Thách thức trong kiểm soát thành lập mới các văn phòng công chứng
Báo cáo tổng kết 7 năm thi hành Luật Công chứng (LCC) 2014 Bộ Tư pháp cho biết, đến nay, cả nước có 1.298 tổ chức hành nghề công chứng (TCHNCC). So với thời điểm thực hiện Luật Công chứng năm 2006 tăng 1.167 tổ chức (tăng hơn 02 lần).
Hiện tại, tại 63/63 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương đều có văn phòng công chứng theo chủ trương xã hội hóa. Nhiều văn phòng công chứng (VPCC) đã đầu tư xây dựng hệ thống quản trị, điều hành của văn phòng theo hướng chuyên nghiệp, đổi mới cả về ý thức, thái độ phục vụ và quy trình, cách thức, thời hạn giải quyết công việc...
Tổ chức và hoạt động của các phòng công chứng cũng được các địa phương quan tâm thực hiện bảo đảm chủ trương tinh gọn đơn vị sự nghiệp gắn với tinh giản biên chế theo tinh thần Nghị quyết số 19-NQ/TW ngày 25/10/2017 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về tiếp tục đổi mới hệ thống tổ chức và quản lý, nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động của các đơn vị sự nghiệp công lập được triển khai trong hoạt động công chứng bước đầu có kết quả.
Bộ Tư pháp cho rằng, bên cạnh những kết quả đạt được, công tác quản lý nhà nước, đặc biệt là tại các địa phương về công chứng còn chưa thực sự hiệu quả, sâu sát, trong đó việc thanh tra, kiểm tra vẫn còn hạn chế, chưa phát hiện và xử lý dứt điểm những hiện tượng tiêu cực làm ảnh hưởng đến uy tín nghề công chứng, gây mất trật tự an toàn xã hội, gây bức xúc trong đội ngũ công chứng viên (CCV) và tạo dư luận xã hội không tốt.
Sau khi Luật Quy hoạch có hiệu lực, quy hoạch công chứng bị bãi bỏ thì ở các địa phương, hoạt động thành lập VPCC được vận động và thực hiện rầm rộ, sôi nổi, đặt ra một thách thức lớn trong việc quản lý các TCHNCC. Bộ Tư pháp đã rất nỗ lực để kiểm soát việc thành lập mới các VPCC; nhiều tỉnh, thành ban hành các tiêu chí thành lập mới VPCC với những đòi hỏi rất khắt khe, nhưng cũng chỉ là giải pháp tình thế, bởi “bịt” chỗ này lại “phình” chỗ kia.
Giảm thiểu các rủi ro do tình trạng phát triển tự phát
Bộ Tư pháp là cơ quan quản lý ngành, chịu trách nhiệm trước Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ về thực hiện quản lý nhà nước về công chứng, điều đó cũng đồng nghĩa với việc Bộ Tư pháp phải bảo đảm cho hệ thống công chứng hoạt động có hiệu quả, có chất lượng và tuân thủ các quy định của pháp luật. Hiệu quả quản lý của Bộ Tư pháp trong quản lý hoạt động công chứng lại phụ thuộc rất nhiều vào việc phát triển số lượng các TCHNCC cũng như chất lượng của mỗi tổ chức này khi thành lập. Tuy nhiên, chìa khóa của hai vấn đề mấu chốt này lại nằm trong tay UBND các tỉnh, thành phố, thậm chí phụ thuộc rất lớn vào ý chí của lãnh đạo các tỉnh, thành phố. Quyết định cho ai thành lập VPCC, thành lập ở đâu, số lượng là bao nhiêu, tiêu chí như thế nào hoàn toàn thuộc quyền quyết định của UBND các tỉnh, thành phố.
Nguyên nhân được chỉ ra do bất cập từ quy định của LCC 2014 có quy định việc thành lập TCHNCC phù hợp với quy hoạch, tuy nhiên khi Luật sửa đổi 11 luật có liên quan đến quy hoạch có hiệu lực thì toàn bộ quy định liên quan đến quy hoạch TCHNCC đều bị bãi bỏ. Việc cắt bỏ quy định về quy hoạch lại không đi đôi với việc bù đắp bằng một công cụ quản lý hữu hiệu khác đã tạo khoảng trống về công cụ quản lý nước đối với nội dung này.
LCC 2014 quy định khá nhiều nhiệm vụ, quyền hạn cho tổ chức xã hội – nghề nghiệp của CCV, tuy nhiên, trong các quy định có liên quan, như quy định về bổ nhiệm, miễn nhiệm CCV, thành lập, hợp nhất, sáp nhập, chuyển nhượng, chấm dứt hoạt động của TCHNCC thì lại không hề quy định về vị trí, vai trò của tổ chức xã hội - nghề nghiệp của CCV.
Nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước để phát triển hoạt động công chứng đúng hướng, được điều tiết hợp lý, sửa đổi LCC, Bộ Tư pháp cho rằng cần xác định công chứng là một nghề đặc thù, cần sự điều tiết và quản lý chặt chẽ của nhà nước với đối tượng trọng tâm quản lý là CCV kết hợp với việc tăng cường các công cụ quản lý phù hợp, hiệu quả đối với các TCHNCC; quy định phù hợp hơn về nhiệm vụ, quyền hạn của tổ chức xã hội nghề nghiệp để bảo đảm thực hiện vai trò quan trọng nhất của tổ chức này là vai trò tự quản nghề nghiệp và đạo đức hành nghề của CCV chứ không phải là vai trò quản lý.
Việc phát triển hoạt động công chứng có định hướng, có sự điều tiết của Nhà nước sẽ giúp hoạt động công chứng phát triển ổn định, bền vững. Đồng thời giảm thiểu các rủi ro không thể thể lường trước do tình trạng phát triển tự phát gây ra các thiệt hại về kinh tế.
