tra bổ sung làm rõ.
(PLM) - Quảng cáo rầm rộ, tung hô là "hàng chính hãng", " hàng chất lượng cao" , thương hiệu mũ bảo hiểm Masontex đã tạo nên một “ma trận” bủa vây người tiêu dùng trên các sàn thương mại điện tử. Thế nhưng, đằng sau những lời "quảng cáo có cánh" là hàng nghìn chiếc mũ bảo hiểm Mansontex không rõ nguồn gốc, xuất xứ và có dấu hiệu không đảm bảo chất lượng, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn đối với người tiêu dùng. Sau nhiều ngày truy vết mạng lưới kho vận, nhóm phóng viên đã phát hiện ra nơi những chiếc mũ Masontex được phân phối đi khắp nơi là từ tổng kho Laizanbao. Kho Laizanbao tọa lạc ngay trong khuôn viên của Trường Cao đẳng nghề số 2 - Bộ Quốc phòng, có địa chỉ khu Đồi Ấm, xã Vĩnh Thành, tỉnh Phú Thọ.
PLM - Trở lại công trường những ngày này, những ánh nhìn e ngại buộc phải nhường chỗ cho sự ngỡ ngàng trước một đại công trình rộn ràng. Không còn những hạng mục thi công dở dang thay vào đó là quyết tâm thực hiện công trình đang được đắp bồi từng ngày qua vôi vữa, kính thép và những giọt mồ hôi hối hả, minh chứng cho một lời cam kết đang bứt tốc tiến sát vạch đích.
(PLM) - Theo quy định của ngành y tế, xe cấp cứu muốn hoạt động phải được cấp phép, bảo đảm đầy đủ trang thiết bị chuyên dụng và có nhân viên y tế đi kèm. Tuy nhiên, thực tế ghi nhận tại khu vực Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức thời gian gần đây xuất hiện nhiều phương tiện cá nhân được hoán đổi công năng để vận chuyển bệnh nhân như xe cấp cứu, tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn.
(PLM) - Từ ngày 1/7/2026, việc thu bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo hiểm y tế (BHYT), bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) và bảo hiểm tai nạn lao động - bệnh nghề nghiệp (TNLĐ-BNN) sẽ được thực hiện theo mức lương cơ sở mới là 2,53 triệu đồng/tháng theo quy định tại Nghị định 161/2026/NĐ-CP của Chính phủ.
PLM - Ngày 9/6, Bộ Tư pháp tổ chức Hội thảo lấy ý kiến dự thảo Hồ sơ dự án Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi). Sau gần 10 năm thi hành, Luật Đấu giá tài sản đã góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch trong xử lý tài sản.
Minh Anh - Nguyễn Khánh
(PLM) - Trước làn sóng mạng xã hội ca ngợi tinh dầu dừa chữa nấm Candida, chuyên gia lên tiếng cảnh báo: đâu là sự thật khoa học, nguy cơ khi tự ý dùng và cách nhận biết thông tin sức khỏe sai lệch?
(PLM) - Đang vào thời điểm thu hoạch chính vụ, nhưng hàng trăm hecta dứa tại Thanh Hóa lại rơi vào cảnh tiêu thụ chậm, giá giảm sâu. Cùng với những đợt nắng nóng gay gắt kéo dài trong nhiều ngày qua, nhiều diện tích dứa bị nám vỏ, cháy quả rồi thối hỏng ngay trên đồng, khiến người nông dân đối mặt với nguy cơ thua lỗ nặng.
(PLM) - Theo phản ánh của người dân khu vực xóm Vé, xã Lương Sơn, tỉnh Phú Thọ về Dự án Khu đô thị sinh thái nghỉ dưỡng cao cấp Đông Trường Sơn do Công ty TNHH Legacy Riverside làm chủ đầu tư đang triển khai có dấu hiệu san lấp, cắm mốc lấn vào lòng sông, khiến không gian thoát lũ bị thu hẹp nguy cơ gây ngập lụt đối với các hộ dân vào mùa mưa lũ.
(PLM) - Hà Nội phát động Tháng hành động phòng, chống ma túy 2026, huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc, quyết liệt trấn áp tội phạm, xây dựng xã phường không ma túy, vì một Thủ đô an toàn, văn minh.
