Đề xuất tiêu chuẩn mới đối với người đại diện pháp luật công ty chứng khoán

Theo dự thảo Tờ trình, Bộ Tài chính - cơ quan chủ trì soạn thảo đề xuất sửa đổi, bổ sung nhiều nội dung, trong đó có tiêu chuẩn người đại diện theo pháp luật của tổ chức kinh doanh chứng khoán.

Cụ thể, sửa đổi, bổ sung khoản 5, Điều 74 và khoản 5, Điều 75 Luật Chứng khoán theo hướng công ty chứng khoán, công ty quản lý quỹ đầu tư chứng khoán phải có tối thiểu 01 người đại diện theo pháp luật đáp ứng các tiêu chuẩn về tình trạng pháp lý, kinh nghiệm và chứng chỉ hành nghề tương ứng áp dụng đối với Tổng giám đốc (Giám đốc).

Bởi theo Bộ Tài chính, kinh doanh chứng khoán là ngành nghề có điều kiện; người đại diện theo pháp luật mới là người nhân danh doanh nghiệp xác lập, thực hiện các quyền và nghĩa vụ có liên quan đến hoạt động kinh doanh chứng khoán. Pháp luật hiện hành mới quy định tiêu chuẩn đối với Tổng giám đốc (Giám đốc), chưa quy định yêu cầu tương ứng đối với người đại diện theo pháp luật giữ chức danh khác. Vì vậy, cần bảo đảm trong cơ cấu đại diện theo pháp luật của công ty có ít nhất 01 người đáp ứng năng lực chuyên môn cần thiết.

Đối với người đại diện theo pháp luật đã có trước ngày Luật có hiệu lực thi hành, dự thảo Luật quy định chuyển tiếp theo hướng không buộc công ty thay đổi nhân sự chỉ để đáp ứng yêu cầu mới; khi thay đổi người đại diện theo pháp luật, công ty phải bảo đảm có tối thiểu 01 người đáp ứng các tiêu chuẩn theo quy định.

Bên cạnh đó, dự thảo Luật cũng bổ sung quy định về cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực chứng khoán. Theo đó, cơ chế thử nghiệm có kiểm soát là môi trường thử nghiệm việc ứng dụng công nghệ mới, triển khai sản phẩm, dịch vụ, mô hình kinh doanh mới trong giới hạn về phạm vi, đối tượng, không gian và thời gian. Tổ chức tham gia phải đáp ứng điều kiện, tiêu chí xét duyệt, được cấp giấy chứng nhận và chịu sự giám sát của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.

Cơ quan, tổ chức, cá nhân tham gia có trách nhiệm tuân thủ đầy đủ nội dung của cơ chế thử nghiệm và quy định pháp luật; được miễn trừ trách nhiệm hành chính, kỷ luật và dân sự đối với Nhà nước khi thiệt hại cho Nhà nước phát sinh do nguyên nhân khách quan và đã tuân thủ đúng quy định về hoạt động thử nghiệm.

Tổ chức, cá nhân đăng ký, tham gia tự chịu trách nhiệm về hoạt động thử nghiệm; trường hợp gây thiệt hại cho tổ chức, cá nhân khác do lỗi của tổ chức được cấp giấy chứng nhận thì tổ chức đó phải bồi thường theo quy định của pháp luật.

Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tú phát biểu kết luận tại cuộc họp Hội đồng thẩm định.

Phát biểu tại Hội đồng thẩm định, đa số các đại biểu đánh giá cao sự chuẩn bị hồ sơ; sự tiếp thu, giải trình ý kiến góp ý của cơ quan chủ trì soạn thảo; nhất trí với việc sửa đổi, bổ sung tiêu chuẩn người đại diện theo pháp luật của tổ chức kinh doanh chứng khoán, công ty quản lý quỹ. Bởi việc sửa đổi này bảo đảm tính khả thi.

Bên cạnh đó, đại biểu đề xuất cho các công ty chứng khoán được mở rộng nguồn vốn sử dụng cho dịch vụ ký quỹ; đề xuất giao Chính phủ qui định điều kiện, tiêu chuẩn của tổ chức được nhận và quản lý tài sản bảo đảm khi phát hành trái phiếu riêng lẻ; nghiên cứu để quy định tại dự thảo Luật nội dung về cơ chế thử nghiệm có kiểm soát cho phù hợp, bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật; sửa đổi một số cụm từ cho phù hợp hơn…

Phát biểu kết luận cuộc họp, Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tú khẳng định, hồ sơ dự án Luật đủ điều kiện trình Chính phủ xem xét, quyết định sau khi tiếp thu, hoàn thiện theo ý kiến của Hội đồng thẩm định trên cơ sở 4 nhóm nội dung trọng tâm. Cụ thể, cần xác định đầy đủ, chính xác phạm vi sửa đổi, bổ sung; bảo đảm sự phù hợp với chủ trương, đường lối của Đảng, đặc biệt là Nghị quyết số 66-NQ/TW ngày 30/4/2025 của Bộ Chính trị về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới, Kết luận số 09-KL/TW ngày 10/3/2026 của Bộ Chính trị về hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

Bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của dự thảo trong hệ thống pháp luật cũng như ngay trong nội dung của dự thảo luật; tiếp tục hoàn thiện hồ sơ dự án luật, trong đó, Tờ trình cần làm rõ phạm vi sửa đổi, bổ sung và sự cần thiết ban hành luật, bảng so sánh, thuyết minh phải thể hiện rõ quy định hiện hành, nội dung dự kiến sửa đổi và lý do sửa đổi, bổ sung nhằm bảo đảm tính minh bạch, thuyết phục của hồ sơ dự án luật./.