(Nguồn: Báo in Pháp luật Việt Nam số 227 ra ngày 15/8/2022)
Theo dõi chúng tôi trên:
Với lợi thế là Di sản thiên nhiên thế giới, Vịnh Hạ Long luôn là điểm đến thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước mỗi dịp Tết đến, Xuân về. Để đáp ứng nhu cầu tham quan, nghỉ dưỡng tăng cao trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, các cơ quan chức năng và đơn vị quản lý Vịnh Hạ Long đã chủ động triển khai nhiều giải pháp, sẵn sàng đón và phục vụ du khách an toàn, chu đáo.
PLM - Chiều 9/2/2026 vừa qua, Trường Đại học Luật Hà Nội tổ chức Hội nghị tổng kết hoạt động của Hội đồng Trường; công bố Quyết định bổ nhiệm Phó Hiệu trưởng và Quyết định thành lập Hội đồng Khoa học và Đào tạo. Hội nghị khẳng định vai trò quan trọng của mô hình hội đồng trường trong đổi mới quản trị, thúc đẩy tự chủ đại học, đồng thời định hướng phát triển nhà trường trong giai đoạn mới
(PLM) - Cận Tết Nguyên đán, thị trường hàng hóa trên cả nước trở nên sôi động với nhu cầu mua sắm, biếu tặng tăng cao từ chợ truyền thống đến các sàn thương mại điện tử. Tuy nhiên, cùng với không khí nhộn nhịp ấy là nguy cơ hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng gia tăng, đặc biệt ở các mặt hàng bánh kẹo, rượu bia, thực phẩm và hàng “xách tay” trôi nổi trên môi trường trực tuyến. Trước thực trạng này, phóng viên đã có cuộc trao đổi với bà Nguyễn Châu Loan – Phó Chủ tịch Hiệp hội Chống hàng giả và bảo vệ thương hiệu Việt Nam để làm rõ những rủi ro và khuyến cáo dành cho người tiêu dùng trong dịp Tết.
Với mục tiêu nâng cao nhận thức cộng đồng về tác hại của việc thả túi ni long, tro thờ cúng xuống môi trường nước, những năm qua, nhiều hoạt động với thông điệp “ Thả cá không thả túi nilon” đã được các đoàn thể, tổ chức chung tay với những người trẻ thực hiện nhằm thúc đẩy sự thay đổi hướng đến các hành động xanh
PLM - Chiều ngày 9/2 vừa qua, Trường Đại học Luật Hà Nội tổ chức Hội nghị viên chức, người lao động năm 2025, đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ năm 2025 và thảo luận phương hướng năm 2026. Hội nghị có sự tham dự của đồng chí Trần Thu Hường - Vụ phó Vụ Tổ chức cán bộ cùng đông đảo cán bộ, công chức, viên chức và người lao động
(PLM) - Trong không khí Xuân Bính Ngọ 2026, Ban Quản lý hồ Hoàn Kiếm và phố cổ Hà Nội phối hợp với Câu lạc bộ Đình làng Việt cùng nhiều đơn vị văn hóa, nghệ thuật và cộng đồng dân cư tổ chức đoàn dâng lễ cửa đình và Lễ dựng cây Nêu với chủ đề “Tết Việt - Tết Phố 2026” tại đình Kim Ngân, phố Hàng Bạc.
Vừa qua, Toà án Nhân dân khu vực 13 – Hải Phòng đã mở phiên toà xét xử vụ án hình sự sơ thẩm thụ lý số 19/2025 đối với bị cáo Nguyễn Thị Phương sinh năm 1972, nguyên là Giám đốc Trung tâm giáo dục nghề nghiệp – Giáo dục thường xuyên Ninh Giang giai đoạn 2019 – 2020 do đã thanh toán khống, sai quy định, không đúng với chi phí thực tế một số hạng mục sửa chữa cơ sở vật chất của trung tâm gây thiệt hại cho ngân sách nhà nước.
Ngày 8/02, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy, Thứ trưởng Bộ Tư pháp - Nguyễn Thanh Tịnh cùng Đoàn công tác của Bộ và lãnh đạo Sở Tư pháp tỉnh Tuyên Quang đã tới dâng hương tại Khu di tích lịch sử Bộ Tư pháp và Nhà lưu niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh tại thôn Mới, xã Minh Thanh, tỉnh Tuyên Quang.
PLM - Khi mùa xuân đang đến gần, với nhiều bệnh nhi đang điều trị tại Bệnh viện Nhi Trung ương, ước mong lớn nhất vẫn là được khỏi bệnh, được sớm trở về nhà trong vòng tay gia đình. Thấu hiểu và sẻ chia với những khát khao giản dị ấy, vào 8h ngày 7 tháng 2 năm 2026 Bệnh viện Nhi Trung ương đã tổ chức chương trình trao quà xuân, mang đến niềm vui, niềm tin và hy vọng cho các em nhỏ mắc bệnh hiểm nghèo.
(PLM) - Sáng 06/02 Bộ Tư pháp đã tổ chức buổi họp báo thường kỳ và gặp mặt phóng viên các cơ quan báo chí nhân dịp Tết nguyên đán Bính Ngọ năm 2026. Tham dự buổi họp báo có Phó bí thư thường trực Đảng ủy, Thứ trưởng Bộ Tư pháp - Nguyễn Thanh Tịnh và lãnh đạo các Cục vụ trong Bộ Tư pháp. Cùng đại diện các cơ quan báo chí trung ương đã đồng hành với Bộ Tư pháp trong công tác thông tin, tuyên truyền phổ biến pháp luật.
